{"id":52383,"date":"2026-07-29T10:00:00","date_gmt":"2026-07-29T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=52383"},"modified":"2026-07-29T16:03:32","modified_gmt":"2026-07-29T12:03:32","slug":"muasir-az%c9%99rbaycan-r%c9%99ngkarliginda-nat%c9%99van-obrazi","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=52383","title":{"rendered":"M\u00fcasir Az\u0259rbaycan r\u0259ngkarl\u0131\u011f\u0131nda Nat\u0259van obraz\u0131"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/azertag.az\/files\/2026\/2\/1200x630\/1785309199175316834_1200x630.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em><strong><a href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>\u00a0Xur\u015fidbanu Nat\u0259vana h\u0259sr olunan yaz\u0131lar silsil\u0259sini davam etdirir<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u00fcasir Az\u0259rbaycan r\u0259ngkarl\u0131\u011f\u0131nda Nat\u0259van m\u00f6vzusuna m\u00fcraci\u0259t ed\u0259n \u0259s\u0259rl\u0259r aras\u0131nda T\u0259ran\u0259 Seyidin 2022-ci ild\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 \u201cXur\u015fidbanu Nat\u0259van\u201d \u0259s\u0259ri x\u00fcsusi maraq do\u011furur. R\u0259ssam tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259tin obraz\u0131n\u0131 klassik realist portret prinsipl\u0259ri il\u0259 deyil, dekorativ v\u0259 ekspressiv t\u0259svir vasit\u0259l\u0259ri il\u0259 t\u0259qdim edib. \u018fs\u0259rin kompozisiyas\u0131nda Nat\u0259van fiquru \u00f6n planda yerl\u0259\u015fdirilmi\u015fdir. Lakin burada \u0259sas diqq\u0259t yaln\u0131z portret ox\u015farl\u0131\u011f\u0131na deyil, obraz\u0131n \u0259traf\u0131nda qurulmu\u015f b\u0259dii m\u00fchit\u0259 y\u00f6n\u0259lir. Arxa planda g\u00f6r\u00fcn\u0259n ornamental elementl\u0259r, m\u00fcr\u0259kk\u0259b nax\u0131\u015f sistemi v\u0259 r\u0259ngl\u0259rin dinamik qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259si Nat\u0259van\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 m\u0259d\u0259ni m\u00fchiti xat\u0131rlad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bunu&nbsp;<a href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 \u0130nc\u0259s\u0259n\u0259t Universitetinin (ADM\u0130U) T\u0259sviri s\u0259n\u0259t tarixi v\u0259 n\u0259z\u0259riyy\u0259si kafedras\u0131n\u0131n m\u00fcdiri, s\u0259n\u0259t\u015f\u00fcnasl\u0131q \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru, dosent Aslan X\u0259lilov deyib.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">O diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131b ki, \u0259s\u0259rin diqq\u0259t\u00e7\u0259k\u0259n x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rind\u0259n biri p\u0259nc\u0259r\u0259 motividir. \u201cNat\u0259van sanki ke\u00e7mi\u015fl\u0259 bu g\u00fcn aras\u0131nda qurulmu\u015f simvolik bir \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259nin i\u00e7\u0259risind\u0259 t\u0259qdim edilir. Bu p\u0259nc\u0259r\u0259 yaln\u0131z memarl\u0131q elementi deyil, tarixi yadda\u015fa a\u00e7\u0131lan m\u0259n\u0259vi ke\u00e7id rolunu oynay\u0131r. Tama\u015fa\u00e7\u0131 Nat\u0259vana sad\u0259c\u0259 portret kimi deyil, \u0259srl\u0259ri a\u015faraq m\u00fcasir d\u00f6vr\u0259 g\u0259l\u0259n milli-m\u0259d\u0259ni irsin da\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 kimi bax\u0131r. Kompozisiyada nar, \u00e7i\u00e7\u0259k v\u0259 ornamental motivl\u0259r d\u0259 x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Az\u0259rbaycan t\u0259sviri s\u0259n\u0259tind\u0259 nar m\u0259hsuldarl\u0131\u011f\u0131n, h\u0259yat\u0131n, b\u0259r\u0259k\u0259tin v\u0259 milli kimliyin r\u0259mzl\u0259rind\u0259n biridir. Nat\u0259van\u0131n yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda yerl\u0259\u015fdirilmi\u015f narlar onun yaln\u0131z \u015fair\u0259 deyil, h\u0259m d\u0259 xalq\u0131n m\u0259n\u0259vi s\u0259rv\u0259ti kimi q\u0259bul edilm\u0259sin\u0259 i\u015far\u0259dir. \u018fs\u0259rin r\u0259ng h\u0259llind\u0259 mavi, b\u0259n\u00f6v\u015f\u0259yi, q\u0131z\u0131l\u0131 v\u0259 \u00e7\u0259hray\u0131 tonlar \u00fcst\u00fcnl\u00fck t\u0259\u015fkil edir. Bu r\u0259ngl\u0259r \u0259s\u0259r\u0259 h\u0259m dekorativ z\u0259nginlik, h\u0259m d\u0259 emosional d\u0259rinlik qazand\u0131r\u0131r. X\u00fcsusil\u0259 mavi r\u0259ngl\u0259rin dominantl\u0131\u011f\u0131 Nat\u0259van obraz\u0131na poetik v\u0259 romantik xarakter verir. R\u0259ng qatlar\u0131n\u0131n s\u0259rb\u0259st t\u0259tbiqi kompozisiyan\u0131n canl\u0131 v\u0259 dinamik g\u00f6r\u00fcnm\u0259sini t\u0259min edir\u201d,- dey\u0259 A.X\u0259lilov \u0259lav\u0259 edib.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dosent \u0259s\u0259rd\u0259 Nat\u0259van\u0131n bax\u0131\u015flar\u0131n\u0131n x\u00fcsusi diqq\u0259t \u00e7\u0259kdiyini deyib: \u201cBu bax\u0131\u015flar n\u0259 tamamil\u0259 ke\u00e7mi\u015f\u0259, n\u0259 d\u0259 indiki zamana y\u00f6n\u0259lmi\u015fdir. Sanki r\u0259ssam onu zaman\u0131n f\u00f6vq\u00fcnd\u0259 dayanan m\u0259n\u0259vi d\u0259y\u0259r kimi t\u0259qdim edir. M\u0259hz buna g\u00f6r\u0259 \u0259s\u0259r tarixi portret olmaqdan daha \u00e7ox m\u00fcasir b\u0259dii d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259nin Nat\u0259vana m\u00fcnasib\u0259tinin ifad\u0259si kimi qiym\u0259tl\u0259ndiril\u0259 bil\u0259r. N\u0259tic\u0259 etibaril\u0259, Az\u0259rbaycan r\u0259ngkarl\u0131\u011f\u0131nda Xur\u015fudbanu Nat\u0259van obraz\u0131 uzun ill\u0259r \u0259rzind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif b\u0259dii istiqam\u0259tl\u0259rd\u0259 inki\u015faf etmi\u015fdir. Realist portretl\u0259rd\u0259n ba\u015flayaraq poetik-simvolik kompozisiyalara, tarixi-s\u00fcjetli \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259n m\u00fcasir dekorativ h\u0259ll\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r geni\u015f yarad\u0131c\u0131l\u0131q spektri formala\u015fm\u0131\u015fd\u0131r. Bu \u0259s\u0259rl\u0259rin h\u0259r biri Nat\u0259van \u015f\u0259xsiyy\u0259tinin ayr\u0131-ayr\u0131 c\u0259h\u0259tl\u0259rini \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xarsa da, onlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131 birl\u0259\u015fdir\u0259n \u0259sas x\u00fcsusiyy\u0259t \u015fair\u0259nin milli m\u0259d\u0259niyy\u0259t tarixind\u0259 tutdu\u011fu y\u00fcks\u0259k m\u00f6vqenin t\u0259sdiqidir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Az\u0259rbaycan r\u0259ssamlar\u0131 Nat\u0259van\u0131 t\u0259kc\u0259 \u015fair\u0259 v\u0259 xan q\u0131z\u0131 kimi deyil, h\u0259m d\u0259 m\u0259n\u0259vi ucal\u0131\u011f\u0131n, xeyirxahl\u0131\u011f\u0131n, maarif\u00e7iliyin, ana m\u0259h\u0259bb\u0259tinin, Qaraba\u011f sevgisinin v\u0259 milli \u00f6z\u00fcn\u00fcd\u0259rkin b\u0259dii r\u0259mzi kimi t\u0259qdim etmi\u015fl\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 Nat\u0259van m\u00f6vzusu Az\u0259rbaycan t\u0259sviri s\u0259n\u0259tind\u0259 daim aktuall\u0131\u011f\u0131n\u0131 qoruyan v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sil r\u0259ssamlar \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131q m\u0259nb\u0259yi olaraq qalan m\u00fch\u00fcm m\u00f6vzulardan biri hesab olunur\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><sub><em><strong>M\u00fcxbir \u2013 Fidan \u018flizad\u0259<\/strong><\/em><\/sub><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>M\u0259nb\u0259:\u00a0<\/strong><a href=\"https:\/\/azertag.az\/\">https:\/\/azertag.az\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>AZ\u018fRTAC\u00a0Xur\u015fidbanu Nat\u0259vana h\u0259sr olunan yaz\u0131lar silsil\u0259sini davam etdirir M\u00fcasir Az\u0259rbaycan r\u0259ngkarl\u0131\u011f\u0131nda Nat\u0259van m\u00f6vzusuna m\u00fcraci\u0259t ed\u0259n \u0259s\u0259rl\u0259r aras\u0131nda T\u0259ran\u0259 Seyidin 2022-ci ild\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 \u201cXur\u015fidbanu Nat\u0259van\u201d \u0259s\u0259ri x\u00fcsusi maraq do\u011furur. R\u0259ssam tarixi \u015f\u0259xsiyy\u0259tin obraz\u0131n\u0131 klassik realist portret prinsipl\u0259ri il\u0259 deyil, dekorativ v\u0259 ekspressiv t\u0259svir vasit\u0259l\u0259ri il\u0259 t\u0259qdim edib. \u018fs\u0259rin kompozisiyas\u0131nda Nat\u0259van fiquru \u00f6n planda yerl\u0259\u015fdirilmi\u015fdir. Lakin burada &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[49],"tags":[],"class_list":["post-52383","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-medeniyyat","latest_post"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52383","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=52383"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52383\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52386,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/52383\/revisions\/52386"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=52383"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=52383"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=52383"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}