{"id":13536,"date":"2015-07-26T16:45:53","date_gmt":"2015-07-26T11:45:53","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=13536"},"modified":"2015-07-26T17:08:28","modified_gmt":"2015-07-26T12:08:28","slug":"nigar-r%c9%99fib%c9%99ylinin-poeziya-sevgisi-sevgi-poeziyasi","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=13536","title":{"rendered":"Nigar R\u0259fib\u0259ylinin poeziya sevgisi, sevgi poeziyas\u0131"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/ttr.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/ttr-300x300.jpg\" alt=\"ttr\" width=\"300\" height=\"300\" class=\"alignnone size-medium wp-image-13537\" srcset=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/ttr-300x300.jpg 300w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/ttr-150x150.jpg 150w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/ttr.jpg 450w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>N\u0130GAR R\u018fF\u0130B\u018fYL\u0130 \u2013 100<br \/>\nPOEZ\u0130YA SEVG\u0130S\u0130, SEVG\u0130 POEZ\u0130YASI<\/p>\n<p>Orta m\u0259kt\u0259b ill\u0259rind\u0259 biz\u0259 \u00e7a\u011fda\u015f milli \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n bir ne\u00e7\u0259 qad\u0131n \u015fairini tan\u0131tm\u0131\u015fd\u0131lar: Nigar R\u0259fib\u0259yli, Mirvarid Dilbazi, M\u0259din\u0259 G\u00fclg\u00fcn v\u0259 H\u00f6kum\u0259 Billuri. Bu s\u0131ralamada ad\u0131 h\u0259mi\u015f\u0259 birinci \u00e7\u0259kil\u0259n Nigar R\u0259fib\u0259ylinin o zaman n\u0259 t\u0259rc\u00fcmeyi-hal\u0131n\u0131n a\u011f\u0131r k\u0259d\u0259r qat\u0131n\u0131 bilirdik, n\u0259 ya\u015f\u0131n\u0131n g\u0259nc \u00e7a\u011flar\u0131nda siyasi rejimin t\u0259zyiql\u0259rin\u0259, t\u0259qibl\u0259rin\u0259 m\u0259ruz qald\u0131\u011f\u0131ndan, n\u0259 d\u0259 m\u0259nsub oldu\u011fu n\u0259slin, soy-k\u00f6k\u00fcn \u0259silzad\u0259liyi ucbat\u0131ndan, mill\u0259tin\u0259 s\u0259daq\u0259ti \u00fcz\u00fcnd\u0259n \u00e7\u0259kdikl\u0259rind\u0259n x\u0259b\u0259rimiz vard\u0131. Lakin \u015fairin o vaxt \u0259zb\u0259rl\u0259diyimiz bir ne\u00e7\u0259 \u015feiri bu poeziyan\u0131n mayas\u0131nda, c\u00f6vh\u0259rind\u0259 d\u0259rin bir a\u011fr\u0131n\u0131n, d\u0259rdin, k\u0259d\u0259rin varl\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259b\u0259r verirdi. \u015eairin misralar\u0131nda m\u0259har\u0259tl\u0259 \u00abgizl\u0259n\u0259n\u00bb k\u0259d\u0259r bu \u015feirl\u0259rin m\u00fc\u0259llifinin \u00e7\u0259kilm\u0259z q\u0259m y\u00fck\u00fc da\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131, hans\u0131sa nisgili, h\u0259sr\u0259ti ill\u0259rl\u0259 q\u0259lbind\u0259 \u0259zizl\u0259diyini p\u0131\u00e7\u0131lday\u0131rd\u0131. 80-ci ill\u0259rd\u0259 unudulmaz b\u0259st\u0259kar Emin Sabito\u011flunun \u015fairin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 b\u0259st\u0259l\u0259diyi \u00abNeyl\u0259yim\u00bb mahn\u0131s\u0131n\u0131n \u00e7ox s\u00fcr\u0259tl\u0259 m\u0259\u015fhurla\u015fmas\u0131, Akif \u0130slamzad\u0259nin yan\u0131ql\u0131 s\u0259si il\u0259 b\u00fct\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131 evb\u0259ev dola\u015fmas\u0131, k\u00f6n\u00fclb\u0259k\u00f6n\u00fcl f\u0259th etm\u0259si d\u0259 bu h\u0259zin k\u0259d\u0259rin \u0259srar\u0259ngiz poetik ah\u0259ngi il\u0259 ba\u011fl\u0131 idi. \u00abM\u0259n i\u015f\u0131q q\u0131z\u0131yam, i\u015f\u0131q \u00f6vladl\u0131\u00bb dey\u0259n \u015fairin foto\u015f\u0259kill\u0259rind\u0259, portretl\u0259rind\u0259 d\u0259 i\u015f\u0131ql\u0131 \u00e7\u00f6hr\u0259sinin nurunu bir q\u0259d\u0259r d\u0259 art\u0131ran x\u0259fif t\u0259b\u0259ss\u00fcm\u00fcn\u00fcn alt\u0131nda k\u00f6lg\u0259d\u0259 qalm\u0131\u015f bu k\u0259d\u0259ri sezm\u0259k olur.<!--more--><\/p>\n<p>Nigar R\u0259fib\u0259ylid\u0259n s\u00f6z d\u00fc\u015f\u0259nd\u0259 qeyri-ixtiyari \u015fairin \u00abG\u00fcn\u0259\u015fd\u0259n g\u0259nclik ist\u0259dim\u00bb \u015feiri yada d\u00fc\u015f\u00fcr. Bu \u015feird\u0259 z\u0259rif ruhlu \u015fairin ya\u015fant\u0131lar\u0131n\u0131n, arzular\u0131n\u0131n, xarakterinin, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 \u00f6m\u00fcr yolunun y\u0131\u011fcam v\u0259 ayd\u0131n m\u0259nz\u0259r\u0259sini g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr:<\/p>\n<p>G\u00fcn\u0259\u015fd\u0259n g\u0259nclik ist\u0259dim,<br \/>\nD\u0259nizd\u0259n co\u015f\u011fun h\u0259v\u0259s.<br \/>\nMe\u015f\u0259d\u0259n dinclik ist\u0259dim,<br \/>\nK\u00fcl\u0259kd\u0259n il\u0131q n\u0259f\u0259s.<br \/>\nG\u00fcll\u0259rd\u0259n \u0259tir ist\u0259dim,<br \/>\nQu\u015flardan iti qanad.<br \/>\nYarpaqdan \u00e7\u0259tir ist\u0259dim,<br \/>\n\u00d6m\u00fcrd\u0259n co\u015f\u011fun h\u0259yat.<br \/>\nDa\u011fdan \u0259z\u0259m\u0259t ist\u0259dim,<br \/>\n\u0130nsanlardan m\u0259h\u0259bb\u0259t.<br \/>\nN\u0259 ist\u0259dim, n\u0259 ist\u0259dim \u2013<br \/>\nVerdi m\u0259n\u0259 t\u0259bi\u0259t\u2026<\/p>\n<p>Allah Nigar R\u0259fib\u0259yliy\u0259 h\u0259r \u015feyi \u2013 Ondan ist\u0259diyini d\u0259, ist\u0259m\u0259diyini d\u0259 s\u0259xav\u0259tl\u0259 vermi\u015fdi. Ham\u0131ya g\u00fcn kimi ayd\u0131nd\u0131r ki, m\u0259nsub oldu\u011fumuz soy-k\u00f6k\u00fc, do\u011fuldu\u011fumuz ail\u0259ni se\u00e7m\u0259k imkan\u0131m\u0131z olmur. Nigar xan\u0131m\u0131n Allahdan ist\u0259m\u0259d\u0259n ona b\u0259x\u015f etdiyi xo\u015fb\u0259xtlikl\u0259rd\u0259n birincisi d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn n\u00fcfuzlu \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rind\u0259n biri, \u0259z\u0259m\u0259tli \u0259silzad\u0259 bir n\u0259slin n\u00fcmay\u0259nd\u0259si, Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 G\u0259nc\u0259 qubernatoru olmu\u015f, Az\u0259rbaycan\u0131n ilk ali t\u0259hsilli c\u0259rrah\u0131 Xudadat b\u0259y R\u0259fib\u0259ylinin ail\u0259sind\u0259 d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7mas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 idi. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u015f\u0259r\u0259fli \u00f6m\u00fcrd\u0259 \u00f6z soy-k\u00f6k\u00fcn\u00fcn ad\u0131n\u0131 \u0259m\u0259ll\u0259ri il\u0259, uca \u015f\u0259xsiyy\u0259ti il\u0259 daha da y\u00fcks\u0259kl\u0259r\u0259 qald\u0131ran N.R\u0259fib\u0259yli \u015feirl\u0259rind\u0259 ulu bir n\u0259slin yadigar\u0131 oldu\u011funu iftixarla dil\u0259 g\u0259tirir:<\/p>\n<p>M\u0259n k\u00f6n\u00fcl m\u00fclk\u00fcn\u00fcn tacidar\u0131yam,<br \/>\nX\u0259yal d\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u015fah nigar\u0131yam.<br \/>\nV\u0259t\u0259n torpa\u011f\u0131nda iftixar olan<br \/>\n\u015eanl\u0131 n\u0259sill\u0259rin yadigar\u0131yam.<\/p>\n<p>\u0130lk olaraq genl\u0259rd\u0259n, qan yadda\u015f\u0131ndan ruhuna axan k\u00fcbarl\u0131q, ziyal\u0131 ail\u0259 m\u00fchitind\u0259 g\u00fcnb\u0259g\u00fcn z\u0259nginl\u0259\u015f\u0259n m\u0259n\u0259vi d\u00fcnyas\u0131 N.R\u0259fib\u0259ylinin g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 milli \u0259d\u0259bi \u015f\u0259xsiyy\u0259t kimi formala\u015fmas\u0131nda ba\u015fl\u0131ca amil rolunu oynad\u0131. Lakin eyni zamanda, bol\u015fevik i\u015f\u011fal\u0131ndan sonra milli h\u00f6kum\u0259tin s\u0259lahiyy\u0259tli n\u00fcmay\u0259nd\u0259si kimi d\u0259rhal c\u0259zaland\u0131r\u0131lan atas\u0131n\u0131n v\u0259 \u015fanl\u0131 soy-k\u00f6k\u00fcn\u00fcn ad\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n vaxt d\u00f6n\u0259mind\u0259 \u015fairi kommunist rejiminin t\u0259bli\u011fat\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u00abdiqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259\u00bb saxlad\u0131. N.R\u0259fib\u0259ylinin g\u0259nc ya\u015flar\u0131nda yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda milli ideologiyan\u0131 \u0259ks etdir\u0259n, \u00ab\u0259ksinqilabi m\u00f6vqed\u0259n yaz\u0131lm\u0131\u015f\u00bb \u015feirl\u0259rin\u0259 h\u00fccum ed\u0259n sovet m\u0259tbuat\u0131 onu \u00ab\u00f6z ulular\u0131n\u0131n i\u015fini davam etdir\u0259n\u00bb, \u00abMusavat\u00e7\u0131 m\u00fclk\u0259dar\u0131n q\u0131z\u0131\u00bb kimi t\u0259qib edirdi. Bel\u0259 bir v\u0259ziyy\u0259td\u0259 \u015fairin b\u0259dii nailiyy\u0259tl\u0259rinin, s\u0259n\u0259t u\u011furlar\u0131n\u0131n, s\u00f6vet d\u00f6vr\u00fc \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n g\u00f6rk\u0259mli s\u0259n\u0259tkarlar\u0131ndan biri s\u0259viyy\u0259sin\u0259 y\u00fcks\u0259lm\u0259sinin hans\u0131 m\u00fcr\u0259kk\u0259b situasiyalar\u0131n, ziddiyy\u0259tl\u0259rin i\u00e7ind\u0259n ke\u00e7diyini t\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k \u00e7\u0259tin deyil. Onun h\u0259yat yolundak\u0131 mane\u0259l\u0259ri d\u0259f etm\u0259k bacar\u0131\u011f\u0131 is\u0259 bu mane\u0259l\u0259rd\u0259n daha g\u00fccl\u00fc olan xarakteri il\u0259 ba\u011fl\u0131 idi.<br \/>\n\u0130ngilis yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 Cefris yaz\u0131rd\u0131: \u00abKamil qad\u0131n y\u00fcz \u0259lli ild\u0259 bir d\u0259f\u0259 yaran\u0131r.\u00bb G\u00f6z\u0259llik \u2013 qeyri-adi i\u015f\u0131\u011f\u0131 il\u0259 ham\u0131n\u0131 c\u0259lb ed\u0259n sima, y\u00fcks\u0259k intellekt, b\u0259dii istedad, ali z\u0259ka, evdarl\u0131q s\u0259liq\u0259-sahman\u0131, f\u00f6vq\u0259lad\u0259 bir anal\u0131q duy\u011fusu, xo\u015f xasiyy\u0259t v\u0259 s. bu kimi d\u0259y\u0259rli keyfiyy\u0259tl\u0259rin v\u0259hd\u0259tini nadir halda bir qad\u0131n\u0131n \u015f\u0259xsind\u0259 g\u00f6rm\u0259k olur. Nigar R\u0259fib\u0259yli is\u0259 bu keyfiyy\u0259tl\u0259rin ham\u0131s\u0131n\u0131 m\u0259har\u0259tl\u0259 \u00f6z varl\u0131\u011f\u0131nda c\u0259ml\u0259\u015fdirmi\u015fdi. O, g\u00f6z\u0259l qad\u0131n v\u0259 \u015fair kimi oxucular\u0131n\u0131 h\u0259m \u00e7\u00f6hr\u0259sinin nuru, h\u0259m d\u0259 s\u0259n\u0259tinin i\u015f\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u0259fsunlay\u0131rd\u0131. Y\u00fcks\u0259k intellekti, k\u00fcbarl\u0131\u011f\u0131, milli d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 s\u0259daq\u0259ti, m\u00f6hk\u0259m, g\u00fccl\u00fc xarakteri d\u0259 bu i\u015f\u0131\u011fa \u0259lav\u0259 r\u0259ng \u00e7alar\u0131 qat\u0131rd\u0131. \u015eairin v\u0259fat\u0131ndan \u00f6t\u0259n otuz ild\u0259n art\u0131q vaxt d\u00f6n\u0259mind\u0259 onun poeziyas\u0131na oxucu sevgisinin, r\u0259\u011fb\u0259tinin n\u0259inki azalmamas\u0131, getdikc\u0259 daha da artmas\u0131 t\u0259kc\u0259 inci misralar\u0131n ah\u0259ngdar d\u00fcz\u00fcm\u00fc, orijinal f\u0259ls\u0259fi y\u00fck\u00fc, m\u0259ntiqi fikir ax\u0131n\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 deyil, \u015f\u0259xsiyy\u0259t amili il\u0259 d\u0259 s\u0131x \u0259laq\u0259lidir.<br \/>\nN.R\u0259fib\u0259yli poeziyas\u0131 \u0259z\u0259m\u0259t, v\u00fcqar, milli qeyr\u0259t hissl\u0259rin\u0259 k\u00f6kl\u0259n\u0259n, Yaradana, V\u0259t\u0259n\u0259, t\u0259bi\u0259t\u0259, insana sevgid\u0259n g\u00fcc alan, mill\u0259tin\u0259, torpa\u011f\u0131na, \u00abala g\u00f6zl\u00fc\u00bbs\u00fcn\u0259, \u00f6vladlar\u0131na, a\u011faca, yarpa\u011fa, d\u0259niz\u0259\u2026 b\u0259sl\u0259diyi \u00fclvi m\u0259h\u0259bb\u0259tin qanadlar\u0131nda g\u00f6yl\u0259r\u0259 ucalan bir poeziyad\u0131r. Bu poeziyan\u0131n \u0259sas zin\u0259ti is\u0259 onu yaradan\u0131n q\u0259lbind\u0259ki i\u015f\u0131qd\u0131r. \u015eairin b\u00fct\u00fcn \u015feirl\u0259rind\u0259n bu i\u015f\u0131q selinin s\u00fcz\u00fcl\u00fcb ke\u00e7diyini m\u00fc\u015fahid\u0259 edirik:<\/p>\n<p>M\u0259n i\u015f\u0131q \u00f6vlad\u0131, i\u015f\u0131q q\u0131z\u0131yam,<br \/>\nD\u00fcnyan\u0131 qaranl\u0131q g\u00f6r\u0259 bilm\u0259r\u0259m.<br \/>\nZ\u00fclm\u0259tl\u0259 gir\u0259r\u0259m p\u0259nc\u0259-p\u0259nc\u0259y\u0259,<br \/>\n\u0130\u015f\u0131q yand\u0131raram qara gec\u0259y\u0259.<br \/>\n\u00ab\u0130\u015f\u0131ql\u0131 \u015feirl\u0259r\u00bb<\/p>\n<p>N.R\u0259fib\u0259ylinin poetik d\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u00fcf\u00fcql\u0259ri h\u00fcdudsuzdur, o he\u00e7 bir s\u0259dd, he\u00e7 bir \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259 tan\u0131m\u0131r. Onun \u015feirl\u0259rinin fikir tutumu kimi m\u00f6vzular\u0131 da s\u0259rh\u0259dsizdir. \u015eair\u0259 g\u00f6r\u0259, \u00abG\u00fcll\u00fc bir ba\u011f\u00e7a da \u015feir ola bil\u0259r, Adi bir m\u0259tb\u0259x d\u0259\u2026\u00bb N.R\u0259fib\u0259ylinin \u00abM\u0259tb\u0259x \u015feirl\u0259ri\u00bb bu m\u0259ntiqin bariz \u00f6rn\u0259yi kimi d\u0259rin t\u0259sir ba\u011f\u0131\u015flay\u0131r. \u00abM\u0259tb\u0259x \u015feirl\u0259ri\u00bbnin lirik \u00abm\u0259n\u00bbi \u015fairlikl\u0259 qad\u0131nl\u0131\u011f\u0131 bir araya s\u0131\u011fd\u0131ran ali varl\u0131\u011f\u0131n ya\u015fant\u0131lar\u0131n\u0131 dil\u0259 g\u0259tirir: Bu varl\u0131q b\u0259z\u0259n m\u0259tb\u0259x al\u0259mind\u0259 dar\u0131x\u0131b \u00abs\u0259h\u0259ri d\u0259niz q\u0131ra\u011f\u0131nda qayalar\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 a\u00e7maq\u00bb, \u00abciy\u0259rl\u0259ri dolusu d\u0259niz havas\u0131yla n\u0259f\u0259s almaq\u00bb, \u00absahill\u0259rin g\u00f6z\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u0259y\u0259n s\u0259fas\u0131yla\u00bb ba\u015f-ba\u015fa qalmaq ist\u0259yir, sin\u0259sini \u00abs\u0259h\u0259r r\u00fczgar\u0131na\u00bb a\u00e7maq, Ab\u015feron da\u011flar\u0131na h\u0259zin n\u0259\u011fm\u0259l\u0259r qo\u015fmaq arzusuyla \u00e7\u0131rp\u0131n\u0131r. Lakin \u0259traf\u0131na g\u00f6z g\u0259zdirib qad\u0131nl\u0131\u011f\u0131n ayr\u0131lmaz qay\u011f\u0131s\u0131 olan m\u0259tb\u0259xi g\u00f6r\u00fcr v\u0259 buna t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259nm\u0259k yerin\u0259 \u00abbunlar n\u0259d\u0259n \u015feir olmas\u0131n?\u00bb deyir. Bu orijinal yana\u015fma \u00abM\u0259tb\u0259x \u015feirl\u0259ri\u00bbnin \u0259sas b\u0259dii m\u0259ntiqini t\u0259min edir:<\/p>\n<p>\u015eeirin m\u00f6vzular\u0131<br \/>\ng\u0259lm\u0259z saya \u2013<br \/>\nYaln\u0131z \u015fair g\u00f6zl\u0259ril\u0259<br \/>\nBax\u0131larsa bu d\u00fcnyaya\u2026<\/p>\n<p>N.R\u0259fib\u0259ylinin lirik q\u0259hr\u0259man\u0131n\u0131n d\u00fcnyaya \u00abki\u00e7ik m\u0259tb\u0259x p\u0259nc\u0259r\u0259sind\u0259n\u00bb baxan g\u00f6zl\u0259ri p\u0259nc\u0259r\u0259 \u00f6n\u00fcnd\u0259ki boylu-buxunlu qova\u011f\u0131n ilin d\u00f6rd f\u0259slind\u0259 d\u0259yi\u015f\u0259n hal\u0131n\u0131 izl\u0259yir, onun \u00ab\u0259zablarla g\u00f6zl\u0259diyi\u00bb bahara sa\u011f-slamat \u00e7\u0131xmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u015faxtayla, ayazla m\u00fcbariz\u0259sini m\u00fc\u015fahid\u0259 edir v\u0259 sonda bu q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259lir:<\/p>\n<p>\u00dcr\u0259k geni\u015f olarsa,<br \/>\nX\u0259yal d\u0259rin olarsa,<br \/>\nN\u0259 arzular \u00f6l\u0259r,<br \/>\nn\u0259 fikir s\u00f6n\u0259r\u2026<br \/>\nK\u00f6n\u00fcld\u0259 bir i\u015f\u0131q,<br \/>\nbir at\u0259\u015f varsa,<br \/>\nBalaca bir m\u0259tb\u0259xd\u0259n d\u0259<br \/>\nb\u00f6y\u00fck bir d\u00fcnya g\u00f6r\u00fcn\u0259r\u2026<br \/>\n\u00abM\u0259tb\u0259x \u015feirl\u0259ri\u00bb<\/p>\n<p>El\u0259 bir \u015fair tapmaq olmaz ki, v\u0259t\u0259n\u0259 \u015feir h\u0259sr\u0259t etm\u0259sin, do\u011fulub boya-ba\u015fa \u00e7atd\u0131\u011f\u0131 torpa\u011f\u0131, yurd yerini, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 do\u011fma \u015f\u0259h\u0259ri, \u00f6lk\u0259ni v\u0259sf etm\u0259sin. N.R\u0259fib\u0259ylinin poetik yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda da v\u0259t\u0259n sevgisi zirv\u0259d\u0259 yer al\u0131r, v\u0259t\u0259n qoxulu misralar \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil edir. \u015eair v\u0259t\u0259ni yaln\u0131z g\u00f6z\u0259llikl\u0259rind\u0259n z\u00f6vq ald\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn, s\u0259fal\u0131 t\u0259bi\u0259tind\u0259 dinc\u0259ldiyi \u00fc\u00e7\u00fcn sevmir, o, q\u00fcrb\u0259td\u0259 v\u0259t\u0259nin h\u0259r hal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0259ribs\u0259yir, Bak\u0131n\u0131n Qara \u015f\u0259h\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259, \u00ab\u0259s\u0259bi\u00bb k\u00fcl\u0259kl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 dar\u0131x\u0131r:<\/p>\n<p>Q\u0259ribs\u0259yir k\u00f6nl\u00fcm bu ax\u015fam\u00fcst\u00fc,<br \/>\nG\u00f6z\u0259l m\u0259nz\u0259r\u0259l\u0259r qal\u0131r gerid\u0259.<br \/>\n\u015eirindir v\u0259t\u0259nd\u0259 h\u0259r ac\u0131 t\u00fcst\u00fc,<br \/>\n\u015eirindir v\u0259t\u0259nin k\u00fcl\u0259kl\u0259ri d\u0259!<br \/>\n\u00abQ\u00fcrb\u0259td\u0259 ax\u015fam\u00bb<\/p>\n<p>\u015eairin t\u0259kc\u0259 v\u0259t\u0259n m\u00f6vzusunda yazd\u0131\u011f\u0131 \u015feirl\u0259rd\u0259 deyil, m\u0259h\u0259bb\u0259t, m\u00fcharib\u0259, t\u0259bi\u0259t v\u0259 siyasi lirikas\u0131nda da V\u0259t\u0259n obraz\u0131 ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. \u00abKomandan\u00bb, \u00ab\u018flvida\u00bb, \u00abBorcluyam\u00bb, \u00abT\u0259ran\u0259 quca\u011f\u0131nda biz\u0259 bahar g\u0259tirdi\u00bb, \u00ab\u0130nsan h\u0259rar\u0259ti\u00bb, \u00abYax\u015f\u0131 yol\u00bb, \u00abD\u00fc\u015fm\u0259n g\u00fcll\u0259 ya\u011fd\u0131r\u0131rd\u0131 i\u015f\u0131\u011fa\u00bb, \u00abD\u0259nizd\u0259 bir q\u0131z \u00e7imirdi\u00bb, \u00abE\u015fq olsun\u00bb \u015feirl\u0259ri m\u00fcxt\u0259lif m\u00f6vzular\u0131 \u0259hat\u0259 ets\u0259 d\u0259, onlar\u0131n h\u0259r birind\u0259 V\u0259t\u0259n sevgisi\u043d\u0438\u043d izhar\u0131 var. M\u0259s\u0259l\u0259n, \u00ab\u018flvida\u00bb \u015feirind\u0259 \u015fairin lirik q\u0259hr\u0259man\u0131 istirah\u0259t etdiyi Baltik sahill\u0259riyl\u0259 vidala\u015f\u0131r, \u00absuda qanad a\u00e7an yelk\u0259n\u00bb\u0259, qumda qalan ayaq izl\u0259rin\u0259, d\u0259nizd\u0259n \u0259s\u0259n r\u00fczgara, \u00absahil\u0259 d\u00fcz\u00fcl\u0259n qa\u011fay\u0131lar\u00bba, \u00abyollara t\u00f6k\u00fcl\u0259n x\u0259z\u0259l\u00bb\u0259, \u015fimal\u0131n \u00absoyuq t\u0259bi\u0259tli g\u00f6z\u0259l\u00bbin\u0259 \u00ab\u0259lvida\u00bb deyir. Lakin bu ayr\u0131l\u0131qda k\u0259d\u0259r motivi yoxdur. \u00c7\u00fcnki bu ayr\u0131l\u0131q v\u00fcsala yol a\u00e7\u0131r, lirik q\u0259hr\u0259man\u0131 ba\u015fqa bir d\u0259niz\u0259 \u2013 do\u011fma \u015f\u0259h\u0259rd\u0259ki X\u0259z\u0259r\u0259 qovu\u015fdurur:<\/p>\n<p>Baltik d\u0259nizinin qumlu sahili,<br \/>\n\u018flvida, xo\u015f ke\u00e7di sizd\u0259 g\u00fcnl\u0259rinm\u2026<br \/>\nBir ba\u015fqa sahil\u0259 gedir\u0259m indii,<br \/>\nG\u00f6zl\u0259yir h\u0259sr\u0259tl\u0259 m\u0259ni X\u0259z\u0259rim.<\/p>\n<p>\u00ab\u0130nsan h\u0259rar\u0259ti\u00bb \u015feirind\u0259 d\u0259 \u015fimal\u0131n soyu\u011funda dar\u0131xan, q\u00fcrb\u0259tin q\u0131\u015f m\u0259nz\u0259r\u0259l\u0259rind\u0259n z\u00f6vq almayan lirik q\u0259hr\u0259man v\u0259t\u0259n h\u0259sr\u0259tini dil\u0259 g\u0259tirir:<\/p>\n<p>C\u0259nubda X\u0259z\u0259r sahilind\u0259 qal\u0131b<br \/>\nfikrim, x\u0259yal\u0131m.<br \/>\nBak\u0131n\u0131n ilikl\u0259rim\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n<br \/>\n\u018fs\u0259bi k\u00fcl\u0259kl\u0259rini ist\u0259yir\u0259m.<br \/>\nAx\u015famlar\u0131 boz dumana b\u00fcr\u00fcn\u0259n<br \/>\nQara\u015f\u0259h\u0259ri ist\u0259yir\u0259m.<br \/>\nDa\u011f\u00fcst\u00fc parkdan Bay\u0131l burnuna q\u0259d\u0259r<br \/>\nMuncuq-muncuq d\u00fcz\u00fcl\u0259n<br \/>\n\u00e7\u0131raqlar\u0131n i\u015f\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u0259m.<br \/>\nBak\u0131n\u0131n<br \/>\nax\u015fam yara\u015f\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u0259m.<\/p>\n<p>M\u0259h\u0259bb\u0259t m\u00f6vzusunda yaz\u0131lm\u0131\u015f \u00abYax\u015f\u0131 yol\u00bb \u015ferinin lirik q\u0259hr\u0259man\u0131 is\u0259 s\u0259yah\u0259tl\u0259ri sev\u0259n, tez-tez uzaq \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 s\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7\u0131xan sevgilisin\u0259 u\u011furlu yol arzulay\u0131r, lakin ondan z\u0259rif bir t\u0259m\u0259nnas\u0131 var:<\/p>\n<p>Hara gedirs\u0259n get,<br \/>\nM\u0259nim v\u0259t\u0259n\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00fcr\u0259yimi\u0131<br \/>\nGetdiyin uzaq yollara<br \/>\nAparma, \u0259zizim, aparma.<\/p>\n<p>Nigar R\u0259fib\u0259ylid\u0259n dan\u0131\u015fanda onun b\u0259dii ilham\u0131n\u0131n m\u0259nb\u0259yind\u0259 yer alan, poetik hissl\u0259rinin, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rinin zirv\u0259sini f\u0259th ed\u0259n R\u0259sul Rza sevgisind\u0259n b\u0259hs etm\u0259m\u0259k m\u00fcmk\u00fcn deyil. R\u0259sul Rzan\u0131n layiqli bir \u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131, q\u0259lb h\u0259md\u0259mi, s\u0259n\u0259t dostu kimi N.R\u0259fib\u0259ylinin h\u0259yat\u0131nda v\u0259 \u0259d\u0259bi f\u0259aliyyy\u0259tind\u0259 \u00f6n\u0259mli rolu dan\u0131lmazd\u0131r. R\u0259sul Rza sevgisi Nigar xan\u0131m\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 zin\u0259tl\u0259ndirmi\u015f, \u015fairin \u00f6lm\u0259z s\u0259n\u0259t \u00f6rn\u0259kl\u0259rinin yaranmas\u0131na s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur. N.R\u0259fib\u0259yli lirikas\u0131n\u0131n \u015fah \u0259s\u0259ri olan \u00abNeyl\u0259yim\u00bb \u00f6nd\u0259 olmaqla, \u015fairin \u00fclvi m\u0259h\u0259bb\u0259t \u0259tirli b\u00fct\u00fcn misralar\u0131 bu sevgid\u0259n qidalan\u0131b, sonsuz s\u0259mimiyy\u0259ti il\u0259 \u00fcr\u0259kl\u0259r\u0259 yol tap\u0131b.<br \/>\n\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, \u0259d\u0259biyyat tariximizd\u0259 silinm\u0259z izl\u0259r qoymu\u015f h\u0259r iki b\u00f6y\u00fck s\u0259n\u0259tkar\u0131n bir-birinin yarad\u0131c\u0131l\u0131q imkanlar\u0131n\u0131n geni\u015fl\u0259nm\u0259sind\u0259, poetik d\u00fcnyas\u0131n\u0131n z\u0259nginl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m s\u0259n\u0259t u\u011furlar\u0131na yol a\u00e7mas\u0131nda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 xidm\u0259tl\u0259ri olmu\u015fdur. Nigar R\u0259fib\u0259yli R\u0259sul Rzan\u0131n \u00abk\u00f6n\u00fcl m\u00fclk\u00fc\u00bbn\u00fcn \u00ab\u015fah nigar\u0131\u00bb oldu\u011funu bilir v\u0259 bunu son d\u0259r\u0259c\u0259 z\u0259rif poetik deyiml\u0259 \u015feirl\u0259rind\u0259 ifad\u0259 edirdi. R\u0259sul Rza poeziyas\u0131nda Nigar R\u0259fib\u0259yli obraz\u0131 h\u0259mi\u015f\u0259 ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. \u018fd\u0259biyyat\u015f\u00fcnas-t\u0259nqid\u00e7i G\u00fclrux \u018flib\u0259ylinin m\u00fc\u015fahid\u0259 etdiyi kimi, \u00abNigar R\u0259fib\u0259ylinin h\u0259yat v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, onun h\u0259zin hissl\u0259r v\u0259 ins\u0259 duy\u011fular t\u0259r\u0259nn\u00fcm ed\u0259n poeziyas\u0131 n\u0259inki milli \u0259d\u0259biyyat tariximizd\u0259 m\u00f6hk\u0259m yer tutmu\u015f, eyni zamanda b\u00f6y\u00fck \u015fair, ictimai xadim R\u0259sul Rzan\u0131n h\u0259yat v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na \u0259sasl\u0131 t\u0259sir etmi\u015fdir.\u00bb<br \/>\nN.R\u0259fib\u0259ylinin b\u00f6y\u00fck qad\u0131n \u00fcr\u0259yi, \u015f\u0259fq\u0259tli ana q\u0259lbi vard\u0131. Bu q\u0259lb t\u0259kc\u0259 \u00fc\u00e7 \u00f6vlad\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00f6y\u00fcnm\u00fcrd\u00fc, yaln\u0131z onlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yi \u00fc\u00e7\u00fcn narahat deyildi, b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 mill\u0259tinin \u00f6vladlar\u0131na sevgiyl\u0259, qay\u011f\u0131yla dolu idi. \u015eairin dostlar\u0131n\u0131n, h\u0259mkarlar\u0131n\u0131n, m\u00fcasirl\u0259rinin d\u0259rdl\u0259rin\u0259, k\u00f6n\u00fcl a\u011fr\u0131lar\u0131na misilsiz qad\u0131n-ana qay\u011f\u0131s\u0131 onlarla \u015feirl\u0259rind\u0259 \u00f6z b\u0259dii \u0259ksini tap\u0131b. Dost itkisin\u0259 \u00fcr\u0259kd\u0259n yanan, dost k\u0259d\u0259rin\u0259 b\u00fct\u00fcn q\u0259lbiyl\u0259 h\u0259md\u0259rd olan \u015fairin \u00ab\u015eair H\u00fcseyn Arif\u0259\u00bb, \u00abM\u00fc\u015fk\u00fcnaz xan\u0131m\u0131n \u0259ziz xatir\u0259sin\u0259\u00bb, \u00abR\u0259fiq\u0259m m\u0259nim\u00bb, \u00abS\u0259nin\u00bb, \u00abMusa\u00bb adl\u0131 \u015feirl\u0259ri bu q\u0259bild\u0259ndir. M\u00fc\u015fk\u00fcnaz xan\u0131ma \u00fcnvanlad\u0131\u011f\u0131 \u015feird\u0259 b\u00f6y\u00fck Cavidin ilham m\u0259b\u0259dinin h\u0259yata g\u00f6zl\u0259rini yummas\u0131 ac\u0131 bir tarixi \u015fairin yad\u0131na sal\u0131r. N.R\u0259fib\u0259yli tarixin v\u0259r\u0259ql\u0259rind\u0259 gizl\u0259tdiyi 37-ci il faci\u0259sinin ac\u0131 n\u0259tic\u0259l\u0259rinin zaman-zaman mill\u0259timizin q\u0259lbini g\u00f6yn\u0259d\u0259c\u0259yini, bu d\u0259h\u015f\u0259tli tarixin \u0259srin vicdan\u0131nda qara l\u0259k\u0259 kimi qalaca\u011f\u0131n\u0131 \u00fcr\u0259k a\u011fr\u0131s\u0131 il\u0259 yaz\u0131r. M\u00fc\u015fk\u00fcnaz xan\u0131m\u0131n timsal\u0131nda 37-ci il qurbanlar\u0131n\u0131n ail\u0259sinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259ri t\u0259sirli poetik dill\u0259 oxuculara \u00e7atd\u0131ran \u015fair H.Cavidin \u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc d\u00f6vr\u0259, zamana a\u011f\u0131r t\u00f6hm\u0259t hesab edir:<\/p>\n<p>\u018fsrin vicdan\u0131nda qalar bu l\u0259k\u0259,<br \/>\nAds\u0131z \u015f\u0259hidl\u0259rin t\u00f6k\u00fcl\u0259n qan\u0131,<br \/>\nSoyuq vicdanlar\u0131 oyadar b\u0259lk\u0259,<br \/>\nOyadar qanlara batan d\u00fcnyan\u0131\u2026<br \/>\nD\u00fcnyadan c\u0259fake\u015f bir ana getdi,<br \/>\nA\u011f\u0131r t\u00f6hm\u0259t qoyub zamana, getdi.<br \/>\n\u00abM\u00fc\u015fk\u00fcnaz xan\u0131m\u0131n xatir\u0259sin\u0259\u00bb<\/p>\n<p>1977-ciild\u0259 xalq \u015fairi H\u00fcseyn Arif yegan\u0259 o\u011flu Arifin g\u0259nc ya\u015fda v\u0259fat\u0131yla sars\u0131landa s\u0259n\u0259t dostlar\u0131 \u015feirl\u0259riyl\u0259 \u015fairin yaral\u0131 \u00fcr\u0259yin\u0259 m\u0259lh\u0259m qoydular. Nigar R\u0259fib\u0259yli \u00ab\u015eair H\u00fcseyn Arif\u0259\u00bb v\u0259 \u00abS\u0259nin\u00bb adl\u0131 iki \u015feiril\u0259 \u015fairin bu a\u011f\u0131r g\u00fcnl\u0259rind\u0259 d\u0259rdin\u0259 t\u0259s\u0259lli oldu. G\u0259nc Arifin erk\u0259n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 \u00fcr\u0259kd\u0259n yanan, ana q\u0259lbi s\u0131zlayan \u015fair yaz\u0131r: <\/p>\n<p>Bir damc\u0131 t\u0259s\u0259lli olsayd\u0131 s\u0259n\u0259,<br \/>\nBir d\u0259rya g\u00f6z ya\u015f\u0131 ax\u0131dard\u0131m m\u0259n,<br \/>\nBa\u015f\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259n qara buludu<br \/>\nQ\u0259lbimin ah\u0131yla da\u011f\u0131dard\u0131m m\u0259n.<br \/>\n\u00ab\u015eair H\u00fcseyn Arif\u0259\u00bb<\/p>\n<p>\u00abQoy \u015fair ilham\u0131 \u00e7ats\u0131n dad\u0131na\u00bb, \u00abT\u0259s\u0259lli yazd\u0131\u011f\u0131n \u015feirl\u0259r olsun\u00bb \u2013 dey\u0259 \u015fair dostunu q\u0259l\u0259m\u0259 sar\u0131lma\u011fa, d\u0259rdini s\u00f6zl\u0259 ovutma\u011fa, \u00abs\u0259n\u0259t saray\u0131na da\u015f qoyaraq\u00bb, Arifin ad\u0131n\u0131 \u015feirl\u0259rd\u0259 ya\u015fatma\u011fa s\u0259sl\u0259yir.<br \/>\nN.R\u0259fib\u0259ylinin \u015fair x\u0259yallar\u0131, ana arzular\u0131, qad\u0131n \u00fcmidl\u0259ri\u2026 \u00fcmman q\u0259d\u0259r geni\u015f, s\u0259ma q\u0259d\u0259r sonsuzdur. Bir \u015feirind\u0259 \u00abarzular\u0131m b\u00f6y\u00fck, meydan dar\u0131sqal\u00bb deyir. Bu sovet rejiminin mill\u0259timiz \u00fc\u00e7\u00fcn daraltd\u0131\u011f\u0131 meydand\u0131rm\u0131, yoxsa daha d\u0259h\u015f\u0259tli m\u00fcharib\u0259l\u0259rin analar\u0131 g\u00f6z\u00fcya\u015fl\u0131 qoydu\u011fu, soyuq silahlar\u0131n b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259ti m\u0259hv olmaq t\u0259hl\u00fck\u0259sin\u0259 s\u00fcr\u00fckl\u0259diyi siyasi oyunlar meydan\u0131d\u0131r?! Bu sual\u0131n cavab\u0131n\u0131 \u015fairin b\u00fct\u00fcnl\u00fckd\u0259 poeziyas\u0131nda axtarmaq laz\u0131md\u0131r. Bir h\u0259qiq\u0259t is\u0259 ayd\u0131nd\u0131r ki, \u015fairin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vr, bu d\u00f6vr\u00fcn amans\u0131z qanunlar\u0131 h\u0259qiq\u0259t\u0259n onun yarad\u0131c\u0131l\u0131q meydan\u0131n\u0131 daraltm\u0131\u015f, t\u0259kc\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131 Anar\u0131n qeyd etdiyi kimi, \u00abanal\u0131q v\u0259zif\u0259si, b\u00f6y\u00fck evin qay\u011f\u0131lar\u0131\u00bb deyil, siyasi rejim d\u0259 \u00abyaza bil\u0259c\u0259kl\u0259rinin y\u00fczd\u0259 birini yazmas\u0131na\u00bb imkan verm\u0259mi\u015fdir.<br \/>\n\u2026Nigar R\u0259fib\u0259yli m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m s\u00f6z d\u00fcnyas\u0131na, s\u0259n\u0259t adl\u0131 m\u00fcq\u0259dd\u0259s al\u0259m\u0259 \u2013 daxili m\u0259n\u0259vi t\u0259l\u0259batla, b\u0259dii istedad\u0131n t\u0259hrikil\u0259 v\u0259 b\u00f6y\u00fck poeziya sevgisi il\u0259 q\u0259d\u0259m qoymu\u015fdu. El\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn bir \u00e7ox m\u00f6t\u0259b\u0259r s\u0259n\u0259t m\u00fckafatlar\u0131n\u0131, f\u0259xri adlar\u0131n\u0131 almas\u0131na r\u0259\u011fm\u0259n, t\u0259rav\u0259tli b\u0259dii yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck \u015f\u00f6hr\u0259t tac\u0131, \u0259n ali m\u00fckafat\u0131 he\u00e7 vaxt qocalmayan, zaman ke\u00e7dikc\u0259 d\u0259y\u0259rini daha da art\u0131ran xalq sevgisi oldu. Tarix s\u0259n\u0259tkara veril\u0259n f\u0259xri adlar\u0131, m\u00fckafatlar\u0131 zaman ke\u00e7dikc\u0259 yadda\u015flardan sil\u0259 bilir, unutdurur, lakin \u0259sil s\u0259n\u0259tin q\u0259lbl\u0259rd\u0259 yand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 i\u015f\u0131\u011f\u0131 \u0259srl\u0259rin tufan\u0131 da s\u00f6nd\u00fcr\u0259 bilmir. \u018fksin\u0259, bu i\u015f\u0131q getdikc\u0259 istisini, nurunu daha da art\u0131r\u0131b s\u00f6nm\u0259z m\u0259\u015f\u0259l\u0259 \u00e7evrilir, k\u00f6n\u00fcll\u0259rin m\u0259n\u0259viyyata ged\u0259n yolunu ayd\u0131nlad\u0131r. Poeziya sevgisind\u0259n do\u011fulan, sevgi poeziyas\u0131 il\u0259 q\u0259lbl\u0259rd\u0259 \u0259b\u0259diya\u015farl\u0131q h\u00fcququ qazanan Nigar R\u0259fib\u0259ylinin \u015feiriyy\u0259t d\u00fcnyas\u0131 kimi\u2026<\/p>\n<p>\u018fD\u018fB\u0130YYAT:<br \/>\n1.\tR\u0259fib\u0259yli N. Se\u00e7ilmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259ri. I cildd\u0259. Bak\u0131: \u00ab\u015e\u018fRQ-Q\u018fRB\u00bb, 2004.<br \/>\n2.\tR\u0259fib\u0259yli N. Se\u00e7ilmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259ri II cildd\u0259, Bak\u0131: Az\u0259rn\u0259\u015fr, 1993.<br \/>\n3.\tR\u0259fib\u0259yli N. Bir h\u0259zin ax\u015famda d\u00fc\u015fs\u0259m yad\u0131na. Bak\u0131: G\u0259nclik, 1982.<br \/>\n4.\tR\u0259fib\u0259yli N. Biz\u0259 bahar yara\u015f\u0131r. Bak\u0131: G\u0259nclik, 1978.<br \/>\n5.\tR\u0259fib\u0259yli N. G\u00fcn\u0259\u015fd\u0259n g\u0259nclik ist\u0259dim. Bak\u0131: G\u0259nclik, 1974.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u0130GAR R\u018fF\u0130B\u018fYL\u0130 \u2013 100 POEZ\u0130YA SEVG\u0130S\u0130, SEVG\u0130 POEZ\u0130YASI Orta m\u0259kt\u0259b ill\u0259rind\u0259 biz\u0259 \u00e7a\u011fda\u015f milli \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n bir ne\u00e7\u0259 qad\u0131n \u015fairini tan\u0131tm\u0131\u015fd\u0131lar: Nigar R\u0259fib\u0259yli, Mirvarid Dilbazi, M\u0259din\u0259 G\u00fclg\u00fcn v\u0259 H\u00f6kum\u0259 Billuri. Bu s\u0131ralamada ad\u0131 h\u0259mi\u015f\u0259 birinci \u00e7\u0259kil\u0259n Nigar R\u0259fib\u0259ylinin o zaman n\u0259 t\u0259rc\u00fcmeyi-hal\u0131n\u0131n a\u011f\u0131r k\u0259d\u0259r qat\u0131n\u0131 bilirdik, n\u0259 ya\u015f\u0131n\u0131n g\u0259nc \u00e7a\u011flar\u0131nda siyasi rejimin t\u0259zyiql\u0259rin\u0259, t\u0259qibl\u0259rin\u0259 m\u0259ruz qald\u0131\u011f\u0131ndan, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-13536","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13536","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13536"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13536\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13549,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13536\/revisions\/13549"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13536"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13536"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13536"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}