{"id":24438,"date":"2017-02-20T10:00:24","date_gmt":"2017-02-20T06:00:24","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=24438"},"modified":"2017-02-20T15:49:46","modified_gmt":"2017-02-20T11:49:46","slug":"xalq-sairi-n%c9%99bi-x%c9%99zri","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=24438","title":{"rendered":"Xalq \u015fairi N\u0259bi X\u018fZR\u0130"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/xsnx.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/xsnx-300x300.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"300\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-24441\" srcset=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/xsnx-300x300.jpg 300w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/xsnx-150x150.jpg 150w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/xsnx.jpg 600w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Babayev N\u0259bi \u018fl\u0259kb\u0259r o\u011flu (N\u0259bi X\u0259zri) \u2014 \u015fair, nasir, dramaturq, publisist, t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i, ssenarist, 1945-ci ild\u0259n Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin \u00fczv\u00fc, \u00dcmumittifaq Lenin komsomolu m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131 (1968), SSR\u0130 d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131 (1973), Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131 (1982), Az\u0259rbaycan SSR \u018fm\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi (1979), Az\u0259rbaycan\u0131n xalq \u015fairi (1984).<\/p>\n<p>H\u0259yat\u0131<\/p>\n<p>N\u0259bi X\u0259zri 1924-c\u00fc il dekabr\u0131n 10-da Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 X\u0131rdalan k\u0259ndind\u0259 tacir ail\u0259sind\u0259 anadan olmu\u015fdur. Atas\u0131 K\u0259rb\u0259layi \u018fl\u0259kb\u0259r Baba o\u011flu (1873-1933) k\u0259ndin tan\u0131nm\u0131\u015f tacirl\u0259rind\u0259n olub. Bir ilin i\u00e7ind\u0259 \u00fc\u00e7 o\u011flunun v\u0259fat\u0131na d\u00f6zm\u0259yib h\u0259min il \u00f6z\u00fc d\u0259 d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fmi\u015fdir. Anas\u0131 P\u0259rixan\u0131m C\u0259f\u0259r q\u0131z\u0131 (1882-1969) evdar qad\u0131n idi. Orta m\u0259kt\u0259bi bitirib \u0259m\u0259k f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 ba\u015flayan N\u0259bi X\u0259zri 1942\u20131943-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 \u0130kinci d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 arxa c\u0259bh\u0259d\u0259 i\u015ftirak etmi\u015f, ordudan t\u0259rxis olunduqdan sonra is\u0259 1943\u20131945-ci ill\u0259rd\u0259 &#8220;Kommunist&#8221; q\u0259zeti redaksiyas\u0131nda korrektor v\u0259 Az\u0259rbaycan radiosunda diktor v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131r. 20 ya\u015fl\u0131 g\u0259nc \u015fairin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 S\u0259m\u0259d Vur\u011funun n\u0259z\u0259rind\u0259n qa\u00e7m\u0131r v\u0259 onu t\u0259kidl\u0259 1945-ci ild\u0259 Yaz\u0131\u00e7\u0131lar \u0130ttifaq\u0131na \u00fczvl\u00fcy\u0259 ke\u00e7irir. &#8220;\u00c7i\u00e7\u0259kl\u0259n\u0259n arzular&#8221; adl\u0131 ilk \u015ferl\u0259r kitab\u0131 1950-ci ild\u0259 \u00e7ap olunmu\u015fdur. O, 1945\u20131947-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259, 1947\u20131949-cu ill\u0259rd\u0259 Leninqrad D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259, 1949\u20131952-ci ill\u0259rd\u0259 Maksim Qorki ad\u0131na \u018fd\u0259biyyat \u0130nstitutunda ali t\u0259hsil alm\u0131\u015fd\u0131r. D\u0259nizi h\u0259dsiz sevdiyind\u0259n, x\u0259zri k\u00fcl\u0259yinin d\u0259 insanlara d\u0259niz \u0259trini b\u0259x\u015f etdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 1958-ci ild\u0259 &#8220;X\u0259zri&#8221; t\u0259x\u0259ll\u00fcs\u00fc g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcr. 1952-ci ild\u0259 t\u0259hsilini ba\u015fa vuran N\u0259bi X\u0259zri 1957-ci il\u0259d\u0259k Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar \u0130ttifaq\u0131nda m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7i, 1957\u20131958-ci ill\u0259rd\u0259 &#8220;\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t&#8221; q\u0259zeti redaksiyas\u0131nda \u0259d\u0259bi i\u015f\u00e7i olmu\u015fdur. O, 1958\u20131965-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar \u0130ttifaq\u0131n\u0131n katibi, 1965\u20131971-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Televiziya v\u0259 Radio Verili\u015fl\u0259ri Komit\u0259si s\u0259drinin, 1971\u20131974-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 is\u0259 Az\u0259rbaycan m\u0259d\u0259niyy\u0259t nazirinin m\u00fcavini v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259mi\u015fdir. 1974-c\u00fc ild\u0259n etibar\u0259n Az\u0259rbaycan\u0131n Xarici \u00d6lk\u0259l\u0259rl\u0259 Dostluq v\u0259 M\u0259d\u0259ni \u018flaq\u0259l\u0259r C\u0259miyy\u0259tinin r\u0259yas\u0259t hey\u0259tin\u0259 s\u0259drlik ed\u0259n N\u0259bi X\u0259zri 1992-ci ild\u0259n &#8220;Az\u0259rbaycan D\u00fcnyas\u0131&#8221; Beyn\u0259lxalq \u018flaq\u0259l\u0259r M\u0259rk\u0259zi ad\u0131 alt\u0131nda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n h\u0259min t\u0259\u015fkilat\u0131n prezidenti olmu\u015fdur.<\/p>\n<p>N\u0259bi X\u0259zri 2007-ci ilin yanvar ay\u0131n\u0131n 15-d\u0259 s\u0259h\u0259r saat 10:45-d\u0259 k\u0259skin i\u015femik insultdan v\u0259fat etmi\u015f v\u0259 16 yanvar tarixind\u0259 1-ci F\u0259xri Xiyabanda d\u0259fn edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>Yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131<\/p>\n<p>N\u0259bi X\u0259zrinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 m\u00fcasir Az\u0259rbaycan poeziyas\u0131n\u0131n parlaq s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259n birini t\u0259\u015fkil edir. Altm\u0131\u015f ild\u0259n art\u0131q \u0259d\u0259biyyata xidm\u0259t etmi\u015f \u015fairin \u0259s\u0259rl\u0259ri m\u00f6vzu dair\u0259sinin geni\u015fliyi v\u0259 r\u0259ngar\u0259ngliyi il\u0259 s\u0259ciyy\u0259l\u0259nir. \u0130nsan\u0131n m\u0259n\u0259vi al\u0259mini, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 v\u0259 axtar\u0131\u015flar\u0131n\u0131 y\u00fcks\u0259k b\u0259diilikl\u0259 \u0259ks etdir\u0259n v\u0259 b\u0259\u015f\u0259rilikl\u0259 milliliyi \u00fczvi \u015f\u0259kild\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n N\u0259bi X\u0259zri poeziyas\u0131 d\u00fcnya, insan v\u0259 t\u0259bi\u0259t haqq\u0131nda f\u0259ls\u0259fi m\u0259zmunu, y\u00fcks\u0259k humanizmi, b\u00f6y\u00fck v\u0259t\u0259nda\u015fl\u0131q qay\u0259si v\u0259 milli koloriti say\u0259sind\u0259 geni\u015f oxucu k\u00fctl\u0259sinin r\u0259\u011fb\u0259tini qazanm\u0131\u015fd\u0131r. \u015eairin m\u00fcasirl\u0259rimizin, el\u0259c\u0259 d\u0259 tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rin h\u0259yat\u0131ndan b\u0259hs ed\u0259n, lirik-epik l\u00f6vh\u0259l\u0259rl\u0259 z\u0259ngin poemalar\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn d\u0259rin lirizmi, emosionall\u0131\u011f\u0131, orijinal \u00fcslubu v\u0259 obrazl\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 se\u00e7ilir.<\/p>\n<p>\u015eair dilimizin poetik imkanlar\u0131ndan ustal\u0131qla b\u0259hr\u0259l\u0259n\u0259r\u0259k, poeziyan\u0131n g\u00f6z\u0259l n\u00fcmun\u0259l\u0259rini yaratmaqla \u0259d\u0259bi dilimizin inki\u015faf\u0131na t\u00f6hf\u0259l\u0259r vermi\u015fdir. Poeziyas\u0131n\u0131n dilin\u0259 xas olan \u015feriyy\u0259t, r\u0259vanl\u0131q v\u0259 ax\u0131c\u0131l\u0131q N\u0259bi X\u0259zri \u015feirl\u0259rin\u0259 b\u0259st\u0259karlar\u0131n m\u00fcraci\u0259t etm\u0259l\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259min yaratm\u0131\u015fd\u0131r. Xalq\u0131m\u0131z\u0131n tan\u0131nm\u0131\u015f s\u0259n\u0259t ustalar\u0131n\u0131n repertuar\u0131nda m\u00fch\u00fcm yer tutan bu \u0259s\u0259rl\u0259r Az\u0259rbaycan musiqi m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin incil\u0259ri s\u0131ras\u0131na daxil olmu\u015fdur.<\/p>\n<p>N\u0259bi X\u0259zrinin \u015feir v\u0259 poemalar\u0131 d\u00fcnya xalqlar\u0131n\u0131n dill\u0259rin\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 edil\u0259r\u0259k n\u0259\u015fr olunmu\u015f, onun b\u0259dii t\u0259rc\u00fcm\u0259l\u0259ri say\u0259sind\u0259 is\u0259 Az\u0259rbaycan oxucusu d\u00fcnya poeziyas\u0131 n\u00fcmun\u0259l\u0259ri il\u0259 tan\u0131\u015f olmaq imkan\u0131 \u0259ld\u0259 etmi\u015fdir. N\u0259bi X\u0259zri q\u0259l\u0259minin m\u0259hsulu olan dram \u0259s\u0259rl\u0259ri Az\u0259rbaycan teatrlar\u0131nda u\u011furla tama\u015faya qoyulmu\u015f, m\u00fc\u0259llifin\u0259 dramaturq kimi d\u0259 \u015f\u00f6hr\u0259t qazand\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>N\u0259bi X\u0259zri ictimai xadim kimi s\u0259m\u0259r\u0259li f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rmi\u015f, tutdu\u011fu b\u00fct\u00fcn v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin inki\u015faf\u0131, milli s\u0259n\u0259t n\u00fcmun\u0259l\u0259rinin d\u00fcnyada tan\u0131d\u0131lmas\u0131 namin\u0259 q\u00fcvv\u0259 v\u0259 bacar\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u0259sirg\u0259m\u0259mi\u015fdir. O, otuz ild\u0259n art\u0131q Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131 v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259tinin xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259bli\u011fi istiqam\u0259tind\u0259 t\u0259qdir\u0259layiq xidm\u0259tl\u0259r g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir.<\/p>\n<p>N\u0259bi X\u0259zrinin \u0259d\u0259bi v\u0259 ictimai f\u0259aliyy\u0259ti y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilmi\u015fdir. O, bir s\u0131ra orden v\u0259 medallara, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n ali d\u00f6vl\u0259t t\u0259ltifl\u0259rin\u0259 \u2014 &#8220;\u015e\u00f6hr\u0259t&#8221; v\u0259 &#8220;\u0130stiqlal&#8221; ordenl\u0259rin\u0259 layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fcr.<\/p>\n<p>&#8220;\u0130ll\u0259r v\u0259 sahill\u0259r&#8221; (1969), &#8220;Ulduz karvan\u0131&#8221; (1979), &#8220;N\u0259sill\u0259r-\u0259srl\u0259r&#8221; (1985), &#8220;A\u011f \u015fim\u015f\u0259kl\u0259r&#8221; (1986), &#8220;Torpaq s\u0259n\u0259 and i\u00e7ir\u0259m&#8221; (1989), &#8220;\u00d6m\u00fcr \u00e7inar\u0131ndan yarpaqlar&#8221; (1995), &#8220;\u018fsrin qanl\u0131 lal\u0259si&#8221; (1996) v\u0259 s. kitablar\u0131n m\u00fc\u0259llifidir.<\/p>\n<p>H\u0259m\u00e7inin N\u0259bi X\u0259zrinin se\u00e7ilmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259n ibar\u0259t bir kitab 1988-ci il Piruz Dil\u0259n\u00e7inin vasit\u0259si il\u0259 \u0259r\u0259b \u0259lifbas\u0131na k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcl\u0259r\u0259k, Tehranda n\u0259\u015fr edilmi\u015fdir.<\/p>\n<p>M\u00fckafatlar\u0131<\/p>\n<p>SSR\u0130 d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131<br \/>\n\u00dcmumittifaq Lenin komsomolu m\u00fckafat\u0131<br \/>\nAz\u0259rbaycan SSR d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131<br \/>\n&#8220;Lenin&#8221; ordeni<br \/>\n&#8220;Q\u0131rm\u0131z\u0131 \u018fm\u0259k Bayra\u011f\u0131&#8221; ordeni \u2014 1975[1]<br \/>\nAz\u0259rbaycan SSR \u0259m\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi \u2014 30.07.1979[2]<br \/>\n&#8220;\u015e\u00f6hr\u0259t&#8221; ordeni \u2014 17.12.1993[3]<br \/>\n&#8220;\u0130stiqlal&#8221; ordeni<br \/>\nBolqar\u0131stan\u0131n Kiril Metodi ordeni<\/p>\n<p>\u015eeirl\u0259rin\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f mahn\u0131lar<\/p>\n<p>\u015e\u00f6vk\u0259t \u018fl\u0259kb\u0259rova &#8211; D\u0259r\u0259l\u0259r &#8211; musiqi: Emin Sabito\u011flu<br \/>\nElmira R\u0259himli &#8211; Mavidir &#8211; musiqi: Emin Sabito\u011flu<br \/>\nZeyn\u0259b Xanlarova &#8211; G\u0259l\u0259rmi, g\u0259lm\u0259zmi? &#8211; musiqi: Zeyn\u0259b Xanlarova<br \/>\nAnatollu Q\u0259niyev &#8211; P\u0259nc\u0259r\u0259m\u0259 qondu \u00e7i\u00e7\u0259k &#8211; musiqi: Tofiq Quliyev<br \/>\n&#8220;Qaya&#8221; vokal kvarteti &#8211; S\u0259n dan\u0131\u015fanda (S\u0259sini e\u015fidir\u0259m) &#8211; musiqi: Tofiq Babayev<br \/>\nBrilliant Dada\u015fova &#8211; G\u00fcll\u0259rim musiqi: Arif M\u0259likov<\/p>\n<p>Filmoqrafiya<br \/>\n10 d\u0259qiq\u0259 poeziya (film, 1965) (q\u0131sametrajl\u0131 s\u0259n\u0259dli film) (Aztv)<br \/>\n\u00c7i\u00e7\u0259kl\u0259n\u0259n Ab\u015feron (film, 1967) (televiziya filmi) &#8211; ssenari m\u00fc\u0259llifi<br \/>\nZirv\u0259 buludu (film, 1972)<br \/>\n\u015eeir m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn bir kainatd\u0131r (film, 1984)<br \/>\nN\u0259bi X\u0259zri (film, 1987)<br \/>\n\u015eeirin x\u0259zrisi (film, 2000)<br \/>\nSahil ba\u011f\u0131 (film, 1967) &#8211; ssenari m\u00fc\u0259llifi<br \/>\nAnlamaq ist\u0259yir\u0259m (film, 1980)(ikiseriyal\u0131 b\u0259dii film)-\u0259s\u0259r m\u00fc\u0259llifi, ssenari m\u00fc\u0259llifi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Babayev N\u0259bi \u018fl\u0259kb\u0259r o\u011flu (N\u0259bi X\u0259zri) \u2014 \u015fair, nasir, dramaturq, publisist, t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i, ssenarist, 1945-ci ild\u0259n Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin \u00fczv\u00fc, \u00dcmumittifaq Lenin komsomolu m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131 (1968), SSR\u0130 d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131 (1973), Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131 (1982), Az\u0259rbaycan SSR \u018fm\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi (1979), Az\u0259rbaycan\u0131n xalq \u015fairi (1984). H\u0259yat\u0131 N\u0259bi X\u0259zri 1924-c\u00fc il dekabr\u0131n 10-da Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-24438","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edeb"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24438","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24438"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24438\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24442,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24438\/revisions\/24442"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24438"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24438"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24438"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}