{"id":22221,"date":"2016-09-13T10:00:35","date_gmt":"2016-09-13T06:00:35","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=22221"},"modified":"2016-09-13T10:52:51","modified_gmt":"2016-09-13T06:52:51","slug":"yasemin-dutoglu-kesretteki-vahdet-kudus-u-serif","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=22221","title":{"rendered":"Yasemin DUTO\u011eLU.&#8221;KESRETTEK\u0130 VAHDET KUD\u00dcS-\u00dc \u015eER\u0130F&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/s018.radikal.ru\/i526\/1609\/b0\/d625066d6d3c.jpg\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Bundan bir y\u0131l \u00f6nce niyet ettim, Kud\u00fcs\u2019\u00fc ziyaret etmeye. Eski d\u00fcnyan\u0131n kalbine. \u0130sra\u2019n\u0131n dura\u011f\u0131, Mirac\u0131n basama\u011f\u0131, vuslat\u0131n e\u015fi\u011fi Mescid-i Aksa\u2019ya; arz\u0131n semavat ile en \u00e7ok yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 noktaya. Nebiler ve resuller oca\u011f\u0131, evliyalar ota\u011f\u0131 Kud\u00fcs\u2019e, daha do\u011fru bir isimlendirmeyle Kud\u00fcs-\u00fc \u015eerife. Hz. \u0130brahim\u2019in evlatlar\u0131 tevhitten \u0131rak d\u00fc\u015feli beri de\u011fi\u015fik isimlerle anm\u0131\u015flar o kutlu beldeyi; Salem, Yaru\u015falayim, Beyt-\u00fcl Makdis, Jarusalem, Elia, Kud\u00fcs-\u00fc \u015eerif\u2026 Fakat nas\u0131l isimlendirilirse isimlendirilsin, bar\u0131\u015f, esenlik, kuts\u00eelik, Hakk\u2019a yakinlik, ar\u0131nm\u0131\u015fl\u0131k ve ar\u0131nd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k temel bir n\u00fcve olarak saklanm\u0131\u015f \u015fehrin \u00f6z\u00fcnde. Bazen zahir, bazen bat\u0131n olsa da, hep kutsall\u0131\u011f\u0131n ba\u015fkenti olarak kalm\u0131\u015f. K\u00e2be\u2019den k\u0131rk y\u0131l sonra onu in\u015fa eden Hz. \u00c2dem\u2019den bu yana hep m\u00fcminleri olmu\u015f Kud\u00fcs\u2019\u00fcn. M\u00fcminler i\u00e7in her daim bir esenlik r\u00fczg\u00e2r\u0131 esmi\u015f o kutsi tepede\u2026 Bir d\u00f6nem putlarla dolmu\u015f, ba\u015fka bir d\u00f6nem \u00e7\u00f6pl\u00fck olmu\u015f, ama derler ya hani \u201cAlt\u0131n yere d\u00fc\u015fmekle tun\u00e7 olmaz.\u2019\u2019 Sonunda bir kurtaran\u0131 bir temizleyeni, bir tevhit \u00e7izgisine d\u00f6nd\u00fcr\u00fcvereni bulunmu\u015f. Evet, Kud\u00fcs\u2019\u00fc \u015ferif\u2019i ziyarete niyet etmi\u015ftim etmesine ama! Ya nasip! Elimde olmayarak \u00e7\u0131kan bir engel nedeniyle gidemedim Kud\u00fcs ziyaretine. O zamanlar h\u00fcz\u00fcnl\u00fc bir dua d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc g\u00f6nl\u00fcmden \u201cAllah\u2019\u0131m, Kud\u00fcs\u2019ten evvel beni ba\u015fka bir yere g\u00f6nderme\u2019\u2019. Sonra aylar ge\u00e7ti ve o duay\u0131 unuttum gitti. Bir y\u0131l sonra bir dizi tevafuk ve Cenab-\u0131 Hakk\u0131n l\u00fctfu ile Kud\u00fcs ziyareti yine kap\u0131mdayd\u0131, k\u0131ymetli bir hediye olarak hem de. O vakit, unutmu\u015f oldu\u011fum o duam\u0131 hat\u0131rlad\u0131m. Bana d\u00fc\u015fen binlerce \u015f\u00fck\u00fcr ve vesile olanlara hay\u0131r dua ile bu k\u0131ymetli hediyeyi kabul etmekti elbette\u2026 Ve i\u015fte g\u00fcn\u00fc gelince, 1 saat 40 dakikal\u0131k bir u\u00e7u\u015fla Tel Aviv semalar\u0131ndayd\u0131k. Cenab-\u0131 Hakk\u0131n Kuran-\u0131 Keriminde \u2018en uzak mescit\u2019 manas\u0131nda Mescid-i Aksa diye zikretti\u011fi ve etraf\u0131n\u0131 m\u00fcbarek k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 m\u00fcjdeledi\u011fi o g\u00fczel mescit yak\u0131ndan da yak\u0131nm\u0131\u015f, candan i\u00e7eri bir par\u00e7am\u0131zm\u0131\u015f me\u011ferse.<br \/>\nEmaneti ehline verdi\u011fimiz d\u00f6nemlerde, atalar\u0131m\u0131za 400 y\u0131l hizmet etmek m\u00fcyesser olmu\u015f o beldelere. Belki de bu d\u00f6nem; Kud\u00fcs\u2019\u00fcn ku\u015fatmalar, istilalar, y\u0131k\u0131l\u0131p yeniden yap\u0131lmalarla dolu tarihinde en uzun soluklu selam d\u00f6nemi olmu\u015f\u2026 Peygamber sevgisi ile dopdolu olan bu milletin izleri Kud\u00fcs\u2019\u00fcn her yan\u0131nda okunuyor h\u00e2l\u00e2. Tarihi \u015fehri \u00e7epe\u00e7evre ku\u015fatan surlar Kanuni\u2019nin eseri. Ba\u015fka dinlerin m\u00fcntesiplerini de ku\u015fat\u0131c\u0131 olsun diye kitabesinde \u201cLailahe illallah \u0130brahim Halilullah\u2019\u2019 yazan el Halil (Yafa) kap\u0131s\u0131ndan Kud\u00fcs misafirlerini 3 g\u00fcn 3 gece bil\u00e2 \u00fccret a\u011f\u0131rlayan Sultan Han\u0131na, oradan yoksullara as\u0131rlarca \u00e7orba da\u011f\u0131tan H\u00fcrrem Sultan imaretine kadar. Muhammed \u015eefik hatt\u0131yla Kubbet-\u00fcs Sahray\u0131 \u00e7epe\u00e7evre kucaklayan Yasin suresinden \u0130znik i\u015fi firuze \u00e7inilere, II. Abd\u00fclhamit\u2019in in\u015fa ettirdi\u011fi Hz. Fat\u0131ma mihrab\u0131ndan K\u0131ble Mescidini ayd\u0131nlatan kristal avizeye, II. Mahmut\u2019un hat\u0131ras\u0131 olan sakal-\u0131 \u015ferif mahfazas\u0131ndan, as\u0131rlard\u0131r s\u00fcren bir gelenekle T\u00fcrkiye\u2019de dokunmu\u015f olan hal\u0131lar\u0131na kadar\u2026 Mescid-i Aksa\u2019y\u0131 kar\u015f\u0131dan keyifle seyreden Zeytin da\u011f\u0131nda, ordumuzun son kararg\u00e2h\u0131ndan, k\u00f6\u015fe ba\u015flar\u0131ndaki sebillere, en \u00f6nemlisi o s\u00fck\u00fbn ve esenlik g\u00fcnlerini bizzat dedelerinden dinlemi\u015f olan ve T\u00fcrkiye denince g\u00f6zleri parlay\u0131p y\u00fczleri g\u00fcl\u00fcc\u00fcklerle dolan Filistin\u2019in mazlum ahalisine kadar, ecdad\u0131n izleri her yerde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kacakm\u0131\u015f me\u011fer, d\u00f6rt g\u00fcn s\u00fcren ziyaretimiz boyunca.<br \/>\nTel Aviv havaalan\u0131ndan otob\u00fcse binerek k\u0131sa bir yolculukla tam seher vaktinde Yafa\u2019ya ula\u015f\u0131yoruz. Otob\u00fcsten iner inmez, Akdeniz\u2019in o \u0131l\u0131man havas\u0131 e\u015fli\u011finde Ezan-\u0131 Muhammedi, bizi huzura davet ediyor. Burada ecdat yadig\u00e2r\u0131 Mahmudiye camiinde sabah namaz\u0131na misafir oluyor, cami \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 ikram edilen nane \u00e7ay\u0131n\u0131 yudumluyoruz. Filistin usul\u00fc g\u00fczel bir kahvalt\u0131da solukland\u0131ktan sonra yakla\u015f\u0131k bir saatlik yolculuk ard\u0131ndan ku\u015fluk vaktinde, as\u0131l menzilimiz olan Kud\u00fcs\u2019\u00fc \u015eerife var\u0131yoruz. Zeytin Da\u011f\u0131\u2019na bakan Aslanl\u0131 kap\u0131dan \u015fehre d\u00e2hil oluyoruz. Kadim Kud\u00fcs, ta\u015f yap\u0131lar\u0131, darac\u0131k, yer yer merdivenli sokaklar\u0131, abbaralar ve kemerlerle \u015fekillenmi\u015f ba\u015ftan aya\u011fa ta\u015ftan dokusu ile sizi sar\u0131p sarmal\u0131yor. Harem-i \u015ferif sur i\u00e7inin kuzey do\u011fu k\u00f6\u015fesinde 144 bin m\u00b2 lik yakla\u015f\u0131k dikd\u00f6rtgen \u015feklinde bir alan\u0131 kapl\u0131yor. Kap\u0131da \u0130srail polisi giri\u015fleri denetliyor. Turistlere m\u00fcdahale etmiyorlar ama Filistin halk\u0131n\u0131n giri\u015fine zaman zaman engel olduklar\u0131na \u00fcz\u00fclerek \u015fahit oluyoruz, orada kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fcnler boyunca. Mescid-i Aksa\u2019m\u0131z; Kubbet-\u00fcs Sahra, K\u0131ble Mescidi, Kadim Aksa, Mervan Mescidi ve Burak Mescidi gibi yap\u0131lar ba\u015fta olmak \u00fczere; minareler, medreseler, tekkeler, kemerler, kubbeler, sebiller, kuyulardan olu\u015fan irili ufakl\u0131 onlarca yap\u0131 ile bezenmi\u015f bir masal diyar\u0131 gibi. Hz. \u00d6mer(r.a.) zaman\u0131nda (638) fethedildi\u011finden beri her d\u00f6nemin izlerini ta\u015f\u0131yan bu m\u00fcbarek tepede, zeytin ve servi a\u011fa\u00e7lar\u0131n\u0131n dingin g\u00f6lgesinde, g\u00f6ky\u00fcz\u00fcnde bir g\u00fcne\u015f gibi parlayan alt\u0131n kubbenin kar\u015f\u0131s\u0131nday\u0131z i\u015fte. Ferahl\u0131k, geni\u015flik esenlik hissileri ile dolu bir yery\u00fcz\u00fc cenneti sizi alt\u0131 cihetten sar\u0131p sarmal\u0131yor.<br \/>\nMuall\u00e2k kayas\u0131n\u0131n zirvesini \u00f6rten Arap\u00e7ada kaya kubbesi anlam\u0131na gelen Kubbet-\u00fcs Sahra\u2019n\u0131n g\u00fczelli\u011fini anlatmak i\u00e7in ne s\u00f6ylense kelimeler kifayetsiz kal\u0131r. Gitmek, g\u00f6rmek, ya\u015famak gerek. Simgesel sekizgen plan\u0131, bin bir renk ve desende ah\u015fap ve mozaik s\u00fcslemeleri, \u00e7inileri, vitraylar\u0131 ile izlemeye doyulmayan, cennet i\u00e7re cennetleri \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131ran bir sanat \u015faheseri. Kubbet-\u00fcs Sahra\u2019n\u0131n i\u00e7inden muall\u00e2k kayas\u0131n\u0131n alt\u0131ndaki ruhlar ma\u011faras\u0131na birka\u00e7 basamakla iniliyor. Ta\u015f\u0131n yal\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda, bir girdap gibi, insan\u0131 somuttan soyuta, bedenden ruha, d\u00fcnyadan ahirete \u00e7eken bir uzlet ve tefekk\u00fcr mek\u00e2n\u0131 buras\u0131. Mira\u00e7 gecesi Efendimiz(s.a.v)\u2019in u\u2019lul-azm peygamberlerle birlikte k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 namaz\u0131n makam\u0131. Peygamberler ve velilerin izleriyle dopdolu maneviyat\u0131 fevkalade y\u00fcksek bir alan.<br \/>\nAksa\u2019n\u0131n k\u0131ble taraf\u0131nda, K\u0131ble mescidi yer al\u0131yor. Kesme ta\u015ftan, ortada geni\u015f bir sah\u0131n, kenarlarda daha dar iki\u015fer sah\u0131ndan m\u00fcte\u015fekkil, \u00f6n\u00fcnde yedili revak\u0131 ve mihrap \u00fczerinde bir kubbesi bulunan \u00e7ok s\u00fctunlu ulu camiler tipinde bir yap\u0131 buras\u0131 da. \u00d6n\u00fcnde k\u00e2se \u015fad\u0131rvan\u0131, etraf\u0131nda ebediyet timsali durgun serviler ile do\u011fuya ait bir masal gibi uzan\u0131yor. G\u00fcneydo\u011fu k\u00f6\u015fesinde Hz. \u00d6mer mescidi ve yine do\u011fu y\u00f6n\u00fcnde Hz. Meryem\u2019in hat\u0131ras\u0131n\u0131 y\u00e2d eden bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc de ihtiva ediyor. Selahattin Eyy\u00fcb\u00ee zaman\u0131ndan kalma bir sanat \u015faheseri olan \u00fcnl\u00fc minberi 1969 daki sald\u0131r\u0131da yak\u0131lm\u0131\u015f, \u015fu an ayn\u0131 minberin yeniden yap\u0131lm\u0131\u015f hali s\u00fcsl\u00fcyor. Zaman zaman \u0130srail askerlerinin sald\u0131r\u0131lar\u0131na u\u011fram\u0131\u015f, tabiri caizse bir \u2018\u2019gazi\u2019\u2019 mescit. Orada kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcre zarf\u0131nda kocaman kap\u0131lar\u0131ndan girerek d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt k\u00f6\u015fesinden gelen cemaatiyle saf tuttu\u011fumuz, Mescid-i Nebevi\u2019deki ezanlar\u0131 hat\u0131rlatan ezanlar\u0131n\u0131 dinlemeye doyamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, g\u00fczel bir tevafukla bir umre arkada\u015f\u0131m\u0131zla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z, namaz s\u0131ras\u0131nda i\u00e7inde u\u00e7u\u015fan, insana a\u015fina ser\u00e7elerine hayran kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir g\u00fczel mescit. Bilhassa yats\u0131 namazlar\u0131nda, son secdeden \u00f6nce el a\u00e7\u0131p edilen dualar unutulmaz g\u00fczellikte idi. Yar\u0131m yamalak T\u00fcrk\u00e7eleri ile bizi \u00e7ay i\u00e7meye davet eden ya\u015fl\u0131lar, c\u00fcmle kap\u0131s\u0131n\u0131n yan\u0131nda babac\u0131\u011f\u0131na dersini ezber eden \u00f6rg\u00fc sa\u00e7l\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck k\u0131z, her sabah bizi \u2018\u2018nas\u0131s\u0131n\u2019\u2019 diye T\u00fcrk\u00e7e selamlayan Yusuf y\u00fczl\u00fc \u00e7ocuk, Kud\u00fcs hat\u0131ras\u0131 olsun diye ald\u0131\u011f\u0131m tespihin imamesinden d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f bir tespih tanesini geri d\u00f6nerek getiren ya\u015fl\u0131 kad\u0131nca\u011f\u0131z, sakal\u0131 \u015ferif mahfazas\u0131 \u00f6n\u00fcnde kucakla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fcl yanakl\u0131 k\u0131zlar, velhas\u0131l, bizi \u201cehlen ve sehlen\u2019\u2019 ile selamlayan , \u201cAhsen-i nas\u2019\u2019 diye iltifat eden Filistin\u2019in mazlum halk\u0131, hepiniz unutulmaz g\u00fczellikte idiniz.<br \/>\nK\u0131ble Mescidi\u2019nin alt kat\u0131nda Kadim Aksa denilen mescitte efendimizin mira\u00e7 yolculu\u011funa \u015fahitlik etti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen 2000 ya\u015f\u0131nda s\u00fctunlar ve Meymune (r.a) annemize s\u00f6ylenen Hadis-i \u015eerifte bahsi ge\u00e7en zeytinya\u011f\u0131 kuyular\u0131 bulunuyor. Kuzey ve bat\u0131 y\u00f6n\u00fcnde halen faal birka\u00e7 medrese, do\u011fuda imam Gazali\u2019nin \u0130hya adl\u0131 eserinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc yazd\u0131\u011f\u0131 bir medrese yer al\u0131yor. G\u00fcneydo\u011fu k\u00f6\u015fesinde, yer alt\u0131nda kalm\u0131\u015f Mervan Mescidi Emevilerden kalan bir eser. G\u00fcneybat\u0131 k\u00f6\u015fesinde Efendimizin (s.a.v) bura\u011f\u0131n\u0131 ba\u011flad\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen Burak Mescidi bulunuyor. Burak duvar\u0131n\u0131n arka y\u00fcz\u00fc ise Yahudilerce S\u00fcleyman mabedinin bir par\u00e7as\u0131 say\u0131lan bat\u0131 (A\u011flama) duvar\u0131 ki; bu duvar yine Kanuni zaman\u0131nda Yahudilere ibadet etmeleri i\u00e7in tahsis edilmi\u015f.<br \/>\nAllah\u0131n dostu Hz. \u0130brahim \u00fczerinde ittifak etsek de, tevhit dininin zaman i\u00e7inde m\u00fcntesipleri taraf\u0131ndan bozulmas\u0131yla farkl\u0131 iki din olarak zuhur eden bug\u00fcnk\u00fc Musevilik ve H\u0131ristiyanl\u0131k, \u0130slam diniyle \u00f6ylesine yan yana, alt alta &#8211; \u00fcst \u00fcste ki bu \u015fehirde\u2026 Nebi Davut (Sion) tepesinde Hz. Davut (a.s.) t\u00fcrbesinde Musev\u00ee kad\u0131nlarla omuz omuza dua ederken, Zeytin Da\u011f\u0131nda H\u0131ristiyan hac\u0131larla birlikte, bizim i\u00e7in Rabiat-\u00fcl Adeviyye, onlar i\u00e7in Maria Magdelena (ama ismi ne olursa olsun bir Hakk a\u015f\u0131\u011f\u0131) han\u0131m\u0131n huzurunda dururken, \u0130sa (a.s)\u2019\u0131n g\u00f6\u011fe al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 Y\u00fckseli\u015f Mescidi\u2019nde secde ederken, bir yanda d\u00fcnya H\u0131ristiyanlar\u0131n\u0131n bir numaral\u0131 kutsal mek\u00e2n\u0131 olan K\u0131yamet (Kutsal Kabir) kilisesi, kar\u015f\u0131s\u0131nda fetih g\u00fcn\u00fc Hz. \u00d6mer (r.a.)\u2019in namaz k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yere onun ad\u0131na in\u015fa edilmi\u015f Hz. \u00d6mer camii ile \u00e7evrelenmi\u015f meydanda, Osmanl\u0131 zaman\u0131ndan beri s\u00fcregelen bir stat\u00fckoyla kilisenin anahtarlar\u0131n\u0131 elinde tutan M\u00fcsl\u00fcman ailenin hik\u00e2yesini dinlerken, Efendimizin mira\u00e7ta a\u015fk bura\u011f\u0131n\u0131 ba\u011flad\u0131\u011f\u0131 duvar\u0131n hemen arka y\u00fcz\u00fcnde y\u0131k\u0131k mabetleri i\u00e7in a\u011flayarak ibadet eden Yahudileri g\u00f6r\u00fcnce, atam\u0131z \u0130brahim (a.s.) de birle\u015fen tevhidin nas\u0131l kesrete evrildi\u011fini hissediyorsunuz. Kesretteki vahdet ve vahdetteki kesrete defalarca \u015fahit oluyorsunuz. Bu \u015fahitlik, Kud\u00fcs\u2019e 35 km mesafedeki El Halil (Hebron) \u015fehrine vas\u0131l oldu\u011funuzda iyice zirveye \u00e7\u0131k\u0131yor. Biz M\u00fcsl\u00fcmanlar i\u00e7in d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc haremi \u015ferif olan Al-i \u0130brahim makam\u0131 buras\u0131. Hz \u0130brahim(a.s.) ve ailesinin kabirlerinin bulundu\u011fu ma\u011fara \u00fczerine ha\u00e7l\u0131 h\u00e2kimiyeti s\u0131ras\u0131nda (1206) yap\u0131lm\u0131\u015f, \u0130slam d\u00f6neminde camiye \u00e7evrilmi\u015f bir kutlu mek\u00e2n. Ya\u015f\u0131 m\u00fcsait olanlar hat\u0131rlayacakt\u0131r; El Halil \u015fehri 1994 y\u0131l\u0131na kadar tamamen M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n h\u00e2kimiyetinde bir \u015fehirken, o y\u0131l\u0131n ramazan ay\u0131nda bir sabah namaz\u0131 vakti, fanatik bir Yahudi taraf\u0131ndan cemaate ate\u015f a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f, ne yaz\u0131k ki \u00e7ok say\u0131da \u015fehit ve yaral\u0131 olmu\u015ftu. Bu olaydan sonra \u0130srail h\u00fck\u00fcmeti g\u00fcya g\u00fcvenlik gerek\u00e7esiyle camiyi 9 ay s\u00fcre ile kapatm\u0131\u015f. \u015eehrin etraf\u0131n\u0131 duvarlar ve dikenli tellerle \u00e7evirip, giri\u015flere ancak tek ki\u015finin ge\u00e7ebilece\u011fi turnikeler koymu\u015flar. Camiyi ortadan ikiye ayr\u0131l\u0131p yar\u0131s\u0131n\u0131 sinagog haline getirmi\u015fler. Hz. \u0130shak (a.s,) ve refikas\u0131n\u0131n makamlar\u0131 bizim taraf\u0131m\u0131zda, Hz. Yakup (a.s.) ve refikas\u0131 ile Hz. Yusuf (a.s.)\u2019\u0131n makamlar\u0131 di\u011fer tarafta kalm\u0131\u015f. Minare Yahudi taraf\u0131nda kald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bazen ezan okumak dahi m\u00fcmk\u00fcn olam\u0131yormu\u015f. Hz. \u0130brahim ve Sare annemizin makamlar\u0131 ise tam ortada. Hz. \u0130brahim\u2019in t\u00fcrbesine bir pencereden biz niyaz ediyoruz, di\u011fer pencereden Yahudiler. Sadece mira\u00e7 gecesi caminin tamam\u0131 M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ziyaretine, Yahudilerin bayram g\u00fcn\u00fcnde de onlar\u0131n ziyaretine a\u00e7\u0131l\u0131yormu\u015f. Belki tesis edilmi\u015f bir bar\u0131\u015f ortam\u0131 olsayd\u0131 bu uygulama g\u00fczel kar\u015f\u0131lanabilirdi. Ama duvarlar ve dikenli tellerle \u00e7evrilmi\u015f \u015fehre, tam te\u00e7hizatl\u0131 \u0130srail askerlerinin \u00f6n\u00fcnden tek tek turnikelerden ge\u00e7erek girebiliyorsunuz. \u015eehir yar\u0131 terk edilmi\u015f hayalet kent g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcnde. Ne yaz\u0131k ki etrafta g\u00f6r\u00fcnen birka\u00e7 \u00e7ocukla ihtiyar, fakirlik i\u00e7inde y\u00fcz\u00fcyor. \u0130\u015fgal, sava\u015f ve zilleti iliklerinize dek hissediyorsunuz burada. Yahudilerin m\u00fczikten \u00e7ok g\u00fcr\u00fclt\u00fcye yak\u0131n duran sesleri aras\u0131nda \u015fa\u015f\u0131rmamaya \u00e7al\u0131\u015farak g\u00f6zya\u015flar\u0131 i\u00e7inde etti\u011fimiz dualar t\u00fcm gezinin en h\u00fcz\u00fcnl\u00fc b\u00f6l\u00fcm\u00fc olarak kaydediliyor haf\u0131zam\u0131za. Gruptan bir gen\u00e7 karde\u015fimizin okudu\u011fu M\u00fclk Suresi ile m\u00fclk\u00fcn as\u0131l sahibini bir kez daha hat\u0131rl\u0131yor, Aksakall\u0131 bir dedenin okudu\u011fu, Asr Suresi ile tefekk\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc ta\u00e7land\u0131r\u0131yoruz. \u201cAsra and olsun ki, insan h\u00fcsrandad\u0131r, ancak iman edenler, salih amel i\u015fleyenler, birbirlerine Hakk\u0131 ve sabr\u0131 tavsiye edenler m\u00fcstesna.\u2019\u2019<br \/>\nYine Kud\u00fcs\u2019e kom\u015fu \u015fehirlerden Beyt\u00fcllahim\u2019de Hz. \u0130sa (a.s)\u2019\u0131n do\u011fdu\u011funa inan\u0131lan be\u015fik kilisesi ve Halhul kasabas\u0131nda Hz. Yunus (a.s) makam\u0131n\u0131 ziyaretten sonra Nebi Musa (a.s.) makam\u0131na do\u011fru yol al\u0131yoruz. Art\u0131k d\u00fcnyan\u0131n en \u00e7ukur yeri olan Lut g\u00f6l\u00fcne \u00e7ok yak\u0131n bir noktaday\u0131z. Yol boyu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz \u00fcz\u00fcm ve zeytin bah\u00e7eleriyle dolu bereketli topraklardan eser kalm\u0131yor. Co\u011frafya tamamen de\u011fi\u015fiyor ve bir tek ye\u015fil bitkinin bile yer almad\u0131\u011f\u0131 boz tepelerle \u00e7evrili, kupkuru bir hale d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. Bir helak yeri olan bu a\u015fa\u011f\u0131lar\u0131n a\u015fa\u011f\u0131s\u0131 Lut g\u00f6l\u00fc ile semavata en yak\u0131n nokta olan Kud\u00fcs\u2019\u00fc \u015eerifin bu kadar yak\u0131n olmas\u0131 da, esfel-i salisinle ahsen-i takvim aras\u0131nda gidip gelmeye m\u00fcsait yarad\u0131l\u0131\u015ftaki insano\u011flunun yery\u00fcz\u00fcndeki bir tezah\u00fcr\u00fc gibi anlam kazan\u0131yor. Selahattin Eyy\u00fcb\u00ee taraf\u0131ndan g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc bir r\u00fcya \u00fczerine yap\u0131lm\u0131\u015f olan Hz. Musa makam\u0131 t\u00fcrbe ve camiye zamanla gelen misafirler i\u00e7in bir de kervansaray ilave edilmi\u015f. Her y\u0131l yap\u0131lan Nebi Musa \u015fenlikleri de Selahattin Eyyub\u00ee\u2019den kalma bir hat\u0131ra. Kervansaray\u0131n giri\u015f kap\u0131s\u0131 \u00fczerinde as\u0131l\u0131 ay y\u0131ld\u0131zl\u0131 bayra\u011f\u0131m\u0131z al rengiyle bize g\u00fcl\u00fcms\u00fcyor. Huzurda Hz. Musa makam\u0131nda \u00e7ok latif bir koku var, herhangi bir kokuland\u0131rma yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 halde kudretten geldi\u011fi s\u00f6yleniyor. Bu g\u00fczel kokuyu hayranl\u0131kla i\u00e7imize \u00e7ekiyoruz.<br \/>\nKud\u00fcs-\u00fc \u015ferif ve civar\u0131ndaki d\u00f6rt g\u00fcn ve gece tad\u0131na doyulmaz bir r\u00fcya gibi ge\u00e7ip gidiyor. G\u00f6lgelerin uzad\u0131\u011f\u0131 bir ikindi vakti Mescid-i Aksa\u2019da k\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z son namaz\u0131n ard\u0131ndan kalbimizi ard\u0131m\u0131zda b\u0131rakarak veda ediyoruz bu kutlu beldeye. Bilhassa Aksa\u2019n\u0131n d\u00f6rt k\u00f6\u015fesinde ko\u015fu\u015fturan \u00e7ocuklar\u0131na son kez veda ediyoruz.<br \/>\nMescid-i Aksan\u0131n \u00e7ocuklar\u0131<br \/>\nMavi g\u00f6zl\u00fc<br \/>\nKara g\u00f6zl\u00fc \u00e7ocuklar<br \/>\nAy y\u00fczl\u00fc<br \/>\nSevgi y\u00fckl\u00fc<br \/>\nSer\u00e7eler kadar h\u00fcrd\u00fc<br \/>\nDilimizde \u00fcmmetin bu esir ve yetim mescidinin bir an \u00f6nce h\u00fcrriyetine kavu\u015fmas\u0131 ve mazlum Filistin halk\u0131n\u0131n bar\u0131\u015f i\u00e7inde g\u00fcvenle ya\u015fayabilecekleri g\u00fcnlere ula\u015fmas\u0131 i\u00e7in etti\u011fimiz dualarla. Cenab-\u0131 Hakk Hz. \u0130brahim\u2019in evlatlar\u0131n\u0131 tevhitte bir eylesin, bizlere de Haremeyn ile k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda \u00e7ok tenha ve mahzun kalan bu g\u00fczel beldeye tekrar ve tekrar gelmeyi nasip eylesin in\u015fallah. Ziyaretime vesile olan sevgili karde\u015fim Bora Ya\u011fmur\u2019a, Kud\u00fcs-\u00fc \u015eerife g\u00f6n\u00fcl vermi\u015f rehberimiz muhterem Dr. Hasan Fehmi Ulus hocama ve \u00f6\u011frencilik hayat\u0131n\u0131 T\u00fcrkiye\u2019de ge\u00e7irmi\u015f bir T\u00fcrkiye dostu olan, sevimli T\u00fcrk\u00e7esiyle bize g\u00f6n\u00fcll\u00fc rehberlik yapan Mescid-i Aksa in\u015faat i\u015fleri m\u00fcd\u00fcr\u00fc M\u00fchendis Muhammed Amireh beyefendiye en kalbi te\u015fekk\u00fcrlerimle. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bundan bir y\u0131l \u00f6nce niyet ettim, Kud\u00fcs\u2019\u00fc ziyaret etmeye. Eski d\u00fcnyan\u0131n kalbine. \u0130sra\u2019n\u0131n dura\u011f\u0131, Mirac\u0131n basama\u011f\u0131, vuslat\u0131n e\u015fi\u011fi Mescid-i Aksa\u2019ya; arz\u0131n semavat ile en \u00e7ok yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 noktaya. Nebiler ve resuller oca\u011f\u0131, evliyalar ota\u011f\u0131 Kud\u00fcs\u2019e, daha do\u011fru bir isimlendirmeyle Kud\u00fcs-\u00fc \u015eerife. Hz. \u0130brahim\u2019in evlatlar\u0131 tevhitten \u0131rak d\u00fc\u015feli beri de\u011fi\u015fik isimlerle anm\u0131\u015flar o kutlu beldeyi; Salem, Yaru\u015falayim, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-22221","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-turkiy-dbiyyati"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22221","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22221"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22221\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22224,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22221\/revisions\/22224"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22221"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22221"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22221"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}