{"id":26004,"date":"2017-11-13T04:00:16","date_gmt":"2017-11-13T00:00:16","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=26004"},"modified":"2017-11-13T09:15:58","modified_gmt":"2017-11-13T05:15:58","slug":"hasan-akar-gazi-mustafa-kemalin-istiklal-savasinda-tokatli-soforu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=26004","title":{"rendered":"Hasan AKAR.&#8221;GAZ\u0130 MUSTAFA KEMAL\u2019\u0130N \u0130ST\u0130KLAL SAVA\u015eI\u2019NDA TOKATLI \u015eOF\u00d6R\u00dc&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/01.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/01-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"200\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-26018\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/01-300x200.jpg 300w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/01.jpg 600w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/02.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/02-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"200\" class=\"aligncenter size-medium wp-image-26019\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/02-300x200.jpg 300w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/02.jpg 600w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>AHMET O\u011eUZ(ARAP AHMET)<\/p>\n<p>25 \u015eubat 2017 Cumartesi g\u00fcn\u00fc Artvin\u2019den \u00f6\u011frencim, \u015fimdi \u0130stanbul\u2019da ticaret adam\u0131 olan \u015eenol Boz ile birlikte ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z randevu \u00fczerine \u0130stanbul \/B\u00fcy\u00fck\u00e7ekmece \/\u015eirinoba\u2019da Nebahat O\u011fuz Han\u0131mefendi\u2019nin evindeyiz.<br \/>\nTokat\u2019ta \u00e7ocuklu\u011fumdan beri tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m O\u011fuz Ailesinin iki evlad\u0131ndan biri olan Mariyet Nebahat Han\u0131m Tokat 7.11.1930 do\u011fumlu. Babas\u0131 Ahmet Bey, annesi M\u00fcr\u00fcvvet (N\u00fcfus kayd\u0131nda Nefise) Han\u0131m\u2019d\u0131r. \u0130lkokulu Cumhuriyet \u0130lkokulu\u2019nda, ortaokulu Gazi Osman Pa\u015fa Lisesi orta b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde tamamlad\u0131ktan sonra 1944 -1945 \u00f6\u011fretim y\u0131l\u0131nda Bursa K\u0131z \u00d6\u011fretmen Okulu\u2019nu kazanm\u0131\u015f. Ancak okulun bir y\u0131l sonra kapat\u0131lmas\u0131 \u00fczerine Adana K\u0131z \u00d6\u011fretmen Okulu\u2019na ge\u00e7mi\u015f ve 1950-1951 y\u0131l\u0131nda mezun olmu\u015f.<br \/>\n\u00dc\u00e7 arkada\u015f kendi aralar\u0131nda s\u00f6zle\u015fip g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak Van ilinde g\u00f6rev yapmay\u0131 tercih etmi\u015fler. \u00dc\u00e7 kafadar Adana\u2019dan trenle Van\u2019a, oradan Do\u011fu\u2019nun efsane \u00d6\u011fretmeni S\u0131d\u0131ka Avar gibi kamyonla da Tatvan\u2019a gitmi\u015fler. Van \u0130n\u00f6n\u00fc \u0130lkokulu\u2019nda bir y\u0131l g\u00f6rev yapt\u0131ktan sonra babas\u0131n\u0131n \u0131srarl\u0131 iste\u011fi \u00fczerine Tokat \u2013Turhal \u0130n\u00f6n\u00fc \u0130lkokulu\u2019na atanm\u0131\u015f. \u0130ki y\u0131l sonras\u0131nda da Tokat \u0130smet Pa\u015fa \u0130lkokulu\u2019na tayin olmu\u015f. Bu okulda be\u015f y\u0131l \u00e7al\u0131\u015f\u0131p Gazi Osman Pa\u015fa \u0130lkokulu\u2019na ge\u00e7mi\u015f. Alt\u0131 y\u0131l sonra da karde\u015fi Mehmet Bay\u015fat O\u011fuz\u2019un (1936-1998) \u0130stanbul\u2019da i\u015f yeri a\u00e7mas\u0131 ve \u2018buraya gelin\u2019 teklifini k\u0131ramay\u0131nca \u0130stanbul\u2019a tayin istemi\u015f. Suadiye Mehmet Karaman \u0130lkokulu\u2019ndan 1977 y\u0131l\u0131nda emekli olmu\u015f. \u015eimdi hayat\u0131n\u0131 \u0130stanbul\u2019da gelini G\u00fclseren Han\u0131m\u2019la birlikte s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor.<br \/>\nK\u00fcmbet Dergisi\u2019nin 42. say\u0131s\u0131nda Mustafa Kemal\u2019in Milli m\u00fccadeleye ba\u015flarken 26 Haziran 1919\u2019da Tokat\u2019a geli\u015finde otomobilin ar\u0131zalanmas\u0131 \u00fczerine Zile\u2019de \u00d6mer (Halaco\u011flu)\u2019nda bulunan bir otomobille Sivas\u2019a gidi\u015fini anlatan E\u011fitimci-Yazar Dilek Ye\u011fnidemir\u2019e ait bir yaz\u0131 yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131.<br \/>\nBiz de bu yaz\u0131m\u0131zda Gazi Mustafa Kemal\u2019in \u0130stiklal Sava\u015f\u0131 y\u0131llar\u0131nda ve Cumhuriyet\u2019ten sonra Tokat valilerinin uzun bir d\u00f6nem \u015fof\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapan \u00c7avu\u015f Ahmet O\u011fuz\u2019un nam-\u0131 di\u011fer Arap Ahmet Bey\u2019in hayat\u0131n k\u0131z\u0131 Nebahat Han\u0131m\u2019dan dinleyece\u011fiz.<br \/>\n\u201cBabam 1895 Yemen\/Sana do\u011fumlu. Babas\u0131 Ahmet, annesi Hamide Han\u0131md\u0131r. Babamdan dedem Miralay \u0130brahim (O\u011fuz) Bey, Osmanl\u0131 Devleti\u2019ne ba\u011fl\u0131 bu topraklarda g\u00f6rev yapan bir subaym\u0131\u015f. \u00dc\u00e7 kez evlenmi\u015f, benim tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m son e\u015fi Giresunlu Fatma Han\u0131m idi. Yemen\u2019den tayini \u00f6nce \u0130stanbul\u2019a, daha sonra Tokat\u2019taki askeri birli\u011fe \u00e7\u0131km\u0131\u015f, bir m\u00fcddet Kayseri\u2019de g\u00f6rev yapt\u0131ktan sonra Tokat\u2019a yerle\u015fmi\u015f. Babam Yemen \u2018den \u0130stanbul\u2019a gelirken be\u015f alt\u0131 ya\u015flar\u0131nda imi\u015f.<br \/>\nBabam daha sonra yerle\u015ftikleri Tokat\u2019tan \u0130stanbul\u2019a okumaya g\u00f6nderilmi\u015f ama o okulunu b\u0131rakm\u0131\u015f \u015fof\u00f6rl\u00fc\u011fe heveslenmi\u015f. Tabi, dedemin olan bitenden haberi yok. O\u011flum \u0130stanbul\u2019da okuyor zannediyor. Bir g\u00fcn Tokat\u2019a evin kap\u0131s\u0131na arabayla gelince anlam\u0131\u015f ger\u00e7e\u011fi.<br \/>\nAskerli\u011fini \u0130stanbul Hadimk\u00f6y\u2019de yapm\u0131\u015f. Ailemiz bir d\u00f6nem \u0130stanbul\u2019da Arap Camii, Kad\u0131k\u00f6y civar\u0131nda oturmu\u015flar. Sonra Fatih\u2019den ev alarak ta\u015f\u0131nm\u0131\u015flar. Tokat\u2019a gelince bir zaman Behzat taraf\u0131nda eski h\u00fck\u00fcmet binas\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda annesinin halas\u0131n\u0131n evinde kirada oturmu\u015flar (Nasip Bey\u2019in kona\u011f\u0131.)Babam bu arada \u0130stanbul\u2019a askerlik i\u00e7in gitmi\u015f. Hadimk\u00f6y\u2019de askeri g\u00f6revini tamamlayarak terhisten edildikten sonra tekrar Tokat\u2019a gelmi\u015f. Burada iken ailenin evlen art\u0131k \u0131srar\u0131 \u00fczerine Tokat\u2019ta H\u00fcsn\u00fc Bey\u2019in k\u0131z\u0131 1902 do\u011fumlu olan annem Nefise Han\u0131m\u2019\u0131 be\u011fenmi\u015f. (Vefat\u0131 1998) Ancak o y\u0131llarda dedem Kayseri\u2019de g\u00f6revliymi\u015f bu y\u00fczden babam annemi 1927-1928 y\u0131llar\u0131 olacak gelin olarak Kayseri\u2019ye g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015f.<br \/>\nMilli M\u00fccadelenin zaferle sonu\u00e7lanmas\u0131 \u00fczerine 13 Kas\u0131m 1922\u2019de toplanacak olan Lozan Bar\u0131\u015f Antla\u015fmas\u0131 i\u00e7in \u0130smet Pa\u015fa \u0130svi\u00e7re\u2019ye giderken Gazi Mustafa Kemal onu heyetle birlikte 4 Kas\u0131m 1922 tarihinde yolcu etmi\u015f. O s\u0131rada babam Gazi\u2019nin \u015fof\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yap\u0131yormu\u015f. Babam Almanya\u2019da \u015fof\u00f6rl\u00fck kursu alm\u0131\u015f. B\u00fcy\u00fck bir ihtimalle Almanlar\u0131n 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda Tokat\u2019a u\u011framalar\u0131 ile onun da Almanlarla g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bir m\u00fcddet sonra Almanya\u2019ya gitti\u011fini san\u0131yorum. B\u00f6ylelikle iyi bir s\u00fcr\u00fcc\u00fc oldu\u011fu ve yo\u011fun sava\u015f y\u0131llar\u0131nda Gazi Mustafa Kemal\u2019in \u015fof\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcne getirildi\u011fini anlayabiliriz.<br \/>\nZaten 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131 30 Ekim 1918\u2019de imzalanan Mondros Ate\u015fkes Antla\u015fmas\u0131 ile birlikte Filistin cephesindeki ordumuza yard\u0131m iste\u011fiyle gitmi\u015f olan Alman ve Avusturya askerleri Samsun\u2019dan K\u00f6stence yoluyla memleketlerine gitmek i\u00e7in arabalar\u0131yla Tokat\u2019tan ge\u00e7mi\u015flerdir. Yukar\u0131da da s\u00f6yledi\u011fim gibi daha sonraki y\u0131llarda Tokat\u2019tan giden bu subaylardan biri b\u00fcy\u00fck ihtimaldir ki babam\u0131 Almanya\u2019ya davet etmi\u015f, orada makine ve otomobil motoru \u00fczerine iyi bir kurs e\u011fitimi alm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\nTokat\u2019ta bir ak\u015fam ailecek Yazl\u0131k Zafer Sinemas\u0131\u2019na gittik. Filmi seyircilerden \u00f6nce ilk kez izleyen makinistler bu filmde babam\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerini s\u00f6yleyip babama haber g\u00f6ndermi\u015fler. 1950 yap\u0131m\u0131 Halide Edip Ad\u0131var\u2019\u0131n Ate\u015ften G\u00f6mlek roman\u0131ndan Vedat \u00d6rfi Beng\u00fc taraf\u0131ndan beyaz perdeye uyarlanan film \u0130stiklal Sava\u015f\u0131 konuluydu. Filmde rol alan sanat\u00e7\u0131lar Renan Fosforo\u011flu, Refik Kemal Arduman, Vedat \u00d6rfi Beng\u00fc, Cemil Demire, Ali K\u00fc\u00e7\u00fck\u2019t\u00fc. Filmin bir sahnesinde Gazi Mustafa Kemal ve otomobilini s\u00fcren babam\u0131 g\u00f6r\u00fcnce haliyle heyecanland\u0131k. Film bitince babam sinemac\u0131dan rica ederek filmin o sahnesini kestirip foto\u011fraf\u00e7\u0131ya gidip tab ettirdi. Ve biz bu de\u011ferli foto\u011fraf\u0131 y\u0131llard\u0131r \u00f6zenle sakl\u0131yoruz. O y\u0131llarda b\u00fcy\u00fcklerimize soru sormaktan \u00e7ekinirdik, onlar da pek anlatmazlard\u0131 zaten. Ayr\u0131ca ben k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015ftan itibaren Tokat\u2019tan ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in babamla bu t\u00fcr konular\u0131 konu\u015famad\u0131k bile. Bu y\u00fczden bunun d\u0131\u015f\u0131nda maalesef bilgi sahibi de\u011filim.<br \/>\nBabam Latife Han\u0131m\u2019\u0131 \u0130zmir\u2019de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6ylerdi. Bundan da anla\u015f\u0131l\u0131yor ki Gazi Mustafa Kemal\u2019i \u0130zmir\u2019e de o g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015f.<br \/>\nCumhuriyet\u2019in ilan\u0131ndan sonra bir d\u00f6nem babam Tokat\u2019ta atanan valilerden Recai G\u00fcreli, Faiz Ergun, Selahattin \u00dcner ve \u0130zzetin \u00c7a\u011fpar\u2019\u0131n makam \u015fof\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapt\u0131. Valiler o zaman Tokat Bey Soka\u011f\u0131\u2019ndaki vali kona\u011f\u0131nda oturuyorlard\u0131. Biz de bu soka\u011f\u0131n arkas\u0131ndaki Bey Hamam Soka\u011f\u0131\u2019nda kal\u0131yorduk. Dolay\u0131s\u0131yla valilerin e\u015fleriyle de ailecek dost olmu\u015ftuk. Valilerin makam arabas\u0131 yokken, h\u00fck\u00fcmete faytonla giderken babam\u0131n otomobili varm\u0131\u015f. Hatta karde\u015fim Bay\u015fat, Vali \u0130zzetin \u00c7a\u011fpar\u2019\u0131n \u00e7ocuklar\u0131 Argon ve Sargon\u2019la beraber o konakta s\u00fcnnet olacakt\u0131 ama hastalan\u0131nca bizim de kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z o g\u00fczel s\u00fcnnet t\u00f6reninden mahrum kald\u0131. Tokat\u2019ta \u015fof\u00f6rlerin pek olmad\u0131\u011f\u0131 o y\u0131llarda daha sonra Tokat Belediyesi\u2019ne seyr-\u00fc sefer memuru olarak girerek ambulans \u015fof\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcnde bulundu ve oradan emekli oldu. Ayr\u0131ca o y\u0131llarda ehliyetleri belediye veriyordu. Babam da ehliyet komisyonunda g\u00f6revli idi. 23 Mart 1967 tarihinde \u0130stanbul Fatih Semti\u2019nde \u00f6ld\u00fc.<br \/>\nBiz bu vesileyle Nebahat O\u011fuz Han\u0131mefendi\u2019ye te\u015fekk\u00fcr ederken, Cumhuriyetimizin banisi Gazi Mustafa Kemal\u2019i, silah arkada\u015flar\u0131n\u0131 ve Tokatl\u0131 \u015fof\u00f6r\u00fc Ahmet O\u011fuz\u2019u sayg\u0131 ve rahmetle an\u0131yoruz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>AHMET O\u011eUZ(ARAP AHMET) 25 \u015eubat 2017 Cumartesi g\u00fcn\u00fc Artvin\u2019den \u00f6\u011frencim, \u015fimdi \u0130stanbul\u2019da ticaret adam\u0131 olan \u015eenol Boz ile birlikte ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z randevu \u00fczerine \u0130stanbul \/B\u00fcy\u00fck\u00e7ekmece \/\u015eirinoba\u2019da Nebahat O\u011fuz Han\u0131mefendi\u2019nin evindeyiz. Tokat\u2019ta \u00e7ocuklu\u011fumdan beri tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m O\u011fuz Ailesinin iki evlad\u0131ndan biri olan Mariyet Nebahat Han\u0131m Tokat 7.11.1930 do\u011fumlu. Babas\u0131 Ahmet Bey, annesi M\u00fcr\u00fcvvet (N\u00fcfus kayd\u0131nda Nefise) Han\u0131m\u2019d\u0131r. \u0130lkokulu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-26004","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kumbet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26004","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26004"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26004\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26020,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26004\/revisions\/26020"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26004"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26004"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26004"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}