{"id":36750,"date":"2021-02-27T05:00:00","date_gmt":"2021-02-27T01:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=36750"},"modified":"2021-02-27T09:05:56","modified_gmt":"2021-02-27T05:05:56","slug":"kamran-murquzov-xalqin-azadliq-v%c9%99-mucahid-sairi-x%c9%99lil-rza-uluturk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=36750","title":{"rendered":"Kamran MURQUZOV.&#8221;Xalq\u0131n azadl\u0131q v\u0259 m\u00fccahid \u015fairi X\u0259lil Rza ULUT\u00dcRK&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2015\/10\/10730926_708473925888118_1815156677351752954_n-300x300.jpg\" alt=\"10730926_708473925888118_1815156677351752954_n\" width=\"538\" height=\"538\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 \u018fd\u0259biyyat Portal\u0131n\u0131n<br>M\u0259tbuat xidm\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri,<br>Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyinin \u00fczv\u00fc.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Xalq\u0131n azadl\u0131q v\u0259 m\u00fccahid \u015fairi X\u0259lil Rza ULUT\u00dcRK<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>(Sevimli Xalq \u015fairimiz X\u0259li Rza Ulut\u00fcrk\u00fc anark\u0259n&#8230;)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyayt\u0131nda azadl\u0131q d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rinin, m\u00fcst\u0259qillik ideyalar\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131nda, he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, Sevimli Xalq \u015fairimiz X\u0259lil Rza ULUT\u00dcRK\u00fcn \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus yeri v\u0259 rolu vard\u0131r. Bir \u00e7ox m\u0259tl\u0259bl\u0259r\u0259 ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tiril\u0259n z\u0259ngin b\u0259dii yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 biz \u00e7a\u011fda\u015f oxucular, \u0259d\u0259biyyatsev\u0259rl\u0259r, poeziya h\u0259v\u0259skarlar\u0131, s\u0259n\u0259t a\u015fiql\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox \u00f6n\u0259mlidir. \u0130st\u0259r \u0259s\u0259rl\u0259rinin h\u0259r birinin ayr\u0131-ayr\u0131l\u0131qda t\u0259dqiq olunub, ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 bax\u0131m\u0131ndan, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015fl\u0131q n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rind\u0259n.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycanda sovet hakimiyy\u0259tinin qurulmas\u0131ndan sonra xalq\u0131n azadl\u0131q duy\u011fu v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rin\u0259 q\u0259nim k\u0259sil\u0259n SSR\u0130 kimi b\u00f6y\u00fck bir imperiyan\u0131n y\u00fcr\u00fctd\u00fcy\u00fc daxili v\u0259 xarici siyas\u0259t yeti\u015fm\u0259kd\u0259 olan yeni n\u0259slin d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn tamamil\u0259 f\u0259rqli \u015f\u0259kild\u0259 d\u0259yi\u015film\u0259sin\u0259 hesablanm\u0131\u015fd\u0131 des\u0259k, he\u00e7 d\u0259 yan\u0131lmar\u0131q. Bununla ba\u011fl\u0131 bir \u00e7ox tarixi fatktlar\u0131n olmas\u0131 da istisna deyil.<\/p>\n\n\n\n<p>Azadl\u0131q d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sinin, m\u00fcst\u0259qillik ideyalar\u0131n\u0131n, V\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik, yurda, el\u0259, obaya, torpa\u011fa ba\u011fl\u0131l\u0131q hissinin d\u00fczg\u00fcn a\u015f\u0131lanmas\u0131n\u0131, t\u0259bii ki, b\u00f6y\u00fck h\u0259yat t\u0259cr\u00fcb\u0259sin\u0259 malik olan \u015fair X\u0259lil Rza Ulut\u00fcrk\u00fcn timsal\u0131nda a\u00e7\u0131q-a\u015fkar g\u00f6rm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ya\u015fanan olaylar\u0131, ba\u015fa g\u0259tiril\u0259n m\u00fcsib\u0259tl\u0259ri, faci\u0259l\u0259ri xalq\u0131na, mill\u0259tin\u0259 oldu\u011fu kimi \u00e7atd\u0131rmaq m\u00fc\u0259llifin \u00fcz\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n \u0259n \u015f\u0259r\u0259fli v\u0259 \u015f\u0259r\u0259fli oldu\u011fu q\u0259d\u0259r d\u0259 vacib, h\u0259ll edilm\u0259si m\u00fcmk\u00fcn olan bir missiya idi ki, m\u00fc\u0259llif d\u0259 qada\u011falar baxmayaraq, \u00f6z v\u0259t\u0259nda\u015fl\u0131q borcunu layiqinc\u0259 yerin\u0259 yetirm\u0259y\u0259 m\u00fc\u0259ss\u0259r oldu. \u015eairin s\u0259n\u0259t meydan\u0131nda d\u00f6vr\u00fcn b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0259tinlikl\u0259rind\u0259n, s\u0131naqlar\u0131ndan \u00fcz\u00fca\u011f \u00e7\u0131xmas\u0131 is\u0259 t\u0259bii qar\u015f\u0131lanmal\u0131d\u0131. \u00c7\u00fcnki&nbsp; d\u00fcnya g\u00f6rm\u00fc\u015f s\u0259n\u0259tkar, \u015fair X\u0259lil Rza Ulut\u00fcrk tutdu\u011fu yolun \u00e7\u0259tinliyini d\u0259 analy\u0131rd\u0131. V\u0259 s\u00f6zs\u00fcz ki, bu yolda sona q\u0259d\u0259r getm\u0259li oldu\u011funu da b\u00fct\u00fcn varl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 d\u0259rk edirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcst\u0259qilliy\u0259 ged\u0259n yolda Az\u0259rbaycan \u00f6z\u00fcn\u00fcn \u0259zmkarl\u0131\u011f\u0131, \u015f\u00fcca\u0259ti il\u0259 ilk g\u00fcnl\u0259rd\u0259n etibar\u0259n f\u0259rql\u0259nm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. M\u0259d\u0259niyy\u0259t, \u0259d\u0259biyyat, inc\u0259s\u0259n\u0259t \u00f6z inki\u015faf s\u0259viyy\u0259sin\u0259 g\u00f6r\u0259 SSR\u0130 \u00f6lk\u0259l\u0259rinin he\u00e7 birind\u0259n geri qalm\u0131rd\u0131. \u018fd\u0259biyyata yeni g\u0259l\u0259n q\u00fcvv\u0259l\u0259r yaln\u0131z b\u0259dii yarad\u0131c\u0131l\u0131qla m\u0259\u015f\u011ful olmaqla kifay\u0259tl\u0259nir, \u0259ksin\u0259 d\u00fcnya \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rinin \u0259s\u0259rl\u0259rini d\u0259 do\u011fma dilimiz\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 etm\u0259y\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verirdirl\u0259r. Bunun \u00f6z\u00fc is\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131l\u0131qda \u0259d\u0259biyyata xidm\u0259t kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259lidi. G\u00f6zl\u0259rimiz \u00f6n\u00fcnd\u0259 h\u0259r d\u0259f\u0259 \u00fcsyankar \u015feirl\u0259ri il\u0259 canlanan \u015fair X\u0259lil Rza Ulut\u00fcrk\u00fcn bu sah\u0259d\u0259 \u0259m\u0259yi dan\u0131lmazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, g\u00f6rk\u0259mli Az\u0259rbaycan \u015fairi v\u0259 m\u00fct\u0259ff\u0259kkiri Nizami G\u0259nc\u0259vinin \u201cSirl\u0259r x\u0259zin\u0259si\u201d poemas\u0131n\u0131 fars dilind\u0259n dilimiz\u0259 y\u00fcks\u0259k s\u0259n\u0259tkarl\u0131qla t\u0259rc\u00fcm\u0259 etmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcasir Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n, poeziyas\u0131n\u0131n \u0259n g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259rind\u0259n biri olan Sevimli Xalq \u015fairimiz X\u0259lil Rza ULUT\u00dcRK\u00fcn Az\u0259rbaycan\u00e7\u0131l\u0131q ideologiyas\u0131n\u0131n, m\u0259fkur\u0259sinin t\u0259bli\u011fi y\u00f6n\u00fcnd\u0259 q\u0259l\u0259m ald\u0131\u011f\u0131 \u0259n m\u0259\u015fhur \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259n biri d\u0259, he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, \u201cQaytar m\u0259nim q\u00fcdr\u0259timi, AZ\u018fRBAYCAN!\u201d \u015feiridir. H\u0259r d\u0259f\u0259 V\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlikl\u0259 ba\u011fl\u0131 yazd\u0131\u011f\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259rinin h\u0259r birind\u0259 xalqa, soyk\u00f6k\u0259 ba\u011fl\u0131l\u0131q \u00f6z\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131q-a\u015fkar g\u00f6st\u0259rir. H\u0259tta, adi dan\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda bel\u0259. X\u00fcsusil\u0259 d\u0259, salonlarda, meydanlarda s\u0259sl\u0259ndirdiyi alovlu nitqi.<\/p>\n\n\n\n<p>Yaln\u0131z \u015feirl\u0259rind\u0259 deyil, h\u0259tta h\u0259yat\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259 bel\u0259 m\u00fc\u0259llifin f\u0259ryad \u00e7\u0259km\u0259si, nal\u0259 qoparmas\u0131 oxucunun diqq\u0259tind\u0259n bir an da olsun bel\u0259 yay\u0131nm\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>90-c\u0131 ill\u0259r \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n ab-havas\u0131 il\u0259 \u0259rs\u0259y\u0259 g\u0259l\u0259n h\u0259min \u015feir \u00fcsyankarl\u0131q ruhunun olmas\u0131 il\u0259 d\u0259rhal diqq\u0259ti c\u0259lb edir. Uzun m\u00fcdd\u0259t oxucunun yadda\u015f\u0131nda, hafiz\u0259sind\u0259 qal\u0131r. G\u0259lin unutmayaq ki, sovet hakimiyy\u0259ti d\u00f6n\u0259mind\u0259 \u0259b\u0259s yer\u0259 Lefortovo zindan\u0131na d\u00fc\u015f\u0259n v\u0259 \u00f6mr\u00fcnn\u00fcn m\u00fc\u0259yy\u0259n bir hiss\u0259si orada ke\u00e7irm\u0259y\u0259 m\u0259cbur olan \u015fair X\u0259lil Rza ULUT\u00dcRK azadl\u0131q m\u00fcbariz\u0259sinin orada da u\u011furla davam etdirmi\u015f, bir-birinin ard\u0131nca m\u0259zmun-forma, ifad\u0259 etdiyi dol\u011fun m\u0259na bax\u0131m\u0131ndan b\u0259dii c\u0259h\u0259td\u0259n daha g\u00fccl\u00fc v\u0259 f\u0259rqli \u0259s\u0259rl\u0259r yazmas\u0131na s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur. M\u0259hz 2006-c\u0131 ild\u0259 \u201cLefortovo zindan\u0131nda\u201d adl\u0131 yeni kitab\u0131 i\u015f\u0131q \u00fcz\u00fc g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Tarixi fakt budur ki, T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n b\u00f6y\u00fck \u015fairi X\u0259li Rza Ulut\u00fcrk Lefortovo zindan\u0131na sal\u0131nmas\u0131na, t\u0259qibl\u0259r\u0259 m\u0259ruz qalmas\u0131na baxmayaraq, tutdu\u011fu Haqq yoldan, m\u0259sl\u0259kind\u0259n \u00fcz d\u00f6nd\u0259rm\u0259yib v\u0259 bunu he\u00e7 a\u011fl\u0131na bel\u0259 g\u0259tirm\u0259yib. \u00c7\u00fcnki m\u00fc\u0259llif 80-90-c\u0131 ill\u0259r \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n \u0259n g\u00f6z\u0259l n\u00fcmun\u0259l\u0259rini q\u0259l\u0259m\u0259 almaqla kifay\u0259tl\u0259nm\u0259mi\u015f, tarixin \u00e7\u0259tin s\u0131naqlar\u0131 il\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 qalan Odlar yurdu (m\u00fc\u0259llifin \u00f6z\u00fc is\u0259 \u201cOd\u0259r yurdu\u201d dey\u0259rdi) Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00fc\u015fd\u00fcy\u00fc bu \u00e7\u0259tin, \u00e7\u0259tin oldu\u011fu q\u0259d\u0259r d\u0259 \u015f\u0259r\u0259fli bir yolda b\u00fcdr\u0259m\u0259m\u0259sini g\u00f6zl\u0259ri il\u0259 g\u00f6rm\u00fc\u015f, tezlikl\u0259 haqq\u0131n-\u0259dal\u0259tin b\u0259rpa olunaca\u011f\u0131na \u00fcmid ba\u011flam\u0131\u015f, n\u0259hay\u0259t, ba\u011fl\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u00fcmid is\u0259 pu\u00e7a \u00e7\u0131xmad\u0131. Q\u0131sa zaman k\u0259siyind\u0259 Az\u0259rbaycan \u00f6z d\u00f6vl\u0259t m\u00fcst\u0259qilliyini b\u0259rpa etdi. SSR\u0130-nin hakimiyy\u0259tin\u0259 bird\u0259f\u0259lik son qoyuldu. \u00d6lk\u0259nin ba\u015f\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcn\u00fc alm\u0131\u015f qara buludlar \u00e7\u0259kildi. Yeni h\u0259yat \u00f6z axar\u0131 il\u0259 davam etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. Bir s\u00f6zl\u0259, \u015fair X\u0259li Rza Ulut\u00fcrk\u00fcn uzun ill\u0259rdir ki, g\u00f6zl\u0259diyi o sevincli g\u00fcn g\u0259lib \u00e7\u0131xd\u0131. Y\u0259ni, haqq-\u0259dal\u0259t b\u0259rpa olundu.<\/p>\n\n\n\n<p>Ustad s\u0259n\u0259tkar, \u015fair X\u0259lil Rza Ulut\u00fcrk\u00fc bir \u00e7ox spesifik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 orta d\u00f6vr Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259si, Anadilli f\u0259ls\u0259fi q\u0259z\u0259lin yarad\u0131c\u0131s\u0131, m\u00fct\u0259ff\u0259kkir-\u015fair Seyid \u018fli \u0130mad\u0259ddin N\u0259simi il\u0259 m\u00fcqayis\u0259 etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. H\u0259r iki m\u00fc\u0259llifin z\u0259ngin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda rast g\u0259ldiyimiz \u0259s\u0259rl\u0259rin bir \u00e7oxunun m\u00f6vzu bax\u0131m\u0131ndan eyni oldu\u011funa, s\u00f6z\u00fcn d\u00fcz\u00fc, he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259miz d\u0259 yoxdur!<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, xalq\u0131na, mill\u0259tin\u0259 ba\u011fl\u0131 olan \u015fair X\u0259lil Rza Ulut\u00fcrk\u00fcn z\u0259ngin b\u0259dii yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda yaln\u0131z Az\u0259rbaycan il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259r\u0259 \u00fcst\u00fcnl\u00fck verilm\u0259sini s\u00f6yl\u0259m\u0259k do\u011fru olmazd\u0131. \u00c7\u00fcnki h\u0259yat\u0131n s\u0131naqlar\u0131ndan aln\u0131a\u00e7\u0131q, \u00fcz\u00fca\u011f \u00e7\u0131xma\u011f\u0131 bacaran m\u00fc\u0259llifin-Ustad \u015fairin T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck ideyalar\u0131n\u0131n t\u0259bli\u011f olunmas\u0131 il\u0259 birba\u015fa ba\u011fl\u0131 olan onlarla, b\u0259lk\u0259 d\u0259, y\u00fczl\u0259rl\u0259 \u0259s\u0259ri vard\u0131r. H\u0259min \u0259s\u0259rl\u0259r m\u00fcxt\u0259lif ill\u0259rd\u0259 m\u00fc\u0259llifin yeni i\u015f\u0131q \u00fcz\u00fc g\u00f6r\u0259n kitablar\u0131nda d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 n\u0259\u015fr olunmu\u015f, oxucu auditoriyas\u0131n\u0131n n\u0259z\u0259rin\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>D\u0259rin h\u00f6rm\u0259t v\u0259 ehtiramla,<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Kamran MURQUZOV,<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Az\u0259rbaycan\u0131n M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 \u018fd\u0259biyyat Portal\u0131n\u0131n<\/strong><strong><br>M\u0259tbuat xidm\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri,<br>Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyinin \u00fczv\u00fc.<\/strong><strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri. 16-18 fevral 2021-ci il.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan\u0131n M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 \u018fd\u0259biyyat Portal\u0131n\u0131nM\u0259tbuat xidm\u0259tinin r\u0259hb\u0259ri,Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyinin \u00fczv\u00fc. Xalq\u0131n azadl\u0131q v\u0259 m\u00fccahid \u015fairi X\u0259lil Rza ULUT\u00dcRK (Sevimli Xalq \u015fairimiz X\u0259li Rza Ulut\u00fcrk\u00fc anark\u0259n&#8230;) Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyayt\u0131nda azadl\u0131q d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rinin, m\u00fcst\u0259qillik ideyalar\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131nda, he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, Sevimli Xalq \u015fairimiz X\u0259lil Rza ULUT\u00dcRK\u00fcn \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus yeri v\u0259 rolu vard\u0131r. Bir \u00e7ox m\u0259tl\u0259bl\u0259r\u0259 ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tiril\u0259n z\u0259ngin b\u0259dii yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 biz [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-36750","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36750","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=36750"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36750\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":36751,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/36750\/revisions\/36751"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=36750"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=36750"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=36750"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}