{"id":16441,"date":"2015-12-13T12:00:54","date_gmt":"2015-12-13T08:00:54","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=16441"},"modified":"2015-12-13T12:06:27","modified_gmt":"2015-12-13T08:06:27","slug":"muz%c9%99ff%c9%99r-gulumov-n%c9%99-q%c9%99d%c9%99r-ki-az%c9%99rbaycan-var-n%c9%99-q%c9%99d%c9%99r-ki-az%c9%99rbaycan-xalqi-var-ulu-ond%c9%99r-heyd%c9%99r-%c9%99liyevin-ideyalari-yasayacaq","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=16441","title":{"rendered":"M\u00fcz\u0259ff\u0259r G\u00fcl\u00fcmov: \u201cN\u0259 q\u0259d\u0259r ki, Az\u0259rbaycan var, n\u0259 q\u0259d\u0259r ki, Az\u0259rbaycan xalq\u0131 var Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin ideyalar\u0131 ya\u015fayacaqd\u0131r\u201d"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/s019.radikal.ru\/i637\/1512\/ff\/0f9a4fa06910.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/s011.radikal.ru\/i318\/1512\/15\/838f7c786dd5.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>M\u00fcsahibimiz Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r A\u011fsaqqallar \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri,<br \/>\n\u201c\u015e\u00f6hr\u0259t\u201d ordenli M\u00fcz\u0259ff\u0259r G\u00fcl\u00fcmovdur<\/p>\n<p>&#8211; M\u00fcz\u0259ff\u0259r m\u00fc\u0259llim, Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fm\u0259sind\u0259n bizi 12 illik bir zaman k\u0259siyi ay\u0131r\u0131r. Sanki d\u00fcn\u0259n kimi&#8230;<\/p>\n<p>&#8211; B\u0259li, adam\u0131n he\u00e7 inanma\u011f\u0131 g\u0259lmir. \u00c7\u00fcnki \u015f\u0259r\u0259fli \u00f6mr\u00fcn\u00fc xalq\u0131m\u0131z\u0131n xo\u015fb\u0259xt g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259, firavan ya\u015fay\u0131\u015f\u0131na v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011funa v\u0259 dinamik inki\u015faf\u0131na h\u0259sr etmi\u015f \u00dcmummilli liderimiz bu g\u00fcn aram\u0131zda olmasa da, onun i\u015f\u0131ql\u0131 ideyalar\u0131, b\u00f6y\u00fck \u0259m\u0259ll\u0259ri h\u0259r birimizin q\u0259lbind\u0259 ya\u015fay\u0131r, h\u0259mi\u015f\u0259 d\u0259 bel\u0259 olacaqd\u0131r. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan m\u00fcst\u0259qil, q\u00fcdr\u0259tli, beyn\u0259lxalq al\u0259md\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus yer tutan v\u0259 b\u00f6y\u00fck n\u00fcfuza malik olan azad, demokratik, sivil v\u0259 \u00fcmumb\u0259\u015f\u0259ri prinsipl\u0259rin b\u0259rq\u0259rar oldu\u011fu, yerl\u0259\u015fdiyi regionda \u0259n q\u00fcdr\u0259tli d\u00f6vl\u0259t kimi \u00f6z\u00fcn\u00fc t\u0259sdiq etmi\u015f bir respublikad\u0131r. H\u0259r birimizin firavan ya\u015fay\u0131b f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259 bildiyimiz m\u00f6hk\u0259m \u00f6z\u00fcll\u00fc Az\u0259rbaycan evinin memar\u0131, xalq\u0131m\u0131z\u0131n b\u00f6y\u00fck o\u011flu v\u0259 \u0259b\u0259di r\u0259hb\u0259ri Heyd\u0259r \u018fliyevdir. Hakimiyy\u0259td\u0259 oldu\u011fu 34 il \u0259rzind\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131 z\u0259nginl\u0259\u015fdir\u0259n, m\u00fcst\u0259qil, azad, demokratik \u00f6lk\u0259y\u0259 \u00e7evir\u0259n, m\u00fcdrik, uzaqg\u00f6r\u0259n siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259mizi aya\u011fa  qald\u0131ran v\u0259 onu ir\u0259li aparan, u\u011furlu iqtisadi islahatlarla \u015e\u0259rql\u0259, Q\u0259rbi birl\u0259\u015fdir\u0259n Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev \u015f\u0259xsiyy\u0259ti Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259r qar\u0131\u015f torpa\u011f\u0131na v\u0259 h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131na sonsuz m\u0259h\u0259bb\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131 il\u0259 yo\u011frulmu\u015fdur.<\/p>\n<p>&#8211; 34 il dediniz. Bu ill\u0259rd\u0259n yadda\u015f\u0131n\u0131zda n\u0259l\u0259r var?<\/p>\n<p>&#8211; Bu g\u00fcn f\u0259xrl\u0259 dey\u0259 bil\u0259rik ki, Az\u0259rbaycanda d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rinin XX \u0259srin sonla-r\u0131nda b\u0259rpa edilib z\u0259nginl\u0259\u015fdirilm\u0259si, \u00f6lk\u0259mizin m\u00fcst\u0259qilliyinin m\u00f6hk\u0259ml\u0259n\u00acdirilm\u0259si, onun \u0259b\u0259di, d\u00f6nm\u0259z xarakter almas\u0131, respublikam\u0131z\u0131n dinamik inki\u015faf yolu il\u0259 inamla ir\u0259lil\u0259\u00acm\u0259si v\u0259 beyn\u0259lxalq n\u00fcfuzunun s\u00fcr\u0259tl\u0259 art\u00acmas\u0131 \u00fcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin s\u0259m\u0259r\u0259li f\u0259aliyy\u0259ti, q\u0259tiy\u00acy\u0259ti v\u0259 \u0259zmkarl\u0131\u011f\u0131 say\u0259\u00acsin\u00acd\u0259 m\u00fcmk\u00fcn olub. 14 iyul 1969-cu ild\u0259n &#8211; Heyd\u0259r \u018fliyev hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259ldiyi g\u00fcnd\u0259n d\u00f6vl\u0259t intizam\u0131n\u0131n m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259si, kadrlar\u0131n tap\u015f\u0131r\u0131lan i\u015f\u0259 m\u0259suliyy\u0259tl\u0259 yana\u015fmas\u0131n\u0131 \u00f6n s\u0131raya \u00e7\u0131xartd\u0131. Heyd\u0259r \u018fliyevin d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f siyas\u0259ti n\u0259tic\u0259sind\u0259 respublikam\u0131z g\u00fccl\u00fc iqtisadiyyat, y\u00fcks\u0259k elm, t\u0259hsil v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t \u00f6lk\u0259sin\u0259 \u00e7evrildi. O zaman 126 iri m\u00fc\u0259ssis\u0259 tikilmi\u015f, y\u00fczl\u0259rl\u0259 istehsalat sah\u0259l\u0259ri yarad\u0131lm\u0131\u015f, respublikam\u0131z 1971-80-ci ill\u0259r \u0259rzind\u0259 10 d\u0259f\u0259 dalbadal \u00dcmumittifaq Sosializm yar\u0131\u015f\u0131n\u0131n qalibi olmu\u015fdur. \u00d6t\u0259n \u0259srin 70-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yi haqq\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n Heyd\u0259r \u018fliyev minl\u0259rl\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 g\u0259nci ke\u00e7mi\u015f ittifaq\u0131n n\u00fcfuzlu ali m\u0259kt\u0259bl\u0259rind\u0259 oxuma\u011fa g\u00f6nd\u0259rmi\u015f, Bak\u0131da C\u0259m\u015fid Nax\u00e7\u0131vanski ad\u0131na h\u0259rbi lisey a\u00e7m\u0131\u015fd\u0131r. Bir s\u00f6zl\u0259, XX \u0259srd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n siyasi v\u0259 iqtisadi tarixini t\u0259hlil edib qiym\u0259tl\u0259ndirs\u0259k, g\u00f6r\u0259rik ki, \u00fcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi d\u00f6vr\u00fcn\u00fc \u0259hat\u0259 ed\u0259n 34 il \u0259n y\u00fcks\u0259k inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259si olmu\u015fdur. 1969-cu ild\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyevin hakimiyy\u0259t\u0259 g\u0259li\u015find\u0259n sonrak\u0131 m\u0259rh\u0259l\u0259 Az\u0259rbaycanda milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259rin daha etibarl\u0131 \u015f\u0259kild\u0259 qorunmas\u0131 v\u0259 inki\u015faf etdirilm\u0259si, milli kadr potensial\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131, elmi-texniki t\u0259r\u0259qqinin v\u0259 ictimai \u015f\u00fcur s\u0259viyy\u0259sinin y\u00fcks\u0259ldilm\u0259si kimi b\u00f6y\u00fck nailiyy\u0259tl\u0259rl\u0259 xarakteriz\u0259 olunur.<br \/>\n&#8211; \u015e\u0259xs\u0259n g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcn\u00fczm\u00fc Heyd\u0259r \u018fliyevl\u0259?<\/p>\n<p>&#8211; Biz \u2013 Sumqay\u0131t\u0131n qurucular\u0131 f\u0259xr edirik ki, o ill\u0259rd\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyi d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 i\u015fl\u0259mi\u015fik, bu g\u00f6z\u0259l \u015f\u0259h\u0259ri yaratm\u0131\u015f\u0131q. \u015e\u0259xs\u0259n m\u0259nim Heyd\u0259r \u018fliyevl\u0259 ilk g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm 1962-ci ild\u0259 olmu\u015fdur. O, D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik Komit\u0259sinin s\u0259dr m\u00fcavini kimi, \u00dcmumittifaq z\u0259rb\u0259\u00e7i-komsomol tikintisi olan Neft-kimya kombinat\u0131na tez-tez g\u0259lirdi. Bu obyekt Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n \u0259n m\u00fch\u00fcm v\u0259 m\u00fcr\u0259kk\u0259b tikintil\u0259rind\u0259n biri idi. M\u0259n h\u0259min tikintinin Komso\u00acmol q\u0259r\u0259rgah\u0131n\u0131n r\u0259isi i\u015fl\u0259yirdim. Sonralar Heyd\u0259r \u018fliyevl\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015f\u0259m, ke\u00e7irtdiyi t\u0259dbirl\u0259rd\u0259 i\u015ftirak etmi\u015f\u0259m. Ulu \u00f6nd\u0259rin m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc f\u0259aliyy\u0259ti, yorulmaq bilm\u0259d\u0259n i\u015fl\u0259m\u0259si, q\u0259tiyy\u0259ti ancaq heyr\u0259t do\u011fururdu. Adamlarla \u00fcnsiyy\u0259ti, mehriban r\u0259ftar\u0131, \u0259m\u0259k adamlar\u0131na h\u00f6rm\u0259ti v\u0259 qay\u011f\u0131s\u0131 bizim \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n unudulmaz xatir\u0259l\u0259rdir.<\/p>\n<p>&#8211; 1993-c\u00fc ilin iyun ay\u0131nda Heyd\u0259r \u018fliyevin yenid\u0259n hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131, Sizc\u0259, bir z\u0259rur\u0259t idimi?<\/p>\n<p>&#8211; B\u0259li, z\u0259rur\u0259t idi v\u0259 bu qay\u0131d\u0131\u015f Az\u0259rbaycana v\u0259 xalq\u0131m\u0131za hava v\u0259 su kimi laz\u0131m idi. Hakimiyy\u0259tsizlik, v\u0259t\u0259nda\u015f m\u00fcharib\u0259si t\u0259hl\u00fck\u0259si, da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f iqtisadiyyat, iflic v\u0259ziyy\u0259tin\u0259 sal\u0131nm\u0131\u015f d\u00f6vl\u0259t, Az\u0259rbaycan\u0131n x\u0259rit\u0259d\u0259n silinm\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259si il\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 qalmas\u0131 \u2013 1993-c\u00fc ilin iyuluna q\u0259d\u0259rki d\u00f6vr\u00fcn ab-havas\u0131 m\u0259hz bel\u0259 idi. Xalq\u0131n t\u0259kidli t\u0259l\u0259bi il\u0259 yenid\u0259n respublika r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 d\u00f6n\u0259n Heyd\u0259r \u018flirza o\u011flu \u018fliyev m\u00f6vcud v\u0259ziyy\u0259t\u0259 son qoydu. O, q\u00fcdr\u0259tli s\u0259rk\u0259rd\u0259, t\u0259cr\u00fcb\u0259li siyas\u0259t\u00e7i, mahir bir memar kimi Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyinin t\u0259m\u0259lini qoydu. Az\u0259rbaycan tarixind\u0259 t\u0259n\u0259zz\u00fcl v\u0259 dur\u011funlu\u011fa son qoymaqla inki\u015fafa, t\u0259r\u0259qqiy\u0259 do\u011fru inaml\u0131 add\u0131mlar at\u0131ld\u0131. Sabitlik v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyin t\u0259min olunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sasl\u0131, t\u0259xir\u0259sal\u0131nmaz t\u0259dbirl\u0259r h\u0259yata ke\u00e7irildi. Az\u0259rbaycan\u0131n daxili v\u0259 xarici siyas\u0259tinin isti\u00acqa\u00acm\u0259t\u00acl\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdi. \u00d6lk\u0259mizin beyn\u0259lxalq al\u0259m\u0259 iqtisadi v\u0259 siyasi inteqra\u00acsiyas\u0131n\u0131n t\u0259m\u0259li qoyuldu. Qur\u00actulu\u015f missiyal\u0131 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131ndan c\u0259mi bir il sonra &#8211; 1994-c\u00fc ilin 20 sentyabr\u0131nda xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rin bir \u00e7ox n\u00fcfuzlu neft \u015firk\u0259tl\u0259ri il\u0259 \u201c\u018fsrin m\u00fc-qavil\u0259si\u201dnin imza\u00aclan\u00acma\u00acs\u0131 Az\u0259rbaycan\u0131n yeni neft stra\u00actegiyas\u0131n\u0131n u\u011furla h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259-si\u00acnd\u0259 m\u00fch\u00fcm rol oynad\u0131. Bu, Heyd\u0259r \u018fliyev siyas\u0259tinin q\u0259l\u0259b\u0259si, Az\u0259rbaycan\u0131n xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rl\u0259 iqtisadi, inteqrasiyas\u0131nda yeni d\u00f6vr\u00fcn  ba\u015flan\u00acmas\u0131 dem\u0259k idi. M\u0259d\u0259ni, iqtisadi, siyasi, sosial, bir s\u00f6zl\u0259, b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259ri \u0259hat\u0259 ed\u0259n inki\u015faf ba\u015fland\u0131. \u00d6lk\u0259mizd\u0259 islahatlar\u0131n apar\u0131lmas\u0131, yeni istehsal sah\u0259l\u0259rinin istismara verilm\u0259si Az\u0259rbaycan\u0131n normal h\u0259yat v\u0259 i\u015f rejimin\u0259 qay\u0131tmas\u0131n\u0131 t\u0259min etdi.<\/p>\n<p>&#8211; \u201cUlu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev v\u0259 Sumqay\u0131t\u201c dedikd\u0259 g\u00f6zl\u0259riniz \u00f6n\u00fcnd\u0259 n\u0259l\u0259r canlan\u0131r?<br \/>\n&#8211; Sumqay\u0131t Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin arzular\u0131n\u0131n ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdiyi, b\u00f6y\u00fck diqq\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131 g\u00f6st\u0259rdiyi \u015f\u0259h\u0259r kimi \u00f6lk\u0259mizin \u015fanl\u0131 tarixin\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcr. \u015e\u0259h\u0259rin tikilib-qurulma-s\u0131nda, inki\u015faf etm\u0259\u00acsind\u0259, s\u0259na\u00ac\u00acye struk\u00acturun\u0131n for\u00acmala\u015fmas\u0131nda v\u0259 potensial\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131nda, el\u00acmin, t\u0259h\u00acsilin, m\u0259d\u0259\u00acniyy\u0259tin t\u0259r\u0259qqisind\u0259 \u00dcmummilli lideriin misilsiz xidm\u0259tl\u0259ri olmu\u015fdur. Heyd\u0259r \u018fliyevin Az\u0259r\u00acbaycana r\u0259hb\u0259rlik etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6vrd\u0259n Sumqay\u0131t inki\u015faf\u0131n\u0131n yeni m\u0259rh\u0259\u00acl\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259m qoydu. O vaxtlar m\u0259n 1 v\u0259 2 sayl\u0131 Tikinti Trestl\u0259rind\u0259, \u201c\u00dczv\u00fc sintez\u201d zavodunda Partiya komit\u0259sinin katibi i\u015fl\u0259mi\u015f\u0259m, g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259rin canl\u0131 \u015fahidi v\u0259 i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131yam. Bu unudulmaz, b\u00f6y\u00fck insan\u0131n Az\u0259rbaycana r\u0259hb\u0259rlik etdiyi 34 ild\u0259 16 d\u0259f\u0259 Sumqay\u0131ta g\u0259lm\u0259si, \u015f\u0259h\u0259rin probleml\u0259ri il\u0259 maraqlanmas\u0131, t\u00f6vsiy\u0259 v\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131qlar\u0131n\u0131 verm\u0259si h\u0259r birimizin q\u0259lbind\u0259 silinm\u0259z izl\u0259r buraxm\u0131\u015fd\u0131r. Bu s\u0259f\u0259rl\u0259r \u015f\u0259h\u0259rin tarixi salnam\u0259sinin \u0259n parlaq v\u0259 unudulmaz s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259ndir. Bu s\u0259f\u0259rl\u0259rin t\u0259xmin\u0259n yar\u0131s\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin kimya m\u00fc\u0259ssis\u0259\u00acl\u0259rinin inki\u015faf\u0131, kimya\u00e7\u0131lar\u0131n sosial qay\u011f\u0131lar\u0131 v\u0259 probleml\u0259rinin h\u0259lli il\u0259 ba\u011fl\u0131 olmu\u015fdur. Ulu \u00f6nd\u0259rin &#8211; \u00abBu \u015f\u0259h\u0259rin n\u0259h\u0259ng kimya s\u0259nayesi kompleksi  Az\u0259rbaycan s\u0259nayesinin b\u00f6y\u00fck bir hiss\u0259sini t\u0259\u015fkil edir. M\u0259n Sumqay\u0131tda kimya s\u0259nayesinin yaranmas\u0131 v\u0259 inki\u015faf etm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t etmi\u015f adamlar\u0131n f\u0259aliyy\u0259tini y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirir\u0259m\u00bb &#8211; dem\u0259si Sumqay\u0131t kimya\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259yin\u0259 veril\u0259n \u0259n b\u00f6y\u00fck m\u00fckafatd\u0131r. Sumqay\u0131t h\u0259l\u0259 1970-80-ci ill\u0259rd\u0259 \u00f6z iqtisadi potensial\u0131na g\u00f6r\u0259 SSR\u0130 m\u0259kan\u0131n\u00acda tan\u0131nma\u011fa ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Onun istehsal etdiyi m\u0259hsullar \u00f6lk\u0259nin 100-d\u0259n art\u0131q \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 ixrac olunurdu. Burada f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n bir ne\u00e7\u0259 elmi t\u0259dqiqat institutu n\u0259inki SSR\u0130 miqyas\u0131nda, h\u0259m\u00e7inin d\u0259 xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 b\u00f6y\u00fck n\u00fcfuza malik idi. Sumqay\u0131tda Ma\u015f\u0131nqay\u0131rma, Qara v\u0259 \u0259lvan metallurgiya, trikotaj, kimya s\u0259nayesi inki\u015faf ed\u0259r\u0259k, bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rin diqq\u0259tini \u00f6z\u00fcn\u0259 c\u0259lb etmi\u015fdi. \u015e\u0259h\u0259rimiz iqtisadi potensial\u0131na g\u00f6r\u0259 C\u0259nubi Qafqazda 3-c\u00fc yer\u0259 \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131.<br \/>\n1993-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycan r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 yenid\u0259n qay\u0131td\u0131qdan sonra da d\u00f6vl\u0259t qay\u011f\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7oxlu\u011funa, i\u015finin son d\u0259r\u0259c\u0259 g\u0259rgin ol\u00acmas\u0131na baxmayaraq, Heyd\u0259r \u018fliyev bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 Sum\u00acqa\u00acy\u0131tda ol\u00acmu\u015f, sum\u00acqay\u0131tl\u0131larla, el\u0259c\u0259 d\u0259 kimya\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131zla g\u00f6r\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, \u015f\u0259h\u0259rin h\u0259rt\u0259r\u0259fli inki\u015faf\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00f6v\u00acl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 m\u00fch\u00fcm t\u0259dbirl\u0259rin h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sin\u0259 nail olmu\u015fdur. <\/p>\n<p>&#8211; Ulu \u00f6nd\u0259rin biz\u0259 miras qoydu\u011fu m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan bu g\u00fcn etibarl\u0131 \u0259ll\u0259rd\u0259dir v\u0259 bu siyas\u0259t m\u00f6ht\u0259r\u0259m Prezidentimiz \u0130lham \u018fliyev t\u0259r\u0259find\u0259n u\u011furla davam etdirilir. Bununla ba\u011fl\u0131 Sizin fikirl\u0259rinizi d\u0259 e\u015fitm\u0259k ist\u0259rdik.<\/p>\n<p>&#8211; \u00dcmummilli lider Heyd\u0259r \u018fliyev biz\u0259 bir \u00e7ox maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259r qoyub gedib. Onlardan biri d\u00fcnya birliyind\u0259 etibarl\u0131 iqtisadi v\u0259 siyasi dayaqlar\u0131 olan, iqtisadi inki\u015faf yolunda inamla add\u0131mlayan h\u00fcquqi, demokratik, m\u00fcst\u0259qil Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259tidir. Dig\u0259ri is\u0259 bu d\u00f6vl\u0259tin m\u00fcst\u0259qilliyini qoruyub saxlayan, onu layiqinc\u0259 inki\u015faf etdir\u0259n, \u0259b\u0259diliyini t\u0259min ed\u0259n Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n m\u00f6ht\u0259r\u0259m Prezidenti c\u0259nab \u0130lham \u018fliyevdir. Bu g\u00fcn f\u0259xrl\u0259 dem\u0259k olar ki, son ill\u0259rd\u0259 \u00f6lk\u0259mizin \u0259ld\u0259 etdiyi b\u00f6y\u00fck u\u011furlarda, regionlar\u0131n sosial-iqtisadi inki\u015faf\u0131nda, \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rin, q\u0259s\u0259b\u0259l\u0259rin simas\u0131n\u0131n g\u00f6z\u0259ll\u0259\u015fdiril\u00acm\u0259\u00acsind\u0259, eyni zamanda g\u0259ncl\u0259rin h\u0259rt\u0259r\u0259fli f\u0259aliyy\u0259ti \u00fc\u00e7\u00fcn geni\u015f imkanlar\u0131n yarad\u0131lmas\u0131nda ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin siyas\u0259tin\u0259 sadiq qalan, bu siyas\u0259ti daha geni\u015f miqyasda davam v\u0259 inki\u015faf etdir\u0259n m\u00f6ht\u0259r\u0259m Prezidentimiz \u0130lham \u018fliyevin m\u00fcst\u0259sna xidm\u0259tl\u0259ri vard\u0131r. Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 h\u0259yata ke\u00ac\u00e7iril\u0259n irimiqyasl\u0131 layih\u0259l\u0259r, apar\u0131lan t\u0259mir-b\u0259rpa, abadl\u0131q v\u0259 quruculuq i\u015fl\u0259ri, insanlar\u0131n sosial rifah hal\u0131n\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 at\u0131lan u\u011furlu add\u0131mlar, ekoloji sa\u011flam m\u00fchitin yarad\u0131lmas\u0131 h\u0259r bir sumqay\u0131tl\u0131n\u0131  sevindirir, q\u0259l\u00acbini q\u00fcrur v\u0259 f\u0259xar\u0259t hissi il\u0259 doldurur. \u00c7\u00fcnki \u015f\u0259h\u0259rimiz c\u0259nab prezidentin daimi qay\u011f\u0131s\u0131 \u0259hat\u0259sind\u0259dir. Sumqay\u0131t\u0131n co\u011frafi m\u00f6vqeyi, maddi bazas\u0131, b\u00f6y\u00fck kadr potensial\u0131, g\u00f6z\u0259l \u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri var. M\u00f6ht\u0259r\u0259m prezidentimiz \u0130lham \u018fliyev Sumqay\u0131t\u0131 respublikan\u0131n ikinci s\u0259naye \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 \u00e7evirm\u0259yi qar\u015f\u0131ya m\u0259qs\u0259d qoyub v\u0259 biz inan\u0131r\u0131q ki, bu bel\u0259 d\u0259 olacaqd\u0131r.<\/p>\n<p>&#8211; Bir m\u00fcdd\u0259t bundan \u00f6nc\u0259, daha d\u0259qiq des\u0259k, bu ilin sentyabr ay\u0131n\u0131n 2-d\u0259 m\u00f6ht\u0259r\u0259m prezidentimiz \u0130lham \u018fliyevin s\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 Zakir F\u0259r\u0259cov Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r \u0130cra Hakimiyy\u0259tinin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 t\u0259yin olunub. Bu ad Siz\u0259, el\u0259c\u0259 d\u0259 b\u00fct\u00fcn sumqay\u0131tl\u0131lara n\u0259 deyir?<\/p>\n<p>&#8211; Zakir F\u0259r\u0259covu sumqay\u0131tl\u0131lar bacar\u0131ql\u0131, daima \u0259hali aras\u0131nda olan, diqq\u0259tli v\u0259 qay\u011f\u0131ke\u015f r\u0259hb\u0259r kimi tan\u0131y\u0131r. Bundan \u00f6nc\u0259 d\u0259 Zakir m\u00fc\u0259llim F\u0259r\u0259cov c\u0259nab Prezidentin inam v\u0259 etimad\u0131n\u0131 do\u011frultmu\u015f, Ab\u015feron rayonunu, onun m\u0259rk\u0259zi X\u0131rdalan \u015f\u0259h\u0259rini m\u00fcasir, abad, \u00f6lk\u0259mizin \u0259n g\u00f6z\u0259l m\u0259kanlar\u0131ndan birin\u0259 \u00e7evirmi\u015fdir.<br \/>\nZakir F\u0259r\u0259covun \u015f\u0259h\u0259rimiz\u0259 \u0130cra ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 t\u0259yin olunmas\u0131ndan c\u0259mi 100 g\u00fcn vaxt ke\u00e7ib. Bu q\u0131sa zaman k\u0259siyin\u0259 baxmayaraq \u015f\u0259h\u0259rin h\u0259r yerind\u0259 \u00fcmumi canlanma g\u00f6z\u0259 \u00e7arp\u0131r. Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259ri, dem\u0259k olar ki, yeni inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259sini ya\u015fay\u0131r. Son 3 ayda Sumqay\u0131tda quruculuq-abadl\u0131q i\u015fl\u0259ri geni\u015f v\u00fcs\u0259t al\u0131b. \u015e\u0259h\u0259rin \u00fcmumi g\u00f6rk\u0259min\u0259 x\u0259l\u0259l g\u0259tir\u0259n f\u0259rdi ya\u015fay\u0131\u015f evl\u0259rinin fasad\u0131 aqlay da\u015fla \u00fczl\u0259nir. Bu i\u015fl\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev prospekti v\u0259 Az\u0259rbaycan k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259rind\u0259 z\u00f6vql\u0259, pe\u015f\u0259karl\u0131qla yerin\u0259 yetirilir. Prospekt v\u0259 k\u00fc\u00e7\u0259l\u0259r boyu \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 3 m\u0259rt\u0259b\u0259li 18 binada haz\u0131rda \u00fczl\u0259nm\u0259 i\u015fl\u0259ri s\u00fcr\u0259tl\u0259 davam edir. \u0130ndiy\u0259d\u0259k 5600 kvadratmetr sah\u0259d\u0259 13 ya\u015fay\u0131\u015f binas\u0131 \u00fczl\u0259nmi\u015fdir. Aqlayla \u00fczl\u0259n\u0259n bu binalar \u015f\u0259h\u0259rin memarl\u0131q estetikas\u0131nda yeni bir m\u0259rh\u0259l\u0259nin olaca\u011f\u0131 \u00fcmidl\u0259rini yarad\u0131r. Onu da qeyd ed\u0259k ki, fasadlama i\u015fl\u0259ri zaman\u0131 binalar\u0131n tarixi memarl\u0131q elementl\u0259rin\u0259, \u00fcslubuna, dizayn v\u0259 nax\u0131\u015flar\u0131na toxunulmur. Bundan \u0259lav\u0259, 9 m\u0259rt\u0259b\u0259li binalar\u0131n \u00fcz fasadlar\u0131n\u0131n yenid\u0259n r\u0259ngl\u0259nm\u0259si v\u0259 dam \u00f6rt\u00fckl\u0259rinin frans\u0131z mansardlar\u0131 il\u0259 yenid\u0259n qurulmas\u0131 i\u015fl\u0259ri apar\u0131l\u0131r. Art\u0131q 18-ci mikrorayonda 35 ya\u015fay\u0131\u015f binas\u0131na d\u0259mir konstruksiyal\u0131 \u00fczl\u00fck vurulub.<br \/>\n&#8211; Y\u0259qin ki, g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r bu sadalad\u0131qlar\u0131n\u0131zla m\u0259hdudla\u015fm\u0131r?<br \/>\n&#8211; T\u0259bii ki, yox. Art\u0131q d\u0259niz k\u0259nar\u0131nda 4 kilometr m\u0259saf\u0259d\u0259 \u00e7im\u0259rlik, bulvar, ya\u015f\u0131ll\u0131q zola\u011f\u0131 v\u0259 ya\u015fay\u0131\u015f kompleksinin tikintisin\u0259 ba\u015flan\u0131l\u0131b. Ulu \u00f6nd\u0259rin ad\u0131n\u0131 da\u015f\u0131yan parkda \u00fc\u00e7m\u0259rt\u0259b\u0259li yeni Heyd\u0259r \u018fliyev M\u0259rk\u0259zinin tikintisi apar\u0131l\u0131r. M\u00fcasir tipli \u015fahmat m\u0259kt\u0259binin binas\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcl\u00fc qaz\u0131l\u0131r. L\u00fcdviqshafen park\u0131 yenil\u0259nir. \u015e\u0259h\u0259rin gir\u0259c\u0259yind\u0259 4 kilometr m\u0259saf\u0259d\u0259 yol yenil\u0259nmi\u015fdir. Eni t\u0259xmini 26-30 metr olan yolun h\u0259r iki t\u0259r\u0259find\u0259 ya\u015f\u0131ll\u0131q zolaqlar\u0131 sal\u0131nacaq v\u0259 su\u00f6t\u00fcr\u00fcc\u00fcl\u0259r qura\u015fd\u0131r\u0131lacaqd\u0131r. \u015e\u0259h\u0259r r\u0259hb\u0259rliyinin diqq\u0259t yetirdiyi \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biri d\u0259 k\u00f6rp\u0259l\u0259r evl\u0259ri v\u0259 u\u015faq ba\u011f\u00e7alar\u0131d\u0131r. Havalar\u0131n soyumas\u0131 u\u015faq ba\u011f\u00e7alar\u0131n\u0131n istilikl\u0259 t\u0259min olunmas\u0131 v\u0259 bu sah\u0259d\u0259 t\u0259xir\u0259sal\u0131nmaz t\u0259dbirl\u0259rin g\u00f6r\u00fclm\u0259sini z\u0259ruri edib. \u015e\u0259h\u0259r r\u0259hb\u0259rliyinin qay\u011f\u0131s\u0131 say\u0259sind\u0259 q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 Sumqay\u0131tdak\u0131 56 u\u015faq ba\u011f\u00e7as\u0131ndan 48-nin dam \u00f6rt\u00fcy\u00fc \u0259sasl\u0131 t\u0259mir olunub v\u0259 istilik sisteml\u0259ri qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, qeyd edim ki, \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 istilik t\u0259chizat\u0131n\u0131n daha da yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn qazanxanalar yenid\u0259n qurulur, modul tipli yeni qazanxanalar istifad\u0259y\u0259 verilir. Sumqay\u0131t\u0131n m\u0259rk\u0259zd\u0259n k\u0259nar \u0259razil\u0259rind\u0259 diqq\u0259ti \u00e7\u0259k\u0259n \u0259sas probleml\u0259rd\u0259n biri m\u0259h\u0259ll\u0259daxili yollarda ciddi t\u0259mir\u0259 ehtiyac\u0131n duyulmas\u0131 idi. Bir m\u00fcdd\u0259tdir ki, 1-ci, 3-c\u00fc, 6-c\u0131, 9-cu, 13-c\u00fc, 17-ci v\u0259 18-ci mikrorayonlarda, 47-ci, 48-ci m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259rd\u0259 daxili yollar\u0131n, ba\u011flar massivin\u0259 ged\u0259n yolun asfaltlanmas\u0131na ba\u015flan\u0131l\u0131b. Art\u0131q h\u0259min mikrorayonlarda bu i\u015fl\u0259rin b\u00f6y\u00fck bir qismi y\u00fcks\u0259k keyfiyy\u0259tl\u0259 yerin\u0259 yetirilib. Eyni zamanda yeni ya\u015f\u0131lll\u0131q zolaqlar\u0131 sal\u0131nm\u0131\u015f, ke\u00e7iril\u0259n son im\u0259cilikl\u0259r zaman\u0131 10 mind\u0259n art\u0131q a\u011fac \u0259kilmi\u015fdir.<br \/>\n&#8211; \u015e\u0259h\u0259r r\u0259hb\u0259rliyi il\u0259, A\u011fsaqqallar \u015furas\u0131 aras\u0131ndak\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259r n\u0259 v\u0259ziyy\u0259td\u0259dir?<br \/>\n&#8211; \u0130cra ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 t\u0259yin edildikd\u0259n sonra h\u00f6rm\u0259tli Zakir m\u00fc\u0259llim F\u0259r\u0259covun ilkin olaraq \u015f\u0259h\u0259r A\u011fsaqqallar \u015euras\u0131n\u0131n \u00fczvl\u0259ri il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259si bizi \u00e7ox m\u0259mnun etdi. T\u0259bii ki, bu da \u015f\u0259h\u0259r r\u0259hb\u0259rliyinin a\u011fsaqqallara, \u015f\u0259h\u0259rin qurucular\u0131na verdiyi d\u0259y\u0259rd\u0259n ir\u0259li g\u0259lir. Biz \u015fura \u00fczvl\u0259ri d\u0259 bel\u0259 q\u0259rara g\u0259ldik ki, qar\u015f\u0131l\u0131q olaraq m\u00fct\u0259madi \u015f\u0259kild\u0259  \u015f\u0259h\u0259rin ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259, idar\u0259 v\u0259 t\u0259\u015fkilatlar\u0131nda, \u00fcmumt\u0259hsil, pe\u015f\u0259 v\u0259 ali m\u0259kt\u0259bl\u0259rind\u0259 \u201cSumqay\u0131t do\u011fma evimizdir, onu daha da g\u00f6z\u0259l, m\u00fcasir \u015f\u0259h\u0259r\u0259 \u00e7evirm\u0259k h\u0259r birimizin borcudur\u201d devizi il\u0259 y\u0131\u011f\u0131ncaqlar, g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r ke\u00e7ir\u0259k, s\u00f6hb\u0259tl\u0259r aparaq, \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n abadl\u0131q v\u0259 quruculuq i\u015fl\u0259rind\u0259 \u015f\u0259h\u0259r r\u0259hb\u0259rliyin\u0259 m\u0259n\u0259vi d\u0259st\u0259k olaq. Art\u0131q t\u0259r\u0259fimizd\u0259n 20-d\u0259n art\u0131q bel\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f ke\u00e7irilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>&#8211; M\u00fcz\u0259ff\u0259r m\u00fc\u0259llim, son olaraq n\u0259s\u0259 dem\u0259k ist\u0259rdinizmi?<\/p>\n<p>&#8211; Biz, sumqay\u0131tl\u0131lar inan\u0131r\u0131q ki, Zakir m\u00fc\u0259llim F\u0259r\u0259cov bundan sonra da m\u00f6ht\u0259r\u0259m c\u0259nab Prezident \u0130lham \u018fliyevin etimad\u0131n\u0131 do\u011fruldacaqd\u0131r. Bu \u00e7\u0259tin, m\u0259suliyy\u0259tli v\u0259 \u015f\u0259r\u0259fli i\u015fd\u0259 sumqay\u0131tl\u0131lar, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Sumqay\u0131t\u0131 quran, onun inki\u015faf\u0131nda m\u00fcst\u0259sna xidm\u0259tl\u0259ri olan a\u011fsaqqallar da \u015f\u0259h\u0259r r\u0259hb\u0259rin\u0259 daima d\u0259st\u0259k olacaqlar. \u0130namla dey\u0259 bil\u0259r\u0259m ki, haz\u0131rda arar\u0131lan geni\u015fmiqyasl\u0131 quruculuq, abadl\u0131q i\u015fl\u0259rinin n\u0259tic\u0259sind\u0259 yax\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck s\u0259naye m\u0259rk\u0259zi olmaqla Sumqay\u0131t regionun, b\u0259lk\u0259 d\u0259 d\u00fcnyan\u0131n \u0259n g\u00f6z\u0259l v\u0259 ekoloji c\u0259h\u0259td\u0259n \u0259n t\u0131miz \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259n birin\u0259 \u00e7evril\u0259c\u0259kdir.  <\/p>\n<p>&#8211; Geni\u015f v\u0259 maraql\u0131 m\u00fcsahib\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr edirik.<\/p>\n<p><strong>M\u00fcsahib\u0259ni apard\u0131: Rafiq Oday,<br \/>\nRespublikan\u0131n \u018fm\u0259kdar jurnalisti.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00fcsahibimiz Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r A\u011fsaqqallar \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri, \u201c\u015e\u00f6hr\u0259t\u201d ordenli M\u00fcz\u0259ff\u0259r G\u00fcl\u00fcmovdur &#8211; M\u00fcz\u0259ff\u0259r m\u00fc\u0259llim, Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyevin d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fm\u0259sind\u0259n bizi 12 illik bir zaman k\u0259siyi ay\u0131r\u0131r. Sanki d\u00fcn\u0259n kimi&#8230; &#8211; B\u0259li, adam\u0131n he\u00e7 inanma\u011f\u0131 g\u0259lmir. \u00c7\u00fcnki \u015f\u0259r\u0259fli \u00f6mr\u00fcn\u00fc xalq\u0131m\u0131z\u0131n xo\u015fb\u0259xt g\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259, firavan ya\u015fay\u0131\u015f\u0131na v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00f6vl\u0259t quruculu\u011funa v\u0259 dinamik inki\u015faf\u0131na h\u0259sr etmi\u015f \u00dcmummilli liderimiz bu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-16441","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16441","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=16441"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16441\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16442,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/16441\/revisions\/16442"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=16441"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=16441"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=16441"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}