{"id":13218,"date":"2015-07-11T09:00:59","date_gmt":"2015-07-11T04:00:59","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=13218"},"modified":"2015-07-11T10:50:02","modified_gmt":"2015-07-11T05:50:02","slug":"t%c9%99ran%c9%99-turan-r%c9%99himli-m%c9%99ry%c9%99m-hekay%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=13218","title":{"rendered":"T\u0259ran\u0259 TURAN R\u018fH\u0130ML\u0130.&#8221;M\u0259ry\u0259m&#8221; (Hekay\u0259)"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/teranexanim.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/teranexanim-300x243.jpg\" alt=\"teranexanim\" width=\"300\" height=\"243\" class=\"alignnone size-medium wp-image-13219\" srcset=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/teranexanim-300x243.jpg 300w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/teranexanim.jpg 496w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Hava t\u0259z\u0259c\u0259 qaralm\u0131\u015fd\u0131. H\u0259y\u0259t-bacada sakitlik idi. N\u0259n\u0259m hin\u0259 boylan\u0131b toyuq-c\u00fcc\u0259ni yoxlad\u0131, ham\u0131s\u0131n\u0131n tarda b\u00fcz\u00fc\u015f\u00fcb yatd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnc\u0259 hinin qap\u0131s\u0131n\u0131 ba\u011flad\u0131. S\u00fcrahid\u0259n tutub h\u0259mi\u015f\u0259ki kimi ehmall\u0131 add\u0131mlarla ikim\u0259rt\u0259b\u0259li evin art\u0131rmas\u0131na qalxan pill\u0259k\u0259nl\u0259 yuxar\u0131 \u00e7\u0131x\u0131rd\u0131 ki, h\u0259y\u0259t qap\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131. (Darvazan\u0131 ba\u011flama\u011f\u0131 unutdu\u011funu da indi ba\u015fa d\u00fc\u015fd\u00fc.) Darvaza \u00f6n\u00fcnd\u0259 qon\u015fu R\u00fcxsar\u0259 g\u00f6r\u00fcnd\u00fc. O, \u00abb\u0259ri g\u0259l, burad\u0131r\u00bb dey\u0259 h\u0259y\u0259t\u0259 d\u0259v\u0259t etdiyi ya\u015fl\u0131 qad\u0131nla alaqap\u0131dan i\u00e7\u0259ri ke\u00e7di. N\u0259n\u0259m bu vaxts\u0131z qonaqlar\u0131n g\u0259li\u015fin\u0259 t\u0259\u0259cc\u00fcbl\u0259ns\u0259 d\u0259 bunu biruz\u0259 verm\u0259di. R\u00fcxsar\u0259 \u00fczb\u0259\u00fcz qon\u015fusu idi, darvazalar\u0131 lap bir-birin\u0259 bax\u0131rd\u0131. Lakin qonum-qon\u015fu il\u0259 get-g\u0259l el\u0259m\u0259zdi, nadir hallarda kimins\u0259 qap\u0131s\u0131n\u0131 a\u00e7ard\u0131. \u00dcst\u0259lik d\u0259 h\u0259y\u0259t-bacadan \u0259l-aya\u011f\u0131n y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259rqar\u0131\u015fan vaxtda. N\u0259n\u0259m d\u0259rhal bu nagahani g\u0259li\u015fin R\u00fcxsar\u0259nin b\u0259l\u0259d\u00e7ilik etdiyi h\u0259min ya\u015fl\u0131 qad\u0131nla ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu anlad\u0131. G\u0259l\u0259nl\u0259rl\u0259 salamla\u015f\u0131b nigaran bax\u0131\u015flar\u0131n\u0131 onlara dikdi. R\u00fcxsar\u0259 d\u0259 onu intizarda qoymay\u0131b tez m\u0259tl\u0259b\u0259 ke\u00e7di. Xo\u015f x\u0259b\u0259ri tez yetirm\u0259k t\u0259l\u0259sk\u0259nliyi il\u0259 s\u0131nay\u0131c\u0131 t\u0259rzd\u0259 n\u0259n\u0259md\u0259n soru\u015fdu:<br \/>\n\u2013 Tavat, yax\u015f\u0131 bax g\u00f6r, tan\u0131y\u0131rsan kimdi?<br \/>\nN\u0259n\u0259m 65-70 ya\u015flar\u0131nda g\u00f6r\u00fcn\u0259n, ucaboy, a\u011fb\u0259niz, ala g\u00f6zl\u0259rinin b\u0259b\u0259kl\u0259ri h\u0259y\u0259candan titr\u0259y\u0259n bu q\u0259rib qad\u0131n\u0131 diqq\u0259tl\u0259 s\u00fczd\u00fc. Qad\u0131n\u0131n a\u015fa\u011f\u0131 s\u00fcr\u00fc\u015fm\u00fc\u015f yayl\u0131\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131ndan g\u00f6r\u00fcn\u0259n d\u00fcz sa\u00e7lar\u0131 da, m\u00f6c\u00fcz\u0259 g\u00f6zl\u0259yirmi\u015f kimi d\u00fcy\u00fcnl\u0259diyi qa\u015flar\u0131 da a\u011fappaq idi. Bu a\u011fl\u0131q onun i\u015f\u0131ql\u0131 \u00e7\u00f6hr\u0259sin\u0259 x\u00fcsusi yara\u015f\u0131q verir, simas\u0131n\u0131 daha da nurlu g\u00f6st\u0259rirdi. T\u0259xmin\u0259n eyni ya\u015fda g\u00f6r\u00fcn\u0259n bu iki qad\u0131n bir-birin\u0259 xeyli baxd\u0131lar. Bird\u0259n n\u0259n\u0259min bax\u0131\u015flar\u0131 qad\u0131n\u0131n g\u00f6zl\u0259rinin d\u0259rinliyind\u0259 sanc\u0131l\u0131b qald\u0131. \u00abM\u0259ry\u0259m\u00bb nidas\u0131n\u0131n dilind\u0259n qopmas\u0131 il\u0259 onlar\u0131n bir-birin\u0259 sar\u0131lmas\u0131, g\u00f6z ya\u015flar\u0131n\u0131n bir-birin\u0259 qar\u0131\u015fmas\u0131 eyni anda ba\u015f verdi. Bu s\u0259hn\u0259 tama\u015faya duran o\u011ful-u\u015fa\u011f\u0131 da, qon\u015fu R\u00fcxsar\u0259ni d\u0259 k\u00f6vr\u0259ltdi.<br \/>\nN\u0259n\u0259m \u00abAllah-Allah! Qamboyumun can-ciy\u0259ri\u00bb &#8211; dey\u0259-dey\u0259 M\u0259ry\u0259m adl\u0131 bu qad\u0131n\u0131 \u00f6pub-qucaqlamaqdan doymurdu. Art\u0131q evd\u0259kil\u0259r bu ad\u0131 e\u015fid\u0259nd\u0259 qona\u011f\u0131n kimliyini anlam\u0131\u015fd\u0131lar. Ham\u0131 heyr\u0259tl\u0259 M\u0259ry\u0259m\u0259 bax\u0131rd\u0131. \u018ffsan\u0259nin ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fm\u0259si qeyri-real g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi M\u0259ry\u0259min uzaq ke\u00e7mi\u015fd\u0259ki xatir\u0259l\u0259rd\u0259n g\u0259li\u015fi d\u0259 na\u011f\u0131l q\u0259hr\u0259man\u0131n\u0131n ger\u00e7\u0259k h\u0259yatda g\u00f6r\u00fcnm\u0259si kimi inan\u0131lmaz t\u0259\u0259ss\u00fcrat do\u011furmu\u015fdu. U\u015faq ya\u015flar\u0131ndan n\u0259n\u0259min b\u0259xt\u0259v\u0259r q\u0131zl\u0131q \u00e7a\u011flar\u0131, b\u0259yl\u0259k malikan\u0259sind\u0259ki firavan g\u00fcnl\u0259ri, daha sonra atas\u0131 Dada\u015f b\u0259yin s\u00fcrg\u00fcn edilm\u0259si, t\u0259z\u0259c\u0259 evl\u0259nmi\u015f, h\u0259l\u0259 o\u011ful-u\u015faq sahibi olmam\u0131\u015f qarda\u015f\u0131 Qamboyun \u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131 M\u0259ry\u0259min zorla ist\u0259kli \u0259rind\u0259n qopar\u0131l\u0131b s\u00fcrg\u00fcn\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si, sonra Qamboyun m\u00fcharib\u0259d\u0259 itkin d\u00fc\u015fm\u0259si, anas\u0131 Zabit\u0259 xan\u0131m\u0131n d\u0259rdd\u0259n qovrulub \u00f6lm\u0259si\u2026 b\u00fct\u00fcn bu xatir\u0259l\u0259ri d\u00f6n\u0259-d\u00f6n\u0259 dinl\u0259mi\u015fdim.<br \/>\nN\u0259n\u0259m bu q\u0259fil g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn h\u0259y\u0259can\u0131ndan yerind\u0259 donub qalm\u0131\u015fd\u0131. M\u0259ry\u0259m\u0259 baxd\u0131qca baxd\u0131, baxd\u0131\u2026 Sanki bird\u0259n ay\u0131l\u0131b \u0259ziz qona\u011f\u0131n\u0131 bayaqdan ayaq \u00fcstd\u0259 saxlad\u0131\u011f\u0131n\u0131n f\u0259rqin\u0259 vard\u0131: \u2013 Uzaq yoldan g\u0259lmis\u0259n, yor\u011funsan. \u2013 dedi. Bir-birinin belini qucaqlam\u0131\u015f halda pill\u0259k\u0259ni qalxd\u0131lar. N\u0259n\u0259min sevincinin d\u0259, k\u0259d\u0259rinin d\u0259 h\u0259ddi-h\u00fcdudu yox idi. Sevinirdi ona g\u00f6r\u0259 ki, Tanr\u0131n\u0131n iznil\u0259 c\u0259mi alt\u0131ca ay \u0259ziz qarda\u015f\u0131 Qamboya z\u00f6vc\u0259lik, atas\u0131 Dada\u015f b\u0259y\u0259 g\u0259linlik etmi\u015f M\u0259ry\u0259m \u2013 anas\u0131 Zabit\u0259 xan\u0131m\u0131n sevimli b\u00f6y\u00fck g\u0259lini s\u00fcrg\u00fcnd\u0259 \u00f6l\u00fcb-itm\u0259mi\u015fdi, Sibirin d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259rind\u0259n salamat \u00e7\u0131x\u0131b bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u0259 g\u0259l\u0259 bilmi\u015fdi (Sibir d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259rini is\u0259 bir q\u0259d\u0259r sonra M\u0259ry\u0259min s\u00f6hb\u0259tl\u0259rind\u0259n daha d\u0259qiqliyi il\u0259 bil\u0259c\u0259k, ba\u015f\u0131n\u0131n t\u00fckl\u0259ri biz-biz olacaqd\u0131). K\u0259d\u0259rl\u0259nirdi ona g\u00f6r\u0259 ki, Dada\u015f b\u0259yin s\u00fcrg\u00fcn edildiyi, \u0259slind\u0259 izinin bird\u0259f\u0259lik itirildiyi, \u00fc\u00e7m\u0259rt\u0259b\u0259li b\u0259ylik malikan\u0259sind\u0259n \u2013 d\u0259d\u0259-baba ocaqlar\u0131ndan zorla k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fckl\u0259ri, qarda\u015flar\u0131n\u0131n p\u0259r\u0259n-p\u0259r\u0259n d\u00fc\u015fd\u00fcy\u00fc, anas\u0131n\u0131n d\u0259rdd\u0259n yan\u0131b-yan\u0131b s\u00f6nd\u00fcy\u00fc, \u00f6z\u00fcn\u00fcn d\u00fcrl\u00fc-d\u00fcrl\u00fc b\u0259lalara d\u00fc\u00e7ar oldu\u011fu g\u00fcnl\u0259r yenid\u0259n g\u00f6zl\u0259rinin \u00f6n\u00fcnd\u0259 canlanm\u0131\u015fd\u0131.<br \/>\nO, M\u0259ry\u0259mi s\u00f6hb\u0259t\u0259 tutmazdan \u0259vv\u0259l \u00e7ay-\u00e7\u00f6r\u0259k s\u00fcfr\u0259sini y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131rd\u0131. \u015ekaf\u0131 a\u00e7\u0131b oradak\u0131 \u0259man\u0259t saxlanc\u0131ndan iki b\u00fck\u00fclm\u00fc\u015f, saralm\u0131\u015f bir d\u0259ft\u0259r v\u0259r\u0259qi \u00e7\u0131xar\u0131b M\u0259ry\u0259m\u0259 uzatd\u0131: \u2013 Bax g\u00f6r n\u0259 ka\u011f\u0131zd\u0131r?<br \/>\nYaz\u0131 pozu bilm\u0259y\u0259n n\u0259n\u0259m q\u0131rm\u0131z\u0131 karanda\u015fla tez-t\u0259l\u0259sik yaz\u0131lm\u0131\u015f bu ka\u011f\u0131zdak\u0131 m\u0259tni \u0259vv\u0259ll\u0259r o\u011fluna, sonralar n\u0259v\u0259l\u0259rin\u0259 o q\u0259d\u0259r oxutmu\u015fdu ki, orada yaz\u0131lanlar\u0131 s\u00f6zb\u0259s\u00f6z \u0259zb\u0259rd\u0259n bilirdi. Ka\u011f\u0131z\u0131 a\u00e7an kimi M\u0259ry\u0259min iri ala g\u00f6zl\u0259ri dumanland\u0131. Bir damla ya\u015f yanaqlar\u0131ndan \u00fcz\u00fca\u015fa\u011f\u0131 yuvarlan\u0131b v\u0259r\u0259qd\u0259ki \u00abdaha\u00bb s\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00fcst\u00fcn\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fc. Ondan \u0259vv\u0259lki s\u0259tird\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f \u00abb\u0259lk\u0259\u00bb s\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00fcst\u00fcn\u0259 d\u0259 ha\u00e7ansa g\u00f6z ya\u015f\u0131 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. M\u0259ry\u0259m bu m\u0259ktubu yazd\u0131\u011f\u0131 vaxt, s\u00fcrg\u00fcn\u0259 g\u00f6nd\u0259rildikl\u0259ri o q\u0259m y\u00fckl\u00fc qatardak\u0131 m\u0259\u015fum gec\u0259l\u0259rd\u0259n birind\u0259 ax\u0131td\u0131\u011f\u0131 h\u0259min g\u00f6z ya\u015f\u0131n\u0131 tan\u0131d\u0131. O ac\u0131 ya\u015fant\u0131lar\u0131 an\u0131nca h\u0259r iki \u0259li il\u0259 \u00fcz\u00fcn\u00fc tutub \u00fcr\u0259k yand\u0131ran h\u00f6nk\u00fcrt\u00fc il\u0259 a\u011flad\u0131. Evd\u0259kil\u0259rd\u0259n he\u00e7 k\u0259s bu anda b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n \u0259v\u0259zin\u0259, d\u00fcnyadak\u0131 b\u00fct\u00fcn haqs\u0131zl\u0131qlara g\u00f6r\u0259, b\u00fct\u00fcn d\u0259rdlil\u0259rin g\u00f6z ya\u015f\u0131yla a\u011flamaq ist\u0259y\u0259n bu ya\u015fl\u0131 qad\u0131na t\u0259s\u0259lli verm\u0259k ist\u0259m\u0259di. \u00c7\u00fcnki, bu g\u00f6z ya\u015flar\u0131n\u0131 he\u00e7 bir t\u0259s\u0259lli ovuda bilm\u0259zdi. N\u0259n\u0259m d\u0259 yana-yana bu g\u00f6z ya\u015flar\u0131na qo\u015fulub b\u00fct\u00f6v bir n\u0259slin \u0259silzad\u0259liyi ucbat\u0131ndan \u00e7\u0259kdiyi m\u00fcsib\u0259tl\u0259r\u0259 a\u011flad\u0131.<br \/>\nM\u0259ry\u0259m g\u00f6z ya\u015flar\u0131n\u0131 qurudub ne\u00e7\u0259 saatdan b\u0259ri \u0259yl\u0259\u015fdiyi ota\u011f\u0131n divarlar\u0131na g\u00f6z g\u0259zdir\u0259nd\u0259 ilk anda Qamboyun \u015f\u0259klini g\u00f6rd\u00fc. N\u0259n\u0259m Tavat xan\u0131m\u0131n Qamboya s\u0131\u011f\u0131nd\u0131\u011f\u0131 bu \u015f\u0259kil \u0259slind\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131l\u0131qda \u00e7\u0259kilmi\u015fdi. Qamboy m\u00fcharib\u0259d\u0259 itkin d\u00fc\u015f\u0259nd\u0259n sonra n\u0259n\u0259m h\u0259r iki \u015f\u0259kli birl\u0259\u015fdirib b\u00f6y\u00fctm\u0259yi fotoqrafdan xahi\u015f etmi\u015fdi. Fotoqraf\u0131n ustal\u0131qla birl\u0259\u015fdirib b\u00f6y\u00fctd\u00fcy\u00fc bu \u015f\u0259kil o vaxtdan evd\u0259 \u0259n m\u00fcq\u0259dd\u0259s bir xatir\u0259y\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdi. M\u0259ry\u0259m ir\u0259li g\u0259lib \u015f\u0259klin qar\u015f\u0131s\u0131nda dayand\u0131. \u00d6t\u0259n ill\u0259r \u0259rzind\u0259 x\u0259yal\u0131nda ya\u015fatd\u0131\u011f\u0131, h\u0259l\u0259 d\u0259 o g\u0259nclik \u015f\u00f6vq\u00fc il\u0259 sevdiyi ist\u0259klisinin g\u00f6zl\u0259rin\u0259 baxd\u0131, baxd\u0131\u2026 Atas\u0131 Elbrus b\u0259yin evind\u0259n g\u0259lin k\u00f6\u00e7d\u00fcy\u00fc g\u00fcn\u00fc, b\u00f6y\u00fckl\u0259rin xeyir-duas\u0131n\u0131, Dada\u015f b\u0259yin b\u00f6y\u00fck o\u011flu Qamboya qovu\u015faca\u011f\u0131 an\u0131 gizli h\u0259sr\u0259tl\u0259 g\u00f6zl\u0259diyini, o an\u0131n dil\u0259g\u0259lm\u0259z \u015firinliyini\u2026 daha n\u0259l\u0259ri, n\u0259l\u0259ri xat\u0131rlad\u0131. Sanki Qamboyun \u00f6z\u00fc il\u0259 \u00fczb\u0259\u00fcz dayan\u0131bm\u0131\u015f kimi s\u00f6z\u0259 ba\u015flad\u0131:  \u2013 70 ya\u015f\u0131 haqlam\u0131\u015fam, Qamboy! S\u0259nsiz n\u0259l\u0259r g\u00f6rd\u00fcm, bils\u0259n\u2026 Sibir, \u0259zab, t\u0259hqir, acl\u0131q, susuzluq, x\u0259st\u0259lik\u2026 \u00d6l\u00fcm\u00fcn a\u011fz\u0131ndan \u00e7\u0131xd\u0131m, yollar m\u0259ni \u0259ld\u0259n sald\u0131. Adamlar g\u00f6rd\u00fcm, m\u0259rdi d\u0259 oldu, nam\u0259rdi d\u0259. Ancaq s\u0259nin kimi o\u011ful g\u00f6rm\u0259dim, Qamboy!<br \/>\nSonra g\u00f6zl\u0259rini \u015f\u0259kild\u0259n \u00e7\u0259km\u0259d\u0259n: \u2013 \u018fg\u0259r bils\u0259niz o nec\u0259 insan idi\u2026Allah onu t\u0259k yaratm\u0131\u015fd\u0131. Qamboy kimi o\u011ful o vaxt da yox idi, indi d\u0259 yoxdu \u2013 dedi.<br \/>\nGec\u0259ni s\u0259h\u0259r\u0259d\u0259k yatmad\u0131lar. N\u0259n\u0259m Bak\u0131 zad\u0259ganlar\u0131ndan olan m\u0259\u015fhur A\u011facanl\u0131lar n\u0259slinin \u0259n yara\u015f\u0131ql\u0131, Peterburqda y\u00fcks\u0259k t\u0259hsil g\u00f6rm\u00fc\u015f o\u011flu Mehdi il\u0259 toylar\u0131ndan, g\u0259lin g\u00f6\u00e7d\u00fcy\u00fc faytonun bol\u015fevikl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n saxlanmas\u0131ndan, ist\u0259kli ni\u015fanl\u0131s\u0131ndan zorla qopar\u0131lma\u011f\u0131ndan, bol\u015fevik \u0130srafill\u0259 (babamla) ail\u0259sinin qalan \u00fczvl\u0259rini xilas etm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 evliliy\u0259 raz\u0131la\u015fd\u0131\u011f\u0131ndan, \u0259rinin d\u00fcz\u0259ltdiyi, on alt\u0131 ya\u015fl\u0131 q\u0131z\u0131n sevgi qurban\u0131 bahas\u0131na ba\u015fa g\u0259l\u0259n saxta bo\u015fanma s\u0259n\u0259di \u0259sas\u0131nda anas\u0131n\u0131n, qarda\u015flar\u0131n\u0131n v\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcn Sibir\u0259 s\u00fcrg\u00fcn edilm\u0259m\u0259sind\u0259n, 1941-ci ild\u0259 m\u00fcharib\u0259 ba\u015flayan kimi onsuz da M\u0259ry\u0259msiz \u00f6z\u00fcn\u0259 yer tapa bilm\u0259y\u0259n Qamboyun \u00f6z\u00fcn\u00fc \u00f6l\u00fcm\u00fcn a\u011fu\u015funa at\u0131b \u00f6n c\u0259bh\u0259y\u0259 yollanma\u011f\u0131ndan, itkin d\u00fc\u015fm\u0259yind\u0259n\u2026 v\u0259 bir \u00e7ox ba\u015fqa m\u0259tl\u0259bl\u0259rd\u0259n s\u00f6hb\u0259t etdi.<br \/>\nM\u0259ry\u0259m d\u0259 \u00f6z ba\u015f\u0131na g\u0259l\u0259nl\u0259ri dan\u0131\u015fd\u0131. Sibir\u0259 ged\u0259n qatarda nec\u0259 t\u0259hqir olunmalar\u0131ndan, yol boyu \u0259sg\u0259rl\u0259rin onlar\u0131 al\u00e7altma\u011f\u0131ndan, imkan tapan kimi \u0259silzad\u0259l\u0259rin intihar etm\u0259yind\u0259n, \u00f6z\u00fcn\u00fcn ba\u015f tutmayan intihar c\u0259hdind\u0259n, yeralt\u0131 m\u0259d\u0259nd\u0259ki a\u011f\u0131r i\u015f rejimind\u0259n\u2026<br \/>\n\u2013 Sa\u00e7\u0131m\u0131z\u0131 da q\u0131rxm\u0131\u015fd\u0131lar, Tavat. Aylarla hamam g\u00f6rm\u00fcrd\u00fck, ham\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131 bit-sirk\u0259yl\u0259 dolu idi. H\u0259m d\u0259 el\u0259 a\u011f\u0131r i\u015fd\u0259n sonra h\u00f6r\u00fckl\u0259r d\u0259 ba\u015fa a\u011f\u0131rl\u0131q edirdi. Bilirdim ki, ba\u015f\u0131m\u0131z\u0131 q\u0131rxacaqlar. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 \u0259vv\u0259lc\u0259d\u0259n h\u00f6r\u00fckl\u0259rimi k\u0259sib gizl\u0259tmi\u015fdim. Qamboyun \u0259linin istisi vard\u0131 onlarda, q\u0131y\u0131b ata bilm\u0259zdim\u2026\u2013  s\u00f6z\u00fcn\u00fcn ard\u0131n\u0131 g\u0259tirm\u0259di, bird\u0259n ya\u015fca \u00f6z\u00fcnd\u0259n b\u00f6y\u00fck bald\u0131z\u0131 il\u0259 (be\u015f ya\u015f f\u0259rql\u0259ri vard\u0131) dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 xat\u0131rlay\u0131b h\u0259yadan yanaqlar\u0131 alland\u0131. Lap g\u0259ncliyind\u0259ki kimi\u2026<br \/>\nN\u0259n\u0259m M\u0259ry\u0259min \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u0259lli il bundan \u0259vv\u0259lki q\u0131zart\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc. Bayaqdan onu maraqland\u0131ran sual\u0131 verdi: \u2013 B\u0259s nec\u0259 oldu ki, qa\u00e7a bildiniz?<br \/>\n\u2013 Yeralt\u0131 m\u0259d\u0259nd\u0259 i\u015f \u00e7ox a\u011f\u0131r idi. Bir yandan da acl\u0131q, x\u0259st\u0259lik. Acl\u0131q olan yerd\u0259 x\u0259st\u0259lik d\u0259 \u0259skik olmur. Q\u0131zd\u0131rma, v\u0259r\u0259m, astma\u2026 Dem\u0259k olar ki, h\u0259r g\u00fcn \u00f6l\u0259n var idi. \u00d6l\u0259nl\u0259ri basd\u0131rma\u011f\u0131 da biz\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131rd\u0131lar. Biziml\u0259 heyvandan da pis r\u0259ftar edirdil\u0259r. Havas\u0131zl\u0131qdan ham\u0131n\u0131n r\u0259ngi sapsar\u0131 olmu\u015fdu. T\u0259kc\u0259 \u00f6l\u00fc basd\u0131randa hava \u00fcz\u00fc g\u00f6r\u00fcrd\u00fck. \u00d6l\u00fc basd\u0131rmaq da s\u0259n\u0259 asan g\u0259lm\u0259sin. Sibirin q\u0131\u015f\u0131n\u0131 a\u011fl\u0131na g\u0259tir\u0259 bilm\u0259zs\u0259n. Ki\u015fil\u0259rin t\u00fcp\u00fcrc\u0259yi havadaca donub saqqal\u0131ndan as\u0131l\u0131rd\u0131. \u015eaxtadan yer nec\u0259 donub da\u015fa d\u00f6n\u00fcrs\u0259, orda \u0259n h\u00fcn\u0259rli ki\u015fi d\u0259 q\u0259bir qaza bilm\u0259zdi. H\u0259r d\u0259f\u0259 q\u0259bir qazma\u011f\u0131 \u00fc\u00e7 n\u0259f\u0259r\u0259 h\u0259val\u0259 edirdil\u0259r. Bu \u00fc\u00e7 n\u0259f\u0259r d\u0259 \u0259lin\u0259 b\u00f6y\u00fck balta al\u0131b ba\u015flay\u0131rd\u0131 buz ba\u011flam\u0131\u015f, \u015faxtadan da\u015fa d\u00f6nm\u00fc\u015f torpa\u011f\u0131 \u00e7apma\u011fa. Bu minvalla el\u0259 olurdu ki, s\u0259h\u0259rd\u0259n q\u0259bir qazma\u011fa ba\u015flay\u0131b bu i\u015fi gec\u0259 yar\u0131s\u0131 ba\u015fa \u00e7atd\u0131r\u0131rd\u0131q. Bir s\u00f6zl\u0259, q\u0259bir qazmaq m\u0259d\u0259nd\u0259 g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz \u0259n a\u011f\u0131r i\u015fd\u0259n d\u0259 a\u011f\u0131r idi.<br \/>\nBir g\u00fcn Qaraba\u011f b\u0259yl\u0259rind\u0259n birinin g\u00f6z\u0259l q\u0131z\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fc asm\u0131\u015fd\u0131. \u00abG\u00f6z\u0259l\u00bb deyir\u0259m, amma o q\u0131z g\u00f6z\u0259l oldu\u011funu b\u0259lk\u0259 \u00f6z\u00fc d\u0259 unutmu\u015fdu, h\u0259mi\u015f\u0259 \u00fcz-g\u00f6z\u00fcn\u0259 his yax\u0131b g\u0259zirdi.<br \/>\n\u2013 Niy\u0259?<br \/>\n\u2013 Orda namusumuzu qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7oxumuz bel\u0259 edirdik. \u00d6z\u00fcm\u00fcz\u00fc q\u0259sd\u0259n eyb\u0259c\u0259rl\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259l\u0259r el\u0259mirdik? H\u0259tta qa\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 da yerli-dibli yolub-t\u00f6km\u00fc\u015fd\u00fck&#8230; H\u0259, o q\u0131z da imkan tap\u0131b \u00f6z\u00fcn\u00fc \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc. Sibird\u0259 bu \u00f6z\u00fc d\u0259 bir h\u00fcn\u0259r idi. \u0130ntihar etm\u0259y\u0259 d\u0259 qoymurdular. Biz sa\u011f qal\u0131b i\u015fl\u0259m\u0259li, acl\u0131q v\u0259 \u0259zab g\u00f6rm\u0259li idik. \u00c7\u00fcnki, biz sovet h\u00f6kum\u0259tini tan\u0131maq ist\u0259m\u0259y\u0259n ki\u015fil\u0259rin arvadlar\u0131, q\u0131zlar\u0131 idik. Adam\u0131 yand\u0131ran bilirs\u0259n n\u0259dir? G\u00fcnahs\u0131z c\u0259zalanmaq. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 biz v\u0259ziyy\u0259timizl\u0259 bar\u0131\u015fa bilmirdik. G\u00fcnah\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259kc\u0259 \u0259silzad\u0259 olmas\u0131yla, t\u0259k bu su\u00e7la Sibir\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259yimizl\u0259 bar\u0131\u015fmaq m\u00fcmk\u00fcn deyildi. H\u0259, o qad\u0131n \u00f6l\u0259n g\u00fcn\u00fc hava h\u0259mi\u015f\u0259kind\u0259n d\u0259 s\u0259rt idi. Q\u0259bir qazma\u011f\u0131 anama, m\u0259n\u0259 v\u0259 ba\u015fqa bir qad\u0131na tap\u015f\u0131rm\u0131\u015fd\u0131lar. \u018fslind\u0259 is\u0259 bu el\u0259 qaya \u00e7apma\u011fa b\u0259rab\u0259rdi. Baltalar\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb \u00fc\u00e7l\u00fckd\u0259 i\u015f\u0259 ba\u015flad\u0131q. Hava o q\u0259d\u0259r soyuq idi ki, \u015faxta \u0259lc\u0259yin i\u00e7ind\u0259n ke\u00e7ib adam\u0131n iliyin\u0259 i\u015fl\u0259yirdi. B\u00f6y\u00fck baltalar\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 da adam\u0131 heyd\u0259n sal\u0131rd\u0131. Baltan\u0131 h\u0259r qald\u0131r\u0131b endir\u0259nd\u0259 da\u015fa d\u00f6nm\u00fc\u015f torpaqdan balaca bir q\u0259lp\u0259 qopurdu. Q\u0259bir qaz\u0131l\u0131b qurtarmaq bilmirdi. Ac-susuz ax\u015famad\u0259k qazd\u0131q. Q\u0259bri h\u0259l\u0259 yar\u0131 etm\u0259mi\u015fdik. N\u0259zar\u0259t\u00e7il\u0259r deyinir, bizi \u0259n pis s\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rl\u0259 s\u00f6y\u00fcr, i\u015fin yuband\u0131\u011f\u0131na q\u0259z\u0259bl\u0259nirdil\u0259r. Art\u0131q hava qaralm\u0131\u015fd\u0131. \u018fli silahl\u0131 n\u0259zar\u0259t\u00e7il\u0259r papiros \u00e7\u0259k\u0259-\u00e7\u0259k\u0259 qar\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 g\u0259zi\u015fm\u0259kd\u0259n bezmi\u015fdil\u0259r. Onlar iki n\u0259f\u0259r idil\u0259r. \u00d6z aralar\u0131nda x\u0131s\u0131nla\u015f\u0131b n\u0259s\u0259 dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131lar. Q\u0259fild\u0259n anam v\u0259 o biri qad\u0131n \u0259ll\u0259rind\u0259 balta onlara sar\u0131 cumdular. Anam \u0259lind\u0259ki baltan\u0131 z\u0259rbl\u0259 n\u0259zar\u0259t\u00e7il\u0259rd\u0259n birinin ba\u015f\u0131na endirdi. O biri qad\u0131n is\u0259 baltan\u0131 h\u0259d\u0259f\u0259 vura bilm\u0259yib dig\u0259r n\u0259zar\u0259t\u00e7ini \u00e7iynind\u0259n yaralam\u0131\u015fd\u0131. O, yer\u0259 \u00e7\u00f6k\u0259n kimi qad\u0131n da onun sin\u0259sin\u0259 \u00e7\u00f6k\u00fcb bo\u011fma\u011fa ba\u015flad\u0131. Onlar\u0131 q\u0259tl\u0259 yetirm\u0259l\u0259ri o q\u0259d\u0259r ani oldu ki, ba\u015f ver\u0259nl\u0259rd\u0259n \u00f6z\u00fcm\u0259 g\u0259l\u0259 bilmirdim. Lakin art\u0131q qa\u00e7maq f\u00fcrs\u0259tini \u0259ld\u0259n verm\u0259k olmazd\u0131. Biz yax\u0131nl\u0131qdak\u0131 me\u015f\u0259y\u0259 \u00fcz tutduq. Qa\u00e7\u0131b s\u0131\u011f\u0131nd\u0131\u011f\u0131m\u0131z k\u0259ndd\u0259ki ev sahibi \u00e7ox yax\u015f\u0131 insan idi. O, bizi bir il\u0259d\u0259k evind\u0259 gizl\u0259tdi. Sonra\u2026 \u00c7ox k\u0259ndl\u0259r, \u00e7ox evl\u0259r g\u00f6rd\u00fck\u2026 Bir h\u0259rb\u00e7iy\u0259 rast g\u0259ldik, o biz\u0259 \u00e7ox yax\u015f\u0131l\u0131qlar etdi, \u00fc\u00e7\u00fcm\u00fcz\u0259 d\u0259 saxta s\u0259n\u0259dl\u0259r d\u00fcz\u0259ltdi, i\u015f tapd\u0131. Mill\u0259ti tatard\u0131, polkovnik idi, \u2013 M\u0259ry\u0259min nitqi burda q\u0131r\u0131ld\u0131. N\u0259n\u0259m h\u0259y\u0259canla soru\u015fdu: \u2013 B\u0259s sonra?<br \/>\n\u2013 O, bizim b\u00fct\u00fcn qay\u011f\u0131lar\u0131m\u0131za qalma\u011fa s\u00f6z verdi. Biz\u0259 el\u0259 \u00fcr\u0259kd\u0259n can yand\u0131r\u0131rd\u0131 ki, anam\u0131n da h\u00f6rm\u0259tini qazana bilmi\u015fdi. Anam\u0131 ki, tan\u0131y\u0131rsan\u2026Bel\u0259c\u0259\u2026 \u2013 M\u0259ry\u0259min s\u0259si yen\u0259 titr\u0259di, Qamboyun divardak\u0131 \u015f\u0259klin\u0259 baxa-baxa: \u2013 \u0130ndi o, m\u0259nim \u0259rimdir. \u0130stefada olan polkovnik Atabiyev.<br \/>\n\u2013 B\u0259s o\u011ful-u\u015faqdan n\u0259yiniz var? \u2013 N\u0259n\u0259m bu sual\u0131 x\u00fcsusi maraqla verdi.<br \/>\n\u2013 \u0130ki q\u0131z\u0131m var,\u2013 sonra n\u0259n\u0259min h\u0259min mara\u011f\u0131na cavab \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 etdi: \u2013 O\u011flum olmad\u0131, olsayd\u0131 Qamboyun ad\u0131n\u0131 qoyacaqd\u0131m. Q\u0131zlar\u0131ma da Qamboydan dan\u0131\u015fm\u0131\u015fam, m\u0259ni yax\u015f\u0131 ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrl\u0259r. O, da yax\u015f\u0131 adamd\u0131r (\u0259rini n\u0259z\u0259rd\u0259 tuturdu), amma \u00e7ox \u0259s\u0259bidir. M\u00fcharib\u0259d\u0259 kantuziya al\u0131b. Bax bel\u0259, Tavat \u2013 sanki daha s\u00f6z\u00fc qurtard\u0131. Lakin bald\u0131z\u0131n\u0131n g\u00f6zl\u0259rind\u0259 bir y\u0131\u011f\u0131n sual g\u00f6r\u00fcb dedi: \u2013 M\u0259nim \u00f6mr\u00fcm Qamboyla qurtard\u0131, b\u0259xtim-taleyim onunla getdi. \u0130ndiki M\u0259ry\u0259m bir cisimdi, bir d\u0259 xatir\u0259 yuma\u011f\u0131. Ruhum \u00e7oxdan u\u00e7ub gedib Qamboyun yan\u0131na. El\u0259c\u0259 n\u0259f\u0259sim gedib-g\u0259lir\u2026 Uzun ill\u0259rdi ki, sizd\u0259n x\u0259b\u0259r almaq \u00fc\u00e7\u00fcn qovruluram. O qorxu, o xof h\u0259l\u0259 d\u0259 can\u0131mdan \u00e7\u0131xmay\u0131b, ona g\u00f6r\u0259 ist\u0259yimi kims\u0259y\u0259 bildirm\u0259y\u0259 \u00fcr\u0259k el\u0259mirdim. Allah\u0131n m\u0259rh\u0259m\u0259ti b\u00f6y\u00fckd\u00fc, gec d\u0259 olsa ba\u015f tutdu. \u015e\u00fck\u00fcr ki, taleyimd\u0259 s\u0259ni, bu torpa\u011f\u0131 bir d\u0259 g\u00f6rm\u0259k varm\u0131\u015f.<br \/>\nS\u0259h\u0259rin a\u00e7\u0131lmas\u0131na az qal\u0131rd\u0131. Yetmi\u015f ya\u015fl\u0131 g\u0259lin, yetmi\u015f be\u015f ya\u015fl\u0131 bald\u0131z b\u0259xt\u0259v\u0259r g\u0259ncliyin, \u00f6mr\u00fc \u00e7ox az olan xo\u015fb\u0259xt g\u00fcnl\u0259rin \u015fip\u015firin anlar\u0131n\u0131 yada sald\u0131lar. \u0130ll\u0259rd\u0259n b\u0259ri \u00fcr\u0259kl\u0259rind\u0259 g\u0259zdirdikl\u0259ri \u0259n \u00fclvi hissl\u0259rl\u0259 yadda\u015flar\u0131ndak\u0131 m\u00fcq\u0259dd\u0259s xatir\u0259 saxlanc\u0131n\u0131 \u00abt\u00f6k\u00fcb-t\u00f6k\u00fc\u015fd\u00fcrd\u00fcl\u0259r.\u00bb Birg\u0259 ya\u015fad\u0131qlar\u0131 b\u0259ylik malikan\u0259sind\u0259ki g\u00fcnl\u0259rin \u0259n x\u0131rda \u0259hvalatlar\u0131n\u0131 da sevincl\u0259 yada sald\u0131lar. Bu xatir\u0259l\u0259rin varl\u0131\u011f\u0131ndan ald\u0131qlar\u0131 h\u0259zz q\u0259lbl\u0259rini el\u0259 bir f\u0259r\u0259hl\u0259 doldurmu\u015fdu ki, sanki h\u0259r ikisinin bir \u00f6m\u00fcrl\u00fck sevinc pay\u0131n\u0131 saxlay\u0131b-saxlay\u0131b bir gec\u0259d\u0259 onlara h\u0259diyy\u0259 etmi\u015fdil\u0259r.<br \/>\nS\u00f6hb\u0259t \u0259snas\u0131nda n\u0259n\u0259m: \u2013 M\u0259ry\u0259m, \u0130sf\u0259ndiyar\u0131 g\u00f6rm\u0259k ist\u0259yirs\u0259n? \u2013 dey\u0259 soru\u015fdu. M\u0259ry\u0259m g\u0259ldiyind\u0259n b\u0259ri sora\u011f\u0131n\u0131 almaq ist\u0259diyi, lakin b\u0259d x\u0259b\u0259r qorxusundan ehtiyatland\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn susdu\u011fu, yegan\u0259 qayn\u0131n\u0131n sa\u011f-salamat oldu\u011funu e\u015fidinc\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckl\u0259rini dil\u0259 g\u0259tirdi: \u2013 Soru\u015fma\u011fa \u00fcr\u0259k el\u0259mirdim, Tavat! Qorxurdum ki, s\u0259nin qarda\u015f da\u011f\u0131n\u0131n bir yox, iki oldu\u011funu e\u015fid\u0259m.<br \/>\n\u2013 \u015e\u00fck\u00fcr Allaha, \u0130sf\u0259ndiyar sa\u011f-salamatd\u0131. \u018fvv\u0259lki bam\u0259z\u0259liyi, haz\u0131rcavabl\u0131\u011f\u0131 da yerind\u0259. Ming\u0259\u00e7evird\u0259 ya\u015fay\u0131r. \u0130st\u0259s\u0259n, sabah ged\u0259rik.<br \/>\n\u2026Ming\u0259\u00e7evird\u0259n qay\u0131danda M\u0259ry\u0259m \u0130sf\u0259ndiyar\u0131 qucaqlay\u0131b: \u2013 Bu son g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fczd\u00fc, qarda\u015f \u2013 dedi, \u2013 \u00e7ox qocalm\u0131\u015fam, \u0259slind\u0259 m\u0259n \u00f6z isti oca\u011f\u0131mdan did\u0259rgin d\u00fc\u015f\u0259nd\u0259n qocalm\u0131\u015fam.<br \/>\nBu s\u00f6z h\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fc k\u00f6vr\u0259ltdi. Do\u011frudan da h\u0259r \u00fc\u00e7\u00fc qocalm\u0131\u015fd\u0131. V\u0259 h\u0259r \u00fc\u00e7\u00fc M\u0259ry\u0259min dediyi vaxtdan qocalm\u0131\u015fd\u0131. K\u00fclf\u0259tin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 Dada\u015f b\u0259y apar\u0131lan gec\u0259d\u0259n. B\u0259ylik malikan\u0259sind\u0259n qovulub kiray\u0259 ev axtard\u0131qlar\u0131 g\u00fcnd\u0259n. Bol\u015fevikl\u0259rin m\u0259kt\u0259b binas\u0131 etdikl\u0259ri evl\u0259rinin yan\u0131ndan ke\u00e7\u0259nd\u0259 gizli-gizli g\u00f6z ya\u015f\u0131 ax\u0131td\u0131qlar\u0131 andan\u2026 \u00c7oxdan qocalm\u0131\u015fd\u0131lar, lap \u00e7oxdan\u2026<br \/>\n\u2026Bak\u0131dan Nal\u00e7ik\u0259 yola d\u00fc\u015f\u0259n qatar l\u0259ng\u0259rl\u0259 ir\u0259lil\u0259yirdi. T\u0259k\u0259rl\u0259rin n\u0259\u011fm\u0259si onu qoynuna al\u0131b ah\u0259st\u0259-ah\u0259st\u0259 uzaqlara apar\u0131rd\u0131. Bomboz \u015foran \u00e7\u00f6ll\u0259r d\u0259, t\u0259k-t\u00fck sirkan kollar\u0131ndan ba\u015fqa kolu-kosu olmayan \u00e7\u0131lpaq da\u011flar da, qatar \u00f6t\u00fcb ke\u00e7dikc\u0259 bir-bir \u00ab\u0259yilib-y\u0131x\u0131lan\u00bb elektrik dir\u0259kl\u0259ri d\u0259 onu bu do\u011fma torpaqlardan qopar\u0131b-ay\u0131r\u0131rd\u0131. Bu ayr\u0131l\u0131qda nisgil, k\u00f6vr\u0259klik qar\u0131\u015f\u0131q bir t\u0259skinlik d\u0259 vard\u0131. Bu ayr\u0131l\u0131q \u0259lli il bundan \u0259vv\u0259lki o d\u0259h\u015f\u0259tli ayr\u0131l\u0131\u011fa b\u0259nz\u0259mirdi. Bu qatar da o qatar kimi yed\u0259yind\u0259 \u00e7\u0259kilm\u0259z d\u0259rd y\u00fck\u00fc da\u015f\u0131m\u0131rd\u0131.<br \/>\n\u0130\u00e7ind\u0259 bir y\u00fcng\u00fcll\u00fck vard\u0131 M\u0259ry\u0259min. \u018flli ild\u0259n b\u0259ri ilk d\u0259f\u0259ydi ki, \u00f6z\u00fcn\u00fc bu q\u0259d\u0259r rahat hiss edirdi. Sanki d\u00fcnyaya yenid\u0259n g\u0259lmi\u015f  kimiydi. Onu sev\u0259n q\u0259lbl\u0259rin istisini, odunu apar\u0131rd\u0131 \u00f6z\u00fcyl\u0259. Qamboyun \u015f\u0259kild\u0259n baxan arxay\u0131n bax\u0131\u015flar\u0131 ona \u2013 \u00f6z v\u0259fal\u0131 g\u00f6z\u0259lin\u0259 \u00abYax\u015f\u0131 ki, g\u0259ldin!\u00bb deyirdi.<\/p>\n<p>Bak\u0131, 2006.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hava t\u0259z\u0259c\u0259 qaralm\u0131\u015fd\u0131. H\u0259y\u0259t-bacada sakitlik idi. N\u0259n\u0259m hin\u0259 boylan\u0131b toyuq-c\u00fcc\u0259ni yoxlad\u0131, ham\u0131s\u0131n\u0131n tarda b\u00fcz\u00fc\u015f\u00fcb yatd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcnc\u0259 hinin qap\u0131s\u0131n\u0131 ba\u011flad\u0131. S\u00fcrahid\u0259n tutub h\u0259mi\u015f\u0259ki kimi ehmall\u0131 add\u0131mlarla ikim\u0259rt\u0259b\u0259li evin art\u0131rmas\u0131na qalxan pill\u0259k\u0259nl\u0259 yuxar\u0131 \u00e7\u0131x\u0131rd\u0131 ki, h\u0259y\u0259t qap\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131. (Darvazan\u0131 ba\u011flama\u011f\u0131 unutdu\u011funu da indi ba\u015fa d\u00fc\u015fd\u00fc.) Darvaza \u00f6n\u00fcnd\u0259 qon\u015fu R\u00fcxsar\u0259 g\u00f6r\u00fcnd\u00fc. O, \u00abb\u0259ri g\u0259l, burad\u0131r\u00bb dey\u0259 h\u0259y\u0259t\u0259 d\u0259v\u0259t [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-13218","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edeb"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13218","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13218"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13218\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13220,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13218\/revisions\/13220"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13218"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13218"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13218"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}