{"id":50078,"date":"2025-12-11T08:00:00","date_gmt":"2025-12-11T04:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=50078"},"modified":"2025-12-11T13:00:56","modified_gmt":"2025-12-11T09:00:56","slug":"s%c9%99n-d%c9%99nizs%c9%99n-m%c9%99n-ada-kitab-beledcisi","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=50078","title":{"rendered":"\u201cS\u0259n d\u0259nizs\u0259n, m\u0259n ada\u201d \u2013 K\u0130TAB B\u018fL\u018fD\u00c7\u0130S\u0130\u00a0"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><a href=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/T\u0259ran\u0259-R\u0259himli.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"500\" height=\"376\" src=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/T\u0259ran\u0259-R\u0259himli.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-50090\" style=\"width:645px;height:auto\" srcset=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/T\u0259ran\u0259-R\u0259himli.jpg 500w, http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/T\u0259ran\u0259-R\u0259himli-300x226.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>T\u0259ran\u0259 Turan R\u0259himli, \u015fair, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas, filologiyaelml\u0259ri doktoru, dosent. \u201c\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t\u201d \u00fc\u00e7\u00fcn<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>C\u0259vahir Tanr\u0131verdi m\u0259suliyy\u0259ti, \u00f6z \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 h\u00f6rm\u0259ti, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 s\u0259daq\u0259ti il\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259t v\u0259 r\u0259\u011fb\u0259timi qazanan t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rimd\u0259n olub. H\u0259l\u0259 ilk tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m vaxtlardan do\u011fuldu\u011fu torpa\u011f\u0131n \u2013 Qazax elinin insanlar\u0131na xas olan \u015firin s\u00f6z\u00fc-s\u00f6hb\u0259ti, g\u00f6z\u0259l nitqi, saz \u00e7alma\u011f\u0131, b\u0259dii qira\u0259ti il\u0259 diqq\u0259timi c\u0259lb edib.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Onu 2003-c\u00fc ild\u0259 universitetd\u0259 m\u00fc\u0259llimlik h\u0259yat\u0131m\u0131n ilk g\u00fcn\u00fcnd\u0259, ilk daxil oldu\u011fum t\u0259l\u0259b\u0259 auditoriyas\u0131nda tan\u0131m\u0131\u015fam. 102-ci qrupda, \u0259sm\u0259r b\u0259nizli g\u00f6z\u0259l, uca boylu, bir q\u0259d\u0259r utancaq q\u0131z\u0131n el\u0259 ilk d\u0259rsd\u0259ki f\u0259all\u0131\u011f\u0131, ixtisas\u0131na sevgisi, yenic\u0259 qazand\u0131\u011f\u0131 t\u0259l\u0259b\u0259&nbsp;&nbsp;ad\u0131n\u0131n ilk g\u00fcnd\u0259n haqq\u0131n\u0131 verm\u0259k \u00e7abas\u0131 diqq\u0259timi c\u0259lb etmi\u015fdi.&nbsp;&nbsp;D\u00f6rd illik t\u0259l\u0259b\u0259 h\u0259yat\u0131nda h\u0259r il bir f\u0259rqli f\u0259nnd\u0259n d\u0259rs dediyim C\u0259vahir zaman ke\u00e7dikc\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus k\u00f6vr\u0259k t\u0259bi\u0259ti , daxili m\u0259n\u0259vi safl\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn g\u00f6z\u0259lliyi il\u0259 t\u0259qdim ed\u0259n sonsuz s\u0259mimiyy\u0259ti il\u0259 m\u0259nd\u0259 olduqca d\u0259rin t\u0259\u0259ss\u00fcrat yaratm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Uzun ill\u0259r sonra ist\u0259kli t\u0259l\u0259b\u0259m \u00e7apa haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 \u015feirl\u0259r kitab\u0131n\u0131 redakt\u0259 v\u0259 \u00f6n s\u00f6z \u00fc\u00e7\u00fcn m\u0259n\u0259 t\u0259qdim ed\u0259nd\u0259 onun q\u0259lbini daha yax\u0131ndan tan\u0131maq imkan\u0131m oldu. Bu g\u0259nc \u00fcr\u0259yin t\u0259lat\u00fcml\u0259ri, sevincl\u0259ri, h\u0259y\u0259canlar\u0131, ruhi-m\u0259n\u0259vi sars\u0131nt\u0131lar\u0131, d\u00fcnyaya, ya\u015fama son d\u0259r\u0259c\u0259 h\u0259ssas m\u00fcnasib\u0259tin\u0259 b\u0259l\u0259d oldum. C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin real h\u0259yatdak\u0131 ciddiyy\u0259ti, t\u0259mkinli xarakteri il\u0259 \u015feirl\u0259rind\u0259ki uca qad\u0131n&nbsp;&nbsp;m\u0259n\u0259viyyat\u0131, y\u00fcks\u0259k&nbsp;&nbsp;humanizm \u00fclvi bir v\u0259hd\u0259td\u0259dir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u015feirl\u0259rin, k\u00f6vr\u0259k q\u0259lb p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131lar\u0131n\u0131n \u00fcnvan\u0131 b\u0259z\u0259n&nbsp;&nbsp;h\u0259yatda yax\u0131ndan tan\u0131d\u0131\u011f\u0131, s\u0131x \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 oldu\u011fu insanlar \u2013 ail\u0259 \u00fczvl\u0259ri, do\u011fmalar\u0131, m\u00fc\u0259lliml\u0259ri v\u0259 b.&nbsp;&nbsp;\u0130l\u0259 ba\u011fl\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131&nbsp;&nbsp;\u00fclvi duy\u011fular, b\u0259z\u0259n V\u0259t\u0259nin, ana torpa\u011f\u0131n, yurdun haray\u0131, d\u0259rdi, sevinci, z\u0259f\u0259ri , b\u0259z\u0259n d\u0259 uzaqdan&nbsp;&nbsp;m\u00fc\u015fahid\u0259 etdiyi, lakin q\u0259lbinin b\u00fct\u00fcn d\u0259rinliyi il\u0259 hiss etdiyi, ruhuna yax\u0131n buraxd\u0131\u011f\u0131&nbsp;&nbsp;daha b\u00f6y\u00fck miqyasl\u0131 qlobal, b\u0259\u015f\u0259ri hadis\u0259l\u0259rdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakin h\u0259r bir \u015feird\u0259 onun h\u0259ssas q\u0259lbinin d\u00f6y\u00fcnt\u00fcs\u00fc, k\u00f6vr\u0259k&nbsp;&nbsp;qad\u0131n \u00fcr\u0259yinin narahatl\u0131\u011f\u0131 a\u015fkar hiss olunur.<\/p>\n\n\n\n<p>C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin \u015feirl\u0259rind\u0259 insan\u0131n \u0259z\u0259l ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131 olan t\u0259bi\u0259t\u0259, b\u00fct\u00fcn ruhunun qidas\u0131, milli-m\u0259n\u0259vi z\u0259mini olan V\u0259t\u0259n\u0259, \u00fcz\u0259rind\u0259 \u0259m\u0259yi olan do\u011fmalar\u0131na, uzun ill\u0259rin z\u0259hm\u0259ti il\u0259 \u0259rs\u0259y\u0259 g\u0259l\u0259n v\u0259 d\u0259y\u0259r qazanan sevgiy\u0259 q\u0131r\u0131lmaz tell\u0259rl\u0259&nbsp;&nbsp;ba\u011fl\u0131l\u0131q duy\u011fusu t\u0259r\u0259nn\u00fcm olunur. Onun \u201cS\u0259n d\u0259nizs\u0259n, m\u0259n ada\u201d adl\u0131 ilk \u015feirl\u0259r kitab\u0131 t\u0259bi\u0259t \u015feirl\u0259ri il\u0259 ba\u015flay\u0131r. T\u0259bi\u0259t m\u00f6vzusunda yazd\u0131\u011f\u0131 \u015feirl\u0259ri \u00f6z\u00fcnd\u0259 birl\u0259\u015fdir\u0259n \u201cT\u0259bi\u0259t sevgisi\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131ndan da g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, bu b\u0259dii d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259d\u0259 t\u0259bi\u0259t\u0259 munis bir m\u00fcnasib\u0259t var.&nbsp;&nbsp;G\u0259nc \u015fair \u201cpay\u0131z\u0131n qoxusu \u2013 ruhumun \u0259tri\u201d dey\u0259 saralml\u015f yarpaqlar\u0131n i\u00e7ind\u0259, x\u0259z\u0259l x\u0131\u015f\u0131lt\u0131s\u0131nda bel\u0259 min bir m\u0259na&nbsp;&nbsp;axtar\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p><em>Pay\u0131z\u0131n qoxusu \u2013 ruhumun \u0259tri,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>R\u0259ngb\u0259r\u0259ng yarpaqlar \u00e7i\u00e7\u0259y\u0259 d\u00f6n\u00fcr.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>O h\u0259zin mehd\u0259 bir e\u015fq h\u0259rar\u0259ti,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bir damla ya\u011f\u0131\u015fda h\u0259yat g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u201cDa\u011flar\u201d, \u201cK\u00fcl\u0259kl\u0259 s\u00f6hb\u0259t\u201d, \u201cK\u00fcknar v\u0259 akasya\u201d , \u201cM\u0259ni d\u0259 apar, b\u0259n\u00f6v\u015f\u0259\u201d, \u201cT\u0259bi\u0259t sevgisi\u201d,&nbsp;&nbsp;\u201cLal\u0259\u201d&nbsp;&nbsp;kimi \u015feirl\u0259rind\u0259 d\u0259&nbsp;&nbsp;t\u0259bi\u0259t\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus poetik m\u00fcnasib\u0259t var. \u201cLal\u0259\u201d \u015feirind\u0259 bahar\u0131n ilk \u00e7a\u011f\u0131nda d\u00fczl\u0259rd\u0259 a\u00e7an&nbsp;&nbsp;z\u0259rif bir \u00e7i\u00e7\u0259y\u0259 heyranl\u0131q duy\u011fusu il\u0259 yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 \u00f6mr\u00fc az olan lal\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259rin&nbsp;&nbsp;h\u0259y\u0259can hissi il\u0259 qar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131q. \u201cLal\u0259y\u0259 toxunma, lal\u0259y\u0259 d\u0259ym\u0259, Q\u0259mli g\u00f6zl\u0259rind\u0259 h\u0259l\u0259 yuxu var\u201d dey\u0259 o h\u0259ssas \u00e7i\u00e7\u0259yi \u00fczm\u0259y\u0259 t\u0259l\u0259s\u0259nl\u0259ri x\u0259b\u0259rdar edir:<\/p>\n\n\n\n<p><em>N\u0259 q\u0131z\u0131lg\u00fcl kimi tikan\u0131 yoxdur,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>N\u0259 d\u0259 ke\u015fiyind\u0259 duran\u0131 yoxdur.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00d6mr\u00fc birc\u0259 bahar, qalan\u0131 yoxdur,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bir f\u0259sillik sevgi qibl\u0259gah\u0131 var.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAkasya v\u0259 k\u00fcknar\u201d \u015feirind\u0259 is\u0259 yana\u015f\u0131 \u0259kilmi\u015f iki a\u011fac\u0131 m\u00fcqayis\u0259&nbsp;&nbsp;edi\u0259r\u0259k&nbsp;&nbsp;h\u0259yat\u0131n h\u0259r \u00fcz\u00fcn\u00fc \u2013 \u015faxtas\u0131n\u0131, saza\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f qoca k\u00fcknar\u0131n ill\u0259rin y\u00fck\u00fcnd\u0259n a\u011f\u0131rla\u015fan t\u00fcnd ya\u015f\u0131l \u00e7alar\u0131 il\u0259&nbsp;&nbsp;d\u00fcnyan\u0131n q\u0259mind\u0259n, k\u0259d\u0259rind\u0259n x\u0259b\u0259rsiz&nbsp;&nbsp;k\u00f6rp\u0259 akasyan\u0131n&nbsp;&nbsp;g\u0259nclik t\u0259rav\u0259tli a\u00e7\u0131q ya\u015f\u0131l r\u0259ngin\u0259 m\u00fcdrik bir&nbsp;&nbsp;poetik m\u00fcnasib\u0259t bildirir.<\/p>\n\n\n\n<p><em>K\u00fcknarla g\u0259nc akasya \u2013<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Biri q\u0131\u015fd\u0131r, biri yaz.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Biri \u015fuxluq, t\u0259rav\u0259t,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Birinin \u00f6mr\u00fc ayaz.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8230;Biri: \u201c\u00f6mr\u00fc duy!\u201d \u2013 deyir.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Biri: \u201ch\u0259yat\u0131 ya\u015fa!\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>F\u0259rqli \u00e7alarlardad\u0131r<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>K\u00fcknar il\u0259 akasya.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin&nbsp;&nbsp;t\u0259bi\u0259t \u015feirl\u0259rind\u0259 \u201c\u00fcr\u0259yind\u0259 bahar d\u00f6y\u00fcn\u0259n pay\u0131z\u201d,&nbsp;&nbsp;ke\u00e7diyi h\u0259r yeri \u201cmin \u015f\u0259kl\u0259 salan k\u00fcl\u0259k\u201d, uzaqdan uza\u011fa, toxunu\u015fsuz, t\u0259mass\u0131z kainata&nbsp;&nbsp;nurunu \u2013 t\u0259m\u0259nnas\u0131z sevgisini&nbsp;&nbsp;\u00f6t\u00fcr\u0259n ay,&nbsp;&nbsp;h\u0259r yaran\u0131 sa\u011faldan da\u011flar,&nbsp;&nbsp;\u201cd\u0259rin bir sevginin qarma\u011f\u0131na ili\u015f\u0259n d\u0259niz\u201d,&nbsp;&nbsp;sevgisin\u0259 \u0259m\u0259k ver\u0259n,&nbsp;&nbsp;\u00e7\u00f6r-\u00e7\u00f6p y\u0131\u011f\u0131b yuva&nbsp;&nbsp;tik\u0259n di\u015fi&nbsp;&nbsp;qu\u015f&#8230; kimi r\u0259ngar\u0259ng obrazlar dil a\u00e7\u0131b dan\u0131\u015f\u0131r.&nbsp;&nbsp;M\u0259hz&nbsp;&nbsp;t\u0259bi\u0259t\u0259 bel\u0259 sonsuz sevginin n\u0259tic\u0259si g\u0259nc \u015fair\u0259 \u201c\u018fn \u00e7ox sevdiyim f\u0259sil\u201d \u015feirini yazd\u0131r\u0131r. Bu \u015feirin ad\u0131 hans\u0131 f\u0259slin daha sevimli oldu\u011funa diqq\u0259ti \u00e7\u0259ks\u0259&nbsp;&nbsp;d\u0259, m\u0259zmundan anla\u015f\u0131l\u0131r ki, lirik \u201cm\u0259n\u201din&nbsp;&nbsp;ilin b\u00fct\u00fcn m\u00f6vs\u00fcml\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 d\u0259rin poetik duy\u011fular\u0131 var v\u0259&nbsp;&nbsp;\u015feirin h\u0259r b\u0259ndi onun f\u0259rqli bir f\u0259sl\u0259 sevgisini izhar edir. G\u0259nc \u015fairin&nbsp;&nbsp;t\u0259bi\u0259t sevgisi V\u0259t\u0259n \u015feirl\u0259rinin d\u0259 \u0259sas leytmotivini t\u0259\u015fkil edir. \u201cQazaxdad\u0131r\u201d, \u201cXanbulan\u201d, \u201cAstara\u201d, \u201cQazax torpa\u011f\u0131\u201d v\u0259 s.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eeirl\u0259rd\u0259 v\u0259t\u0259n\u0259 olan sonsuz m\u0259h\u0259bb\u0259t h\u0259m d\u0259 t\u0259bi\u0259t lirikas\u0131 il\u0259 birl\u0259\u015fib. Eyni zamanda, bu \u015feirl\u0259rd\u0259 darda qalan torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131n haray\u0131,&nbsp;&nbsp;v\u0259t\u0259n d\u0259rdi,&nbsp;&nbsp;yurd nisgili motivl\u0259ri d\u0259 ac\u0131 k\u0259d\u0259rl\u0259 dil\u0259 g\u0259tirilir. Az\u0259rbaycan torpaqlar\u0131n\u0131n uzun ill\u0259r&nbsp;&nbsp;i\u015f\u011fal alt\u0131nda&nbsp;&nbsp;qalmas\u0131ndan do\u011fan bu k\u0259d\u0259r&nbsp;&nbsp;C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin son ill\u0259rd\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 ald\u0131\u011f\u0131 \u015feirl\u0259rd\u0259 sevinc nidas\u0131 il\u0259 \u0259v\u0259zl\u0259nir. Q\u0259m notlar\u0131&nbsp;&nbsp;\u00f6z yerini&nbsp;&nbsp;b\u00f6y\u00fck&nbsp;&nbsp;z\u0259f\u0259rd\u0259n do\u011fan \u015fadl\u0131q duy\u011fusuna verir,. Bel\u0259likl\u0259, \u201cUnutma, Qaraba\u011f Az\u0259rbaycand\u0131r\u201d,&nbsp;&nbsp;\u201cBizimdir\u201d,&nbsp;&nbsp;\u201cAli Ba\u015f Komandan, biz s\u0259ninl\u0259yik!\u201d,&nbsp;&nbsp;\u201cBu torpaq s\u0259nindir\u201d, \u201c\u00dc\u00e7r\u0259ngli bayra\u011f\u0131m, z\u0259f\u0259r bizimdir\u201d, \u201cG\u00fcn o g\u00fcn oldu\u201d kimi \u015feirl\u0259rd\u0259 z\u0259f\u0259r \u0259tirli g\u00fcnl\u0259rin sonsuz f\u0259r\u0259hi, q\u00fcruru, \u0259z\u0259m\u0259ti t\u0259r\u0259nn\u00fcm edilir. Bu \u015feirl\u0259rd\u0259n birind\u0259&nbsp;&nbsp;\u201cg\u00fcn o g\u00fcn olsun\u201d \u2013 el alq\u0131\u015f\u0131n\u0131n realla\u015fd\u0131\u011f\u0131, 30 il h\u0259mv\u0259t\u0259nl\u0259rimizin bir-birin\u0259 \u201cg\u00fcn o g\u00fcn olsun ki, bayramlar\u0131 \u015eu\u015fada, K\u0259lb\u0259c\u0259rd\u0259 qeyd ed\u0259k, tonqal qalayaq\u201d dil\u0259yinin ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdiyi,&nbsp;&nbsp;b\u00f6y\u00fck z\u0259f\u0259r sevincinin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131&nbsp;&nbsp;G\u00dcN&nbsp;&nbsp;x\u00fcsusi co\u015fqu il\u0259 t\u0259r\u0259nn\u00fcm edilir.&nbsp;&nbsp;B\u0259z\u0259n k\u00fcsk\u00fcn \u00fcmidl\u0259, b\u0259z\u0259n susqun \u00fcr\u0259kl\u0259 \u201cg\u00fcn o g\u00fcn olsun\u201d dey\u0259n xalq\u0131m\u0131z\u0131n sonunda \u00f6z arzusuna \u00e7atd\u0131\u011f\u0131, h\u0259min g\u00fcn g\u0259ldiyi \u00fc\u00e7\u00fcn&nbsp;&nbsp;yer\u0259-g\u00f6y\u0259 s\u0131\u011fmayan lirik q\u0259hr\u0259man\u0131n sevincd\u0259n \u00f6z\u00fcn\u0259 yer tapmad\u0131\u011f\u0131 bu \u015f\u0259kild\u0259 ifad\u0259 edilir:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cG\u00fcn o g\u00fcn olsun\u201d, &#8211; dedik,-<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cG\u0259l\u0259n il tonqal \u00e7ataq<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u015eu\u015fada, K\u0259lb\u0259c\u0259rd\u0259.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bir c\u00fcml\u0259y\u0259 s\u0131\u011f\u0131nd\u0131<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>D\u00fcnya boyda dil\u0259k d\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8230;\u0130ll\u0259rl\u0259 q\u0131z\u0131nmad\u0131q<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>H\u0259r al\u0131\u015fan tonqal\u0131n<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u0130stisin\u0259, oduna.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00dcz\u00fcm\u00fczd\u0259 don g\u00fcl\u00fc\u015f,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Q\u0259lbimiz qan a\u011flad\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Qalad\u0131qca, arzular<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Sin\u0259mizi da\u011flad\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>\u015eeird\u0259ki \u201cYuxudurmu, \u0130lahi, \u015eu\u015fada yanan tonqal? \u201csual\u0131 bir g\u00f6z\u00fcm\u00fcz \u015f\u0259hidl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn a\u011flark\u0259n, dig\u0259r g\u00f6z\u00fcm\u00fczd\u0259n q\u0259l\u0259b\u0259mizin sevinc&nbsp;&nbsp;ya\u015flar\u0131 axan o g\u00fcnl\u0259rin d\u0259rin&nbsp;&nbsp;ya\u015fant\u0131lar\u0131n\u0131, h\u0259y\u0259can\u0131n\u0131 xat\u0131rlad\u0131r.&nbsp;&nbsp;C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin yazd\u0131\u011f\u0131 kimi,&nbsp;&nbsp;h\u0259min g\u00fcnl\u0259rd\u0259 d\u0259, indi d\u0259 Bak\u0131, Quba, L\u0259nk\u0259ran, Qazax, \u015e\u0259ki, Nax\u00e7\u0131van, h\u0259tta T\u0259briz&#8230;&nbsp;&nbsp;&#8212; b\u00fct\u00f6v bir Az\u0259rbaycan \u015eu\u015fada yanan tonqal\u0131n istisin\u0259 q\u0131z\u0131nd\u0131q:<\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259n varsan, al\u0131\u015f\u0131rsan,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Ya\u015fa , tonqal\u0131m, ya\u015fa!<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cG\u00fcn o g\u00fcn olsun\u201d, &#8211; dedik,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>G\u00fcn bu g\u00fcn oldu, \u015eu\u015fa.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fct\u00fcn duy\u011fular\u0131n a\u00e7ar\u0131 e\u015fqdir, bu,&nbsp;&nbsp;\u0259srl\u0259rin h\u0259yat t\u0259cr\u00fcb\u0259sinin isbatlad\u0131\u011f\u0131 bir aksiomdur.&nbsp;&nbsp;C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin \u015feirl\u0259rind\u0259 e\u015fq \u2013 b\u00f6y\u00fck \u0259m\u0259k ist\u0259y\u0259n, sahib \u00e7\u0131xd\u0131\u011f\u0131n zaman \u0259sil m\u0259h\u0259bb\u0259t\u0259 \u00e7evril\u0259n \u00fclvi bir duy\u011fudur. E\u015fq \u2013 ail\u0259dir, qurdu\u011fun isti yuva, \u00fcr\u0259yinin odu il\u0259 yand\u0131rd\u0131\u011f\u0131n,&nbsp;&nbsp;qorudu\u011fun ocaqd\u0131r,&nbsp;&nbsp;\u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131d\u0131r, s\u0259daq\u0259tdir, v\u0259fad\u0131r&#8230;&nbsp;&nbsp;&nbsp;M\u00fc\u0259llifin \u00f6z s\u00f6zl\u0259ri il\u0259 des\u0259k, bu \u015feirl\u0259rd\u0259 \u201csevginin dad\u0131, r\u0259ngi, qoxusu\u201d&nbsp;&nbsp;bir ba\u015fqad\u0131r. Naz etm\u0259y\u0259 yol a\u00e7d\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn k\u00fcsm\u0259kd\u0259n xo\u015fu g\u0259l\u0259n, yar k\u00f6nl\u00fcn\u00fc alanda h\u0259r incikliyi unudan, evd\u0259 o\u011ful-u\u015faq sevin\u0259nd\u0259 ruhu rahatl\u0131q tapan, sevgisi \u015feir\u0259-s\u0259n\u0259t\u0259, kainat\u0131n nizam\u0131na, m\u00f6vcud olan b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011fa vur\u011funlu\u011funu art\u0131ran, \u00f6m\u00fcr yolda\u015f\u0131n\u0131n z\u0259r kimi q\u0259dir-qiym\u0259tini bil\u0259n g\u0259nc qad\u0131n bu \u015feirl\u0259rin r\u0259\u011fb\u0259t do\u011furan&nbsp;&nbsp;lirik q\u0259hr\u0259man\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin \u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131na h\u0259sr etdiyi \u015feirl\u0259rd\u0259 tamamil\u0259 f\u0259rqli \u201cbir ab-hava\u201d var. Ba\u015fdan -ba\u015fa ail\u0259 m\u00fcq\u0259dd\u0259sliyini t\u0259r\u0259nn\u00fcm ed\u0259n bu poetik d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259r xalq\u0131m\u0131z\u0131n milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r sistemind\u0259 evin ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n apar\u0131c\u0131 m\u00f6vqeyini, \u00e7alar\u0131nda qay\u011f\u0131 v\u0259 sevginin birl\u0259\u015fdiyi qoruyuculuq, r\u0259hb\u0259rlik funksiyas\u0131n\u0131 ayd\u0131n n\u0259z\u0259r\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r.&nbsp;&nbsp;&nbsp;\u201c\u00d6m\u00fcr yolda\u015f\u0131\u201d \u015feirind\u0259 oxuyuruq:<\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259n ki anlay\u0131ram z\u0259r qiym\u0259tini,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>N\u0259f\u0259sin olmasa, s\u00f6n\u0259r bu ocaq.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Qanad\u0131n g\u0259rilmi\u015f ba\u015f\u0131m\u0131z \u00fcstd\u0259,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259nsiz quru da\u015fa d\u00f6n\u0259r bu ocaq.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>V\u0259 bu \u201cBab\u0259k bil\u0259kli\u201d, ail\u0259 t\u0259m\u0259lin\u0259 \u201ch\u0259r qoydu\u011fu da\u015fa v\u0259t\u0259n dey\u0259n\u201d, alovu gur yanan bir&nbsp;&nbsp;ocaq \u00e7atan, \u201c\u015fir \u00fcr\u0259kli\u201d&nbsp;&nbsp;Az\u0259rbaycan \u0259rinin fikri o\u011ful-u\u015faq, qurdu\u011fu, \u00fcst\u00fcnd\u0259 \u0259sdiyi yuvad\u0131r.&nbsp;&nbsp;Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 o yuvan\u0131 h\u0259yat\u0131n b\u00fct\u00fcn f\u0131rt\u0131nalar\u0131ndan qorumaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6m\u00fcrl\u00fck m\u00fcbariz\u0259d\u0259dir:<\/p>\n\n\n\n<p><em>G\u00f6yd\u0259 buludlara, yerd\u0259 k\u00fcl\u0259y\u0259<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bir s\u0259rh\u0259d \u00e7\u0259kirs\u0259n, d\u0259ym\u0259sin biz\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>H\u0259r soyuq, h\u0259r p\u00fcnhan, h\u0259r yad bax\u0131\u015fdan<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>El\u0259 qoruyursan, g\u0259lm\u0259y\u0259k g\u00f6z\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Bu ail\u0259 sevgisinin h\u00fcdudsuzlu\u011fu sonsuz r\u0259\u011fb\u0259t do\u011furmaqla yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 klassik \u015feirimizd\u0259n&nbsp;&nbsp;b\u0259ri v\u0259rdi\u015f etdiyimiz \u201csevgilil\u0259r qovu\u015fmayanda sevgi&nbsp;&nbsp;e\u015fq m\u0259rt\u0259b\u0259sin\u0259 y\u00fcks\u0259lir\u201d q\u0259na\u0259tini tamamil\u0259&nbsp;&nbsp;alt-\u00fcst edir. S\u0259ad\u0259tind\u0259n z\u00f6vq alan, ona yorulmadan \u0259m\u0259k ver\u0259n,&nbsp;&nbsp;qiym\u0259tini bil\u0259n, ail\u0259 m\u00fcq\u0259dd\u0259sliyini e\u015fqin \u0259n uca zirv\u0259si sanan a\u015fiql\u0259r bizi inand\u0131r\u0131r ki, m\u0259hz ail\u0259 h\u0259yat\u0131nda sev\u0259nl\u0259r bir-birini tamamlay\u0131r, bir b\u00fct\u00fcn olur. \u201cM\u0259n- S\u0259n\u201d \u015feirind\u0259 oldu\u011fu kimi&#8230;.<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u018fn g\u00f6z\u0259l f\u0259sild\u0259, \u0259n g\u00f6z\u0259l g\u00fcnd\u0259<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259n el\u0259 s\u0259n oldum, s\u0259n d\u0259 m\u0259n oldun.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bahar \u00e7i\u00e7\u0259yind\u0259, g\u00fcz x\u0259z\u0259lind\u0259<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259n el\u0259 s\u0259n oldum, s\u0259n d\u0259 m\u0259n oldun.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00c7i\u00e7\u0259k k\u00f6rp\u0259l\u0259rin s\u0259s-s\u0259mirind\u0259,&nbsp;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Oca\u011f\u0131 isid\u0259n od h\u0259nirind\u0259,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u00fcfr\u0259nin \u0259n \u015firin naz-nem\u0259tind\u0259<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259n el\u0259 s\u0259n oldum, s\u0259n d\u0259 m\u0259n oldun.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>\u00dclvi sevginin do\u011furdu\u011fu bu b\u00fct\u00fcnl\u00fck, bi\u00fct\u00f6vl\u00fck duy\u011fusuna inand\u0131ran misralardan sonra \u201cS\u0259n i\u015f\u0259 yollananda dar\u0131x\u0131ram evd\u0259 m\u0259n\u201d dey\u0259n qad\u0131n\u0131n i\u015fd\u0259n ev\u0259 g\u0259l\u0259n\u0259d\u0259k h\u0259yat yolda\u015f\u0131n\u0131 intizarla g\u00f6zl\u0259m\u0259sin\u0259 i\u015far\u0259 ed\u0259n, bu bir ne\u00e7\u0259 saatl\u0131q&nbsp;&nbsp;h\u0259sr\u0259td\u0259n \u015fikay\u0259ti ifad\u0259 ed\u0259n \u201cnolar, m\u0259ni d\u0259 apar\u201d&nbsp;&nbsp;fikri son d\u0259r\u0259c\u0259 s\u0259mimi s\u0259sl\u0259nir.<\/p>\n\n\n\n<p>A\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 misralar da onun uzun&nbsp;&nbsp;ill\u0259r boyu \u00f6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131na sevgisini q\u0259lbind\u0259&nbsp;&nbsp;b\u00f6y\u00fcd\u00fcb \u0259zizl\u0259diyini, d\u00fcnya&nbsp;&nbsp;i\u00e7ind\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyas\u0131 oldu\u011funu&nbsp;&nbsp;t\u0259sdiql\u0259yir:<\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259n ki m\u0259nim yer k\u00fcr\u0259ms\u0259n,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259n ki s\u0259nin qoynundayam.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259n yoxsansa, m\u0259n d\u0259 yoxam,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259n d\u0259nizs\u0259n, m\u0259n adayam.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>(\u201cAda\u201d)<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>C\u0259vahir Tanr\u0131verdinin do\u011fmalar\u0131na \u2013 anas\u0131na, atas\u0131na, \u00f6vladlar\u0131na&#8230; ithaf etdiyi \u015feirl\u0259ri var. Lakin bu \u015feirl\u0259r i\u00e7\u0259risind\u0259 qaynatas\u0131 \u018fzizxan Tanr\u0131verdiy\u0259 h\u0259sr etdiyi \u015feirl\u0259r x\u00fcsusi bir \u00e7\u0259kiy\u0259 malikdir. Ata q\u0259d\u0259r \u0259ziz, t\u0259kc\u0259 universitetd\u0259 ona d\u0259rs dediyi \u00fc\u00e7\u00fcn, magistr dissertasiyas\u0131n\u0131n elmi r\u0259hb\u0259ri&nbsp;&nbsp;oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn yox, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 h\u0259yat\u0131 \u00f6yr\u0259tm\u0259kd\u0259 \u00f6n\u0259mli rolu olan b\u00f6y\u00fck m\u00fc\u0259llimi, sevgisi, qay\u011f\u0131s\u0131 il\u0259&nbsp;&nbsp;\u0259v\u0259zsiz do\u011fmas\u0131na \u00e7evril\u0259n \u018fzizxan&nbsp;&nbsp;Tanr\u0131verdi&#8230;&nbsp;&nbsp;Kitabda \u201cYerin yaman g\u00f6r\u00fcn\u00fcr\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda toplanan \u015feirl\u0259rd\u0259 alim, \u015f\u0259xsiyy\u0259t, alovlu v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r, qay\u011f\u0131ke\u015f ata, ail\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131, b\u00f6y\u00fck T\u00fcrk\u00e7\u00fc \u018fzizxan Tanr\u0131verdinin dol\u011fun obraz\u0131 yarad\u0131l\u0131b. Bu \u015feirl\u0259rin h\u0259r birind\u0259 g\u0259nc \u015fairin \u00f6z t\u0259r\u0259nn\u00fcm obyektin\u0259 b\u00f6y\u00fck sevgisi b\u0259dii \u0259ksini tap\u0131b. D\u0259d\u0259 Qorquddan yaza-yaza Qorqud m\u00fcdrikliyi zirv\u0259sin\u0259 y\u00fcks\u0259l\u0259n,milli&nbsp;&nbsp;tarix\u0259 i\u015f\u0131q tutub bu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u0259 d\u0259y\u0259r qatan, g\u0259l\u0259n n\u0259sill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn s\u00f6zl\u0259ri se\u00e7ib saxlayan, \u0259n b\u00f6y\u00fck varidat\u0131 milli \u0259xlaqi d\u0259y\u0259rl\u0259r v\u0259 T\u00fcrk m\u0259n\u0259viyyat\u0131 olan uca bir insandan&nbsp;&nbsp;b\u0259hs ed\u0259n misralar g\u00f6zl\u0259rimiz \u00f6n\u00fcnd\u0259&nbsp;&nbsp;b\u00fct\u00f6v bir \u00f6mr\u00fcn epopeyas\u0131n\u0131 canland\u0131r\u0131r.&nbsp;&nbsp;Bu \u015feirl\u0259r \u0259ziz bir insan\u0131n cismani yoxlu\u011funun \u0259n a\u011f\u0131r yuxu kimi t\u0259siri, onun erk\u0259n v\u0259fat\u0131n\u0131n do\u011furdu\u011fu nisgil, ac\u0131 q\u0259m-k\u0259d\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, m\u0259nal\u0131 bir \u00f6mr\u00fcn dastan\u0131n\u0131 dan\u0131\u015f\u0131r.&nbsp;&nbsp;Bu \u00f6rn\u0259k h\u0259yat\u0131n&nbsp;&nbsp;\u00e7\u0131ra\u011f\u0131n\u0131n \u0259b\u0259di yanaca\u011f\u0131na, n\u0259sill\u0259rin yolunu ayd\u0131nladaca\u011f\u0131na \u00fcmud v\u0259 inam\u0131&nbsp;&nbsp;ifad\u0259 edir:<\/p>\n\n\n\n<p><em>H\u0259r g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rl\u0259<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259ni elmin ya\u015fadacaq.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bu \u0259srin Qorqud atas\u0131<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>D\u0259d\u0259 \u018fzizxan qalacaq.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>(\u201cKitablar\u0131n canl\u0131 abid\u0259l\u0259rdir\u201d)<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;&nbsp;V\u0259t\u0259n \u00fc\u00e7\u00fcn can\u0131n\u0131 f\u0259da ed\u0259n \u015f\u0259hidl\u0259r, q\u0259l\u0259min\u0259 sar\u0131l\u0131b s\u00f6z\u00fc il\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n \u015fairl\u0259r, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6mr\u00fcn\u00fc&nbsp;&nbsp;mill\u0259tin , V\u0259t\u0259nin bu g\u00fcn\u00fc,&nbsp;&nbsp;sabah\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u015fam kimi \u0259rid\u0259n Q\u0259nir\u0259 Pa\u015fayeva t\u0259k q\u0259hr\u0259man Az\u0259rbaycan \u00f6vladlar\u0131&nbsp;&nbsp;C\u0259vahir Tanr\u0131verdi \u015feirl\u0259rind\u0259 sonsuz sevgi v\u0259 ehtiramla an\u0131l\u0131r, t\u0259r\u0259nn\u00fcm edilir. \u201cS\u0259n d\u0259nizs\u0259n, m\u0259n ada\u201d kitab\u0131 g\u0259nc \u015fairin oxucularla ilk g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcd\u00fcr. \u00dcmid edir\u0259m ki, ilk \u015feirl\u0259r kitab\u0131n\u0131n do\u011furdu\u011fu t\u0259\u0259ss\u00fcrat C\u0259vahir Tanr\u0131verdini q\u0259l\u0259m\u0259 daha m\u00f6hk\u0259m sar\u0131lma\u011fa, s\u00f6zd\u0259n sars\u0131lmaz qala ucaltma\u011fa ruhland\u0131racaq.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u201c\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>(10.12.2025)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u0259nb\u0259: <a href=\"https:\/\/edebiyyatveincesenet.az\/\">https:\/\/edebiyyatveincesenet.az\/<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u0259ran\u0259 Turan R\u0259himli, \u015fair, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas, filologiyaelml\u0259ri doktoru, dosent. \u201c\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t\u201d \u00fc\u00e7\u00fcn C\u0259vahir Tanr\u0131verdi m\u0259suliyy\u0259ti, \u00f6z \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 h\u00f6rm\u0259ti, milli-m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 s\u0259daq\u0259ti il\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259t v\u0259 r\u0259\u011fb\u0259timi qazanan t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rimd\u0259n olub. H\u0259l\u0259 ilk tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m vaxtlardan do\u011fuldu\u011fu torpa\u011f\u0131n \u2013 Qazax elinin insanlar\u0131na xas olan \u015firin s\u00f6z\u00fc-s\u00f6hb\u0259ti, g\u00f6z\u0259l nitqi, saz \u00e7alma\u011f\u0131, b\u0259dii qira\u0259ti il\u0259 diqq\u0259timi c\u0259lb edib. Onu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-50078","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50078","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=50078"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50078\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":50091,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50078\/revisions\/50091"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=50078"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=50078"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=50078"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}