{"id":21637,"date":"2016-08-11T11:00:35","date_gmt":"2016-08-11T07:00:35","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=21637"},"modified":"2016-08-11T17:44:00","modified_gmt":"2016-08-11T13:44:00","slug":"rafiq-oday-5","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=21637","title":{"rendered":"Riyaz DEM\u0130R\u00c7\u0130.&#8221;\u0130lm-\u00fc \u0130rfan\u2019da Yunus EMRE&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/rdh.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/rdh-300x300.jpg\" alt=\"rdh\" width=\"300\" height=\"300\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-21414\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/rdh-300x300.jpg 300w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/rdh-150x150.jpg 150w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/rdh-768x768.jpg 768w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/rdh.jpg 900w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Azerbaycan\u0131n K\u00fclt\u00fcr ve Edebiyat Portal\u0131n\u0131n Irak temsilcisi<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131nda g\u00fcne\u015f gibi parlayan ve b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya k\u00fclt\u00fcrlerine \u00e7evirilen her dillerin destanl\u0131k rol\u00fcn\u00fc alan azami Yunus Emre adl\u0131 T\u00fcrk \u015fairi eserlerinin felsefe ve d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda fikir haline gelmi\u015ftir. \u015eiirlerinin en b\u00fcy\u00fck \u00f6zelliklerinden biri sadeliktir. B\u00fct\u00fcn sadeliklerine ra\u011fmen paha bi\u00e7ilmez bilim seviyesine gelmi\u015ftir. <\/p>\n<p>Yunus Emre\u2019nin bu de\u011ferli eserleri o kadar renkli ve \u00e7a\u011fda\u015fl\u0131k niteliklerine sahip ki, \u00e7a\u011flar boyu hala etkisi b\u00fct\u00fcn ku\u015faklarda kalm\u0131\u015f durumda. Yeni nesiller bile Yunus Emre\u2019nin ne kadar tan\u0131d\u0131klar\u0131ndan malumdur. Onun pahas\u0131 bi\u00e7ilmez eserleri gelecek nesillere bile b\u00fct\u00fcn emanetle ta\u015f\u0131nacakt\u0131r. Onun eserleri b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 atas\u00f6zleri gibi miraslara sahip olmu\u015f. Edebiyat ve k\u00fclt\u00fcr alan\u0131nda inan\u0131lmaz b\u00fcy\u00fck bir y\u00fck olmu\u015f vaziyette. Bu y\u00fckl\u00fc miras k\u00fct\u00fcphanelerin raflar\u0131n \u00e7o\u011funu i\u015fgal etmi\u015f durumda. Yazarlar\u0131m\u0131z ve ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131m\u0131z bile onun baz\u0131 \u015fiir c\u00fcmleleri hakk\u0131nda nice ve nice kitaplar bast\u0131rm\u0131\u015flar. Onun bu azami eserleri akademik bilimlere kadar y\u00fckselmi\u015f durumda.<\/p>\n<p>Yunus Emre\u2019nin \u015fiir destanlar\u0131 y\u00fcceli\u011fin aras\u0131nda zenginlikleriyle tan\u0131nmakta olmu\u015f ve felsefe bilimine kadar derinlikte i\u015flemi\u015f. Bu ka\u00e7 c\u00fcmleler onun deniz gibi eserlerinden bir damlac\u0131k olarak \u00f6rne\u011fini getirmi\u015fimdir.  <\/p>\n<p>((S\u00f6z Ola Kese Sava\u015f\u0131))<\/p>\n<p>Keleci bilen ki\u015finin y\u00fcz\u00fcn\u00fc a\u011f ede bir s\u00f6z<br \/>\nS\u00f6z\u00fc pi\u015firip diyenin i\u015fini sa\u011f ede bir s\u00f6z<\/p>\n<p>S\u00f6z ola kese sava\u015f\u0131 s\u00f6z ola bitire ba\u015f\u0131<br \/>\nS\u00f6z ola a\u011f\u0131l\u0131 a\u015f\u0131 bal ile ya\u011f ede bir s\u00f6z<\/p>\n<p>Kelecilerin pi\u015firgil yaramaz\u0131n\u0131 \u015fe\u015firgil<br \/>\nS\u00f6z\u00fcn us ile d\u00fc\u015f\u00fcrgil dimegil \u00e7a\u011f ede bir s\u00f6z<\/p>\n<p>Gel ah\u00ee ey \u015fehriy\u00e2ri s\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc dinle b\u00e2ri<br \/>\nHez\u00e2r gevher \u00fc din\u00e2r\u0131 kara tapra\u011f ede bir s\u00f6z<\/p>\n<p>Ki\u015fi bile s\u00f6z demini demeye s\u00f6z\u00fcn kemini<br \/>\nBu cih\u00e2n cehennemini sekiz u\u00e7ma\u011f ede bir s\u00f6z<\/p>\n<p>Y\u00fcr\u00fc y\u00fcr\u00fc yolun ile g\u00e2fil olma bilin ile<br \/>\nKey sak\u0131n ki dilin ile c\u00e2n\u0131na da\u011f ede bir s\u00f6z<\/p>\n<p>Y\u00fbnus imdi s\u00f6z yat\u0131ndan s\u00f6yle s\u00f6z\u00fc gayetinden<br \/>\nKey sak\u0131n o \u015feh kat\u0131ndan seni \u0131ra\u011f ede bir s\u00f6z<\/p>\n<p>Ulu \u015fairimizin \u015fiir eserleri b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleri \u00f6nderli\u011fi ile i\u015fgal etmek s\u00fcretiyle ilm\u00fc irfan, sevgi, muhabbet, ahlaki de\u011ferler, g\u00f6n\u00fclden \u00e7\u0131kan s\u00f6zler, din, bilim, bilhassa b\u00fct\u00fcn alanlarda \u00e7a\u011fda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korumakla halk\u0131n \u00f6nderli\u011fini g\u00f6ze alm\u0131\u015f. T\u00fcrkiye haritas\u0131nda her kes onu kendi memleketinde do\u011fdu\u011fu ve vefat etti\u011fini san\u0131r. Her kes kendi mallar\u0131 olarak sahiblenmekteler. Onun ad\u0131na nice medreseler, camii, tekkeler ve okullar bile a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f hala onun ilm\u00fc irfan\u0131n\u0131 de\u011ferlendirip ara\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 yapmaktalar. <\/p>\n<p>M\u00fctevazili\u011fi ile tan\u0131lan Yunus Emre, Y\u00fcce Rabbinin ilham\u0131 ve yetene\u011fi \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda beslendi\u011fini her kese aktaran \u015fiirlerinde bile i\u015faret eylemi\u015ftir. \u00d6rne\u011fim:<br \/>\n\u0130yi s\u00f6z\u00fcn asl\u0131n\u0131 bilen der derdi bu s\u00f6z nerden gelir?<br \/>\nS\u00f6z\u00fcn asl\u0131n\u0131 anlamayan san\u0131r bu s\u00f6z benden gelir<\/p>\n<p>Yunus Emre\u2019de Birlik ve Beraberlik d\u00fc\u015f\u00fcncesi, okudu\u011fumuz yazarlar\u0131n eserleri aras\u0131nda bilumum eserlerinde birlik ve beraberlikten s\u00f6z edince topluluklara seslenip fikir aray\u0131\u015flar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde birle\u015fmelerin mutlak s\u00fcretiyle eri\u015filmeleri ve birikim olmalar\u0131n\u0131 ima etmi\u015f durumdad\u0131r. Nitekim bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerinde musl\u00fcman \u00fcmmeti tavhid ile yeganeli\u011fi sadece Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n Kurani Kerim yolu ile benimsemi\u015f olan kural ve kaidelerin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda hemfikir ve birlik olmalar\u0131 kavram\u0131 ve anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 uygulamak yan\u0131nda insani de\u011ferlere sahip \u00e7\u0131kmalar\u0131n\u0131 tavsiye etmektedir. Y\u00fcce Rabbimiz kural ve kaideleri gere\u011fince felsefesini genel hatt\u0131n \u00fczerinde \u00e7izen EMRE, ayn\u0131 zamanda bat\u0131lar\u0131da uzak k\u0131lmamakla bir \u00e7a\u011fda\u015f ili\u015fki kurmak \u015feyvesini ortaya atmakla yeni aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131 bile \u00e7izmektedir.<\/p>\n<p>Birlik ve beraberlik d\u00fc\u015f\u00fcncesi \u00e7er\u00e7evesinde her \u015feyden \u00f6nce Yunus Emre insanl\u0131k de\u011ferlerini ve b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131n Baba ve Anneden bir olduklar\u0131n\u0131 hat\u0131rlatarak Adem ve Havva olay\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izerek bir geni\u015f kap\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131na vesile olmu\u015f durumda. i\u015fte bizim anlayaca\u011f\u0131m\u0131z ve bat\u0131l\u0131lar bile bu fikir ve d\u00fc\u015f\u00fcnceye istinaden i\u015fleyerek ortak noktalar\u0131n bulduklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131kca hazmettiklerini bir \u00e7ok platformlar\u0131nda itiraf etmi\u015flerdir.  <\/p>\n<p>Ancak insano\u011flu topluluklara ayr\u0131m\u0131 tarihin ilk g\u00fcnlerinden itibaren ba\u015flamas\u0131yla her kes bu fikir ve d\u00fc\u015f\u00fcnce yorumu ile kendi Tanr\u0131s\u0131n\u0131 ve Tanr\u0131 kural ile kaidelerini uygulamas\u0131 i\u00e7in \u00e7aba harcayarak do\u011fa ve evrende Tanr\u0131n\u0131n kim ve ne oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flad\u0131lar. Kimi ay kimi g\u00fcne\u015f kimi de hayvanlar oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flay\u0131p ibadet ettiler. Kimi de tai ve ah\u015faplardan dizay\u0131n ve \u00e7izilmi\u015f olan heykelleri ibadet etmi\u015f \u00e7a\u011flarda bulundular. <\/p>\n<p>Araplar\u0131n cahiliyet d\u00f6neminde hurmadan heykel yapt\u0131klar\u0131 ve ta\u015flar\u0131 ibadet etmekle Tanr\u0131n\u0131n tan\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 sanm\u0131\u015flard\u0131r. Budiler hala da inan\u00e7lar\u0131na g\u00f6re ta\u015flardan yap\u0131lan asya k\u0131tas\u0131 ve blo\u011fundaki heykeller onlar\u0131n semb\u00f6lik Tanr\u0131lar\u0131 oladu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcnerek yorum yapmaktalar. Hindistandaki hindozlar inek ve baz\u0131 hayvan \u00e7e\u015fitlerini ibadet etmekte devaml\u0131lar. I\u015fte Yunus Emre\u2019nin ilmi tasavvufunda her kesi \u00e7a\u011f\u0131r\u0131p g\u00f6r\u00fclmeyen dokunulmayan hissedilmeyen ama her nesnede ve her yerde ve her zaman bize en yak\u0131n olan bir yarat\u0131c\u0131dan s\u00f6z etmektedir. O da Esmai H\u00fcsnasiyle Y\u00fcce s\u0131fatlar\u0131n\u0131 tan\u0131tan Y\u00fcce Rabbimizin m\u00fc\u015fterek ilah\u0131 ve Tanr\u0131s\u0131 oldu\u011funu kan\u0131tlamak s\u00fcretiyle yola ba\u015flam\u0131\u015f ve insano\u011flunu bu u\u011furda ikna etmek yolunda felsefi d\u00fc\u015f\u00fcncelerini yaym\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Azerbaycan\u0131n K\u00fclt\u00fcr ve Edebiyat Portal\u0131n\u0131n Irak temsilcisi T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131nda g\u00fcne\u015f gibi parlayan ve b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya k\u00fclt\u00fcrlerine \u00e7evirilen her dillerin destanl\u0131k rol\u00fcn\u00fc alan azami Yunus Emre adl\u0131 T\u00fcrk \u015fairi eserlerinin felsefe ve d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda fikir haline gelmi\u015ftir. \u015eiirlerinin en b\u00fcy\u00fck \u00f6zelliklerinden biri sadeliktir. B\u00fct\u00fcn sadeliklerine ra\u011fmen paha bi\u00e7ilmez bilim seviyesine gelmi\u015ftir. Yunus Emre\u2019nin bu de\u011ferli eserleri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-21637","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-turkiy-dbiyyati"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21637","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21637"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21637\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21644,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21637\/revisions\/21644"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21637"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21637"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21637"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}