{"id":20478,"date":"2016-06-29T08:00:32","date_gmt":"2016-06-29T04:00:32","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=20478"},"modified":"2016-06-29T12:34:49","modified_gmt":"2016-06-29T08:34:49","slug":"yazici-jurnalist-eyruz-m%c9%99mm%c9%99dovun-zohra-v%c9%99-k%c9%99nan-romani-%c9%99trafinda-polemik-sohb%c9%99t","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=20478","title":{"rendered":"Yaz\u0131\u00e7\u0131-jurnalist Eyruz M\u0259mm\u0259dovun \u201cZ\u00f6hra v\u0259 K\u0259nan\u201d roman\u0131 \u0259traf\u0131nda polemik s\u00f6hb\u0259t"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Eyruz-Memmedov-ve-kitab.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Eyruz-Memmedov-ve-kitab-300x200.jpg\" alt=\"Eyruz Memmedov ve kitab\" width=\"300\" height=\"200\" class=\"alignnone size-medium wp-image-20479\" srcset=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Eyruz-Memmedov-ve-kitab-300x200.jpg 300w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/06\/Eyruz-Memmedov-ve-kitab.jpg 354w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>-Eyruz m\u00fc\u0259llim, sizin \u201cAz\u0259ri\u201d n\u0259\u015friyyat\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cZ\u00f6hra v\u0259 K\u0259nan\u201d adl\u0131 roman\u0131n\u0131z \u00e7apdan \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fs\u0259r \u0130raqda ged\u0259n m\u00fcharib\u0259d\u0259n b\u0259hs edir. Bu m\u00f6vzuya toxunma\u011f\u0131n\u0131z n\u0259d\u0259n ir\u0259li g\u0259lib? <\/strong><\/p>\n<p>-M\u0259n b\u00fct\u00fcn m\u00fcharib\u0259l\u0259rin \u0259lehin\u0259y\u0259m v\u0259 onlar\u0131 l\u0259n\u0259tl\u0259yir\u0259m. Atam ikinci d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sinin i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131 olub. Onun xatir\u0259l\u0259rind\u0259n, b\u0259dii, s\u0259n\u0259dli filml\u0259rd\u0259n, kitablardan m\u00fcharib\u0259nin b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 vurdu\u011fu ziyan\u0131n he\u00e7 bir m\u0259n\u0259vi v\u0259 h\u00fcquqi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259y\u0259 s\u0131\u011fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ham\u0131 kimi, m\u0259n d\u0259 anlam\u0131\u015fam, d\u0259rk etmi\u015f\u0259m.<br \/>\n2004-c\u00fc ild\u0259 Amerika-ingilis qo\u015funlar\u0131 \u0130raqa daxil oldular v\u0259 d\u00fcnyaya b\u0259yan etdil\u0259r ki, bu \u00f6lk\u0259d\u0259 olan n\u00fcv\u0259 silah\u0131n\u0131 l\u0259\u011fv etm\u0259k niyy\u0259tind\u0259dirl\u0259r. \u018ffsuslar olsun ki, bu, a\u011f yalan idi. Q\u0259rb d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini n\u00fcv\u0259 silah\u0131 yox, \u0130raq\u0131n nefti maraqland\u0131r\u0131rd\u0131, buna da nail oldular. \u018fg\u0259r \u0130raqda h\u0259qiq\u0259t\u0259n n\u00fcv\u0259 silah\u0131n\u0131n olmas\u0131 Amerika administrasiyas\u0131n\u0131 narahat edirdis\u0259, onda Koreyada olan atom bombas\u0131n\u0131n olmas\u0131 v\u0259 h\u0259tta onu s\u0131naqdan ke\u00e7irm\u0259si g\u00f6r\u0259s\u0259n q\u0259rbi niy\u0259 narahat etm\u0259di?<\/p>\n<p><strong>-\u00c7\u00fcnki Koreyada neft yoxdur.<\/strong><\/p>\n<p>-Do\u011fru buyurursunuz. Amerikan\u0131n sabiq prezidenti Corc Bu\u015f \u00f6z yerini Barak Obamaya t\u0259hvil ver\u0259nd\u0259n sonra m\u0259tbuat konfranslar\u0131n\u0131n birind\u0259 dedi ki, m\u0259nim prezidentlik d\u00f6vr\u00fcmd\u0259 s\u0259hvl\u0259rimd\u0259n biri \u0130raqa qo\u015fun yeritm\u0259yim olub. Onun etiraf\u0131n\u0131 qeyri-s\u0259mimi q\u0259bul etdim.<\/p>\n<p><strong>-\u018fs\u0259rinizd\u0259 y\u0259qin ki, Amerikan\u0131n \u0130raqa qar\u015f\u0131 yeritdiyi siyas\u0259t \u0259ks olunub, el\u0259mi? <\/strong><\/p>\n<p>-El\u0259dir. M\u0259ni bu m\u00f6vzuya g\u0259tir\u0259n internet \u015f\u0259b\u0259k\u0259sind\u0259 bir xronoloji kadr oldu. Amerika \u0259sg\u0259rl\u0259rinin \u0130raqda yerli \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 amans\u0131z r\u0259ftar\u0131. Adam bu s\u0259hn\u0259l\u0259ri g\u00f6r\u0259nd\u0259 d\u0259h\u015f\u0259t\u0259 g\u0259lir. \u0130st\u0259r-ist\u0259m\u0259z yeni bir \u0259s\u0259r yazmaq q\u0259rar\u0131na g\u0259ldim. M\u00fcharib\u0259nin d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259rini, a\u011f\u0131r v\u0259 amans\u0131z d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rini, dini v\u0259 m\u0259d\u0259ni abid\u0259l\u0259rin q\u0259ddarcas\u0131na da\u011f\u0131d\u0131lmas\u0131n\u0131, ana v\u0259 bac\u0131lar\u0131n g\u00f6z ya\u015flar\u0131na laqeyd m\u00fcnasib\u0259t b\u0259sl\u0259m\u0259l\u0259rini, yerli \u0259halinin d\u00fc\u015fm\u0259n\u0259 qar\u015f\u0131 nec\u0259 \u015f\u00fcca\u0259tl\u0259 m\u00fcqavim\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259sini q\u0259l\u0259m\u0259 alma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m.<\/p>\n<p><strong>-Bunula bel\u0259, romanda m\u0259h\u0259bb\u0259t motivl\u0259ri g\u00fccl\u00fcd\u00fcr.<\/strong><\/p>\n<p>-Do\u011fru buyurursunuz. M\u0259nim \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 b\u00fct\u00fcn poemalar\u0131m m\u0259h\u0259bb\u0259t m\u00f6vzusundad\u0131r. \u201cZ\u00f6hra v\u0259 K\u0259nan\u201d da istisna deyil. Burada iki g\u0259ncin saf v\u0259 t\u0259miz sevgisind\u0259n dan\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Lakin qanl\u0131 m\u00fcharib\u0259 buna mane olur. Romanda m\u00fcharib\u0259nin fonunda insan taleyinin nec\u0259 d\u0259yi\u015fdiyini, da\u011f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0259ziz insanlara qar\u015f\u0131 x\u0259yan\u0259tin, iki a\u015fiqin faci\u0259li h\u0259yat\u0131ndan geni\u015f s\u00f6hb\u0259t a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>-M\u00fcharib\u0259 \u015f\u0259r q\u00fcvv\u0259dir, m\u0259h\u0259bb\u0259t is\u0259 b\u0259\u015f\u0259ri m\u00f6vzudur. Minillikl\u0259rdir ki, xeyirl\u0259-\u015f\u0259r aras\u0131nda m\u00fcbariz\u0259 gedir. Kim qalib g\u0259l\u0259c\u0259k?<\/strong><\/p>\n<p>-Bu sual\u0131n konkret cavab\u0131 yoxdur. D\u00fcnya durduqca m\u00fcharib\u0259l\u0259r s\u0259ngimiy\u0259c\u0259k. \u0130nsan \u015f\u00fcurlu olsa da, onun beyin qatlar\u0131nda el\u0259 impulsiv neytronlar var ki, insan\u0131n b\u00fct\u00fcn h\u0259yat\u0131n\u0131, xarakterini, h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rini \u00f6z\u00fcn\u0259 tabe el\u0259tdirir. Onlar\u0131n h\u0259yat m\u0259nb\u0259yi qand\u0131r, insan \u00f6l\u00fcm\u00fcd\u00fcr, g\u00f6z ya\u015flar\u0131d\u0131r. Var d\u00f6vl\u0259t, hegemonluq h\u0259risliyidir. Onlar bununla z\u00f6vq al\u0131rlar. Afrikada Pol Pote rejimini yad\u0131n\u0131za sal\u0131n. Bu adam insanlar\u0131 diri-diri timsahlara yem verirdi v\u0259 bundan h\u0259zz al\u0131rd\u0131. Alman fa\u015fizmini xat\u0131rlay\u0131n. \u0130nsanlar\u0131 \u201cOsvensim\u201d, \u201cBuhenvald\u201d d\u00fc\u015f\u0259rg\u0259l\u0259rind\u0259 diri-diri sobalarda yand\u0131r\u0131rd\u0131lar. Bunu ed\u0259nl\u0259r iblis donuna girmi\u015f \u015f\u0259r q\u00fcvv\u0259l\u0259ri deyildimi? \u00c7ox vaxt insan z\u0259kas\u0131 aqressivliy\u0259 meyl edir. M\u00fcxt\u0259lif bioloji, kimy\u0259vi silahlar icad edir. Bu silahlar da insan t\u0259l\u0259fat\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r.M\u0259g\u0259r insan z\u0259kas\u0131 x\u0259r\u00e7\u0259ngin,\u015f\u0259k\u0259rin,qi\u00e7sin, hepatitin v\u0259 sair x\u0259st\u0259likl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bilm\u0259z?<\/p>\n<p><strong>-Dem\u0259k ist\u0259yirsiniz ki, insan z\u0259kas\u0131 ancaq aqressivliy\u0259 xidm\u0259t edir?<\/strong><\/p>\n<p>-El\u0259 dem\u0259zdim. \u0130nsan proqressivliy\u0259 can at\u0131r. Yeni texnologiyalar icad edir. \u0130nternet buna s\u00fcbutdur. Bununla bel\u0259, \u0259g\u0259r biz deyiriks\u0259 xeyirl\u0259-\u015f\u0259r daima m\u00fcbariz\u0259d\u0259dir, dem\u0259k, aqressiv v\u0259 proqressiv q\u00fcvv\u0259l\u0259r aras\u0131nda da m\u00fcbariz\u0259 gedir. M\u0259n ikincil\u0259rin t\u0259r\u0259fini m\u00fcdafi\u0259 edir\u0259m, birincil\u0259r insanlar\u0131 f\u0259lak\u0259t\u0259, m\u00fcharib\u0259y\u0259 s\u00fcr\u00fckl\u0259yir. \u0130raqda apar\u0131lan m\u00fcharib\u0259 buna misal idi. M\u0259g\u0259r iraql\u0131lar dinc, \u0259min-amanl\u0131q \u015f\u0259raitind\u0259 ya\u015famaq ist\u0259mirdil\u0259r? O\u011fluna toy etm\u0259k ist\u0259y\u0259n atan\u0131n evin\u0259 tabud g\u0259lir. Buna n\u0259 ad verm\u0259k olar? Aqressiv q\u00fcvv\u0259nin ist\u0259yi v\u0259 q\u0259ddarl\u0131\u011f\u0131. M\u0259n m\u00fcharib\u0259y\u0259 nifr\u0259t edir\u0259m.<\/p>\n<p><strong>-Siz \u0130raqda ged\u0259n m\u00fcharib\u0259d\u0259n roman yazm\u0131s\u0131n\u0131z. Ax\u0131, Az\u0259rbaycan da m\u00fcharib\u0259 \u015f\u0259raitind\u0259 ya\u015fay\u0131r. Torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n 20 faizi d\u00fc\u015fm\u0259n t\u0259r\u0259find\u0259n i\u015f\u011fal olunub. Qaraba\u011fla ba\u011fl\u0131 yeni \u0259s\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259k fikriniz varm\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>-Bu m\u0259s\u0259l\u0259 m\u0259ni \u00e7ox d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcr. M\u0259n 28 ildir ki, 1988-ci ilin fevral ay\u0131n\u0131n 28-29-da Sumqay\u0131tda ba\u015f ver\u0259n hadis\u0259l\u0259rin t\u0259dqiqat\u00e7\u0131s\u0131yam. 10-yax\u0131n kitab\u0131m n\u0259\u015fr olunub. \u00dc\u00e7 s\u0259n\u0259dli filmin ssenari m\u00fc\u0259llifiy\u0259m. Bu filmi \u00e7\u0259km\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn 4 il Moskvada, Sank-Peterburqda, Smolenskd\u0259, Xarkovda, Stavropolda, Budyonovskda olmu\u015fam. Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sinin Siyasi b\u00fcrosunun \u00fczvl\u0259rind\u0259n t\u0259xmin\u0259n 70 faizi il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259rim olub. M\u0259n h\u0259l\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f demokratlar\u0131, politoloqlarI, jurnalistl\u0259ri demir\u0259m. Bilirsiniz biz Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259sinin \u00fcst t\u0259r\u0259fl\u0259rini g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Alt qatlarda n\u0259l\u0259r ba\u015f verdiyind\u0259n bix\u0259b\u0259rik. M\u0259nd\u0259 b\u0259zi m\u0259lumatlar var ki, bu qatlar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131na xidm\u0259t ed\u0259 bil\u0259r. Lakin bununla kifay\u0259tl\u0259nm\u0259k ist\u0259mir\u0259m. Ara\u015fd\u0131rmalar\u0131m\u0131 davam etdirir\u0259m. G\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 yazaca\u011f\u0131m poman\u0131m\u0131n h\u0259qiqiliyin\u0259 oxucular t\u0259r\u0259find\u0259n inanmas\u0131n\u0131 ist\u0259yir\u0259m.<\/p>\n<p><strong>-Qay\u0131daq \u201cZ\u00f6hra v\u0259 K\u0259nan\u201d roman\u0131na. M\u00fcharib\u0259 v\u0259 m\u0259h\u0259bb\u0259t. Romantik m\u0259h\u0259bb\u0259t m\u0259caras\u0131ndan da yaza bil\u0259rdiniz. Topsuz-t\u00fcf\u0259ngsiz. Qans\u0131z-qadas\u0131z.<\/strong><\/p>\n<p>-M\u0259n qeyd el\u0259dim ki, m\u00fcharib\u0259l\u0259ri l\u0259n\u0259tl\u0259yir\u0259m. M\u00fcharib\u0259 ba\u015f verirs\u0259, bu o dem\u0259k deyil ki, insanlar\u0131n \u00fclvi hissl\u0259ri \u00f6l\u00fcr, da\u015fla\u015f\u0131r, \u0259ksin\u0259, sevgi \u00f6z g\u00fcc\u00fcn\u00fc, safl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u0259b\u0259diliyini s\u00fcbut edir. H\u0259tta m\u0259h\u0259bb\u0259tin sonlu\u011fu faci\u0259 il\u0259 bits\u0259 bel\u0259. H\u0259yatda \u00fcmidsizliy\u0259 qap\u0131lmaq g\u0259r\u0259k deyil, \u0259ksin\u0259, \u00fcmidli olub \u00f6z m\u0259h\u0259bb\u0259tini axtar\u0131b tapmal\u0131, qorumal\u0131, ya\u015fatmal\u0131san. \u018ffsuslar olsun ki, bu \u00e7ox vaxt insan\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259n as\u0131l\u0131 olmur. \u0130ctimai m\u00fchit, d\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 intriqalar, m\u00fcharib\u0259 insan taleyini \u00e7ox d\u0259yi\u015fir. Bel\u0259 bir m\u00fchitd\u0259 m\u0259h\u0259bb\u0259ti qorumaq olduqca \u00e7\u0259tindir.<\/p>\n<p><strong>-Z\u00f6hra obraz\u0131 haqq\u0131nda dan\u0131\u015fsan\u0131z pis olmazd\u0131.<\/strong><\/p>\n<p>-M\u0259mnuniyy\u0259tl\u0259. Bu cavan q\u0131z olduqca saf, istiqanl\u0131 v\u0259 k\u00f6vr\u0259k bir q\u0131zd\u0131r. Bununla bel\u0259, q\u0259lbind\u0259 ill\u0259rl\u0259 y\u0131\u011f\u0131l\u0131b qalm\u0131\u015f, ata-anas\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015f bir qrup insanlara qar\u015f\u0131 bir nifr\u0259t, m\u0259n dey\u0259rdim, qisas\u015f\u0131l\u0131q alovu ili\u015fib qalm\u0131\u015fd\u0131. Qar\u015f\u0131s\u0131na K\u0259nan \u00e7\u0131xmasayd\u0131, bu alov onun \u00f6z\u00fcn\u00fc m\u0259hv ed\u0259c\u0259kdi. Z\u00f6hra n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fclayim v\u0259 mehriban olsa da, bir o q\u0259d\u0259r c\u00fcr\u0259tli v\u0259 qorxmazd\u0131r. G\u00f6z\u0259l arzularla ya\u015fay\u0131r. \u015eirin x\u0259yallara qap\u0131l\u0131r. Lakin h\u0259yat\u0131n amans\u0131z qanunlar\u0131 da var. Hadis\u0259l\u0259r iki g\u0259ncin qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 m\u0259h\u0259bb\u0259ti il\u0259 ba\u015flasa da, sonluqda g\u0259nc q\u0131z\u0131n faci\u0259si il\u0259 bitir.<\/p>\n<p><strong>-Sizin \u0259s\u0259rinizd\u0259, \u0259g\u0259r bel\u0259 dem\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcrs\u0259, \u201cq\u0259hr\u0259man\u201dlardan biri d\u0259 \u018fl-F\u0259lluca \u015f\u0259h\u0259ridir. Bu \u015f\u0259h\u0259r yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131z kimi yerl\u0259-yeksan edilmi\u015fdir. <\/strong><\/p>\n<p>-Sizin sual\u0131n\u0131za \u0259s\u0259rin obrazlardan biri olan norve\u00e7 jurnalistinin s\u00f6z\u00fc il\u0259 cavab verm\u0259k ist\u0259yir\u0259m. \u201cBu \u015f\u0259h\u0259r m\u0259n\u0259 Stalinqrad\u0131 xat\u0131rlad\u0131r. Universitet ill\u0259rind\u0259 h\u0259min d\u00f6y\u00fc\u015f s\u0259hn\u0259l\u0259rinin xronikas\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fcm. Sonra internet vasit\u0259sil\u0259 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 baxd\u0131m. \u018fl-F\u0259lluca Stalinqrad olmasa da, h\u0259r halda h\u0259min \u015f\u0259h\u0259ri xat\u0131rlad\u0131r\u201d. Amerika-ingilis qo\u015funlar\u0131 \u0130raqa daxil olanda \u018fl-F\u0259lluca \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 b\u00f6y\u00fck bir m\u00fcqavim\u0259t\u0259 rast g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259rin\u0259 inanm\u0131rd\u0131lar. \u015e\u0259h\u0259r\u0259 \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 h\u00fccum t\u0259\u015fkil edildi, h\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcnd\u0259 d\u0259 iraql\u0131lar d\u00fc\u015fm\u0259nl\u0259ri \u015f\u0259h\u0259r\u0259 girm\u0259y\u0259 qoymad\u0131lar. Bu, iraql\u0131lar\u0131n f\u0259dakarl\u0131\u011f\u0131ndan, m\u00fcbariz olduqlar\u0131 haqq\u0131nda \u00e7ox \u00e7ey deyir.<\/p>\n<p><strong>-M\u00fctal\u0259 edirsinizmi?<\/strong><\/p>\n<p>-B\u0259li. Bir ne\u00e7\u0259 ay \u0259rzind\u0259 Sevindik Mehman\u0131n \u201c\u0130\u015f\u011fal\u201d epopeyas\u0131n\u0131, t\u00fcrk yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 \u018flif \u015e\u0259f\u0259q\u0131n \u201cE\u015fq\u201d roman\u0131n\u0131 v\u0259 \u201cVan Qoqun qarda\u015f\u0131 Teoya yazd\u0131\u011f\u0131 m\u0259ktublar\u201doxumu\u015fam.<\/p>\n<p><strong>-Raz\u0131 qald\u0131n\u0131zm\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>-B\u0259li. Bilirsiniz h\u0259r bir kitab ist\u0259r maraql\u0131, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 z\u0259if olsun, f\u0259rqi yoxdur, \u0259g\u0259r h\u0259min \u0259s\u0259rd\u0259 x\u0131rda bir detal insan\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u0259 bilirs\u0259, dem\u0259k h\u0259min kitab\u0131 qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k olar. Ham\u0131ya balta \u00e7almaqla u\u011fur qazanmaq m\u00fcmk\u00fcn deyil. Oxucunun z\u00f6vq\u00fc v\u0259 se\u00e7imi var. Onun daxili al\u0259min\u0259, hissl\u0259rin\u0259 v\u0259 duy\u011fular\u0131na hans\u0131 \u0259s\u0259r cavab verirs\u0259, bizd\u0259n soru\u015fmadan kitab ma\u011fazas\u0131ndan ist\u0259diyi kitab\u0131 alacaq.<\/p>\n<p><strong>-Son vaxtlar b\u0259dii \u0259d\u0259biyyatda vulqar s\u00f6zl\u0259r\u0259, h\u0259tta \u0259d\u0259bziz ifad\u0259l\u0259r\u0259 rast g\u0259lirik. Sizin m\u00fcnasib\u0259tinizi bilm\u0259k ist\u0259rdik.<\/strong><\/p>\n<p>-Yaral\u0131 yerim\u0259 toxundunuz. D\u00fcnya klassik \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131 kifay\u0259t q\u0259d\u0259r oxumu\u015fam, onlardan b\u0259hr\u0259l\u0259nmi\u015f\u0259m. Onlar\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda s\u00f6z\u0259 qiym\u0259t, h\u00f6rm\u0259t, etika g\u00f6rm\u00fc\u015f\u0259m. N\u0259dir, m\u0259g\u0259r onlar\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 k\u00fc\u00e7\u0259 s\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rin\u0259 v\u0259 yaxud ifrat d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 insan\u0131n hissl\u0259rin\u0259 toxunan v\u0259 q\u0131c\u0131qland\u0131ran s\u00f6z v\u0259 ifad\u0259l\u0259r\u0259 rast g\u0259l\u0259 bil\u0259rsiniz? Yox! T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rinin m\u00fcasir yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n bir \u00e7oxunda bu \u0259xlaqs\u0131zl\u0131q deyiml\u0259r \u00e7ox i\u015fl\u0259nir. H\u0259min kitablar az\u0259rbaycan dilin\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 olunur. Bu xo\u015fag\u0259lm\u0259z hal bizim \u0259d\u0259biyyata da ke\u00e7ib. B\u0259zi yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 bunu g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u018fd\u0259biyyat\u0131m\u0131z \u0259xlaqi keyfiyy\u0259tl\u0259rimizin qorunmas\u0131na xidm\u0259t etm\u0259lidir. Fikir verin, bir t\u0259r\u0259fd\u0259n deyirik ki, Avropa standartlar\u0131na uy\u011fun ya\u015famal\u0131y\u0131q, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n deyirik ki, Avropa standartlar\u0131 biz\u0259 laz\u0131m deyil, \u00e7\u00fcnki \u0259xlaq\u0131m\u0131z\u0131 pozur. \u018fg\u0259r bu bel\u0259dirs\u0259, niy\u0259 yax\u015f\u0131n\u0131 qoyub pisi t\u0259bli\u011f edirik? Pasqal\u0131n g\u00f6z\u0259l bir k\u0259lam\u0131 var: \u201c\u018fxlaq\u0131 t\u0259rbiy\u0259 ed\u0259n \u0259n nadir kitab \u2013 vicdand\u0131r. Onunla tez-tez m\u0259sl\u0259h\u0259tl\u0259\u015fm\u0259k laz\u0131md\u0131r\u201d. M\u0259n\u0259 el\u0259 g\u0259lir ki, \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131za \u0259xlaqs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 g\u0259tir\u0259nl\u0259r h\u0259rd\u0259n \u00f6z vicdanlar\u0131 il\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 dayan\u0131b ondan m\u0259sl\u0259h\u0259t almal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n<p><strong>-Dediyiniz kimi \u0259d\u0259biyyata \u0259xlaqs\u0131zl\u0131q g\u0259tirilis\u0259, bel\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r ki, s\u00f6z\u00fcn qiym\u0259ti a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr? <\/strong><\/p>\n<p>-S\u00f6z he\u00e7 bir vaxt qiym\u0259td\u0259n d\u00fc\u015f\u0259 bilm\u0259z. Onu h\u00f6rm\u0259td\u0259n salanlar var. S\u00f6z hikm\u0259tdir, kamillikdir, zirv\u0259dir. Q\u0259tran T\u0259brizinin g\u00f6z\u0259l bir k\u0259lam\u0131 var: \u201cS\u00f6z ruhun \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc, a\u011f\u0131l s\u00f6z\u00fcn t\u0259r\u0259zisidir\u201d. \u018fd\u0259biyyat\u0131m\u0131za \u201cvulqarizm\u201d c\u0259r\u0259yan\u0131n\u0131 g\u0259tirm\u0259k ist\u0259y\u0259nl\u0259r g\u00f6r\u00fcn\u00fcr mizan t\u0259r\u0259zini itiribl\u0259r.<\/p>\n<p><strong>-Bir g\u00fcn Lenin\u0259 x\u0259b\u0259r verirl\u0259r ki, Vatikan\u0131n kitabxanas\u0131 yan\u0131r. Lenin bel\u0259 cavab verir: \u201c\u018fg\u0259r siz Viktor H\u00fcqonun \u201cS\u0259fill\u0259r\u201d roman\u0131n\u0131 xilas etmi\u015f olsan\u0131z, dem\u0259li, b\u00fct\u00fcn kitabxanan\u0131 xilas etmi\u015f olursunuz. Siz hans\u0131 kitab\u0131 xilas ed\u0259rdiniz?<\/strong><\/p>\n<p>-\u201cQurani K\u0259rimi\u201d.<\/p>\n<p><strong>-G\u0259ncl\u0259rimiz din\u0259 \u00e7ox meyl edirl\u0259r.Buna nec\u0259 bax\u0131rs\u0131n\u0131z? <\/strong><\/p>\n<p>-Bunu alq\u0131\u015flamaq laz\u0131md\u0131r. \u0130slam dini elm v\u0259 m\u0259kt\u0259b, t\u0259rbiy\u0259 v\u0259 \u0259xlaqd\u0131r. \u0130nsan \u00f6z h\u0259yat\u0131n\u0131 bu prinsipl\u0259r \u0259sas\u0131nda qurmal\u0131d\u0131r. T\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, bunu ham\u0131 d\u0259rk etmir. B\u0259zi adamlar bildil\u0259r, bilm\u0259dil\u0259r \u201cQurani K\u0259rim\u201dd\u0259 olmayan s\u00f6zl\u0259ri v\u0259 yaxud ufad\u0259l\u0259ri bu m\u00fcq\u0259dd\u0259s kitabdan sitat g\u0259tirdikl\u0259rini s\u00f6yl\u0259yirl\u0259r. Onlar\u0131n s\u0259mimiliyin\u0259 inanm\u0131ram. Bel\u0259 yana\u015fma d\u00fczg\u00fcn deyil. Bu, \u201cQurani K\u0259rim\u201d\u0259, \u0130slam dinin\u0259 h\u00f6rm\u0259tsizlikdir.<\/p>\n<p><strong>-Bu g\u00fcn \u0130slam d\u00f6vl\u0259tl\u0259ri alov i\u00e7ind\u0259dir.<\/strong><\/p>\n<p>-Do\u011frudur. \u0130slam dini d\u00fcnyada inki\u015faf etm\u0259kd\u0259dir. Bu da bir \u00e7ox q\u0259rb d\u00f6vl\u0259tl\u0259rini narahat edir. M\u00fc\u0259yy\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259r var ki, \u0259n y\u00fcks\u0259k dair\u0259l\u0259rd\u0259 \u0130slam\u0131n d\u00fcnyada n\u00fcfuzunu azaltmaq \u00fc\u00e7\u00fcn t\u0259xribatlar yarad\u0131r, \u00e7irkin t\u0259bli\u011fatla m\u0259\u015f\u011ful olurlar. Vaxt g\u0259l\u0259c\u0259k \u0130slam\u0131 q\u0259bul etm\u0259y\u0259nl\u0259r g\u00fcnah i\u015fl\u0259tdikl\u0259rini ba\u015fa d\u00fc\u015f\u0259c\u0259k v\u0259 \u0130slam\u0131 q\u0259bul etm\u0259y\u0259 m\u0259cbur olacaqlar. Buna tam \u0259min\u0259m. Fikir verin: Fransada g\u0259ncl\u0259rin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti k\u0259bin k\u0259sdir\u0259rk\u0259n m\u00fcs\u0259lman\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 q\u0259bul edirl\u0259r. Bu da Fransa h\u00f6kum\u0259tini ciddi narahat edir.<\/p>\n<p><strong>-\u201cZ\u00f6hra v\u0259 K\u0259nan\u201d roman\u0131nda da dinl\u0259rin qar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 motivl\u0259rin\u0259 rast g\u0259lm\u0259k olur.<\/strong><\/p>\n<p>-El\u0259dir. \u018fs\u0259rd\u0259 xristian q\u0131z\u0131 Cenni az\u0259rbaycanl\u0131 K\u0259nana rast g\u0259lir v\u0259 ona vurulur. Burada q\u0259rib\u0259 bir \u015fey yoxdur. Bundan \u0259lav\u0259 romanda dinl\u0259r qar\u015f\u0131-qar\u015f\u0131ya qoyulmur, \u0259ksin\u0259, h\u0259r bir din\u0259 h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015f\u0131l\u0131r. Bunu \u0259s\u0259rin q\u0259hr\u0259manlar\u0131n\u0131n dilind\u0259n d\u0259 e\u015fitm\u0259k olar. H\u0259tta onlardan biri deyir ki, m\u0259nim dinim dostluqdur, qarda\u015fl\u0131qd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>-Hal-haz\u0131rda n\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yirsiniz?<\/strong><\/p>\n<p>-Roman\u0131m\u0131n birini n\u0259\u015friyyata t\u0259hvil vermi\u015f\u0259m. Yeni \u0259s\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259yir\u0259m, qurtarmaq \u00fczr\u0259y\u0259m.<\/p>\n<p><strong>-Y\u0259qin ana x\u0259ttini m\u0259h\u0259bb\u0259t t\u0259\u015fkil edir, el\u0259mi? <\/strong><\/p>\n<p>-D\u00fcz tapm\u0131s\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p><strong>-Oxucu m\u0259ktubu al\u0131rs\u0131n\u0131zm\u0131?<\/strong><\/p>\n<p>-B\u0259li.<\/p>\n<p><strong>-N\u0259 yaz\u0131rlar?<\/strong><\/p>\n<p>-\u00c7oxlar\u0131n\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259rin q\u0259hr\u0259manlar\u0131n\u0131n taleyi maraqland\u0131r\u0131r. T\u00fcrkiy\u0259d\u0259n Almaz S\u0259mat\u00fcrk m\u0259ktubunda\u201cR.S.\u201d roman\u0131m\u0131n ikinci hiss\u0259sinin yaz\u0131lmas\u0131n\u0131 xahi\u015f edir.<\/p>\n<p><strong>-Yerin\u0259 yetir\u0259c\u0259ksiniz?<\/strong><\/p>\n<p>-M\u0259n h\u0259min xan\u0131ma cavab yazm\u0131\u015fam. Romanlarda yaratd\u0131\u011f\u0131m q\u0259hr\u0259manlar\u0131n sonrak\u0131 taleyini \u00e7ox vaxt oxucular\u0131n ixtiyar\u0131na burax\u0131ram. Bununla m\u0259n oxucular\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259y\u0259, q\u0259hr\u0259manlar\u0131n h\u0259yat\u0131na d\u00fczg\u00fcn yana\u015fmalar\u0131n\u0131 ist\u0259yir\u0259m. \u201cN\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn? Nec\u0259? Niy\u0259?\u201d suallar\u0131na \u00f6zl\u0259rinin cavab tapmas\u0131n\u0131 ist\u0259rdim.<\/p>\n<p><strong>-Yazanda k\u00f6m\u0259yiniz\u0259 n\u0259 g\u0259lir?<\/strong><\/p>\n<p>-H\u0259r bir yazar\u0131n m\u00fcxt\u0259lif yana\u015fmalar\u0131 var. G\u00fclm\u0259li olsa da, klassikl\u0259rd\u0259n birinin h\u0259yat\u0131ndan misal \u00e7\u0259km\u0259k ist\u0259rdim. M\u0259\u015fhur frans\u0131z yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 Dodo \u0259s\u0259rl\u0259rinin \u00e7oxusunu h\u0259yat yolda\u015f\u0131 il\u0259 m\u00fcbahis\u0259 ed\u0259nd\u0259n sonra yaz\u0131rm\u0131\u015f. Balzak is\u0259 Motsart v\u0259 Betxovenin \u0259s\u0259rl\u0259rin\u0259 qulaq asandan sonra ilhama g\u0259lirmi\u015f. Hemunquey ovdan qay\u0131dandan sonra \u0259lin\u0259 q\u0259l\u0259m al\u0131rm\u0131\u015f. B\u0259zi yaz\u0131\u00e7\u0131lar t\u0259bi\u0259tl\u0259 t\u0259masda olandan sonra masa arxas\u0131na ke\u00e7ir, b\u0259zil\u0259ri q\u0259hv\u0259 v\u0259 yaxud \u00e7ay i\u00e7ir. \u00c7oxlu misallar \u00e7\u0259km\u0259k olar.<\/p>\n<p><strong>-Spirtli i\u00e7kil\u0259ri unutdunuz.<\/strong><\/p>\n<p>-B\u0259li, bel\u0259l\u0259ri az deyil.<\/p>\n<p><strong>-B\u0259s sizi ruhland\u0131ran n\u0259dir?<\/strong><\/p>\n<p>-Sual\u0131n\u0131z\u0131 H\u00f6tenin bir fikri il\u0259 cavabland\u0131rmaq ist\u0259yir\u0259m. Dahi yaz\u0131rd\u0131: \u201cM\u0259n musiqiy\u0259 qulaq asd\u0131qdan sonra daha yax\u015f\u0131 i\u015fl\u0259y\u0259 bilir\u0259m\u201d.<\/p>\n<p><strong>-Sirr deyils\u0259, daha \u00e7ox hans\u0131 musiqiy\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verirsiniz?<\/strong><\/p>\n<p>-Burada el\u0259 bir sirr yoxdur. Az\u0259rbaycan\u0131n lirik musiqisi ruhumu t\u0259z\u0259l\u0259yir, beynimd\u0259 olan yad fikirl\u0259ri uzaqla\u015fd\u0131r\u0131r, yor\u011funlu\u011fu can\u0131mdan \u00e7\u0131xar\u0131r. M\u0259hz bundan sonra c\u00fcml\u0259l\u0259r biri-birin\u0259 cilalan\u0131r.<\/p>\n<p><strong>-Bir m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 fikrinizi bilm\u0259k ist\u0259rdik. \u018fd\u0259bi m\u00fchiti izl\u0259yirsinizs\u0259, yazarlar aras\u0131nda ikitir\u0259liyin yarand\u0131\u011f\u0131n\u0131 hiss ed\u0259rsiniz. Q\u0131sqancl\u0131q, pax\u0131ll\u0131q ba\u015f al\u0131b gedir. Bu haqda n\u0259 dey\u0259rdiniz?<\/strong><\/p>\n<p>-M\u0259n b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rd\u0259 sa\u011flam q\u0131sqancl\u0131\u011f\u0131n t\u0259r\u0259fdar\u0131yam. Bilirsiniz xalq\u0131n g\u00f6z\u00fc t\u0259r\u0259zidir, yax\u015f\u0131n\u0131 pisd\u0259n se\u00e7m\u0259yi bacar\u0131r. \u00c7ox vaxt yax\u015f\u0131lar ab\u0131r-h\u0259ya edib k\u0259nara \u00e7\u0259kilirl\u0259r, h\u00f6rm\u0259td\u0259n d\u00fc\u015fm\u0259k ist\u0259mirl\u0259r. \u018fks t\u0259r\u0259f is\u0259 ancaq \u00f6z\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, yeri g\u0259l\u0259nd\u0259 utanmadan, \u00e7\u0259kinm\u0259d\u0259n ba\u015fqalar\u0131n\u0131 \u0259dal\u0259tsiz \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hqir edir, al\u00e7atma\u011fa \u00e7al\u0131\u00e7\u0131r. Burada m\u00fcdrikl\u0259rimizin s\u00f6z\u00fc vacibdir. Tarixd\u0259 bel\u0259 bir hadis\u0259 olub. Turgenev Tolstoyu duel\u0259 \u00e7a\u011f\u0131randa bunu Hekrasova x\u0259b\u0259r verirl\u0259r. Bilirsiniz ki, Nekrasov \u201cSovremennik\u201d jurnal\u0131n\u0131n redaktori idi v\u0259 \u0259d\u0259bi m\u00fch\u00fctin a\u011fsaqqal\u0131 say\u0131l\u0131rd\u0131. O, bu x\u0259b\u0259ri e\u015fid\u0259n kimi \u0259traf\u0131nda olan bir ne\u00e7\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb Turgenevl\u0259 Tolstoyu bar\u0131\u015fd\u0131rma\u011fa gedirl\u0259r. Nekrasov orada bel\u0259 bir s\u00f6z i\u015fl\u0259dib: \u201cSizin h\u0259r biriniz Rusiyan\u0131n n\u0259h\u0259ng yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131s\u0131n\u0131z. Dueld\u0259 biriniz \u00f6ls\u0259niz, Rusiya xalq\u0131 \u00f6z b\u00f6y\u00fck yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131ndan birini itir\u0259 bil\u0259r\u201d. Bu s\u00f6zd\u0259n sonra iki b\u00f6y\u00fck yaz\u0131\u00e7\u0131 \u00f6z s\u0259hvl\u0259rini ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcb, bar\u0131\u015f\u0131rlar. \u015e\u00fck\u00fcrl\u0259r olsun ki, bizd\u0259 duel yoxdur, amma pax\u0131ll\u0131q, ac\u0131 dil var. M\u0259n\u0259 el\u0259 g\u0259lir ki, h\u0259r bir k\u0259s \u00f6\u015f i\u015fin\u0259 cavabdeh olmal\u0131d\u0131r. Ba\u015fqas\u0131n\u0131n i\u015fin\u0259 qar\u0131\u015fmaq d\u00fczg\u00fcn deyil. \u015e\u0259r\u0259f v\u0259 l\u0259yaq\u0259ti al\u00e7altmaq is\u0259 Allah qar\u015f\u0131s\u0131nda g\u00fcnahd\u0131r.<\/p>\n<p><strong>-G\u0259ncl\u0259r\u0259 n\u0259 oxuma\u011f\u0131 m\u0259sl\u0259h\u0259t g\u00f6r\u0259rdiniz?<\/strong><\/p>\n<p>-D\u00fcnya klassik \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131. \u018fg\u0259r h\u0259r hans\u0131 bir g\u0259nc intelektual sahibi olmaq ist\u0259yirs\u0259, \u00f6z m\u0259n\u0259vi d\u00fcnyas\u0131n\u0131 z\u0259nginl\u0259\u015fdirm\u0259k fikrind\u0259dirs\u0259 m\u00fctl\u0259q \u00e7oxlu m\u00fctali\u0259 etm\u0259lidir. M.Qorki deyib: \u201cH\u0259mi\u015f\u0259 \u00f6yr\u0259nm\u0259li, h\u0259r \u015feyi bilm\u0259k laz\u0131md\u0131r. N\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox bils\u0259n, bir o q\u0259d\u0259r g\u00fccl\u00fc olarsan\u201d.<\/p>\n<p><strong>-H\u0259yat\u0131n\u0131zda hans\u0131 prinsipl\u0259ri \u0259sas tutursunuz?<\/strong><\/p>\n<p>-Yax\u015f\u0131ya yax\u015f\u0131 dem\u0259k laz\u0131md\u0131r, pis\u0259 pis. Bundan \u0259lav\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 \u015f\u00fcar h\u0259yat\u0131m\u0131n \u0259sas prinsipini t\u0259\u015fkil edir. \u201c\u00c7ox oxu, \u00e7ox g\u0259z, \u00e7ox e\u015fit, d\u00fczg\u00fcn q\u0259rar q\u0259bul et!\u201d<\/p>\n<p><strong>-Sevdiyiniz yaz\u0131\u00e7\u0131 v\u0259 \u015fair kimdir?<\/strong><\/p>\n<p>-Dostayevski v\u0259 \u015e\u0259hriyar.<\/p>\n<p><strong>M\u00fcsahib\u0259ni apard\u0131:<\/p>\n<p>Arif \u018fr\u015fad,<br \/>\nAz\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin \u00fczv\u00fc<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>-Eyruz m\u00fc\u0259llim, sizin \u201cAz\u0259ri\u201d n\u0259\u015friyyat\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u201cZ\u00f6hra v\u0259 K\u0259nan\u201d adl\u0131 roman\u0131n\u0131z \u00e7apdan \u00e7\u0131xm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fs\u0259r \u0130raqda ged\u0259n m\u00fcharib\u0259d\u0259n b\u0259hs edir. Bu m\u00f6vzuya toxunma\u011f\u0131n\u0131z n\u0259d\u0259n ir\u0259li g\u0259lib? -M\u0259n b\u00fct\u00fcn m\u00fcharib\u0259l\u0259rin \u0259lehin\u0259y\u0259m v\u0259 onlar\u0131 l\u0259n\u0259tl\u0259yir\u0259m. Atam ikinci d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sinin i\u015ftirak\u00e7\u0131s\u0131 olub. Onun xatir\u0259l\u0259rind\u0259n, b\u0259dii, s\u0259n\u0259dli filml\u0259rd\u0259n, kitablardan m\u00fcharib\u0259nin b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259t\u0259 vurdu\u011fu ziyan\u0131n he\u00e7 bir m\u0259n\u0259vi v\u0259 h\u00fcquqi \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259y\u0259 s\u0131\u011fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-20478","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-musahib"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20478","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20478"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20478\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20483,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20478\/revisions\/20483"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20478"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20478"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20478"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}