{"id":11239,"date":"2015-03-13T19:33:34","date_gmt":"2015-03-13T15:33:34","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=11239"},"modified":"2015-03-13T19:53:03","modified_gmt":"2015-03-13T15:53:03","slug":"bilginin-coxlugumu-sevginin-d%c9%99rinliyimi","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=11239","title":{"rendered":"Bilginin \u00e7oxlu\u011fumu, sevginin d\u0259rinliyimi?"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/esmiraxanim.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/esmiraxanim.jpg\" alt=\"esmiraxanim\" width=\"156\" height=\"221\" class=\"aligncenter size-full wp-image-11231\" \/><\/a><\/p>\n<p>Bilgini d\u0259, sevgini d\u0259 var ed\u0259n Allahd\u0131r. Sevgi dolu q\u0259lbl\u0259rd\u0259 Allah\u0131n nuru var v\u0259 Allah\u0131n nuru bilgiy\u0259 aparan \u0259n i\u015f\u0131ql\u0131 yoldur. Vur\u011fulamaq ist\u0259diyimiz bilginin \u00e7oxlu\u011fumu, sevginin d\u0259rinliyimi bir insan \u00fc\u00e7\u00fcn ilkin laz\u0131m olacaq hans\u0131d\u0131r?<!--more--><\/p>\n<p>Quranda h\u0259m bilgi sahibl\u0259rinin \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc bildirilir, h\u0259m d\u0259 bilgisi olub, amma sonradan sahibin\u0259 a\u011f\u0131r y\u00fckd\u0259n ba\u015fqa bir i\u015f\u0259 yaramayan yaln\u0131z &#8220;a\u011f\u0131r y\u00fck&#8221; kimi d\u0259 qeyd olunur. Quran\u0131n \u00f6z\u00fcn\u0259 xas \u00e7ox x\u00fcsusi izah \u015f\u0259kli var, y\u0259ni insanlarda h\u0259qiqi m\u0259nada d\u0259rinliy\u0259, hikm\u0259t\u0259 s\u0259b\u0259b olacaq, insan\u0131 tamamil\u0259 ilahi bir qaynaqdan g\u0259l\u0259n h\u0259r \u015feyin s\u0259thi deyil, p\u0259rd\u0259 arxas\u0131nda olan h\u0259qiq\u0259tl\u0259ri g\u00f6r\u0259 bil\u0259c\u0259k bir q\u0259lb g\u00f6z\u00fc meydana g\u0259tirir. Quran insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn yol g\u00f6st\u0259ricidir. H\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259 d\u0259 \u0259n do\u011frunu t\u0259sbit etm\u0259y\u0259, b\u00f6y\u00fck bir yard\u0131m\u00e7\u0131 q\u00fcvv\u0259dir. Bu q\u00fcvv\u0259 g\u00fcc\u00fc v\u0259 ucal\u0131\u011f\u0131 sonsuz olan Allah t\u0259r\u0259find\u0259n nazil oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox b\u00f6y\u00fckd\u00fcr.<\/p>\n<p>R\u0259bbimiz Quranda s\u0259mimi insanlar\u0131n qurtulu\u015fa qovu\u015facaqlar\u0131n\u0131 bildirir. \u00c7\u00fcnki n\u0259 sahib olunan bilgi d\u0259, n\u0259 d\u0259 sahib olundu\u011funu z\u0259nn edildiyi sevgi d\u0259 s\u0259mimiyy\u0259t yoxdursa, varl\u0131\u011f\u0131 insanlara xo\u015fb\u0259xt\u00e7ilik deyil, \u0259ksin\u0259 qeyri-xo\u015fb\u0259x\u00e7ilik g\u0259tirir. S\u0259mimiyy\u0259t Allah qat\u0131nda \u00f6n\u0259mlidir v\u0259 \u00e7ox d\u0259y\u0259rlidir. S\u0259mimiyy\u0259t\u0259 qovu\u015fma\u011f\u0131n yolu da d\u0259y\u0259r verdiyimiz \u015feyl\u0259rl\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr. \u018fn \u00e7ox d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcy\u00fcn n\u0259dirs\u0259, dinin odur deyimi kimi. \u018fg\u0259r bir insan\u0131n d\u0259y\u0259ri ancaq d\u00fcny\u0259vi m\u0259s\u0259l\u0259rl\u0259 kifay\u0259tl\u0259nirs\u0259, \u00f6z\u00fcn\u0259 d\u0259y\u0259r ver\u0259n v\u0259 bu s\u0259b\u0259bl\u0259 Allah\u0131n raz\u0131l\u0131\u011f\u0131na v\u0259 sevgisin\u0259 talib olan insanlarla arada b\u00f6y\u00fck bir f\u0259rq yaran\u0131r. V\u0259 \u00e7ox zaman bu insanlara Quranda olan bilgil\u0259ri s\u00f6yl\u0259dikd\u0259, uzaqla\u015fd\u0131qlar\u0131na \u015fahid oluruq. \u00c7\u00fcnki bir \u00e7ox insan nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, bilgi deyil, yaln\u0131z \u00f6z\u00fcn\u00fc aldat\u0131c\u0131 m\u00f6vq\u0259d\u0259 t\u0259s\u0259lli axtar\u0131r. Quran\u0131n bilgisi is\u0259 aldatma\u011fa, t\u0259s\u0259lli verm\u0259y\u0259 deyil, insanlar\u0131 h\u0259qiq\u0259tl\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015fma\u011fa v\u0259 aldat\u0131c\u0131 n\u0259fsi a\u011f\u0131rl\u0131qdan insanlar\u0131 t\u0259mizl\u0259m\u0259y\u0259 y\u00f6n\u0259lir. S\u0259mimi insan m\u00fctl\u0259q \u0259n g\u00f6z\u0259l s\u00f6z\u0259 tabe olur. Onlar dinl\u0259yib s\u00f6z\u00fcn \u0259n g\u00f6z\u0259lin\u0259 tabe olanlard\u0131r(Quran). Ba\u015f\u0131bo\u015f yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131na v\u0259 yaln\u0131z m\u00fcv\u0259qq\u0259ti d\u00fcnya h\u0259yat\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn var edildiyin\u0259 inanan insan is\u0259 he\u00e7 bir zaman inanc\u0131nda s\u0259mimi ola bilmir. Bu sad\u0259c\u0259 bir insan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rini, h\u0259qiqi vicdan\u0131 duy\u011fular\u0131n\u0131 p\u0259rd\u0259l\u0259diyi, h\u0259qiq\u0259tl\u0259ri g\u00f6rm\u0259zlikd\u0259n g\u0259l\u0259r\u0259k \u00f6z\u00fcn\u00fc s\u0259mimi olmayan hissl\u0259rin i\u00e7in\u0259 buraxmas\u0131 dem\u0259kdir. Y\u0259ni t\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, bir insan g\u00f6rm\u0259k ist\u0259diyi bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fcn\u00fc d\u00f6rd bir yan\u0131na \u00f6z \u0259li il\u0259 r\u0259sm edib, d\u00f6nd\u00fcy\u00fc h\u0259r bir yerd\u0259 g\u00f6r\u0259c\u0259yi yaln\u0131z \u00f6z r\u0259smidir v\u0259 unudulmal\u0131d\u0131r ki, bu r\u0259smi \u00e7\u0259km\u0259yin s\u0259b\u0259bi qa\u00e7d\u0131\u011f\u0131 qorxular\u0131, a\u015f\u0131r\u0131 ist\u0259kl\u0259ri v\u0259 \u00fcmidsiz ruh hal\u0131d\u0131r. \u00d6z n\u0259fsind\u0259n k\u0259nar \u00e7\u0259kdiyi r\u0259siml\u0259rin xaricind\u0259 olan al\u0259m\u0259 bir baxsa, Allah\u0131n onun \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 sonsuz g\u00f6z\u0259lllikl\u0259ri g\u00f6r\u0259c\u0259kdir, amma g\u00f6rm\u0259k ist\u0259m\u0259y\u0259n insan \u00fc\u00e7\u00fcn edil\u0259c\u0259k bir \u015fey yoxdur. \u0130nsan yaln\u0131z tamamil\u0259 \u00f6z n\u0259fsind\u0259n ar\u0131narsa, a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 Allah t\u0259r\u0259find\u0259n izah edilmi\u015f bir yola q\u0259d\u0259m qoyarsa, g\u00f6r\u0259c\u0259yi sonsuz hikm\u0259tli g\u00f6z\u0259l al\u0259m qar\u015f\u0131s\u0131nda heyran qalacaqd\u0131r. V\u0259 indiy\u0259n\u0259 kimi n\u0259 qorxular\u0131n\u0131n, n\u0259 \u00fcmidsizliyinin h\u0259qiq\u0259td\u0259 \u00f6n\u0259msiz oldu\u011funu, sad\u0259c\u0259 \u00f6z\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259zi b\u0259hanl\u0259r g\u0259tir\u0259r\u0259k, ir\u0259li s\u00fcrd\u00fcy\u00fc bir\u0259r mif oldu\u011funun \u015fahidi olacaqd\u0131r. Bu ruh hal\u0131na insanlar\u0131n i\u00e7in\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f v\u0259sv\u0259s\u0259 deyilir. Xeyird\u0259n, g\u00f6z\u0259llikd\u0259n, xo\u015fb\u0259xtlikd\u0259n k\u0259nar olan h\u0259r bir \u015fey sad\u0259c\u0259 kamuflaj \u00fcsulu il\u0259 \u015feytan\u0131n insanlar \u00fc\u00e7\u00fcn ir\u0259li s\u00fcrd\u00fcy\u00fc bir\u0259r yan\u0131tmacd\u0131r, oyundur. Bu yalan\u0131n i\u00e7in\u0259 d\u00fc\u015f\u0259c\u0259k ortam\u0131n yaranmas\u0131na is\u0259 insan\u0131n \u00f6z\u00fc s\u0259b\u0259b olur. \u00c7\u00fcnki \u015feytan\u0131n s\u0259mimi insanlar \u00fcz\u0259rind\u0259 he\u00e7 bir g\u00fcc\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131 bilgisini, R\u0259bbimiz insanlara n\u0259fsl\u0259ri il\u0259 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 asanl\u0131q olsun dey\u0259, Quranda bildirir. \u0130nsan daim \u00f6z\u00fc, n\u0259fsi \u00fcz\u0259rind\u0259 durmadan d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259li, Allah\u0131n \u00f6y\u00fcdl\u0259ri il\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rini v\u0259 h\u0259yat\u0131n\u0131 tamamil\u0259 \u0259hat\u0259 etm\u0259lidir v\u0259 \u0259xlaqi g\u00f6z\u0259lliy\u0259, s\u0259mimi ruh hal\u0131na qovu\u015funad\u0259k c\u0259hd etm\u0259lidir. B\u0259li s\u0259mimiyy\u0259tsizlik \u015feytan\u0131n v\u0259svidir, \u00f6z \u00e7\u0259kdiyi v\u0259 g\u00f6rm\u0259k ist\u0259diyi r\u0259sml\u0259rd\u0259n inadl\u0131qla d\u00f6nm\u0259m\u0259k d\u0259 onun x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rind\u0259n biridir. \u015eeytan \u00f6z\u00fcn\u0259 haqq qazand\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn onun kimi x\u00fcsusiyy\u0259t\u0259 xas olan insanlar\u0131n \u00e7ox olmas\u0131n\u0131 ist\u0259yir. \u00c7\u00fcnki ali m\u0259qs\u0259dl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn yarad\u0131lm\u0131\u015f bir varl\u0131\u011f\u0131n, bu q\u0259d\u0259r yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131ndan uzaq bir he\u00e7 u\u011fruna ya\u015famas\u0131 \u015feytan\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck h\u0259d\u0259fl\u0259rind\u0259n biridir. \u015eeytan h\u0259d\u0259fin\u0259 ged\u0259n yolda onun t\u0259r\u0259fini se\u00e7\u0259n insanlar azm\u0131d\u0131r dey\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcns\u0259k, g\u00f6r\u0259rik ki, yox \u0259ksin\u0259 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r \u00e7oxdur. B\u0259s bu halda h\u0259d\u0259find\u0259 el\u0259 d\u0259 u\u011fursuzluqla qar\u015f\u0131la\u015fmayan \u015feytan \u00f6z\u00fc niy\u0259 xo\u015fb\u0259xt deyil. \u00c7\u00fcnki o da vaxti il\u0259 Allah\u0131n nurundan \u00fcz d\u00f6nd\u0259rmi\u015f, insanlar\u0131 azd\u0131rmaqla yaln\u0131z \u00f6z\u00fcn\u0259 yalanc\u0131 t\u0259s\u0259lli ver\u0259c\u0259k bir yol se\u00e7mi\u015fdir, arzu v\u0259 ist\u0259kl\u0259rini s\u0259mimiyy\u0259tsizlik v\u0259 yalan \u00fcz\u0259rind\u0259 qurmu\u015fdur. \u018ftraf\u0131na t\u0259k\u0259bb\u00fcr\u00fcnd\u0259n ibar\u0259t b\u00f6y\u00fck qara bir r\u0259sm \u00e7\u0259kmi\u015fdir. Hal-haz\u0131rda onun g\u00f6rd\u00fcy\u00fc qaranl\u0131qdan ba\u015fqa bir \u015fey deyil v\u0259 o Qiyam\u0259t\u0259 q\u0259d\u0259r \u00f6z qaranl\u0131q toruna insanlar\u0131 salmaq \u0259zmind\u0259dir. S\u0259hv d\u0259 olsa ist\u0259yind\u0259n d\u00f6nm\u00fcr, \u00e7\u00fcnki n\u0259fsini ilahla\u015fd\u0131ran bir varl\u0131qd\u0131r. N\u0259fsi ilahla\u015fd\u0131rmaq dem\u0259k tamamil\u0259 t\u0259k\u0259bb\u00fcr il\u0259 h\u0259r\u0259k\u0259t etm\u0259k dem\u0259kdir. Bu insanl\u0131q \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck bir b\u0259lad\u0131r v\u0259 b\u00f6y\u00fck bir t\u0259hl\u00fck\u0259dir. T\u0259k\u0259bb\u00fcr insan\u0131 Allahdan, Allah\u0131n nurundan y\u0259ni hikm\u0259tli sonsuz bilgisind\u0259n v\u0259 sevgisind\u0259n uzaqla\u015fd\u0131ran v\u0259 qaranl\u0131\u011f\u0131n i\u00e7in\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olan m\u0259nfi hissdir.<br \/>\n\u0130nsanda \u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259li damar, t\u0259k\u0259bb\u00fcrd\u00fcr v\u0259 \u0259n z\u0259\u00eef damar da odur. (Hz. Bedi\u00fczzaman) &#8211; B\u0130R H\u0130SS K\u0130, ALLAHA QAR\u015eI \u00c7IXMA\u011eA Q\u018fD\u018fR \u0130NSANI G\u018fT\u0130R\u0130B \u00c7IXARA B\u0130L\u0130RS\u018f, DEM\u018fL\u0130 BU T\u018fHL\u00dcK\u018fD\u018fN H\u018fR K\u018fS\u0130N M\u00dcTL\u018fQ X\u018fB\u018fR\u0130 OLMALIDIR.<\/p>\n<p>A\u011eLI B\u018fY\u018fNM\u018fK<br \/>\nA\u011fl\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259k, \u00f6z\u00fcnd\u0259n a\u011f\u0131ll\u0131 g\u00f6rd\u00fcy\u00fc insanlara qar\u015f\u0131 q\u0131sqancl\u0131qla yana\u015fmaq dem\u0259kdir. M\u0259s\u0259l\u0259n \u015feytan kifay\u0259t q\u0259d\u0259r bilgi sahibi olan bir varl\u0131q idi, amma bildikl\u0259ri onun \u00f6z\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcn bir\u0259r quyu oldu, niy\u0259 \u00e7\u00fcnki sevgisi d\u0259rin, tutqulu deyildi, \u0259ksin\u0259 sevgisi soyuq v\u0259 t\u0259k\u0259bb\u00fcrl\u00fc idi, \u00f6z\u00fcnd\u0259n daha \u00fcst\u00fcn yarad\u0131l\u0131\u015fa sahib he\u00e7 n\u0259yi g\u00f6rm\u0259k ist\u0259m\u0259zdi, insan\u0131n \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fc, yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131 Allah t\u0259r\u0259find\u0259n elan olundu\u011funda bu \u015feytan\u0131n az\u011f\u0131nl\u0131\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b oldu. Bu r\u0259ftar\u0131n k\u00f6k\u00fcnd\u0259 \u0259slind\u0259 Allaha qar\u015f\u0131 olan q\u0131sqancl\u0131q dayan\u0131rd\u0131. Allah daim \u00fcst\u00fcn yaratma g\u00fcc\u00fcn\u0259 sahibdir, Allah\u0131 sev\u0259n onun ucal\u0131\u011f\u0131 il\u0259 al\u0131\u015f\u0131b-yanar, R\u0259bbi il\u0259 f\u0259xr ed\u0259r, \u0259slind\u0259 t\u0259rifin, \u015f\u00fckr\u00fcn yaln\u0131z Allaha m\u0259xsus oldu\u011funu d\u0259rk ed\u0259r, yarad\u0131lm\u0131\u015f h\u0259r \u015feyd\u0259 olan \u00fcst\u00fcnl\u00fckl\u0259r \u0259slind\u0259 Allah\u0131n \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u00fcn g\u00f6st\u0259ricisidir. Bunu bilm\u0259m\u0259k, bu sevgid\u0259n uzaq ya\u015famaq dem\u0259kdir. Bu s\u0259b\u0259bl\u0259 Allah Quranda bir \u00e7ox insan\u0131n &#8220;R\u0259bbl\u0259rini t\u0259qdir etm\u0259yi bacarm\u0131rlar&#8221; dey\u0259 bildirir. \u00c7\u00fcnki bir bilgi insanda sevgiy\u0259 s\u0259b\u0259b olmursa, o bilginin he\u00e7 bir xeyiri yoxdur, \u0259ksin\u0259 sahibin\u0259 daha da a\u011f\u0131r y\u00fck\u0259 \u00e7evrilir.<br \/>\nAllah daim ucal\u0131\u011f\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirir. Bu ucal\u0131qdan x\u0259b\u0259rdar olan, amma t\u0259qdir etm\u0259yi art\u0131q bacarmayan insan\u0131n q\u0131sqancl\u0131qla yana\u015f\u0131, t\u0259k\u0259bb\u00fcr damar\u0131 qabar\u0131r, q\u0259lbi sevgiziliy\u0259 al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259 ya h\u0259qiqi sevgid\u0259n uzaq oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn bir m\u00fcdd\u0259t sonra ruhu daha da qat\u0131la\u015f\u0131r.<br \/>\n\u015eeytanda da sevgi, t\u0259v\u00f6zakarl\u0131q olmad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn Allaha qar\u015f\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r s\u0259mimiyy\u0259tsiz bir \u00fcslub i\u00e7in\u0259 gimi\u015fdi. T\u0259s\u0259vv\u00fcr edin, \u00f6z\u00fcn\u00fcn d\u0259 yarad\u0131ld\u0131\u011f\u0131 t\u0259qdird\u0259, Yaradana Allaha verdiyi sual \u00f6z\u00fcn\u00fcn yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131 v\u0259 insan\u0131n yarad\u0131l\u0131\u015f\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 oldu, y\u0259ni ilkin ad\u0131mda sad\u0259c\u0259 bir bilgini ir\u0259li s\u00fcrm\u00fc\u015f kimi \u00f6z\u00fcn q\u0259l\u0259m\u0259 verm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fsa da, c\u00fcml\u0259sinin davam\u0131nda \u00f6z \u00fcst\u00fcnl\u00fcy\u00fcn\u00fc qeyd etdi. Allah bilirdi onun niyy\u0259tini, s\u0259nin t\u0259k\u0259bb\u00fcr\u00fcn\u0259 n\u0259 s\u0259b\u0259b oldu dey\u0259 soru\u015fdu, bu sual\u0131n ona n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00fcnvanland\u0131\u011f\u0131n\u0131 bil\u0259n \u015feytan, \u0259lb\u0259tt\u0259 art\u0131q kinind\u0259n, q\u0131sqancl\u0131\u011f\u0131ndan kor oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn Allah\u0131n \u0259zab\u0131ndan qorxmayacaq hala g\u0259l\u0259r\u0259k intiqam almaq \u00fc\u00e7\u00fcn, yen\u0259 Allaha son bir ist\u0259yi \u00fc\u00e7\u00fcn \u00fcz tutdu. Yuxar\u0131da da qeyd etdiyimiz kimi, \u00f6z\u00fcn\u0259 ox\u015far insanlar\u0131n say\u0131n\u0131 art\u0131rmaq, o insanlar\u0131 \u00f6z\u00fc il\u0259 b\u0259rab\u0259r C\u0259h\u0259nn\u0259m\u0259 s\u00fcr\u00fckl\u0259m\u0259k ist\u0259yi.<br \/>\n\u015eeytanla ba\u011fl\u0131 olan ay\u0259l\u0259rd\u0259 d\u0259 inanc sahibl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck ibr\u0259tl\u0259r var.<br \/>\n&#8220;V\u0259 onlara, h\u0259r birind\u0259 a\u00e7\u0131q bir imtihan olan ay\u0259l\u0259r verdik&#8221;. (Duxan Sur\u0259si, 33)<\/p>\n<p>\u015eeytanda imtahana \u00e7\u0259kilmi\u015f idi. Onu da qeyd ed\u0259k ki. \u015feytan insanlara fantastik kinolarda v\u0259 ya na\u011f\u0131llarda izah edilmi\u015f bir m\u0259hfum kimi g\u0259lm\u0259sin, o da Allah\u0131n dig\u0259r varl\u0131qlar kimi yaratd\u0131\u011f\u0131 bir varl\u0131qd\u0131r, onun da \u00f6z\u00fcn\u0259 xas x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri m\u00f6vcuddur v\u0259 Allah \u015feytan\u0131n bu x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rini Quranda insanlar\u0131n ibr\u0259ti almas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn bildirir. \u015eeytan bilgisi olan, amma o bilgiyi sevgi il\u0259 s\u0259mimi nur hal\u0131na \u00e7evir\u0259 bilm\u0259y\u0259n, q\u0131sqancl\u0131\u011f\u0131 s\u0259b\u0259bil\u0259 il\u0259 h\u0259r g\u00fcn, h\u0259r g\u00fcn t\u0259k\u0259bb\u00fcr\u0259 qar\u015f\u0131 onu g\u00fccs\u00fcz hala g\u0259tir\u0259n varl\u0131qd\u0131r. \u018fg\u0259r Allaha qar\u015f\u0131 \u00fcsyan etm\u0259y\u0259 q\u0259d\u0259r g\u0259tir\u0259c\u0259k bir \u0259xlaqs\u0131zl\u0131q varsa, o da q\u0131sqancl\u0131q i\u00e7ind\u0259 olan insana he\u00e7 bir bilginin xeyiri olmayaca\u011f\u0131 h\u0259qiq\u0259tidir. Nec\u0259 ki, yuxar\u0131dak\u0131 izahlardan da g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi ha\u015fa Allah\u0131n a\u011fl\u0131n\u0131 sor\u011fulama\u011fa ba\u015flayan \u015feytan kimi. Allah\u0131n a\u011fl\u0131n\u0131 sor\u011fulama ba\u015flayan insan daha a\u011f\u0131l il\u0259 deyil, alud\u0259 olmu\u015f m\u0259nfi hissl\u0259rin i\u00e7ind\u0259 qald\u0131\u011f\u0131, q\u0131sqancl\u0131q v\u0259 t\u0259k\u0259bb\u00fcr\u00fc il\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcy\u00fc v\u0259 q\u0259rar verdiyi \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>ALLAH SEVG\u0130S\u0130<\/p>\n<p>&#8230;Allah \u00e7ok sevendir. (B\u00fcruc Sur\u0259si,14)<br \/>\n&#8230;Allah\u0131 sev\u0259ni, Allah bilir. (Incil,Pavlus&#8217;tan Korintlilere 1. M\u0259ktub, 8:3)<\/p>\n<p>\u0130lk \u00f6nc\u0259 sevm\u0259yi bacarmaq laz\u0131md\u0131r. H\u0259r \u015feyd\u0259n \u00f6nc\u0259 \u0259n \u00e7ox Allah\u0131 sevm\u0259k laz\u0131md\u0131r. \u018fg\u0259r a\u015f\u0131r\u0131 s\u0259rh\u0259d, h\u0259dd bilm\u0259y\u0259n bir ist\u0259k varsa, o da Allah\u0131 d\u0259lic\u0259sin\u0259 sev\u0259 bilm\u0259 ist\u0259yidir. \u0130nsan yaln\u0131z bu halda he\u00e7 bir s\u0259rh\u0259d qoya bilm\u0259z \u00f6z\u00fcn\u0259, \u00e7\u00fcnki Allah sevgisi q\u0259d\u0259r \u00f6n\u0259mli v\u0259 y\u00fcks\u0259k olan bir \u015fey yoxdur. Sevginin d\u0259rinliyi sahibinin, Allah qat\u0131nda h\u0259r t\u0259r\u0259fli y\u00fcks\u0259li\u015fin\u0259 s\u0259b\u0259b olur. Allaha olan sevginin d\u0259rinl\u0259\u015fm\u0259si, Allah\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fcn f\u0259rqind\u0259 olmas\u0131 il\u0259 ba\u015flay\u0131r, y\u0259ni Allah sevgisin\u0259 aparan bilgil\u0259r, m\u0259lumatlar, iman h\u0259qiqi\u0259tl\u0259ridir. Bu s\u0259b\u0259bl\u0259 insanlara elmi m\u0259lumatlar\u0131 Allah\u0131n yaratmas\u0131 kimi, Allah\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, q\u00fcdr\u0259tinin t\u0259zah\u00fcr\u00fc kimi a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 dil\u0259 g\u0259tirlim\u0259li v\u0259 yaz\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar\u0131 bunlardan m\u0259hrum buraxd\u0131qlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, elmi m\u0259lumatlar t\u0259sad\u00fcfl\u0259r ad\u0131 alt\u0131nda izah edildiyi \u00fc\u00e7\u00fcn, insanlar\u0131n fitr\u0259tin\u0259 zidd olan bir anlay\u0131\u015f onlara inand\u0131rl\u0131ma\u011fa \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, insanlar q\u0259lbind\u0259 h\u0259m h\u0259qiqi sevgini itirmi\u015f v\u0259ziyy\u0259td\u0259dirl\u0259r, h\u0259m d\u0259 suni sevgi ad\u0131 alt\u0131nda daha da suni olan, m\u00fcv\u0259qq\u0259ti olan axir\u0259tl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn xeyir g\u0259tirm\u0259y\u0259n \u015feyl\u0259r\u0259 y\u00f6nl\u0259nilmi\u015f v\u0259ziyy\u0259td\u0259dirl\u0259r.<br \/>\nAllah\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fcn f\u0259rqind\u0259 olan insan\u0131n sevgisi d\u0259rinl\u0259\u015f\u0259r v\u0259 m\u00fcdrikliyi artar v\u0259 \u0259g\u0259r h\u0259r bilginin qar\u015f\u0131s\u0131nda insan\u0131n t\u0259v\u0259z\u00f6karl\u0131\u011f\u0131 art\u0131rsa, Allah\u0131n onun \u00fc\u00e7\u00fcn yaratd\u0131\u011f\u0131 s\u0131naqlar qar\u015f\u0131s\u0131nda v\u0259fa g\u00f6st\u0259riris\u0259, Allaha \u015f\u00fckr\u00fcn\u00fc art\u0131r\u0131rsa bu zaman h\u0259qiqi sevgiy\u0259 \u00e7atm\u0131\u015f olur. \u00c7\u00fcnki h\u0259r bir insan d\u00fcnyada m\u00fcxt\u0259lif s\u0131naqlara imtahanlara \u00e7\u0259kilir. S\u0131naqlar, imtahanlar insanlar\u0131n n\u0259fsl\u0259ri \u00fcz\u0259rind\u0259ki y\u00fckl\u0259ri qald\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr, bunlar insanlar\u0131n \u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u0259r\u0259klidir. Allah insanda \u015f\u00fckr\u00fc art\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lind\u0259ki olan nem\u0259ti ala bil\u0259r, o nem\u0259tin onda olmas\u0131n\u0131n q\u0259drini bilm\u0259mi\u015fs\u0259, amma h\u0259r k\u0259sin q\u0259d\u0259rini ibr\u0259tlik \u00fc\u00e7\u00fc\u00e7n yaratd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnv\u0259 insanlar\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259ki h\u0259qiqi nem\u0259ti tamamlaq \u00fc\u00e7\u00fcn, inanclar\u0131n\u0131 m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirm\u0259k, sevgil\u0259rini d\u0259rinl\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr. \u00c7\u00fcnki Allah bir \u00e7ox g\u00f6z\u0259llikl\u0259ri d\u0259rin d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259nin i\u00e7ind\u0259 gizl\u0259tmi\u015fdir. \u00c7ox d\u0259rin d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n insanlar\u0131n d\u00fcnya h\u0259yat\u0131ndan ald\u0131qlar\u0131 h\u0259zz, bu vasit\u0259 il\u0259 \u0259ld\u0259 etdikl\u0259ri nem\u0259tl\u0259r v\u0259 ya\u015fad\u0131qlar\u0131 rahatl\u0131q d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259kl\u0259 \u00f6zl\u0259rini yormayan v\u0259 s\u0259thi a\u011f\u0131lla ya\u015fayan insanlar\u0131n v\u0259ziyy\u0259tind\u0259n \u00e7ox f\u0259rqlidir.<br \/>\n&#8230; Allah siz\u0259 \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0131xarmaq ist\u0259m\u0259z, amma sizi t\u0259mizlik v\u0259 \u00fcz\u0259rinizd\u0259ki nem\u0259ti tamamlamaq ist\u0259y\u0259r. Umid edilir ki, b\u0259lk\u0259 \u015f\u00fckr ed\u0259siniz. (Maid\u0259 Sur\u0259si, 6)<\/p>\n<p>D\u018fRD\u0130 D\u00dcNYA OLANIN, D\u00dcNYA Q\u018fD\u018fR D\u018fRD\u0130 OLAR<br \/>\nD\u00fcnyan\u0131n q\u0259fl\u0259t\u0259 s\u00fcr\u00fckl\u0259y\u0259c\u0259yi x\u00fcsusi g\u00fcc\u00fc var, bir \u00e7ox insan\u0131n bu q\u0259fl\u0259td\u0259n oyanmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif s\u0259b\u0259bl\u0259rin yaranmas\u0131 vacibdir. \u018fks halda n\u0259fsl\u0259rinin quluna \u00e7evrilir bir \u00e7ox insan. A\u011f\u0131r y\u00fck\u00fcn alt\u0131nda qalan insan n\u0259 q\u0259d\u0259r tahrib olarsa, n\u0259fsinin eqoist tutqular\u0131 \u00f6n\u00fcnd\u0259 \u0259yilmi\u015f insan\u0131n da bir o q\u0259d\u0259r, h\u0259tta daha \u00e7ox \u0259zilmi\u015f olar. \u00c7\u00fcnki maddi a\u011f\u0131r y\u00fckd\u0259n d\u00fcnyada qurtarmaq olur, \u00f6l\u00fcml\u0259 d\u0259 bunlar bitmi\u015f olur, n\u0259fsin a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fc is\u0259 d\u00fcnyada t\u0259mizl\u0259nm\u0259dikc\u0259, axir\u0259td\u0259 d\u0259 davam edir.. \u00c7\u00fcnki \u0259n a\u011f\u0131r y\u00fck m\u0259n\u0259vi y\u00fckd\u00fcr. V\u0259 m\u0259n\u0259vi y\u00fck Allahdan uzaq ya\u015fan\u0131lan h\u0259r saniy\u0259 daha da a\u011f\u0131rla\u015f\u0131r. <\/p>\n<p>Allah (a\u011f\u0131r y\u00fckl\u0259ri) sizd\u0259n y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdirm\u0259k ist\u0259yir: (\u00c7\u00fcnki) insan z\u0259if olaraq yarad\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. (Nisa Sur\u0259si, 28)<\/p>\n<p>Allah\u0131n b\u00fct\u00fcn s\u0259b\u0259bl\u0259ri, insanlar\u0131n b\u00fct\u00fcn b\u0259han\u0259l\u0259rini ortadan qald\u0131racaq, \u00d6z\u00fcn\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn yaratd\u0131\u011f\u0131 x\u00fcsusi g\u00f6z\u0259llikl\u0259rdir. \u0130nsan\u0131n h\u0259yat\u0131ndak\u0131 ani d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r, s\u00fcrprizl\u0259r, g\u00f6zl\u0259nilm\u0259z eni\u015f-yoxu\u015flar x\u00fcsusi yarad\u0131lan g\u00f6z\u0259llikl\u0259rdir.<br \/>\nAllah q\u0259lbl\u0259rin h\u00fczur tapmas\u0131, yaln\u0131z Allah\u0131 zikr etm\u0259kl\u0259, daim Allah\u0131 anmaqla m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu bildirir. Allahdan m\u00fctmainlik \u0259n b\u00f6y\u00fck nem\u0259t oldu\u011funu Allah Quranda bir daha vur\u011fulay\u0131r. \u00c7\u00fcnki m\u00fctmainlikl\u0259 insan h\u0259r bir nem\u0259tin v\u0259 imtahan\u0131n f\u0259rqind\u0259 ola bilir v\u0259 ruh\u0259n azad olub, nur hal\u0131na \u00e7evrilir, Allah\u0131n nuru il\u0259 b\u00f6t\u00fcvl\u0259\u015fm\u0131\u015f hala g\u0259lir. Bu zaman sevgi q\u0259lbd\u0259 dolub-da\u015fm\u0131\u015f olur.<\/p>\n<p>YEKUN OLARAQ: \u018fg\u0259r bilgi t\u0259dbiqi y\u00f6n\u00fcmd\u0259n \u0259xlaqda \u00f6z\u00fcn\u00fc biruz\u0259 vermirs\u0259, \u00e7oxalmas\u0131 yaln\u0131z y\u00fck\u00fcn a\u011f\u0131rla\u015fmas\u0131 dem\u0259kdir. T\u0259miz v\u0259r\u0259q\u0259 yaz\u0131lan yaz\u0131 n\u0259 q\u0259d\u0259r ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u0259c\u0259ks\u0259, ar\u0131nm\u0131\u015f n\u0259fsl\u0259rd\u0259, ruhlarda bilgi d\u0259 bir o q\u0259d\u0259r par\u0131ldayacaq. Amma c\u0131zma-qara olan v\u0259r\u0259qd\u0259 is\u0259 yaz\u0131lan bilgil\u0259r, g\u00f6rs\u0259nm\u0259diyi kimi, \u0259ksin\u0259 v\u0259r\u0259qin c\u0131zmaqaras\u0131n\u0131 daha da art\u0131racaq. Amma unutmmaq laz\u0131md\u0131r ki, Quran\u0131n hikm\u0259t dolu nuru insanlar\u0131 t\u0259mizl\u0259m\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, \u0259n g\u00f6z\u0259l pakl\u0131\u011fa sevgiy\u0259 qovu\u015fdurur. Bu bilgil\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 q\u0259lbi a\u00e7\u0131q saxlamaq, h\u0259ssasl\u0131\u011f\u0131 daim art\u0131rmaq v\u0259 Quran\u0131 arama oxuyaraq, d\u0259rk etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fmaq vacibdir in\u015faAllah. Allah an\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman q\u0259lbl\u0259ri \u00fcrp\u0259r\u0259n insanlardan olmaq Quran\u0131n \u0259mridir. <\/p>\n<p>Sevgisiz bilginin sahibin\u0259 xeyiri olmad\u0131\u011f\u0131 kimi, \u0259traf\u0131ndak\u0131 insanlara da xeyiri olmur. Bilgi sevgiy\u0259 s\u0259b\u0259b olmursa, dem\u0259li bilgid\u0259n d\u00fczg\u00fcn istifad\u0259 olunmur. H\u0259qiqi s\u0259mimi sevgid\u0259n ir\u0259li g\u0259l\u0259n bilgil\u0259r, insanda \u0259n g\u00f6z\u0259l \u0259xlaqa s\u0259b\u0259b olur. Bel\u0259likl\u0259, t\u0259k\u0259bb\u00fcr kimi, q\u0131sqancl\u0131q kimi x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rd\u0259n qorunmu\u015f olur insan. R\u0259bbimiz Hz.Y\u0259hyaya sevgiy\u0259 qar\u015f\u0131 duyarl\u0131l\u0131q b\u0259x\u015f etdik dey\u0259 bildirir. Bilgiyl\u0259 yana\u015f\u0131, sevgi v\u0259 pakl\u0131qda verilmi\u015fdi Allah t\u0259r\u0259find\u0259n..&#8221; &#8220;Ey Y\u0259hya! Kitabdan b\u0259rk yap\u0131\u015f. Biz h\u0259l\u0259 o u\u015faq ik\u0259n ona hikm\u0259t verdik. &#8220;Biz h\u0259m d\u0259 ona \u00d6z d\u0259rgah\u0131m\u0131zdan bir sevgi v\u0259 pakl\u0131q b\u0259x\u015f etdik. O, m\u00fctt\u0259qi biri idi.&#8221; (M\u0259ry\u0259m sur\u0259si, 12-13)<\/p>\n<p>Ata-anas\u0131na qar\u015f\u0131 da olduqca ita\u0259tkar idi. Zalim, asi deyildi. (M\u0259ry\u0259m sur\u0259si, 14)<\/p>\n<p>G\u00f6z\u0259l \u0259xlaq Allah t\u0259r\u0259find\u0259n daim y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilir. Sevgi dolu idi, asi deyildi, zalim deyildi deyilir. Pak idi, m\u00fctt\u0259qi idi.<br \/>\nDem\u0259li g\u00f6z\u0259l \u0259xlaqa yiy\u0259l\u0259nm\u0259k h\u0259r \u015feyd\u0259n \u00f6nc\u0259dir. Allah r\u0131zas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn sevginin dad\u0131, l\u0259zz\u0259ti \u00e7ox b\u00f6y\u00fckd\u00fcr. Allah \u00fc\u00e7\u00fcn sevmeyi, Allah \u00fc\u00e7\u00fcn buz etm\u0259yi bacaran bir \u0259xlaq m\u00f6m\u00fcn\u0259 d\u0259rin hikm\u0259t qazand\u0131r\u0131r. \u018fks halda is\u0259 t\u0259k\u0259bb\u00fcr\u00fcn g\u0259tirdiyi b\u0259la insan\u0131n h\u0259m \u00f6z\u00fcn\u0259, h\u0259m \u0259traf\u0131na ya\u015fatd\u0131\u011f\u0131 naraht\u00e7\u0131l\u0131q \u00e7oxal\u0131r.<\/p>\n<p>Allah bir insan\u0131n ibr\u0259t almas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn laz\u0131m olacaq m\u00f6hl\u0259ti ona verdik v\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259 nem\u0259ti tamamlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn ona b\u00fct\u00fcn v\u0259sil\u0259l\u0259ri s\u0259f\u0259rb\u0259r etdik, art\u0131q ist\u0259r inans\u0131n, ist\u0259r inkar etsin dey\u0259 buyurur. \u0130st\u0259r yaln\u0131z oxumaqla kifay\u0259tl\u0259nin, ist\u0259r Allah\u0131n nazil etdiyi kitabdan m\u00f6hk\u0259m yap\u0131\u015faraq, h\u0259yata t\u0259dbiq etm\u0259kl\u0259. \u0130st\u0259r Allah \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015fay\u0131n, ist\u0259r Allahdan qeyril\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn.<\/p>\n<p>ARTIQ:<br \/>\n&#8220;Biz ona do\u011fru yolu g\u00f6st\u0259rdik, ist\u0259r minn\u0259tdar olsun, ist\u0259r nankor!&#8221; (\u0130NSAN SUR\u018fS\u0130, 3)<\/p>\n<p>G\u00f6z\u0259l \u0259xlaql\u0131 ola bil\u0259rsiniz.<br \/>\nAmma g\u00fcc\u00fcn\u00fcz \u00e7at\u0131rsa, ikiqat g\u00f6z\u0259l \u0259xlaql\u0131 olun.<\/p>\n<p>Esmira Nizami q\u0131z\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bilgini d\u0259, sevgini d\u0259 var ed\u0259n Allahd\u0131r. Sevgi dolu q\u0259lbl\u0259rd\u0259 Allah\u0131n nuru var v\u0259 Allah\u0131n nuru bilgiy\u0259 aparan \u0259n i\u015f\u0131ql\u0131 yoldur. Vur\u011fulamaq ist\u0259diyimiz bilginin \u00e7oxlu\u011fumu, sevginin d\u0259rinliyimi bir insan \u00fc\u00e7\u00fcn ilkin laz\u0131m olacaq hans\u0131d\u0131r?<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-11239","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11239","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11239"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11239\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11243,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11239\/revisions\/11243"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11239"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11239"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11239"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}