{"id":29309,"date":"2018-11-28T02:00:25","date_gmt":"2018-11-27T22:00:25","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=29309"},"modified":"2018-11-28T09:44:02","modified_gmt":"2018-11-28T05:44:02","slug":"huseyin-yegnidemir-kalayci-ciragi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=29309","title":{"rendered":"H\u00fcseyin YE\u011eN\u0130DEM\u0130R.&#8221;KALAYCI \u00c7IRA\u011eI&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/0700.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/0700-300x168.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"168\" class=\"alignnone size-medium wp-image-29321\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/0700-300x168.png 300w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2018\/11\/0700.png 620w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Benim \u00e7ocukluk y\u0131llar\u0131mda bug\u00fcnk\u00fc gibi yemek masalar\u0131n\u0131 porselen tabaklar s\u00fcslemiyordu. \u00c7elik tencereler yoktu. Mutfaklarda kullan\u0131lan tencereler, tabaklar, bardaklar, su kaplar\u0131 bak\u0131rdan yap\u0131l\u0131rd\u0131. Bunlar Zile y\u00f6resinin deyimi ile su ta\u015f\u0131mas\u0131na yarayan helke, su tas\u0131, sitil, kazan, kuzu kazan\u0131, ba\u011f le\u011feni, \u00e7ama\u015f\u0131r kazan\u0131 ve le\u011feni, ya\u011f tavas\u0131, lenger, kirpikli sahan vs. Bunlardan baz\u0131lar\u0131 her y\u0131l baz\u0131lar\u0131 ise 2-3 y\u0131lda bir kalaylan\u0131rd\u0131.<br \/>\n\u015eehirlerde kalayc\u0131 d\u00fckk\u00e2nlar\u0131 vard\u0131. Kalay\u0131 silinmi\u015f, bak\u0131r\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f kaplar buralarda kalaylat\u0131rd\u0131. K\u00f6ylerde ya\u015fayanlar i\u00e7in seyyar kalayc\u0131lar vard\u0131. Bunlar k\u00f6y k\u00f6y gezer, uygun bir mek\u00e2n bulur, k\u00f6r\u00fckl\u00fc ocak tezg\u00e2h\u0131 kurulurdu. K\u00f6y\u00fcn tellal\u0131 ak\u015fam y\u00fcksek bir yere \u00e7\u0131karak kalayc\u0131n\u0131n geldi\u011fini \u201cKalayc\u0131 geldi, kalayc\u0131 geldi\u201d diye ba\u011f\u0131rarak duyururdu.<br \/>\nBir kalayc\u0131 ekibi \u00fc\u00e7 ki\u015fiden olu\u015furdu. Usta, kalfa ve \u00e7\u0131rak. Usta temizlenmi\u015f kaplar\u0131 kalaylar, kalfa bak\u0131r kaplar\u0131 su, kum ve bez kullanarak temizlerdi. \u00c7\u0131rak ise i\u015fin en zor k\u0131sm\u0131n\u0131 yapard\u0131. Esas i\u015fi k\u00f6r\u00fck \u00e7ekmekti. Ayr\u0131ca etraf\u0131n temizli\u011fini yapar, kalaylanm\u0131\u015f kaplar\u0131 sahibine teslim ederdi. Hangi ailenin kaplar\u0131 kalaylan\u0131yorsa o aile yemek verirdi. \u00c7\u0131ra\u011f\u0131n di\u011fer bir vazifesi de aileler taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan bu yemekleri getirip bo\u015f kaplar\u0131 yine teslim etmekti.<br \/>\n\u00c7\u0131ra\u011f\u0131n vazifeleri bununla da bitmezdi. Ustan\u0131n abdest suyunu \u0131s\u0131t\u0131r, ibrikle d\u00f6kerdi. Ak\u015famlar\u0131 yataklar\u0131 serer, sabahlar\u0131 toplard\u0131. Sabah erkenden k\u00f6r\u00fc\u011f\u00fc yakar, \u00e7ay suyunu \u0131s\u0131t\u0131r ve demler. \u00c7\u0131rak olmadan ger\u00e7ekten zor bir i\u015ftir. Bir kalayc\u0131n\u0131n ekipmanlar\u0131 k\u00f6r\u00fck, k\u00f6m\u00fcr, kalay, ni\u015fad\u0131r, pamuk ve \u00e7e\u015fitli boyda k\u0131ska\u00e7lardan olu\u015furdu. Tabi bu e\u015fyalar\u0131 ta\u015f\u0131mak i\u00e7in de bir e\u015fek laz\u0131md\u0131.<br \/>\n\u0130lkokul 3. s\u0131n\u0131fa ge\u00e7tim yaz tatili ba\u015flad\u0131. Kom\u015fumuz Karab\u00f6c\u00fck\u2019\u00fcn \u00d6mer Usta \u00c7ekerek\u2019ten haber yollam\u0131\u015f anneme. H\u00fcseyin\u2019i \u00c7ekerek\u2019e g\u00f6nder bu yaz benim yan\u0131mda \u00e7\u0131rak olarak \u00e7al\u0131\u015fs\u0131n diye. Annem beni bir kamyona bindirip \u00c7ekerek \u0130l\u00e7esi\u2019ne g\u00f6nderdi. \u00d6mer Usta\u2019n\u0131n karde\u015fi Mahmut Usta\u2019n\u0131n evine gittim. \u00dc\u00e7 d\u00f6rt g\u00fcn burada kald\u0131m. Ya\u015f\u0131t\u0131m olan Mahmut Usta\u2019n\u0131n o\u011flu \u0130smail\u2019le g\u00fczel vakit ge\u00e7irdik.<br \/>\nO zaman \u00c7ekerek\u2019te cumartesi g\u00fcnleri Pazar kurulurdu. Mahmut Usta \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 k\u00f6yden \u00c7ekerek\u2019e geldi. Beni de yan\u0131na alarak Koyunculu K\u00f6y\u00fc\u2019ne gittik. Orada s\u0131ra ile Kad\u0131\u015fehri, Kalaba, G\u00fcm\u00fc\u015fl\u00fck, Yank\u0131 ve en son \u00d6rencik K\u00f6y\u00fc\u2019ne gittik. Her k\u00f6yde yakla\u015f\u0131k on be\u015f g\u00fcn \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorduk. \u00d6rencik K\u00f6y\u00fc\u2019nde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken bir g\u00fcn k\u00f6r\u00fc\u011f\u00fcn ba\u015f\u0131nda yorgunluktan uyuklam\u0131\u015f\u0131m. Usta k\u0131ska\u00e7la tuttu\u011fu k\u0131zg\u0131n bak\u0131r su tas\u0131n\u0131 yana\u011f\u0131ma s\u00fcrd\u00fc. \u00c7\u0131\u011fl\u0131kla kendime geldim. Ac\u0131 i\u00e7inde ko\u015farak yak\u0131nda bulunan k\u00f6y \u00e7e\u015fmesine gittim. Ba\u015f\u0131m\u0131 suyun alt\u0131na tuttum. Sesimi duyan ve beni g\u00f6ren han\u0131mlar ba\u015f\u0131ma topland\u0131lar. Y\u00fcz\u00fcmdeki yan\u0131\u011f\u0131 g\u00f6ren bir kad\u0131n ko\u015farak gitti\u011fi evinden yo\u011furt getirdi ve y\u00fcz\u00fcme s\u00fcrd\u00fc. Be\u015f on dakika sonra ac\u0131m azalmaya ba\u015flad\u0131.<br \/>\nBen h\u0131\u00e7k\u0131ra h\u0131\u00e7k\u0131ra a\u011fl\u0131yorum. Etraf\u0131mdaki kad\u0131nca\u011f\u0131zlara yalvar\u0131yorum. Bana dedemin k\u00f6y\u00fcn\u00fc tarif edin gideyim diye. Kad\u0131nlar bu k\u00f6y\u00fcn \u00e7ok uzak oldu\u011funu, yolda kurda ku\u015fa yem olursun diye teselli ediyorlard\u0131. Beni \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m yere geri g\u00f6nderdiler. Ya\u015fl\u0131 bir han\u0131m bana bir merhem getirdi ve her g\u00fcn bunu s\u00fcrmemi istedi. Merhem halk tabiriyle kocakar\u0131 ilac\u0131 denilen kendi yapt\u0131\u011f\u0131 bir ila\u00e7t\u0131. Be\u015f on g\u00fcn sonra y\u00fcz\u00fcmdeki yan\u0131k iyile\u015fti.<br \/>\nOkullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131na bir hafta kala elimizdeki i\u015fleri bitirdik. Zile\u2019ye d\u00f6nmek i\u00e7in haz\u0131rl\u0131klara ba\u015flad\u0131k. Bir sabah g\u00fcne\u015f do\u011fmak \u00fczereydi. \u00d6rencik\u2019ten ayr\u0131ld\u0131k. \u00d6mer Usta e\u015fe\u011fe bindi. Dursun Kalfa ile ben y\u00fcr\u00fcyerek yola koyulduk. G\u00fcn boyu y\u00fcr\u00fcy\u00fcp gece de yola devam ettik. Gece yar\u0131s\u0131 Deveci Da\u011f\u0131\u2019n\u0131n zirvesinde yorulunca mola verdik. \u00c7e\u015fmenin ba\u015f\u0131nda k\u00f6yden verdikleri yiyecekleri yedik ve biraz dinlendik. Sonras\u0131 yine yola d\u00fc\u015ft\u00fck. G\u00f6ky\u00fcz\u00fc y\u0131ld\u0131z kayn\u0131yor, ate\u015fb\u00f6cekleri tepemizde u\u00e7u\u015fuyordu. Etraftaki \u00e7al\u0131l\u0131klar\u0131n g\u00f6lgeleri her biri bir hayalet gibi \u00fczerimize geliyordu sanki. Aylard\u0131r giydi\u011fim ayakkab\u0131n\u0131n alt\u0131 delinmi\u015f, burnu y\u0131rt\u0131lm\u0131\u015f parmaklar\u0131m\u0131n yar\u0131s\u0131 d\u0131\u015far\u0131da geziyordu. Ancak ne yorgunluk, ne de ac\u0131 hissediyordum. \u00c7\u00fcnk\u00fc evimize, anama gidiyordum art\u0131k.<br \/>\nTanyeri a\u011fard\u0131\u011f\u0131nda Zile\u2019nin \u0131\u015f\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fcnmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda i\u00e7imde bir hasret duygusu k\u0131p\u0131rday\u0131nca dertli dertli bir iki t\u00fcrk\u00fc m\u0131r\u0131ldand\u0131m. G\u00fcne\u015fin ilk \u0131\u015f\u0131klar\u0131yla birlikte yayan yirmi d\u00f6rt saat s\u00fcren yolculuk sona erdi.<br \/>\nEvden i\u00e7eri girdi\u011fimde anac\u0131\u011f\u0131m ocak ba\u015f\u0131nda \u00e7orba pi\u015firiyordu. \u00d6mer Usta anneme: \u201cH\u00fcseyin\u2019e giyecekler haz\u0131rla hamama gidece\u011fiz\u201d dedi ve kendi evine gitti. Anamla sar\u0131l\u0131p a\u011fla\u015ft\u0131k ve hasret giderdik. O kadar yorgun ve uykusuz kalm\u0131\u015f\u0131m ki oturdu\u011fum minderin \u00fczerinde uyuyakalm\u0131\u015f\u0131m. Uyand\u0131\u011f\u0131mda ak\u015fam olmak \u00fczere idi. Anama selendim, ustam geldi mi diye. Anam gelip boynuma sar\u0131ld\u0131. G\u00f6zleri dolu dolu: \u201cAh yavrum ustan geldi ama ben \u00e7ok u\u011fra\u015ft\u0131m ama seni uyand\u0131ramad\u0131m, gittiler. Hem onlar d\u00fcn gittiler, sen iki g\u00fcnd\u00fcr uyuyorsun\u201d deyince nas\u0131l yoruldu\u011fumun memlekette, ana oca\u011f\u0131nda fark\u0131na varm\u0131\u015f oldum.<br \/>\nUstam\u0131n \u00c7ekerek\u2019te bana yapt\u0131\u011f\u0131 zulm\u00fc anneme anlatamad\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc o bir anayd\u0131 \u00e7ok \u00fcz\u00fcl\u00fcrd\u00fc. Zaten o d\u00f6nemlerde bir anne veya baba \u00e7ocu\u011funu \u00e7\u0131rak olarak ustas\u0131na teslim ederken: \u201dBu \u00e7ocu\u011fun eti senin, kemi\u011fin benim, bunu adam et\u201d derlerdi. Bilmem bu ne kadar do\u011fru bir s\u00f6zd\u00fc. K\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00e7\u0131ra\u011f\u0131n y\u00fcz\u00fcne ne\u015fter atar gibi k\u0131zg\u0131n bak\u0131r par\u00e7as\u0131n\u0131 s\u00fcrecek kadar m\u0131? <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Benim \u00e7ocukluk y\u0131llar\u0131mda bug\u00fcnk\u00fc gibi yemek masalar\u0131n\u0131 porselen tabaklar s\u00fcslemiyordu. \u00c7elik tencereler yoktu. Mutfaklarda kullan\u0131lan tencereler, tabaklar, bardaklar, su kaplar\u0131 bak\u0131rdan yap\u0131l\u0131rd\u0131. Bunlar Zile y\u00f6resinin deyimi ile su ta\u015f\u0131mas\u0131na yarayan helke, su tas\u0131, sitil, kazan, kuzu kazan\u0131, ba\u011f le\u011feni, \u00e7ama\u015f\u0131r kazan\u0131 ve le\u011feni, ya\u011f tavas\u0131, lenger, kirpikli sahan vs. Bunlardan baz\u0131lar\u0131 her y\u0131l baz\u0131lar\u0131 ise [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-29309","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kumbet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29309","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=29309"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29309\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29324,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/29309\/revisions\/29324"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=29309"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=29309"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=29309"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}