{"id":21833,"date":"2016-08-22T04:00:39","date_gmt":"2016-08-22T00:00:39","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=21833"},"modified":"2016-08-22T10:25:01","modified_gmt":"2016-08-22T06:25:01","slug":"doc-dr-alpaslan-demirgop-unv-domanic-ve-cevresi-tarihine-bir-bakis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=21833","title":{"rendered":"Do\u00e7. Dr. Alpaslan DEM\u0130R\/GOP \u00dcnv.&#8221;DOMAN\u0130\u00c7 VE \u00c7EVRES\u0130 TAR\u0130H\u0130NE B\u0130R BAKI\u015e&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/0900.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/0900-300x183.jpg\" alt=\"0900\" width=\"300\" height=\"183\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-21835\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/0900-300x183.jpg 300w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/0900-768x467.jpg 768w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/0900.jpg 960w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fck bir beylikten tarihi s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde \u00fc\u00e7 k\u0131taya h\u00fckmeden bir imparatorluk haline gelen Osmanl\u0131n\u0131n tarih sahnesine \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 d\u00f6nemin \u00e7a\u011fda\u015f kaynaklar\u0131 taraf\u0131ndan takip edilememektedir. Bu nedenle \u00f6zellikle Osmanl\u0131n\u0131n ilk 100-150 y\u0131ll\u0131k d\u00f6nemi, hanedan\u0131n men\u015fei, beyli\u011fin kurulu\u015f \u00f6ncesi ve sonras\u0131 siyasi faaliyetleri ve benzeri meseleler, kaynak eksikli\u011fi nedeniyle tam olarak anla\u015f\u0131lamamaktad\u0131r. \u0130lk Osmanl\u0131 tarihi kaynaklar\u0131n\u0131n Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin kurulu\u015fundan yakla\u015f\u0131k bir, bir bu\u00e7uk as\u0131r sonra yaz\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 ve hanedan\u0131n men\u015fei ve devletin kurulu\u015f safhas\u0131 ile ilgili farkl\u0131 rivayetler kaleme almalar\u0131 meseleyi daha da karma\u015f\u0131k ve tart\u0131\u015fmal\u0131 hale getirmektedir.<br \/>\nBilindi\u011fi \u00fczere T\u00fcrklerin 1071 Malazgirt Sava\u015f\u0131 \u00f6ncesinde ba\u015flayan Anadolu\u2019ya y\u00f6nelik faaliyetleri Malazgirt Sava\u015f\u0131 ile birlikte h\u0131z kazanm\u0131\u015f ve \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcrede Anadolu\u2019da Beylikler ve siyasi b\u00fct\u00fcnl\u00fck olu\u015fturan T\u00fcrkiye Sel\u00e7uklular\u0131 vas\u0131tas\u0131yla T\u00fcrk h\u00e2kimiyeti ba\u015flam\u0131\u015f oldu. XIII. asr\u0131n sonlar\u0131na gelindi\u011finde ise Anadolu\u2019nun art\u0131k bir T\u00fcrk yurdu haline geldi\u011fi ifade edilebilir. Bu T\u00fcrkle\u015fme s\u00fcreci, yabanc\u0131 tarih\u00e7ilerin iddia etti\u011fi \u00fczere Anadolu\u2019daki yerli halk\u0131n \u0130slamla\u015fmas\u0131ndan ziyade do\u011fudan bat\u0131ya do\u011fru akan T\u00fcrkmen\/O\u011fuz g\u00f6\u00e7leri ile olmu\u015ftur. Bu g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131 s\u00fcrekli olmakla beraber temelde iki b\u00fcy\u00fck g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131 \u00f6nemlidir. Bunlardan ilki 1071 \u00f6ncesi ba\u015flayan ve 1071 sonras\u0131 h\u0131zlanan birinci g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131 ve ikincisi Mo\u011fol tehlikesi ile 1220\u2019lerden itibaren ger\u00e7ekle\u015fen ikinci g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131d\u0131r.<br \/>\nAnadolu i\u00e7lerinde her hangi bir kaosa sebebiyet vermemek i\u00e7in Horasan ve \u00e7evresinden Anadolu\u2019ya y\u00f6nelen bu g\u00f6\u00e7menler belli bir plan \u00e7er\u00e7evesinde s\u0131n\u0131r boylar\u0131na y\u00f6nlendirildiler. S\u0131n\u0131r boylar\u0131nda Bizans tebaas\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelen T\u00fcrkmen\/O\u011fuz gruplar\u0131 geleneksel hayat tarzlar\u0131n\u0131 devam ettirmekle birlikte \u0130slami gaza anlay\u0131\u015f\u0131 ile Bizans i\u00e7lerine ak\u0131nlar d\u00fczenleyerek elde ettikleri ganimetler ile daha sonraki s\u00fcre\u00e7te ortaya \u00e7\u0131kacak siyasi te\u015fekk\u00fcllerin de ekonomik g\u00fcc\u00fcn\u00fc sa\u011flam\u0131\u015flard\u0131r.<br \/>\n1220\u2019lerde Mo\u011follar\u0131n \u0130ran ve Azerbaycan\u2019a h\u00e2kim olmalar\u0131 Anadolu ve hatta Osmanl\u0131 ile birlikte d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde d\u00fcnya i\u00e7in yeni bir ba\u015flang\u0131ca neden olmu\u015ftur. Mo\u011fol tehlikesi ile birlikte Anadolu\u2019ya y\u00f6nelen b\u00fcy\u00fck g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131 ve akabinde ya\u015fanan siyasi hadiseler Sel\u00e7uklular\u0131 zay\u0131flatm\u0131\u015f ve buna ba\u011fl\u0131 olarak da T\u00fcrkmen gruplar\u0131n\u0131n bat\u0131 u\u00e7 b\u00f6lgelere daha fazla y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131na neden olmu\u015ftur. Bu s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde T\u00fcrkiye Sel\u00e7uklular\u0131n\u0131n da\u011f\u0131lmas\u0131 ve \u0130lhanl\u0131 bask\u0131s\u0131n\u0131n azalmas\u0131 ile \u00f6nceleri yar\u0131 ba\u011f\u0131ms\u0131z, daha sonralar\u0131 ise ba\u011f\u0131ms\u0131z hareket eden yeni siyasi te\u015fekk\u00fcller meydana gelmi\u015ftir.<br \/>\nKonya\u2019y\u0131 ele ge\u00e7iren Karamano\u011fullar\u0131, Sel\u00e7uklu varisi olarak \u00f6n plana \u00e7\u0131ksa da K\u00fctahya b\u00f6lgesinde bulunan Germiyano\u011fullar\u0131 ile Kastamonu-Sinop b\u00f6lgesine h\u00e2kim olan Candaro\u011fullar\u0131 da g\u00fc\u00e7l\u00fc beylikler olarak faaliyet g\u00f6stermekteydiler. Yine bu s\u00fcre\u00e7te di\u011fer beylikler de siyasi faaliyetlerini s\u00fcrd\u00fcrmekteydiler. Fakat Anadolu\u2019da faaliyet g\u00f6steren b\u00fct\u00fcn beyliklerden, Germiyano\u011fullar\u0131 ile Candaro\u011fullar\u0131 aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015fm\u0131\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck bir beylik olan, Osmano\u011fullar\u0131 siyasi ve co\u011frafi konumlar\u0131n\u0131 ak\u0131ll\u0131ca kullanan karizmatik lider Osman Bey sayesinde \u00f6n plana \u00e7\u0131kmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nPeki, kimdir bu Osmano\u011fullar\u0131? Bu konuda yukar\u0131da bahsedilen gerek\u00e7elerden dolay\u0131 net \u015feyler s\u00f6ylemek pek de olas\u0131 de\u011fil. Nitekim Osmanl\u0131n\u0131n ilk d\u00f6nemleri hakk\u0131nda d\u00f6nemin \u00e7a\u011fda\u015f kaynaklar\u0131na dayal\u0131 sa\u011flam bilgiler verilememektedir. Yakla\u015f\u0131k bir, bir bu\u00e7uk as\u0131r sonra kaleme al\u0131nan Osmanl\u0131 tarihlerindeki menk\u0131bevi bilgilerden de tarihi ger\u00e7eklere ula\u015fmak kolay de\u011fildir. D\u00f6nemin \u00e7a\u011fda\u015f kayna\u011f\u0131 Pachimeres\u2019te verilen bilgiye g\u00f6re Osman Bey 1301 veya 1302 y\u0131l\u0131nda Bafeus (Koyunhisar\u0131) mevkisinde bir Bizans ordusunu ma\u011flup etmi\u015ftir. \u0130lk defa Osman Bey\u2019den bahsedilen kay\u0131t budur. Fakat burada Osman Bey\u2019in b\u00f6lgeye geli\u015fi veya beyli\u011fi kuru\u015fu ya da atalar\u0131 hakk\u0131nda bilgi bulunmamaktad\u0131r.<br \/>\nBu konularda bilgilere ise Fatih Sultan Mehmed ve II. Bayazid d\u00f6neminde a\u011f\u0131rl\u0131kta olmak \u00fczere yani kurulu\u015ftan bir, bir bu\u00e7uk as\u0131r sonra kaleme al\u0131nan Osmanl\u0131 tarihlerinden ula\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Fakat bu tarihlerde de bir anlat\u0131m birlikteli\u011fi bulunmamaktad\u0131r. Bahsi ge\u00e7en Osmanl\u0131 tarihleri 1220\u2019lerden itibaren ortaya \u00e7\u0131kan Mo\u011fol tehlikesi ile birlikte Anadolu\u2019ya y\u00f6nelen g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131nda rivayetler farkl\u0131 da olsa Osman Bey\u2019in atalar\u0131n\u0131n da bulundu\u011fu konusunda hemen hemen hem fikirdir. Baz\u0131 Osmanl\u0131 kaynaklar\u0131 Osmanl\u0131lar\u0131n \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktas\u0131n\u0131 Mahan olarak belirtirken, bir k\u0131sm\u0131 Ahlat\u2018\u0131 \u00f6n plana \u00e7\u0131kar\u0131r. Mo\u011follar\u2018\u0131n Anadolu\u2018ya ilerlemeleri \u00fczerine Osmanl\u0131lar\u2018\u0131n atalar\u0131 Ahlat\u2018tan Erzurum-Erzincan taraflar\u0131na y\u00f6nelmi\u015fler, bir s\u00fcre burada kald\u0131ktan sonra eski vatanlar\u0131na d\u00f6nmek niyetiyle Haleb\u2018e kadar inmi\u015fler, sonra yeniden Pasin ovas\u0131na gitmek zorunda kalm\u0131\u015flard\u0131r. Burada iken ailenin bir k\u0131sm\u0131 ayr\u0131lm\u0131\u015f, geri kalanlar Ertu\u011frul Bey liderli\u011finde Ankara-Karacada\u011f yoluyla S\u00f6\u011f\u00fcd\u2018e gelmi\u015flerdir. Osmanl\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n bu s\u00fcre\u00e7te ilk zikrettikleri \u015fah\u0131s, S\u00fcleyman \u015eah\u2018t\u0131r. Fakat S\u00fcleyman \u015eah \u00fczerine kurgulanan hik\u00e2yenin sonradan kroniklere sokuldu\u011fu anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. \u00c2\u015f\u0131kpa\u015fazade, Anonim Tevarih-i \u00c2l-i Osmanlar, Oru\u00e7 Bey tarihleri S\u00fcleyman \u015eah hik\u00e2yesini \u00f6n plana al\u0131rlarken, ilk Osmanl\u0131 kayna\u011f\u0131 olan Ahmedi, Sultan Al\u00e2eddin ve G\u00fcnd\u00fcz Alp\u2018i esas al\u0131r, ancak onlar\u0131n nereden geldiklerini belirtmez. Enveri, hanedan\u0131n atalar\u0131ndan \u015eah Melik adl\u0131 birini Urfa\u2018dan yola \u00e7\u0131kar\u0131r ve Sultan\u00f6n\u00fc\u2018ne getirir. \u015e\u00fckrullah ise Osmanl\u0131lar\u2018\u0131n Sel\u00e7uklu soyu ile birlikte Anadolu\u2018ya geldi\u011fi iddias\u0131nda bulunur ve onlar\u0131 Karacada\u011f\u2018a yerle\u015ftirir. Karaman\u00ee Mehmed Pa\u015fa Ahlat\u2018\u0131 temel alarak bunlar\u0131n \u00f6nderleri olan Kay\u0131k Alp\u2018den bahseder ve yine Ankara-Karacada\u011f\u2018a geldiklerini belirtir. B\u00fct\u00fcn bunlardan \u00e7\u0131kar\u0131lacak ortak nokta ise Kay\u0131 boyuna mensup G\u00fcnd\u00fcz Alp-Ertu\u011frul ve Osman Bey\u2019dir. Kaynaklar\u0131n belirtti\u011fine g\u00f6re Ertu\u011frul Bey o\u011flunu Sel\u00e7uklu sultan\u0131 Al\u00e2eddin\u2019e g\u00f6ndererek bir yurt istemi\u015ftir. Bu istek \u00fczerine de kendilerine S\u00f6\u011f\u00fct yurt olarak, Domani\u00e7 ve \u00e7evresi ise yaylak olarak verilmi\u015ftir. \u0130\u015fte bu noktada kaynaklar \u00e7er\u00e7evesinde kurulu\u015f d\u00f6neminin muammalar\u0131na kar\u015f\u0131n ortadaki bariz ger\u00e7ek ise \u00fc\u00e7 k\u0131taya h\u00fckmeden Osmanl\u0131 \u0130mparatorlu\u011fu \u00e7\u0131nar\u0131n\u0131n filizlendi\u011fi topraklar\u0131n Domani\u00e7 oldu\u011fudur.<br \/>\nTahrir defterleri, Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin 15-16. y\u00fczy\u0131l idari, sosyal ve iktisadi yap\u0131s\u0131n\u0131 ortaya koyabilmek i\u00e7in \u00f6nemli bir kaynakt\u0131r. Bu defterlerin \u00f6nemini ortaya koyan \u00d6mer L\u00fctfi Barkan\u2019dan sonra pek \u00e7ok ara\u015ft\u0131rmac\u0131 gerek Anadolu\u2019nun gerekse Anadolu d\u0131\u015f\u0131ndaki Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 olan \u015fehirlerin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131 Tahrir defterleri \u00e7er\u00e7evesinde \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. H\u00fcdavendigar Livas\u0131\u2019na ba\u011fl\u0131 Domani\u00e7 kazas\u0131n\u0131n 16. Y\u00fczy\u0131l tahrir kay\u0131tlar\u0131nda elliye yak\u0131n k\u00f6y ismi ge\u00e7mektedir. Bunlar; Nefs-i Domani\u00e7, \u00c7okk\u00f6y, Akyar, Yeni\u015fan, Seydi K\u0131ran\u0131, K\u0131ran, Kozluca, Bozbelen, B\u00fckerler, B\u00fckerler-i K\u00fc\u00e7\u00fck, G\u00f6\u00e7ebe, \u00c7ukurca, G\u00fcmranc\u0131k, Sar\u0131ot, Saruhanlar, Il\u0131caksu, Hasano\u011flu, Al\u0131nviran, Hisarbe\u011fi, Akba\u015f, \u00c7ar\u015fanba, Pe\u015femid, Tekfur\u00e7at\u0131, Rumpa\u015fa, Sov\u0131cak, Alpagud, As\u0131lbe\u011f, Be\u011fe, S\u00fcnl\u00fck, G\u00fcneyse\u011fid, Alakilise, \u00c7ay, Aksu, Ak\u00e7akilise, Bican, Tomalu, Kas\u0131m, T\u0131rhas, Ber\u00e7in, Karao\u011flan, Bozcasu, Dere, Sarular ve Bozyaka\u2019d\u0131r. 16. y\u00fczy\u0131lda kay\u0131tl\u0131 k\u00f6ylerin, b\u00f6lgelere g\u00f6re de\u011fi\u015fiklik g\u00f6stermekle beraber, yakla\u015f\u0131k % 55-65\u2019inin 20. y\u00fczy\u0131la kadar gelen s\u00fcre\u00e7te terk edilerek g\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fmad\u0131\u011f\u0131 ifade edilebilir. Dolay\u0131s\u0131yla tahrir defterlerinde ismi zikredilen bu k\u00f6ylerin de yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131 bu g\u00fcn k\u00f6y olarak mevcudiyetini s\u00fcrd\u00fcrmemektedir. Tahrir defterlerinde ayr\u0131ca bir k\u0131sm\u0131n\u0131n bu g\u00fcn neresi oldu\u011fu dahi bilinmeyen onlarca yaylak ismi ge\u00e7mektedir. Hem 16. y\u00fczy\u0131lda ge\u00e7en bu yerle\u015fmeler, hem de kroniklerde kurulu\u015f d\u00f6nemi ile ilgili ismi zikredilen yerle\u015fme ve mevkilerin lokalizasyonu yap\u0131lmadan ne Osmanl\u0131 kurulu\u015f d\u00f6nemi tarihi ne de Domani\u00e7\u2019in Osmanl\u0131 ile ilintili ilk d\u00f6nem tarihi net bir \u015fekilde ortaya konulabilir. Bu ba\u011flamda Domani\u00e7 \u00e7evresinde yap\u0131lacak alan ara\u015ft\u0131rmas\u0131 ile hem Domani\u00e7\u2019in tarihine hem de Osmanl\u0131 kurulu\u015f d\u00f6nemi tarihine bir nebze olsun katk\u0131 sa\u011flamak m\u00fcmk\u00fcn olabilir.<br \/>\nSonu\u00e7 olarak, Osmanl\u0131 \u00e7\u0131nar\u0131n\u0131n filizlendi\u011fi Domani\u00e7 topraklar\u0131nda Osmanl\u0131y\u0131 kuran neslin torunlar\u0131 hem tarihi ge\u00e7mi\u015fi hasebiyle \u00f6nem arz eden topraklar\u0131na hem de manevi olarak ge\u00e7mi\u015flerine sahip \u00e7\u0131karak hem ge\u00e7mi\u015fi gelece\u011fe ta\u015f\u0131yan bir k\u00f6pr\u00fc g\u00f6revi \u00fcstlenecekler hem de gelece\u011fe umut olacaklard\u0131r. Ge\u00e7mi\u015fine ve gelece\u011fine sahip \u00e7\u0131kan Kay\u0131 boyu mensubu bir avu\u00e7 deliye ve bu bir avu\u00e7 deliye sahip \u00e7\u0131kan Kay\u0131 boyu mensuplar\u0131na buradan selam olsun.<\/p>\n<p>KAYNAK\u00c7A<br \/>\nACUN, Fatma, \u201c\u0130lk Osmanl\u0131lara Dair\u201d, Kebike\u00e7, 10, 2000, s. 59-73.<br \/>\nBARKAN, \u00d6mer L\u00fctf\u00fc, H\u00fcdavendigar Livas\u0131 Tahrir Defterleri, TTK Yay., Ankara 1988.<br \/>\nDEM\u0130R, Alpaslan, \u201c\u0130sk\u00e2n S\u00fcrecinde Konar-G\u00f6\u00e7erler: Manisa ve \u00c7evresi \u00d6rne\u011fi (XVI-XX. Y\u00fczy\u0131llar)\u201d, Uluslararas\u0131 Bat\u0131 Anadolu Beylikleri Tarih K\u00fclt\u00fcr ve Medeniyeti Sempozyumu-IV Saruhano\u011fullar\u0131 Beyli\u011fi 5-7 Kas\u0131m 2015, Manisa., Bas\u0131lmam\u0131\u015f Bildiri.<br \/>\nEMECEN, Feridun, \u201cOsmanl\u0131 Devleti\u2019nin Kurulu\u015fundan Fetret D\u00f6nemine\u201d, T\u00fcrkler, Yeni T\u00fcrkiye Yay., Ankara 2002, s. 15-32.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K\u00fc\u00e7\u00fck bir beylikten tarihi s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde \u00fc\u00e7 k\u0131taya h\u00fckmeden bir imparatorluk haline gelen Osmanl\u0131n\u0131n tarih sahnesine \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 d\u00f6nemin \u00e7a\u011fda\u015f kaynaklar\u0131 taraf\u0131ndan takip edilememektedir. Bu nedenle \u00f6zellikle Osmanl\u0131n\u0131n ilk 100-150 y\u0131ll\u0131k d\u00f6nemi, hanedan\u0131n men\u015fei, beyli\u011fin kurulu\u015f \u00f6ncesi ve sonras\u0131 siyasi faaliyetleri ve benzeri meseleler, kaynak eksikli\u011fi nedeniyle tam olarak anla\u015f\u0131lamamaktad\u0131r. \u0130lk Osmanl\u0131 tarihi kaynaklar\u0131n\u0131n Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-21833","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-turkiy-dbiyyati"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21833","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21833"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21833\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21836,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21833\/revisions\/21836"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21833"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21833"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21833"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}