{"id":49861,"date":"2025-09-30T23:41:42","date_gmt":"2025-09-30T19:41:42","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=49861"},"modified":"2025-10-01T12:59:41","modified_gmt":"2025-10-01T08:59:41","slug":"divarlari-danisan-evl%c9%99r-s%c9%99ki-memarliginin-sirli-goz%c9%99lliyi","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=49861","title":{"rendered":"Divarlar\u0131 dan\u0131\u015fan evl\u0259r: \u015e\u0259ki memarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n sirli g\u00f6z\u0259lliyi"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><a href=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/S\u0259ki-M\u0259d\u0259niyy\u0259t.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"500\" height=\"319\" src=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/S\u0259ki-M\u0259d\u0259niyy\u0259t.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-49867\" style=\"width:645px;height:auto\" srcset=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/S\u0259ki-M\u0259d\u0259niyy\u0259t.jpg 500w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/S\u0259ki-M\u0259d\u0259niyy\u0259t-300x191.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p>Bir ev yaln\u0131z da\u015fdan qurulmur\u2026<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n q\u0259dim \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259n biri olan \u015e\u0259ki t\u0259kc\u0259 tarixi il\u0259 deyil, ev memarl\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 z\u0259riflik v\u0259 a\u011f\u0131ll\u0131l\u0131qla da se\u00e7ilir. \u015e\u0259ki evl\u0259ri, sad\u0259c\u0259, ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259kan\u0131 deyil-onlar bir d\u00f6vr\u00fcn d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc, z\u00f6vq\u00fcn\u00fc v\u0259 t\u0259bi\u0259tl\u0259 harmoniyas\u0131n\u0131 \u0259ks etdir\u0259n taxta, da\u015f v\u0259 r\u0259ngl\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f hekay\u0259l\u0259rdir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130qlim\u0259 uy\u011fun a\u011f\u0131ll\u0131 tikinti<\/p>\n\n\n\n<p>\u015e\u0259ki da\u011f\u0259t\u0259yi zonada yerl\u0259\u015fdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn burada yay isti, q\u0131\u015f is\u0259 s\u0259rt olur. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n, \u015e\u0259ki ustalar\u0131 ev tik\u0259rk\u0259n iqlim \u015f\u0259rtl\u0259rini \u0259sas g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fl\u0259r. Qal\u0131n divarlar, h\u00fcnd\u00fcr tavanlar v\u0259 geni\u015f eyvanlar evl\u0259ri yayda s\u0259rin, q\u0131\u015fda is\u0259 isti saxlay\u0131r. Evl\u0259rin \u00e7oxunda kuz\u0259xana (m\u0259tb\u0259x), zal (qonaq ota\u011f\u0131), eyvan, gizli ke\u00e7idl\u0259r v\u0259 \u015f\u0259b\u0259k\u0259li p\u0259nc\u0259r\u0259l\u0259r olurdu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015e\u0259b\u0259k\u0259li p\u0259nc\u0259r\u0259l\u0259r: i\u015f\u0131qla oynayan s\u0259n\u0259t<\/p>\n\n\n\n<p>\u015e\u0259ki evl\u0259rinin p\u0259nc\u0259r\u0259l\u0259ri adi deyildi. \u015e\u0259b\u0259k\u0259 s\u0259n\u0259ti il\u0259 d\u00fcz\u0259ldil\u0259n bu p\u0259nc\u0259r\u0259l\u0259r taxtadan, mismars\u0131z v\u0259 yap\u0131\u015fqans\u0131z haz\u0131rlan\u0131rd\u0131. G\u00fcn i\u015f\u0131\u011f\u0131 bu r\u0259ngli p\u0259nc\u0259r\u0259l\u0259rd\u0259n ke\u00e7\u0259r\u0259k otaqlara d\u00fc\u015f\u0259nd\u0259, divarlar nax\u0131\u015fla boyanm\u0131\u015f kimi g\u00f6r\u00fcn\u0259rdi. Bu, evin h\u0259m i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lmas\u0131, h\u0259m d\u0259 b\u0259dii g\u00f6rk\u0259mi \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015fdu.<\/p>\n\n\n\n<p>Taxta oyma v\u0259 tavanlar<\/p>\n\n\n\n<p>\u015e\u0259ki ustalar\u0131n\u0131n \u00f6z\u0259lliyi h\u0259m d\u0259 taxta oyma s\u0259n\u0259tind\u0259 idi. Evl\u0259rin i\u00e7ind\u0259ki s\u00fctunlar, dolab qap\u0131lar\u0131 v\u0259 tavanlar bir-birind\u0259n f\u0259rqli nax\u0131\u015flarla b\u0259z\u0259dil\u0259rdi. Bu oyma s\u0259n\u0259ti t\u0259kc\u0259 z\u00f6vq m\u0259s\u0259l\u0259si deyil, h\u0259m d\u0259 h\u0259r ail\u0259nin sosial statusunu g\u00f6st\u0259r\u0259n bir g\u00f6st\u0259rici idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Divar nax\u0131\u015flar\u0131 v\u0259 freskalar<\/p>\n\n\n\n<p>B\u0259zi evl\u0259rin daxili divarlar\u0131 \u0259l i\u015fl\u0259ri il\u0259 b\u0259z\u0259dilirdi. Bu nax\u0131\u015flar \u00e7i\u00e7\u0259k, g\u00fcn\u0259\u015f, ay v\u0259 b\u0259z\u0259n insan siluetl\u0259rini \u0259ks etdirirdi. H\u0259r bir r\u0259smin bir m\u0259nas\u0131 vard\u0131-ail\u0259 u\u011furu, bolluq v\u0259 qorunma arzusu.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259y\u0259t evl\u0259ri v\u0259 m\u0259d\u0259ni qurulu\u015f<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fn\u0259n\u0259vi \u015e\u0259ki evl\u0259ri ba\u011fl\u0131 h\u0259y\u0259t sistemin\u0259 \u0259saslan\u0131rd\u0131. H\u0259y\u0259tl\u0259rd\u0259 meyv\u0259 a\u011faclar\u0131, hovuzlar v\u0259 \u00e7i\u00e7\u0259k kollar\u0131 olurdu. U\u015faqlar bu h\u0259y\u0259td\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u0259r, qad\u0131nlar \u00e7\u00f6r\u0259k bi\u015fir\u0259r, ki\u015fil\u0259r is\u0259 ax\u015fam saatlar\u0131nda \u00e7ay s\u00fcfr\u0259si arxas\u0131nda g\u00fcnd\u0259mi m\u00fczakir\u0259 ed\u0259rdi. Bel\u0259 evl\u0259r yaln\u0131z da\u015f divarlardan ibar\u0259t deyildi- onlar bir c\u0259miyy\u0259tin ki\u00e7ik modeli idi.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-left\"><strong>Samir\u0259 Yusifova (\u015e\u0259ki Xalq T\u0259tbiqi S\u0259n\u0259ti Muzeyi<\/strong>, <strong>Elmi i\u015f\u00e7i)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bir ev yaln\u0131z da\u015fdan qurulmur\u2026 Az\u0259rbaycan\u0131n q\u0259dim \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259n biri olan \u015e\u0259ki t\u0259kc\u0259 tarixi il\u0259 deyil, ev memarl\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 z\u0259riflik v\u0259 a\u011f\u0131ll\u0131l\u0131qla da se\u00e7ilir. \u015e\u0259ki evl\u0259ri, sad\u0259c\u0259, ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259kan\u0131 deyil-onlar bir d\u00f6vr\u00fcn d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc, z\u00f6vq\u00fcn\u00fc v\u0259 t\u0259bi\u0259tl\u0259 harmoniyas\u0131n\u0131 \u0259ks etdir\u0259n taxta, da\u015f v\u0259 r\u0259ngl\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f hekay\u0259l\u0259rdir. \u0130qlim\u0259 uy\u011fun a\u011f\u0131ll\u0131 tikinti \u015e\u0259ki da\u011f\u0259t\u0259yi zonada yerl\u0259\u015fdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn burada yay isti, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[49],"tags":[],"class_list":["post-49861","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-medeniyyat"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49861","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=49861"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49861\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":49868,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/49861\/revisions\/49868"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=49861"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=49861"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=49861"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}