{"id":25152,"date":"2017-04-20T08:00:04","date_gmt":"2017-04-20T04:00:04","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=25152"},"modified":"2017-04-20T08:47:07","modified_gmt":"2017-04-20T04:47:07","slug":"boyum%c9%99y%c9%99n-arzular","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=25152","title":{"rendered":"B\u00f6y\u00fcm\u0259y\u0259n arzular&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/04\/eg.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/04\/eg-247x300.jpg\" alt=\"\" width=\"247\" height=\"300\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-24925\" srcset=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/04\/eg-247x300.jpg 247w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/04\/eg.jpg 379w\" sizes=\"auto, (max-width: 247px) 100vw, 247px\" \/><\/a><\/p>\n<p>M\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 9 illik sistem\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si erk\u0259n nikah hallar\u0131n\u0131 art\u0131ra bil\u0259r<\/p>\n<p>\u201cYeddinci sinifd\u0259 oxusam da, t\u0259hsil\u0259 olan y\u00fcks\u0259k mara\u011f\u0131ma g\u00f6r\u0259 m\u00fc\u0259lliml\u0259rimin etimad\u0131n\u0131 qazanm\u0131\u015fd\u0131m. Bir g\u00fcn anam qon\u015fumuzun o\u011flu il\u0259 m\u0259ni ni\u015fanlamaq ist\u0259dikl\u0259rini bildirdi. \u00c7ox \u00e7\u0259tin v\u0259ziyy\u0259t\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fcm. Etiraz ed\u0259c\u0259k c\u0259sar\u0259tim olmasa da, buna raz\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131 anama dedim. O m\u0259n\u0259 atam\u0131n bu i\u015fd\u0259 q\u0259rar\u0131n\u0131n q\u0259ti oldu\u011funu ba\u015fa sald\u0131. \u201cM\u0259n t\u0259hsil almaq fikrind\u0259y\u0259m ax\u0131! Bu ya\u015fda da adam ail\u0259 h\u0259yat\u0131 qurarm\u0131?\u201d,- deyib a\u011flama\u011f\u0131m da he\u00e7 n\u0259yi d\u0259yi\u015fm\u0259di.<br \/>\nAnamla s\u00f6hb\u0259timizd\u0259n sonra art\u0131q m\u0259kt\u0259b\u0259 getm\u0259y\u0259 d\u0259 utan\u0131rd\u0131m. H\u0259min g\u00fcnd\u0259n etibar\u0259n m\u0259nim g\u0259l\u0259c\u0259k h\u0259yat\u0131m \u00fc\u00e7\u00fcn qurdu\u011fum x\u0259yallar\u0131m, arzular\u0131m tamamil\u0259 darmada\u011f\u0131n oldu. \u00d6z\u00fcm b\u00f6y\u00fcs\u0259m d\u0259, h\u0259min g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck \u00fcmidl\u0259rl\u0259 realla\u015faca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259diyim arzular\u0131m ki\u00e7ilib m\u0259hv oldu. M\u0259kt\u0259b h\u0259yat\u0131 da art\u0131q m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259vv\u0259lki kimi maraql\u0131 v\u0259 sevimli olmad\u0131. M\u00fc\u0259lliml\u0259rimin \u00fcz\u00fcn\u0259 d\u0259 \u0259vv\u0259lki kimi rahat baxa bilmirdim\u201d. Bunu \u00f6z taleyind\u0259n g\u00f6z ya\u015flar\u0131 i\u00e7\u0259risind\u0259 dan\u0131\u015fan A\u011fsu sakini 25 ya\u015fl\u0131 R\u0259biyy\u0259 M\u0259mm\u0259dova (ad v\u0259 soyad \u015f\u0259rtidir) deyir.<br \/>\nR\u0259biyy\u0259nin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, bir il sonra vaxts\u0131z v\u0259 k\u00f6n\u00fcls\u00fcz ail\u0259 qurub: \u201cD\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 psixoloji v\u0259 fiziki zorak\u0131l\u0131\u011fa m\u0259ruz qald\u0131m. Art\u0131q \u00e7\u0259kdiyim iztirablardan x\u0259b\u0259rsiz olan k\u00f6rp\u0259miz d\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015fdi. \u00d6vlad\u0131m\u0131n x\u0259trin\u0259, ail\u0259min da\u011f\u0131lmamas\u0131 namin\u0259 birt\u0259h\u0259r d\u00f6z\u00fcrd\u00fcm. Lakin ail\u0259d\u0259ki v\u0259ziyy\u0259t g\u00fcn\u00fc-g\u00fcnd\u0259n daha d\u00f6z\u00fclm\u0259z olurdu. Bir ne\u00e7\u0259 il sonra bo\u015fand\u0131q. Bo\u015fand\u0131qdan sonra da ke\u00e7mi\u015f h\u0259yat yolda\u015f\u0131m\u0131n t\u0259zyiql\u0259rin\u0259 m\u0259ruz qal\u0131rd\u0131m. Bundan sonra daha ail\u0259 qurmaq haqq\u0131nda fikirl\u0259\u015fmir\u0259m\u201d.<br \/>\nBu g\u00fcn bu \u015f\u0259kild\u0259 ac\u0131nacaql\u0131 h\u0259yat ya\u015fayan t\u0259kc\u0259 R\u0259biyy\u0259 deyil. Respublikam\u0131zda y\u00fczl\u0259rl\u0259 R\u0259biyy\u0259 h\u0259yat\u0131n\u0131 eyni ac\u0131 il\u0259 s\u00fcrd\u00fcrm\u0259kd\u0259dir. <\/p>\n<p>17 erk\u0259n nikah: 2 cinay\u0259t i\u015fi<\/p>\n<p>Ail\u0259, Qad\u0131n v\u0259 U\u015faq Probleml\u0259ri \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259sind\u0259n veril\u0259n m\u0259lumata g\u00f6r\u0259, 2012-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r Az\u0259rbaycanda t\u0259xmin\u0259n 3 000 erk\u0259n nikah fakt\u0131 olub. Bunun n\u0259tic\u0259sind\u0259 3 500-4 000 u\u015faq do\u011fulub. 2012-ci ild\u0259n 2017-ci il\u0259d\u0259k is\u0259 respublikam\u0131zda t\u0259xmin\u0259n 500 erk\u0259n nikah fakt\u0131 qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Erk\u0259n nikahdan do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n say\u0131 is\u0259 40 faiz azalaraq 2 min\u0259 \u00e7at\u0131b. 2016-c\u0131 ild\u0259 is\u0259 erk\u0259n nikahla ba\u011fl\u0131 17 fakt olub. Erk\u0259n nikahlarla ba\u011fl\u0131 G\u0259nc\u0259d\u0259 10 fakt, Qubada 5, C\u0259lilabad v\u0259 C\u0259bray\u0131l\u0131n h\u0259r birind\u0259 1 fakt qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Amma erk\u0259n nikahlarla ba\u011fl\u0131 17 faktdan 2-si \u00fczr\u0259 cinay\u0259t i\u015fi ba\u015flay\u0131b. Qalanlarla ba\u011fl\u0131 is\u0259 cinay\u0259t i\u015fi ba\u015flamay\u0131b. \u00c7\u00fcnki onlar \u00fczr\u0259 rayon icra hakimiyy\u0259tl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n nikah ya\u015f\u0131n\u0131n 1 il a\u015fa\u011f\u0131 endirilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259saslar g\u00f6st\u0259rilib.<br \/>\nAmma h\u0259r bir halda yeniyetm\u0259l\u0259rin ana olmaq kimi a\u011f\u0131r, maddi v\u0259 m\u0259n\u0259vi m\u0259suliyy\u0259ti \u00f6z \u00e7iyinl\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u0259si is\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda a\u011f\u0131r f\u0259sadlarla, ail\u0259 faci\u0259l\u0259ri il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259nir. Erk\u0259n nikahlar\u0131n say\u0131n\u0131n azald\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n edil\u0259n t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 bu hallar azalsa da, qeyd\u0259 al\u0131nan h\u0259r hal \u0259trafl\u0131 ara\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki respublikam\u0131zda qanunvericilikl\u0259 r\u0259smi nikah ya\u015f\u0131n\u0131 tamamlamad\u0131qlar\u0131ndan bu q\u0259bild\u0259n olan yeniyetm\u0259l\u0259r molla k\u0259bini il\u0259 ail\u0259 qururlar. Q\u0259bul edilmi\u015f q\u0259rarlara g\u00f6r\u0259 is\u0259 r\u0259smi nikah haqq\u0131nda \u015f\u0259had\u0259tnam\u0259 t\u0259qdim edilm\u0259diyi halda molla k\u0259bin k\u0259s\u0259 bilm\u0259z. M\u0259s\u0259l\u0259nin narahatl\u0131q do\u011furan t\u0259r\u0259fl\u0259rind\u0259n biri odur ki, erk\u0259n nikah\u0131n f\u0259sadlar\u0131na g\u00f6r\u0259 he\u00e7 bir m\u0259suliyy\u0259t da\u015f\u0131mayanlar\u0131n say\u0259sind\u0259 qeyri-qanuni k\u0259bin k\u0259sm\u0259kl\u0259 ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259ri he\u00e7\u0259 endirilir. <\/p>\n<p>Nikah \u00fc\u00e7\u00fcn ya\u015f senzinin h\u00fcquqi v\u0259 tibbi \u0259sas\u0131<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n \u201cAil\u0259 M\u0259c\u0259ll\u0259si\u201dnd\u0259 nikah ya\u015f\u0131 18 ya\u015f m\u00fc\u0259yy\u0259n olunur. \u00dczrl\u00fc s\u0259b\u0259bl\u0259r olduqda, nikaha daxil olmaq ist\u0259y\u0259n v\u0259 nikah ya\u015f\u0131na \u00e7atmam\u0131\u015f \u015f\u0259xsl\u0259rin ya\u015fad\u0131qlar\u0131 \u0259razinin m\u00fcvafiq icra hakimiyy\u0259ti orqan\u0131 onlar\u0131n xahi\u015fi il\u0259 nikah ya\u015f\u0131n\u0131n 1 ild\u0259n \u00e7ox olmayaraq azald\u0131lmas\u0131na icaz\u0259 ver\u0259 bil\u0259r. D\u00fcnyan\u0131n 158 \u00f6lk\u0259sind\u0259 nikaha daxil olma ya\u015f\u0131 18-dir. Avropan\u0131n 40 \u00f6lk\u0259sind\u0259 is\u0259 qad\u0131n v\u0259 ki\u015fil\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259rab\u0259r ya\u015f senzi t\u0259tbiq edil\u0259r\u0259k 18 v\u0259 daha \u00e7ox ya\u015f m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib. Erk\u0259n nikah qanunvericiliyin m\u00fc\u0259yy\u0259n etdiyi minimal ya\u015f h\u0259ddini ke\u00e7m\u0259d\u0259n qurulan b\u00fct\u00fcn ail\u0259l\u0259ri \u0259hat\u0259 edir. Bel\u0259 ail\u0259l\u0259rin say\u0131 konkret bilinm\u0259s\u0259 d\u0259, d\u00f6vl\u0259t r\u0259smil\u0259rinin, bu sah\u0259 il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan qeyri-h\u00f6k\u00fcm\u0259t t\u0259\u015fkilatlar\u0131n\u0131n dil\u0259 g\u0259tirdikl\u0259ri narahatl\u0131qlar bu say\u0131n daha \u00e7ox oldu\u011funu dem\u0259y\u0259 \u0259sas verir.<br \/>\nTibbd\u0259 d\u0259 anal\u0131q d\u00f6vr\u00fc \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n az\u0131 18 ya\u015f h\u0259ddi normal q\u0259bul olunub. Tibbi eksperl\u0259r d\u0259 bildirir ki, qad\u0131nda u\u015fa\u011f\u0131n inki\u015faf etdiyi orqanlar tam yeti\u015fm\u0259diyind\u0259n b\u0259tnd\u0259ki u\u015fa\u011f\u0131n da inki\u015faf\u0131 l\u0259ngiy\u0259 v\u0259 ya anormal u\u015faq d\u00fcnyaya g\u0259l\u0259 bil\u0259r. Qad\u0131n x\u0259st\u0259likl\u0259rin\u0259 \u0259ks\u0259r hallarda erk\u0259n ya\u015fda ail\u0259 quran xan\u0131mlarda rast g\u0259linir. \u00c7\u00fcnki qad\u0131n\u0131n orqanizmi tam inki\u015faf ed\u0259 bilm\u0259yib. Erk\u0259n ya\u015flar\u0131nda ail\u0259 quran v\u0259 he\u00e7 bir t\u0259hsil almayan ana \u00f6z \u00f6vlad\u0131na da n\u0259 d\u00fczg\u00fcn t\u0259rbiy\u0259, n\u0259 d\u0259 ki, t\u0259hsil ver\u0259 bilmir.<\/p>\n<p>IX sinfi bitirdikd\u0259n sonra q\u0131zlar\u0131n t\u0259hsild\u0259n ayr\u0131lmas\u0131 erk\u0259n nikahlara r\u0259vac ver\u0259c\u0259k<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rmalar g\u00f6st\u0259rir ki, t\u0259hsild\u0259n yay\u0131nma hallar\u0131 erk\u0259n nikah\u0131n \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri olaraq qalmaqdad\u0131r. Art\u0131q \u0259ks\u0259r m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 9 illik sistem\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si daha \u00e7ox insan\u0131n t\u0259hsild\u0259n k\u0259narda qalmas\u0131 il\u0259 n\u0259tic\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k. M\u0259kt\u0259bd\u0259n yay\u0131nan u\u015faqlar is\u0259 erk\u0259n nikah\u0131n potensial qurbanlar\u0131d\u0131r.<br \/>\nM\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 m\u00fcnasib\u0259t bildir\u0259n \u0130smay\u0131ll\u0131 U\u015faq v\u0259 Ail\u0259l\u0259r\u0259 D\u0259st\u0259k M\u0259rk\u0259zinin direktoru L\u0259tif\u0259 \u018fliyeva da deyir ki, erk\u0259n evlilik h\u0259m d\u0259 \u0259xlaqi q\u00fcsurdur: \u201cErk\u0259n evlilik h\u0259l\u0259 d\u0259 tez-tez qar\u015f\u0131la\u015fd\u0131\u011f\u0131m\u0131z probleml\u0259rd\u0259ndir. Lakin g\u00f6zl\u0259nil\u0259n odur ki, qar\u015f\u0131dak\u0131 ill\u0259rd\u0259 problem daha geni\u015f v\u00fcs\u0259t alacaqd\u0131r. Ucqar da\u011f k\u0259ndl\u0259rind\u0259 IX sinfi bitirdikd\u0259n sonra q\u0131zlar\u0131n t\u0259hsilini davam etdirm\u0259k imkanlar\u0131 azalacaq ki, bu da erk\u0259n nikahlara r\u0259vac ver\u0259c\u0259kdir. Bel\u0259 halda problem qar\u015f\u0131s\u0131al\u0131nmaz h\u0259dd\u0259 g\u0259lib \u00e7ata bil\u0259r. F\u0259aliyy\u0259td\u0259 oldu\u011fumuz ill\u0259r \u0259rzind\u0259 m\u00fct\u0259madi olaraq erk\u0259n nikah \u0259leyhin\u0259 t\u0259dbirl\u0259r ke\u00e7ir\u0259r\u0259k maarifl\u0259ndirici materiallar t\u0259qdim etmi\u015f, g\u0259nc o\u011flan v\u0259 q\u0131zlarla s\u00f6hb\u0259tl\u0259r aparm\u0131\u015f\u0131q. T\u0259bii ki, bu t\u0259dbirl\u0259ri kompleks \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259yata ke\u00e7irm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Y\u0259ni icra hakimiyy\u0259ti, h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259 orqanlar\u0131 v\u0259 dig\u0259r aidiyy\u0259ti qurumlarla birlikd\u0259 erk\u0259n nikaha m\u0259cbur edil\u0259n u\u015faqlar\u0131n fiziki v\u0259 h\u00fcquqi \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131, onlar\u0131 v\u0259 ail\u0259l\u0259rini g\u00f6zl\u0259y\u0259n probleml\u0259ri a\u00e7\u0131qlay\u0131r\u0131q. Son ill\u0259r \u0259rzind\u0259 ke\u00e7irdiyimiz maarifl\u0259ndirici t\u0259liml\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 ke\u00e7\u0259n il \u0130smay\u0131ll\u0131da erk\u0259n evlilik \u00fczr\u0259 do\u011fu\u015f olmay\u0131b. Bu probleml\u0259 m\u00fcbariz\u0259nin ilkin m\u0259rh\u0259l\u0259si m\u0259hz maarifl\u0259ndirm\u0259d\u0259n ke\u00e7ir. Adamlar qanunlar\u0131 v\u0259 s\u0259hv add\u0131m atd\u0131qda \u00fczl\u0259\u015f\u0259c\u0259kl\u0259ri f\u0259sadlar\u0131 bilmirl\u0259r. T\u0259liml\u0259rd\u0259n is\u0259 \u0259n maraql\u0131 v\u0259 daha \u00e7ox faydal\u0131 olan\u0131 g\u0259nc o\u011flanlarla apar\u0131lan t\u0259liml\u0259r olub. Bel\u0259 ki, evliliy\u0259 namiz\u0259d o\u011flanlarla s\u00f6hb\u0259tl\u0259rin apar\u0131lmas\u0131 daha m\u0259qs\u0259d\u0259uy\u011fundur. Onlara izah olunmal\u0131d\u0131r ki, ki\u00e7ik ya\u015fl\u0131 q\u0131zlar\u0131n ail\u0259 qurmas\u0131 h\u0259m fiziki-bioloji, h\u0259m d\u0259 h\u00fcquqi bax\u0131mdan yolverilm\u0259zdir\u201d.<br \/>\nEkspertin s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, erk\u0259n nikah\u0131n bir problemi d\u0259 odur ki, bu izdivacdan do\u011fulan u\u015faqlar\u0131n s\u0259n\u0259dl\u0259\u015fm\u0259 probleml\u0259ri meydana \u00e7\u0131x\u0131r. Bir ne\u00e7\u0259 ild\u0259n sonra ail\u0259 da\u011f\u0131l\u0131r v\u0259 ata \u00f6z \u00f6vlad\u0131na soyad\u0131n\u0131 bel\u0259 vermir. Bir s\u00f6zl\u0259, erk\u0259n nikah c\u0259miyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck bir b\u0259lad\u0131r. Maarifl\u0259ndirm\u0259y\u0259 \u0259sas\u0259n m\u00fc\u0259lliml\u0259r, din xadiml\u0259ri, b\u00f6lg\u0259nin n\u00fcfuzlu adamlar\u0131 v\u0259 valideynl\u0259ri (x\u00fcsusil\u0259 atalar\u0131) c\u0259lb etm\u0259li, bu haqda insanlara d\u00fczg\u00fcn m\u0259lumatlar \u00e7atd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. S\u00f6zs\u00fcz ki, bel\u0259 olanda valideyn h\u0259m tibbi, h\u0259m dini, h\u0259m d\u0259 elmi c\u0259h\u0259td\u0259n \u00f6vlad\u0131n\u0131 n\u0259y\u0259 s\u00f6vq etdiyinin f\u0259rqind\u0259 olacaq. Erk\u0259n nikahlar\u0131n f\u0259sadlar\u0131ndan dan\u0131\u015fark\u0259n m\u00fctl\u0259q valideynl\u0259rin v\u0259 c\u0259miyy\u0259tin bu i\u015fd\u0259 m\u00fch\u00fcm rolu oldu\u011funu bilm\u0259liyik.<\/p>\n<p>Dini Qurumlarla \u0130\u015f \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259si m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 ciddi yana\u015fmal\u0131d\u0131r<\/p>\n<p>Mill\u0259t v\u0259kili Q\u0259nir\u0259 Pa\u015fayevan\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259: \u201cErk\u0259n nikahlara qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259d\u0259 dini qurumlar da f\u0259all\u0131q g\u00f6st\u0259rm\u0259lidir. Dini icmalar q\u0131zlar\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259hsil almas\u0131n\u0131n \u00f6n\u0259mi il\u0259 yana\u015f\u0131, erk\u0259n nikahlar kimi z\u0259r\u0259rli hallara qar\u015f\u0131 da s\u0259sl\u0259rini ucaltmal\u0131 v\u0259 bu m\u00fcbariz\u0259d\u0259 \u00f6n s\u0131ralarda olmal\u0131d\u0131rlar. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan qad\u0131n\u0131 ictimai h\u0259yat\u0131n h\u0259r bir sah\u0259sind\u0259 f\u0259all\u0131q g\u00f6st\u0259rir. Amma qad\u0131nlar\u0131n c\u0259miyy\u0259tin v\u0259 d\u00f6vl\u0259tin b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259rind\u0259 rolunun daha da artmas\u0131na v\u0259 geni\u015fl\u0259nm\u0259sin\u0259 b\u00f6y\u00fck ehtiyac var. \u0130nki\u015faf ed\u0259n c\u0259miyy\u0259t v\u0259 d\u00f6vl\u0259t inki\u015faf ed\u0259n qad\u0131ndan ke\u00e7ir. Qeyri-h\u00f6kum\u0259t T\u0259\u015fkilatlar\u0131n\u0131n \u00f6z\u0259llikl\u0259 b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259, k\u0259ndl\u0259rd\u0259 bu istiqam\u0259td\u0259 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 artmal\u0131d\u0131r. Ail\u0259, Qad\u0131n, U\u015faq probleml\u0259ri \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259si b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 i\u015fi daha da g\u00fccl\u0259ndirm\u0259lidir. Mill\u0259t v\u0259kill\u0259ri \u00f6z b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 bu m\u00f6vzuya \u00f6z\u0259l diqq\u0259t ay\u0131rmal\u0131d\u0131r. \u0130cra qurumlar\u0131 bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 ne\u00e7\u0259nci d\u0259r\u0259c\u0259li i\u015f kimi baxmamal\u0131d\u0131r. M\u0259tbuat v\u0259 mediam\u0131z bu sah\u0259y\u0259 daha \u00e7ox h\u0259ssasl\u0131qla yana\u015fmal\u0131, daha ciddi m\u00f6vqe tutmal\u0131 v\u0259 geni\u015f maarifl\u0259ndirm\u0259 i\u015fl\u0259rinin apar\u0131lmas\u0131na d\u0259st\u0259k verm\u0259lidir. Bir s\u00f6zl\u0259, biz ham\u0131m\u0131z, h\u0259r birimiz \u00f6z g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yat\u0131m\u0131zda bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 ciddi \u00f6n\u0259m verm\u0259liyik\u201d.<\/p>\n<p>Streotipl\u0259rd\u0259n xilas olmaq vacibdir<\/p>\n<p>M\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r g\u00f6st\u0259rir ki, biz h\u0259l\u0259 d\u0259 \u201cQ\u0131z y\u00fck\u00fc &#8211; duz y\u00fck\u00fc\u201d anlay\u0131\u015f\u0131na istinad\u0259n h\u0259r\u0259k\u0259t ed\u0259n bir c\u0259miyy\u0259td\u0259 ya\u015fay\u0131r\u0131q. T\u0259kc\u0259 ucqar rayon v\u0259 k\u0259ndl\u0259rd\u0259 ya\u015fayanlar deyil, h\u0259m\u00e7inin, paytaxtda ya\u015fayan bir \u00e7ox ail\u0259l\u0259r d\u0259 streotipl\u0259rd\u0259n xilas ola bilmirl\u0259r. El\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r ki, q\u0131z u\u015fa\u011f\u0131 b\u0259lli bir ya\u015fa \u00e7at\u0131bsa, o m\u00fctl\u0259q \u0259r\u0259 verilm\u0259lidir. Bu c\u00fcr erk\u0259n nikahlar is\u0259 sonradan bir s\u0131ra arzuolunmaz f\u0259sadlara yol a\u00e7\u0131r. Bu f\u0259sadlar m\u0259i\u015f\u0259t zorak\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan tutmu\u015f, do\u011fu\u015f zaman\u0131 ana-u\u015faq \u00f6l\u00fcml\u0259ri v\u0259 fiziki-psixoloji \u00e7\u0259tinlikl\u0259rl\u0259 daha \u00e7ox m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. Erk\u0259n ya\u015flar\u0131nda \u0259r\u0259 veril\u0259n q\u0131zlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin anas\u0131 da ki\u00e7ik ya\u015flar\u0131nda ail\u0259 qurmu\u015f v\u0259 bu \u0259n-\u0259n\u0259ni \u00f6z m\u0259n\u0259vi borcu olaraq q\u0259bul etmi\u015fdir. H\u0259min analar ad\u0259t\u0259n q\u0131zlar\u0131na t\u0259hsil, d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc verm\u0259k deyil, evdarl\u0131\u011f\u0131, ail\u0259 m\u00fcnasib\u0259tl\u0259rini \u00f6yr\u0259tm\u0259yi daha \u00fcst\u00fcn tuturlar. Bu is\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yinizi, c\u0259miyy\u0259timizi daha b\u00f6y\u00fck f\u0259lak\u0259tl\u0259r\u0259 s\u00fcr\u00fckl\u0259yir. <\/p>\n<p>U\u015faqlar\u0131n xo\u015fb\u0259xtliyi o\u011furlan\u0131r&#8230;<\/p>\n<p>Azya\u015fl\u0131lar\u0131n erk\u0259n nikaha c\u0259lb edilm\u0259si problemi ilk bax\u0131\u015fdan b\u0259lk\u0259 d\u0259 bir o q\u0259d\u0259r dramatik g\u00f6r\u00fcnm\u0259y\u0259 bil\u0259r. Amma zaman ke\u00e7dikc\u0259, onun f\u0259sadlar\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fc qabar\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 b\u00fcruz\u0259 verir v\u0259 n\u0259tic\u0259d\u0259 z\u0259r\u0259r \u00e7\u0259k\u0259n d\u0259 h\u0259min \u015f\u0259xsl\u0259r, onlar\u0131n bu nikahdan d\u00fcnyaya g\u0259tirdiyi \u00f6vladlar, \u00fcmumilikd\u0259 is\u0259 c\u0259miyy\u0259t olur.<br \/>\nYeniyetm\u0259 q\u0131zlar ail\u0259nin n\u0259 dem\u0259k oldu\u011funu d\u0259rk ets\u0259 d\u0259, onlar erk\u0259n ya\u015fda \u0259r\u0259 getm\u0259k haqda yox, u\u015faql\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya\u015famaq v\u0259 t\u0259hsil almaq haqq\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrl\u0259r. D\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259r, h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131n b\u00f6y\u00fck bir hiss\u0259sini v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k qrafikini t\u0259\u015fkil ed\u0259n \u0259sas amill\u0259rdir. B\u00fct\u00fcn \u0259ld\u0259 etdiyimiz u\u011furlar, qazand\u0131\u011f\u0131m\u0131z nailiyy\u0259tl\u0259rin yolu n\u0259 vaxtsa edilmi\u015f arzulardan ke\u00e7ir.<br \/>\n\u0130nsan daha \u00e7ox hans\u0131 arzulara can at\u0131r? \u018flb\u0259tt\u0259, \u00f6z\u00fcn\u00fcn v\u0259 do\u011fmalar\u0131n\u0131n sa\u011flam, xo\u015fb\u0259xt ya\u015famas\u0131n\u0131, u\u011fur qazanmas\u0131n\u0131. Do\u011fmalar\u0131m\u0131z dedikd\u0259, ilk olaraq a\u011fl\u0131m\u0131za ail\u0259 \u00fczvl\u0259rimiz, valideynl\u0259rimiz, \u00f6vladlar\u0131m\u0131z g\u0259lir. T\u0259biidir ki, biz onlar\u0131n h\u0259r zaman yax\u015f\u0131 olmas\u0131n\u0131, firavan ya\u015famas\u0131n\u0131 arzu edirik. \u00d6vladlar\u0131m\u0131z\u0131n xo\u015fb\u0259xtliyi is\u0259 \u00fcmd\u0259 arzular\u0131m\u0131zdand\u0131r. B\u0259s biz valideyn olaraq \u00f6vladlar\u0131m\u0131z\u0131n xo\u015fb\u0259xtliyi \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259 edirik, v\u0259 ya n\u0259l\u0259r etm\u0259liyik? H\u0259r bir valideyn bir h\u0259qiq\u0259ti d\u0259 tam anlamal\u0131d\u0131r ki, d\u00fcnyaya g\u0259tirdiyi u\u015faq yaln\u0131z ona m\u0259xsus deyil, h\u0259m d\u0259 d\u00f6vl\u0259tin, c\u0259miyy\u0259tin bir \u00fczv\u00fcd\u00fcr. D\u00f6vl\u0259t h\u0259r bir v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131n\u0131 qorumal\u0131, onun rifah hal\u0131n\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruri add\u0131mlar atmal\u0131d\u0131r. O c\u00fcml\u0259d\u0259n, erk\u0259n nikaha c\u0259lb edil\u0259n u\u015faqlar\u0131n m\u0259hv edil\u0259n taleyin\u0259 bigan\u0259 yana\u015f\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Biz d\u0259 valideyn olaraq \u00f6vladlar\u0131m\u0131z\u0131n arzu v\u0259 ist\u0259kl\u0259rini n\u0259z\u0259r\u0259 almal\u0131, yaln\u0131z onlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259k h\u0259yat\u0131 haqq\u0131nda d\u00fczg\u00fcn q\u0259rarlar verilm\u0259sin\u0259 yard\u0131m\u00e7\u0131 olmal\u0131y\u0131q. Bel\u0259 olarsa, R\u0259biyy\u0259 kimi h\u0259yat\u0131 m\u0259hv olan xan\u0131mlar\u0131n da say\u0131 azalar. <\/p>\n<p>Elnar\u0259 G\u00fcn\u0259\u015f<\/p>\n<p>M\u0259qal\u0259 &quot;INTERNYUS AZ\u018fRVAYCAN&quot;n\u0131n elan etdiyi Sosial Media yaz\u0131 m\u00fcsabiq\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlan\u0131b.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 9 illik sistem\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si erk\u0259n nikah hallar\u0131n\u0131 art\u0131ra bil\u0259r \u201cYeddinci sinifd\u0259 oxusam da, t\u0259hsil\u0259 olan y\u00fcks\u0259k mara\u011f\u0131ma g\u00f6r\u0259 m\u00fc\u0259lliml\u0259rimin etimad\u0131n\u0131 qazanm\u0131\u015fd\u0131m. Bir g\u00fcn anam qon\u015fumuzun o\u011flu il\u0259 m\u0259ni ni\u015fanlamaq ist\u0259dikl\u0259rini bildirdi. \u00c7ox \u00e7\u0259tin v\u0259ziyy\u0259t\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fcm. Etiraz ed\u0259c\u0259k c\u0259sar\u0259tim olmasa da, buna raz\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131 anama dedim. O m\u0259n\u0259 atam\u0131n bu i\u015fd\u0259 q\u0259rar\u0131n\u0131n q\u0259ti oldu\u011funu ba\u015fa [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-25152","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25152","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25152"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25152\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25153,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25152\/revisions\/25153"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25152"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25152"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25152"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}