{"id":37034,"date":"2021-03-11T11:00:00","date_gmt":"2021-03-11T07:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=37034"},"modified":"2021-03-11T14:45:33","modified_gmt":"2021-03-11T10:45:33","slug":"xalq-yazicisi-ismayil-sixli-namus-qacagi-hekay%c9%99","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=37034","title":{"rendered":"Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 \u0130smay\u0131l \u015eIXLI.\u201cNamus qa\u00e7a\u011f\u0131\u201d (Hekay\u0259)"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/is.jpg\" alt=\"\" width=\"619\" height=\"891\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>O dayand\u0131. N\u0259f\u0259sini d\u0259rib \u015faxtadan q\u0131pq\u0131rm\u0131z\u0131 olmu\u015f \u0259ll\u0259rini hovxurdu. A\u011fz\u0131ndan, burnundan \u00e7\u0131xan isti n\u0259f\u0259s da\u011f \u00e7\u0259ni kimi \u0259trafa yay\u0131ld\u0131. D\u00f6n\u00fcb a\u015fa\u011f\u0131, d\u0259r\u0259d\u0259ki k\u0259nd\u0259 baxd\u0131. Yast\u0131-yapalaq evl\u0259r qar\u0131n alt\u0131nda qalm\u0131\u015fd\u0131. Bacalardan qalxan \u015f\u0259ffaf maviy\u0259 \u00e7alan t\u00fcst\u00fcl\u0259r havada laylanm\u0131\u015fd\u0131. H\u0259r yer a\u011f \u00f6rt\u00fcy\u0259 b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015fd\u00fc. Yol-iz \u00e7oxdan itmi\u015fdi. Da\u011flara bu il yaman qar d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Onun toyu idi. Bu ax\u015fam ma\u011far ba\u015flamal\u0131 idi. Samanl\u0131\u011f\u0131 s\u00fcp\u00fcr\u00fcb t\u0259mizl\u0259mi\u015fdil\u0259r. D\u00f6\u015f\u0259m\u0259y\u0259 ot s\u0259rib \u00fcst\u00fcn\u0259 kilim salm\u0131\u015fd\u0131lar. P\u0259rdil\u0259rd\u0259n otuzluq lampalar as\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Bacalar\u0131 basd\u0131r\u0131b pe\u00e7l\u0259ri qalam\u0131\u015fd\u0131lar ki, i\u00e7\u0259ri isti olsun.<\/p>\n\n\n\n<p>Zurna\u00e7\u0131lar \u00e7oxdan haz\u0131r idil\u0259r. D\u0259f\u00e7i d\u0259fini qurudur, zurna\u00e7\u0131 il\u0259 z\u00fcy\u00e7\u00fc zurnalar\u0131 qo\u015fala\u015fd\u0131r\u0131rd\u0131lar. O b\u0131lirdi ki, k\u0259ndin q\u0131z-g\u0259linl\u0259ri bo\u011f\u00e7adak\u0131 paltarlar\u0131n\u0131 \u00e7\u0131xard\u0131b ora-buras\u0131n\u0131 s\u0131\u011fallay\u0131r, donlar\u0131n, koftalar\u0131n q\u0131r\u0131\u015f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131r, b\u0259z\u0259nib-d\u00fcz\u0259nir, qa\u015flar\u0131na, g\u00f6zl\u0259rin\u0259 s\u0131\u011fal verib, tell\u0259rini bururdular. Q\u0131\u015f aylar\u0131nda s\u0259h\u0259r\u0259c\u0259n toyda qo\u015fa-qo\u015fa oynamaq bu k\u0259ndin ad\u0259ti idi. G\u00f6y\u0259 fi\u015f\u0259ng atar, gec\u0259 lopa i\u015f\u0131\u011f\u0131nda g\u0259lin g\u0259tir\u0259rdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>O sevinirdi. S\u0259h\u0259r-s\u0259h\u0259r sulama\u011fa apard\u0131\u011f\u0131 at da y\u0259h\u0259rin alt\u0131nda oynay\u0131r, y\u00fcy\u0259ni \u00e7eyn\u0259yib boynunu sa\u011fa-sola \u0259yir v\u0259 qar basm\u0131\u015f yollarda c\u0131\u011f\u0131r a\u00e7\u0131rd\u0131. El\u0259 bil ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc ki, sahibi b\u00f6y\u00fctd\u00fcy\u00fc, g\u00f6z\u00fcn\u00fcn a\u011f\u0131-qaras\u0131 t\u0259kc\u0259 balas\u0131 \u0130lyas\u0131n \u0259lini ba\u015f\u0131na y\u0131\u011facaqd\u0131. Onun da evin\u0259 g\u0259lni g\u0259l\u0259c\u0259k, onun da qara dam\u0131 silinib-s\u00fcp\u00fcr\u00fcl\u0259c\u0259k, taxt\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 g\u0259rd\u0259k qurulacaq, qap\u0131s\u0131nda \u015fax b\u0259z\u0259dilib lopa yand\u0131r\u0131lacaqd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0259ndin k\u0259nar\u0131ndak\u0131 balaca \u00e7ay\u0131n suyu gec\u0259nin \u015faxtas\u0131ndan s\u0131rs\u0131ra ba\u011flay\u0131b donmu\u015fdu. Buz laylar\u0131 yata\u011f\u0131n\u0131 a\u015f\u0131b \u0259trafa yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. At yelini saxlamad\u0131. Sahibinin y\u00fcy\u0259nini \u00e7\u0259km\u0259sin\u0259 fikir verm\u0259d\u0259n \u00f6z\u00fcn\u00fc suya sald\u0131. Buz laylar\u0131 \u00e7at-\u00e7at olub \u00e7ilikl\u0259ndi. Hardasa lap yax\u0131nda at ki\u015fn\u0259di. \u0130lyas qanr\u0131l\u0131b baxd\u0131. G\u0259l\u0259n koxal\u0131lar\u0131n R\u0259\u015fidi idi.<\/p>\n\n\n\n<p>O, \u0130lyas\u0131n b\u0259rab\u0259rind\u0259 at\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kdi. H\u0259r ikisi bir-birini s\u00fczd\u00fc. \u0130lyas onun uca boyuna, v\u0259zn\u0259li \u00e7uxas\u0131na, buxara papa\u011f\u0131na, g\u00fcm\u00fc\u015f toqqal\u0131 sallamal\u0131 k\u0259m\u0259rin\u0259, belind\u0259ki x\u0259nc\u0259rin\u0259 baxd\u0131, o da \u0130lyas\u0131n m\u0259xm\u0259rd\u0259n tikilmi\u015f qalife \u015falvar\u0131na, z\u0259r baftal\u0131 ni\u015fan dola\u011f\u0131na, \u00e7\u0259km\u0259l\u0259rin\u0259, nimda\u015f penc\u0259yin\u0259 v\u0259 papa\u011f\u0131na.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Dey\u0259s\u0259n, toy el\u0259yirs\u0259n?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; B\u0259li.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; M\u0259nim qaba\u011f\u0131ma ke\u00e7irs\u0259n?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas diksindi. El\u0259 bil g\u00fcll\u0259 kimi a\u00e7\u0131lan bu s\u0259rt s\u00f6zd\u0259n at da diksindi. Ba\u015f\u0131n\u0131 qald\u0131r\u0131b f\u0131nx\u0131rd\u0131. Onun burnundan f\u0131sq\u0131ran n\u0259f\u0259s zolaqlan\u0131b havan\u0131 yard\u0131.\u2003<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Z\u00f6hr\u0259 m\u0259nim ni\u015fanl\u0131md\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; El\u0259 g\u00f6z\u0259l q\u0131z s\u0259nin kim g\u0259daya yem ola bilm\u0259z.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; A\u011fz\u0131n\u0131 t\u0259miz saxla!<\/p>\n\n\n\n<p>Cilovlar\u0131n \u00e7\u0259kilm\u0259si il\u0259 atlar\u0131n d\u00f6\u015f-d\u00f6\u015f\u0259 dayanmas\u0131 bir oldu. Onlar\u0131n n\u0259f\u0259si bir-birini vurdu. \u0130lyas\u0131n \u0259li g\u00f6d\u0259kc\u0259sinin cibind\u0259ki naqan\u0131n d\u0259st\u0259yini s\u0131xd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259\u015fid \u00f6z\u00fcnd\u0259n xeyli cavan olan, \u00fcz\u00fcn\u0259 yenic\u0259 \u00fclg\u00fcc d\u0259ymi\u015f \u0130lyas\u0131 yuxar\u0131dan a\u015fa\u011f\u0131, ri\u015fx\u0259ndl\u0259 s\u00fczd\u00fc. Y\u00fcy\u0259ni \u00e7eyn\u0259y\u0259n at\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kib qam\u00e7\u0131n\u0131 havada oynatd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Yad\u0131nda saxla, m\u0259nim tik\u0259m\u0259 \u0259l uzadan\u0131n anas\u0131n\u0131 a\u011flar qoyaram.<\/p>\n\n\n\n<p>El\u0259 bil \u0130iyas\u0131n g\u00f6z\u00fcnd\u0259 h\u0259r \u015fey qarald\u0131. K\u0259ndin \u00fcst\u00fcn\u0259 yor\u011fan kimi s\u0259rilmi\u015f qar da, \u015f\u0131r\u0131lt\u0131 il\u0259 axan b\u00fcllur suyun \u00fcz\u00fcn\u0259 yay\u0131lan buz da, sol\u011fun- sol\u011fun i\u015f\u0131lday\u0131b g\u00f6z qama\u015fd\u0131ran g\u00fcn d\u0259 bird\u0259n-bir\u0259 yoxa \u00e7\u0131xd\u0131. \u0130ndiy\u0259 q\u0259d\u0259r e\u015fitdikl\u0259rin\u0259 inanmam\u0131\u015fd\u0131. R\u0259\u015fidin \u201ctoy gec\u0259si q\u0131z\u0131 onun \u0259lind\u0259n alacam, sonra ist\u0259s\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259 qaytararam\u201d dem\u0259sin\u0259 fikir verm\u0259mi\u015fdi, \u201cara s\u00f6z\u00fcd\u00fcr\u201d \u201c dey\u0259 x\u0259b\u0259r g\u0259tir\u0259nl\u0259ri sakitl\u0259\u015fdirmi\u015fdi. Bir d\u0259 R\u0259\u015fidin arvad-u\u015fa\u011f\u0131 vard\u0131. O, bel\u0259 fikr\u0259 d\u00fc\u015fs\u0259, qan su yerin\u0259 axard\u0131. Namusu it\u0259 veribl\u0259r, it d\u0259 yem\u0259yib. Bel\u0259 \u015fey olard\u0131m\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas fikird\u0259n ay\u0131l\u0131b \u00f6z\u00fcn\u0259 g\u0259l\u0259nd\u0259 R\u0259\u015fid uzaqla\u015fm\u0131\u015fd\u0131. \u0130lyas is\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 \u00e7ay\u0131n k\u0259nar\u0131nda dayanm\u0131\u015fd\u0131. G\u00f6zl\u0259nilm\u0259z z\u0259rb\u0259d\u0259n \u00f6z\u00fcn\u00fc el\u0259 itirmi\u015fdi ki, yerind\u0259n t\u0259rp\u0259n\u0259 bilmirdi. Atas\u0131ndan e\u015fitmi\u015fdi ki, koxal\u0131lar tayfas\u0131 arxal\u0131 tayfad\u0131, \u00f6zl\u0259ri d\u0259 m\u0259rdimazard\u0131rlar. \u018fll\u0259rind\u0259n n\u0259 k\u00f6p\u0259ko\u011fluluq des\u0259n, g\u0259l\u0259rdi. \u015eura h\u00f6kum\u0259ti yeni qurulanda bir az s\u0259sl\u0259rini i\u00e7l\u0259rin\u0259 salm\u0131\u015fd\u0131lar, amma indi, da\u011fda-da\u015fda qa\u00e7aq-quldur d\u0259st\u0259si \u00e7oxal\u0131r. Onlar da yenid\u0259n k\u0259ndin ortas\u0131nda at oynad\u0131b, ona-buna sata\u015f\u0131rd\u0131lar. Bilirdil\u0259r ki, onlar\u0131n k\u0259ndi \u0259ld\u0259n-ayaqdan uzaq yerd\u0259dir, da\u011f g\u0259dikl\u0259rinin arxas\u0131nda yerl\u0259\u015f\u0259n bu k\u0259nd\u0259 g\u0259lm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn b\u0259l\u0259nl\u0259r a\u015f\u0131b, d\u0259r\u0259l\u0259r ke\u00e7m\u0259k laz\u0131md\u0131r. Q\u0131\u015f aylar\u0131nda is\u0259 yol-iz ba\u011flan\u0131r, yaz g\u0259lib da\u011flar\u0131n qar\u0131 tamam \u0259rim\u0259mi\u015f divan-d\u0259r\u0259 adamlar\u0131 buralarda g\u00f6r\u00fcnm\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas at\u0131n\u0131 mahm\u0131zlad\u0131. \u00d6z\u00fcn\u00fc n\u0259 q\u0259d\u0259r \u015fax tutsa da, s\u0131nm\u0131\u015fd\u0131, bayaqk\u0131 \u015fuxlu\u011fu yox idi, h\u0259y\u0259t\u0259 \u00e7atan kimi atas\u0131 da bunu hiss etdi, g\u00f6zl\u0259rini o\u011flunun \u00fcz\u00fcnd\u0259n \u00e7\u0259km\u0259di. Sakitc\u0259 at\u0131 t\u00f6vl\u0259y\u0259 aparan o\u011fluna baxd\u0131. \u0130lyas he\u00e7 n\u0259 olmam\u0131\u015f kimi xeyli qap\u0131da h\u0259rl\u0259ndi, ma\u011far yerini yoxlad\u0131, t\u0259dar\u00fck g\u00f6r\u0259nl\u0259r\u0259 ba\u015f \u00e7\u0259kdi v\u0259 bird\u0259n atas\u0131na yax\u0131nla\u015f\u0131b \u201cSiz i\u015finizd\u0259 olun, &#8211; dedi &#8211; m\u0259n ax\u015fama qay\u0131daca\u011fam\u201d. Ki\u015fi dinm\u0259di. Doqqazdan \u00e7\u0131x\u0131b da\u011flara do\u011fru add\u0131mlayan o\u011flunun arxas\u0131nca baxa-baxa qald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>O, Z\u00f6hr\u0259ni ilk d\u0259f\u0259 bir yay ax\u015fam\u0131 bulaq \u00fcst\u00fcnd\u0259 g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fc. El\u0259 o g\u00fcnd\u0259n d\u0259 q\u0131z\u0131 \u00fcr\u0259yi tutmu\u015fdu. Amma ona yax\u0131nla\u015fa bilm\u0259mi\u015fdi. Xeyli vaxt uzaqdan-uza\u011fa q\u0131z\u0131n qaras\u0131yla g\u0259zib, izini izin\u0259 qatm\u0131\u015fd\u0131. Hiss el\u0259mi\u015fdi ki, sin\u0259si doludur, onun qaba\u011f\u0131n\u0131 k\u0259sib birc\u0259 k\u0259lm\u0259 dey\u0259 bils\u0259, \u00fcr\u0259yind\u0259kil\u0259rin ham\u0131s\u0131 g\u00f6z\u00fc a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f bulaq kimi poqqulday\u0131b qaynayacaq. Evd\u0259-e\u015fikd\u0259 q\u0259rar tuta bilmirdi. Dolama c\u0131\u011f\u0131rla da\u011f\u0131n d\u00f6\u015f\u00fcn\u0259 qalx\u0131r, a\u011faclar\u0131n daldas\u0131nda gizl\u0259nir, \u00e7aya enir, bulaq \u00fcst\u00fcn\u00fc k\u0259sdirir, h\u0259r yerd\u0259 o q\u0131rm\u0131z\u0131 donlu q\u0131z\u0131 axtar\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir d\u0259f\u0259 yen\u0259 me\u015f\u0259nin d\u0259rinliyin\u0259 \u00e7\u0259kilmi\u015fdi. \u00dcr\u0259yi dolu idi, d\u0259rdini a\u00e7ma\u011fa bir adam tapm\u0131rd\u0131. \u0130st\u0259yirdi ki, \u00f6z\u00fcn\u0259 bir sirda\u015f taps\u0131n, h\u0259r \u015feyi ona dan\u0131\u015fs\u0131n ki, b\u0259lk\u0259, y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015f\u0259. He\u00e7 \u00f6mr\u00fcnd\u0259 oxumam\u0131\u015fd\u0131, an\u0131ma indi s\u00f6z sin\u0259sini de\u015firdi, oxumaq ist\u0259yirdi. Bird\u0259n papa\u011f\u0131n\u0131n dal\u0131n\u0131 qald\u0131rd\u0131, onun s\u0259si \u015faqq\u0131lday\u0131b me\u015f\u0259d\u0259, qar\u015f\u0131dak\u0131 qayalarda cingild\u0259di: \u201c\u00c7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 g\u00fcn\u00fcnd\u0259 \u00e7e\u015fm\u0259 ba\u015f\u0131nda, g\u00f6z\u00fcm bir alag\u00f6z xan\u0131ma d\u00fc\u015fd\u00fc\u201d. El\u0259 bil y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdi. \u00dcr\u0259yini bo\u015fald\u0131b n\u0259f\u0259sini d\u0259rdi. H\u0259r \u015fey susmu\u015fdu. Birc\u0259 onun qayalarda \u0259ks-s\u0259da verib t\u0259krarlanan s\u0259sind\u0259n ba\u015fqa.<\/p>\n\n\n\n<p>Qaqq\u0131lt\u0131 qopdu. O, yerind\u0259n s\u0131\u00e7ray\u0131b din\u015f\u0259di. S\u0259s a\u015fa\u011f\u0131dan g\u0259lirdi, bulaq \u00fcst\u00fcnd\u0259n. \u0130lyas ba\u015fa d\u00fc\u015fd\u00fc ki, g\u00fcl\u00fc\u015f\u0259n q\u0131zlard\u0131. Ona, onun mahn\u0131s\u0131na g\u00fcl\u00fcrd\u00fcl\u0259r. B\u0259d\u0259nini soyuq t\u0259r basd\u0131, ist\u0259di da\u011fyuxar\u0131 d\u0131rma\u015fs\u0131n, ba\u015f al\u0131b bu yerl\u0259rd\u0259n getsin, ilim-ilim itsin ki, ona g\u00fcl\u0259n q\u0131zlar\u0131n s\u0259sini bir d\u0259 e\u015fitm\u0259sin. Amma ayaq saxlad\u0131. Dinl\u0259di. G\u00fcl\u00fc\u015f qar\u0131\u015f\u0131q bir s\u0259s g\u0259ldi qula\u011f\u0131na:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Yand\u0131ran yans\u0131n, \u0259d\u0259, \u00f6z\u00fcn\u0259 n\u0259 divan tutursan?<\/p>\n\n\n\n<p>A\u011faclar yenid\u0259n s\u0259s-s\u0259s\u0259 verib \u015faqq\u0131ldad\u0131. Yarpaqlar titr\u0259di. Amma bu g\u00fcl\u00fc\u015fl\u0259r s\u0259ngiy\u0259nd\u0259 o, ayd\u0131nca bir s\u0259s d\u0259 e\u015fitdi:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; G\u0259d\u0259ni niy\u0259 utand\u0131r\u0131rs\u0131n\u0131z, qoyun oxusun, yax\u015f\u0131 s\u0259si var.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u00f6zl\u0259ri dey\u0259n Z\u00f6hr\u0259 idi. Onu yand\u0131r\u0131b-yaxan, da\u011flara-da\u015flara salan Z\u00f6hr\u0259!<\/p>\n\n\n\n<p>Bir d\u0259f\u0259 \u00fcr\u0259kl\u0259ndi. Bula\u011f\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 endi. Q\u0131zlar onu g\u00f6r\u0259n kimi \u00f6zl\u0259rini y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131rd\u0131lar. S\u00fcr\u00fc\u015f\u00fcb \u00e7iyinl\u0259rin\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n k\u0259la\u011fay\u0131lan\u0131n ir\u0259li \u00e7\u0259kib sa\u00e7lar\u0131n\u0131 qulaqlar\u0131n\u0131n arxas\u0131na y\u0131\u011fd\u0131lar. Koftalar\u0131n\u0131n yaxas\u0131n\u0131, donlar\u0131n\u0131n b\u00fczm\u0259l\u0259rini dart\u0131\u015fd\u0131rd\u0131lar. B\u0259zil\u0259ri d\u0259 h\u0259yal\u0131 g\u0259linl\u0259r kimi k\u0259la\u011fay\u0131lar\u0131n\u0131n bir ucunu a\u011f\u0131zlar\u0131na yax\u0131nla\u015fd\u0131r\u0131b ya\u015fmaq tutdu. \u0130lyas \u00f6z\u00fcn\u00fc itirdi. S\u0259h\u0259r-s\u0259h\u0259r bulaq suyunda g\u00fczg\u00fcl\u0259nib s\u0131\u011fallanan bu q\u0131zlar\u0131n hans\u0131na yax\u0131nla\u015f\u0131b n\u0259 dey\u0259c\u0259yini bilm\u0259di. Onlar\u0131n lal s\u00fckutundan, qay\u0131r-qay\u0131r qaynayan g\u00f6zl\u0259rind\u0259ki bic \u015f\u0131ltaql\u0131qdan qorxdu. Bilirdi ki, bu yer\u0259 baxan q\u0131zlar\u0131n dilin\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259k yaman i\u015fdir, Allah adam\u0131 onlar\u0131n \u015fitliyind\u0259n saxlas\u0131n. Dili-doda\u011f\u0131 t\u0259pidi, udqundu v\u0259 g\u00fccl\u0259 dill\u0259ndi:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Bir i\u00e7im su verin, n\u0259 olar?!<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0259h\u0259ngl\u0259rini c\u0259rg\u0259 il\u0259 d\u00fcz\u0259n q\u0131zlar\u0131n aras\u0131ndan bir p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131 ke\u00e7di v\u0259 o\u011flan bula\u011f\u0131n novuna \u0259yilmi\u015f Z\u00f6hr\u0259ni indic\u0259 g\u00f6rd\u00fc. Q\u0131z \u0259lind\u0259ki niluf\u0259ri dol\u00e7a kimi su il\u0259 doldurub \u0130lyasa verdi. O, \u0259ll\u0259ri titr\u0259y\u0259-titr\u0259y\u0259 suyu ald\u0131, ba\u015f\u0131na \u00e7\u0259kdi v\u0259 bir d\u0259 ist\u0259di. Z\u00f6hr\u0259 \u00e7i\u00e7\u0259yi k\u0259nara qoyub dol\u00e7an\u0131 doldurdu. O, di\u015fi g\u00f6yn\u0259s\u0259 d\u0259 qab\u0131 birn\u0259f\u0259s\u0259 bo\u015faltd\u0131 v\u0259 yen\u0259 su ist\u0259di. \u201cBu yaz\u0131\u011f\u0131n ciyar\u0131 yan\u0131rm\u0131\u015f ki,\u201d &#8211; dey\u0259 kims\u0259 s\u00f6z atd\u0131. Q\u0131zlar\u0131n bu atmacas\u0131na cavab verm\u0259di. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc dol\u00e7an\u0131 yar\u0131ya q\u0259d\u0259r i\u00e7di v\u0259 qalan\u0131n\u0131 Z\u00f6hr\u0259nin yal\u0131n aya\u011f\u0131na t\u00f6kd\u00fc.\u2003<\/p>\n\n\n\n<p>Q\u0131z diksindi, qonur g\u00f6zl\u0259rini \u0130lyas\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 zill\u0259di. Bu bax\u0131\u015flarda ani bir q\u0131\u011f\u0131lc\u0131m oynad\u0131, \u015fim\u015f\u0259k kimi \u00e7axd\u0131 v\u0259 q\u0131z\u0131n dodaqlar\u0131 qa\u00e7d\u0131. Q\u0131z\u0131n q\u0131m\u0131\u015fma\u011f\u0131 t\u0259z\u0259d\u0259n onun can\u0131na od sald\u0131. Bulaq ba\u015f\u0131ndan n\u0259 vaxt araland\u0131\u011f\u0131ndan, da\u011fa nec\u0259 d\u0131rma\u015fd\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259b\u0259ri olmad\u0131. Bir d\u0259 onu g\u00f6rd\u00fc ki, iri bir v\u0259l\u0259sin alt\u0131nda, g\u00f6y otluqda, \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259rin aras\u0131nda uzanm\u0131\u015fd\u0131r. Q\u0131zlar\u0131n g\u00fcl\u00fc\u015f\u00fc yenid\u0259n qulaqlar\u0131na dolub g\u00fcy\u00fcld\u0259di. Amma \u00fcr\u0259yi sakitl\u0259\u015fmi\u015fdi. Suyu q\u0131z\u0131n aya\u011f\u0131na t\u00f6km\u00fc\u015fd\u00fc. Dem\u0259k, \u00fcr\u0259k s\u00f6z\u00fcn\u00fc demi\u015fdi. Bu, da\u011flarda bir ad\u0259t idi. \u00c7oxdan, lap d\u0259d\u0259-babadan qalma ad\u0259t. Q\u0131z da hirsl\u0259nm\u0259mi\u015fdi, \u0259vv\u0259lc\u0259 q\u0131m\u0131\u015fm\u0131\u015f, sonra da ba\u015f\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131b q\u0131zarm\u0131\u015fd\u0131. Dem\u0259k, onun da \u00fcr\u0259yi o\u011flan\u0131 tutmu\u015fdu&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Bir g\u00fcn k\u0259ndd\u0259 yen\u0259 toy vard\u0131. Oktyabr bayram\u0131n\u0131n ild\u00f6n\u00fcm\u00fcn\u00fc qeyd edirdil\u0259r. O vaxt qayda idi: k\u0259nd camaat\u0131 m\u0259kt\u0259bin qaba\u011f\u0131na topla\u015fard\u0131. U\u015faqlar r\u0259ngli ka\u011f\u0131zlardan nax\u0131\u015flar k\u0259s\u0259r, z\u0259ncir d\u00fcz\u0259ld\u0259r v\u0259 sinif otaqlar\u0131n\u0131, eyvanlar\u0131 b\u0259z\u0259y\u0259rdil\u0259r. K\u0259nd cavanlar\u0131 atlar\u0131n\u0131n quyru\u011funu d\u00fcy\u00fcb c\u0131d\u0131ra haz\u0131rla\u015fard\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Qulplu qazanlarda x\u00f6r\u0259k bi\u015f\u0259r, qara zurna dil\u0259 g\u0259l\u0259rdi. D\u00fcz na\u011f\u0131llardak\u0131 kimi \u00fc\u00e7 g\u00fcn, \u00fc\u00e7 gec\u0259 \u00e7al\u0131b-oynayard\u0131lar. Hava xo\u015f idi. El\u0259 m\u0259kt\u0259bin h\u0259y\u0259tind\u0259 son bahar ya\u015f\u0131ll\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 g\u0259b\u0259-kilim d\u0259 d\u00f6\u015f\u0259mi\u015fdil\u0259r. K\u0259ndin ah\u0131l arvadlar\u0131, q\u0131zlar\u0131, g\u0259linl\u0259ri barda\u015f qurub oturmu\u015fdular. Zurna\u00e7\u0131lar ortada, stulda \u0259yl\u0259\u015fmi\u015fdil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fvv\u0259lc\u0259 c\u0131d\u0131rh\u0259ngi \u00e7al\u0131nd\u0131, sonra g\u00fcl\u0259\u015f\u0259ngi. Cavanlar at \u00e7ap\u0131b, qur\u015faq tutub yorulandan sonra oyun ba\u015flad\u0131. K\u0259ndin g\u00f6z\u0259ll\u0259ri qo\u015fala\u015fd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas\u0131n g\u00f6z\u00fc bac\u0131s\u0131yla Z\u00f6hr\u0259d\u0259ydi. Onlar yana\u015f\u0131 oturmu\u015fdular. Bu g\u00fcn h\u0259r \u015fey h\u0259ll olunmal\u0131yd\u0131. \u0130lyas\u0131n bac\u0131s\u0131 meydana \u00e7\u0131xmal\u0131, ortada bir az h\u0259rl\u0259n\u0259nd\u0259n sonra Z\u00f6hr\u0259ni \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b oynatmal\u0131 idi.<\/p>\n\n\n\n<p>Zurna\u00e7\u0131lara yana\u015fd\u0131. Qulaqlar\u0131na n\u0259s\u0259 p\u0131\u00e7\u0131ldad\u0131. S\u00fcm\u00fcy\u0259 d\u00fc\u015f\u0259n a\u011f\u0131r bir hava \u00e7al\u0131nan kimi \u0130lyas\u0131n bac\u0131s\u0131 aya\u011fa durdu, qollar\u0131n\u0131 qald\u0131r\u0131b bir d\u00f6vr\u0259 vurdu v\u0259 oynaya-oynaya gedib Z\u00f6hr\u0259nin qaba\u011f\u0131nda dayand\u0131. Q\u0131z \u0259vv\u0259lc\u0259 dart\u0131nd\u0131, oynamaq ist\u0259m\u0259di. Onu d\u00fcms\u00fckl\u0259yib aya\u011fa qald\u0131rd\u0131lar. Z\u00f6hr\u0259nin ba\u015f\u0131nda b\u0259n\u00f6v\u015f\u0259yi yelinli a\u011f k\u0259la\u011fay\u0131 vard\u0131. C\u0131\u011falar\u0131 q\u0131vr\u0131l\u0131b yana\u011f\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. Q\u0131rm\u0131z\u0131 koftas\u0131n\u0131n yaxas\u0131na pullar d\u00fcz\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc. Q\u0131r\u00e7\u0131nl\u0131 uzun donu topu\u011funa enirdi. Hiss olunurdu ki, dikdaban \u00e7\u0259km\u0259sini yenic\u0259 geyinib.<\/p>\n\n\n\n<p>Qol-qola verib ortada s\u00fczd\u00fcl\u0259r. D\u0259f\u00e7i n\u0259s\u0259 q\u0131\u015fq\u0131rd\u0131, kimins\u0259 ad\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kdi, \u201cSa\u011f olsun oynayanlar\u201d &#8211; dedi. \u0130lyas bunlar\u0131 e\u015fitm\u0259di. Onun g\u00f6z\u00fc Z\u00f6hr\u0259 il\u0259 bac\u0131s\u0131ndayd\u0131. Z\u00f6hr\u0259nin oyunu onu valeh etmi\u015fdi. Bu q\u0131z n\u0259 g\u00f6z\u0259l oynay\u0131rd\u0131, asta-asta, s\u0131nd\u0131ra-sind\u0131ra. D\u0259f\u00e7i h\u0259r d\u0259f\u0259 \u00e7oma\u011f\u0131n\u0131 d\u0259f\u0259 endir\u0259nd\u0259 q\u0131z\u0131n qollar\u0131 t\u0259rp\u0259nirdi bu\u011fum-bu\u011fum.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas\u0131n bac\u0131s\u0131 oyununa ara verm\u0259d\u0259n h\u0259rl\u0259ndi v\u0259 sezilm\u0259d\u0259n Z\u00f6hr\u0259nin k\u0259la\u011fay\u0131s\u0131n\u0131n yel\u0259nli ucunu \u0259l\u0259 ke\u00e7irdi. Z\u00f6hr\u0259 g\u00f6z\u00fcn\u00fc yumub-a\u00e7\u0131nca ovcundak\u0131 pulu k\u0259la\u011fay\u0131n\u0131n ucuna d\u00fcy\u00fcnl\u0259di. Bu q\u0131z\u0131 b\u0259ll\u0259m\u0259k dem\u0259kdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fg\u0259r q\u0131z dart\u0131nsa, pulu a\u00e7\u0131b atsa, dem\u0259k raz\u0131 deyil. \u0130lyas g\u00f6rd\u00fc ki, q\u0131z q\u0131pq\u0131rm\u0131z\u0131 oldu v\u0259 dart\u0131nd\u0131. Ancaq bac\u0131s\u0131 q\u0131z\u0131 t\u0259rp\u0259nm\u0259y\u0259 qoymad\u0131, qucaqlay\u0131b \u00fcz\u00fcnd\u0259n \u00f6pd\u00fc. Z\u00f6hr\u0259 ba\u015f\u0131n\u0131 a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131b yerin\u0259 ke\u00e7\u0259nd\u0259 d\u0259f\u00e7i yen\u0259 q\u0131\u015fq\u0131rd\u0131:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Sa\u011f olsun oynayan ni\u015fanl\u0131s\u0131ynan&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ndi o, dizin\u0259 q\u0259d\u0259r qara bata-bata, a\u011faclar\u0131n buda\u011f\u0131ndan yap\u0131\u015fa-yap\u0131\u015fa da\u011fa qalx\u0131r, me\u015f\u0259nin d\u0259rinliyind\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259 m\u0259sk\u0259n salm\u0131\u015f Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n yan\u0131na gedirdi. \u0130lyas qa\u00e7aqlar\u0131n harada gizl\u0259ndiyini t\u0259xmin\u0259n bilirdi. E\u015fitmi\u015fdi ki, S\u00fcleyman\u0131n d\u0259st\u0259si \u0259zgilli taladan bir az o yana, Sar\u0131 qayan\u0131n alt t\u0259r\u0259find\u0259 yerin alt\u0131nda la\u011f\u0131m at\u0131b, \u00f6zl\u0259rin\u0259 s\u0131\u011f\u0131nacaq d\u00fcz\u0259ldibl\u0259r. Bura \u0259l\u00e7atmaz bir yer idi. Q\u0131\u015fda orada daldalan\u0131r, yaz-yay aylar\u0131nda bir az da yuxar\u0131 qalx\u0131rd\u0131lar. Yuxar\u0131 qalxd\u0131qca qar daha da qal\u0131nla\u015f\u0131r, sazaq adam\u0131n iliyin\u0259 i\u015fl\u0259yirdi. Onun qa\u015f\u0131, kirpikl\u0259ri buz ba\u011flam\u0131\u015fd\u0131. Papa\u011f\u0131n\u0131n sallama qulaqlar\u0131 donub qu\u015f qanadlar\u0131 kimi havada qalm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131 birc\u0259 d\u0259f\u0259 g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fc. D\u00fcz iki il bundan \u0259vv\u0259l, bel\u0259 qarl\u0131 bir g\u00fcnd\u0259, qa\u00e7aqlar atlar\u0131n\u0131 \u00e7ap\u0131b k\u0259nd\u0259 dolu\u015fdular. Bo\u011faz\u0131na k\u0259ndir sald\u0131qlar\u0131 bir adam\u0131 at\u0131n yed\u0259yind\u0259 darta-darta m\u0259kt\u0259bin qaba\u011f\u0131ndak\u0131 meydana g\u0259tirdil\u0259r. Ham\u0131 tama\u015faya y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131. \u0130lyas bo\u011faz\u0131 k\u0259ndirli adam\u0131 tan\u0131d\u0131. M\u00fc\u0259llim idi. \u015e\u0259h\u0259rd\u0259n g\u0259lib qon\u015fu k\u0259ndd\u0259 d\u0259rs deyirdi. Onun paltosunu \u00e7\u0131xartm\u0131\u015fd\u0131lar. Birc\u0259 k\u00f6yn\u0259kd\u0259 idi. Diz\u0259 q\u0259d\u0259r qara batm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aqlardan biri qa\u015fqa k\u0259h\u0259r at\u0131n\u0131 m\u0259hmizl\u0259yib qaba\u011fa \u00e7\u0131xd\u0131. \u0130lyas\u0131n n\u0259z\u0259rin\u0259 ilk \u00e7arpan onun \u00e7at\u0131lm\u0131\u015f qa\u015flar\u0131 alt\u0131nda par\u0131ldayan qan sa\u011f\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6zl\u0259ri oldu. Ki\u015finin \u00fcz\u00fcnd\u0259ki t\u00fckl\u0259r d\u0259 biz-biz idi. \u0130rib\u0259d\u0259nli, enlik\u00fcr\u0259kli, geni\u015fsin\u0259li bu adam y\u0259h\u0259rin \u00fcst\u00fcnd\u0259 q\u0131r\u011f\u0131 kimi oturmu\u015fdu. K\u00fcrk\u00fcn\u00fcn \u00fcst\u00fcnd\u0259n ba\u011flad\u0131\u011f\u0131 ona\u00e7\u0131lan, \u00e7iynind\u0259n a\u015f\u0131r\u0131lan \u00e7al\u0131n-\u00e7arpaz qoltuqalt\u0131lar, y\u0259h\u0259rin qa\u015f\u0131ndan asd\u0131\u011f\u0131 be\u015fa\u00e7\u0131lan onun z\u0259hmli sif\u0259tini daha m\u00fcdhi\u015f g\u00f6st\u0259rirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Camaat, bilirsinizmi bunun g\u00fcnah\u0131 n\u0259dir?<\/p>\n\n\n\n<p>He\u00e7 k\u0259sd\u0259n s\u0259s \u00e7\u0131xmad\u0131. Ham\u0131 d\u00f6n\u00fcb qar\u0131n i\u00e7ind\u0259 ba\u015f\u0131, sin\u0259si a\u00e7\u0131q dayanan m\u00fc\u0259llim\u0259 baxd\u0131. Onun sif\u0259ti, qulaqlar\u0131 \u015faxtadan g\u00f6y\u0259rmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Bu bizim namusumuza toxunub. &#8211; El\u0259 bil camaat\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 su \u0259l\u0259ndi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunu hiss ed\u0259n qa\u00e7aq s\u00f6z\u00fcn\u00fc tamamlad\u0131, &#8211; q\u0131zlar\u0131 ba\u015f\u0131na y\u0131\u011f\u0131b teatr \u00e7\u0131xard\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0259ndin a\u011fsaqqallar\u0131ndan biri \u00e7iynin\u0259 sald\u0131\u011f\u0131 k\u00fcrk\u00fcn\u00fcn yaxas\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kib d\u00fcz\u0259ltdi v\u0259 bir-iki add\u0131m ir\u0259li yeridi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; \u0130ndi fikrin n\u0259di, ay o\u011ful?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; G\u00f6z\u00fcn\u00fcz\u00fcn qaba\u011f\u0131nda bunun ba\u015f\u0131n\u0131 k\u0259s\u0259c\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; \u018fl saxla, a bala, adam h\u0259r \u015feyd\u0259n \u00f6t\u0259ri qan t\u00f6km\u0259z. G\u00f6rm\u00fcrs\u0259nmi fa\u011f\u0131r\u0131n biridi, \u00e7evir balalar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131na, burax getsin.<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n \u00fcz\u00fc \u0259sdi. Qam\u00e7\u0131s\u0131 il\u0259 papa\u011f\u0131n\u0131 aln\u0131ndan geri it\u0259l\u0259di.<\/p>\n\n\n\n<p>Onun g\u00f6zl\u0259ri ki\u015finin \u00fcz\u00fcn\u0259 zill\u0259ndi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Y\u0259ni deyirs\u0259n, namusumuzu ayaqlar alt\u0131na ataq?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Kim deyir onu, a bala, namussuz ya\u015famaqdan \u00f6lm\u0259k yax\u015f\u0131d\u0131r. Qa\u00e7aq S\u00fcleyman inad\u0131ndan d\u00f6nm\u0259k ist\u0259m\u0259di. Amma k\u0259nd camaat\u0131 ondan \u0259l \u00e7\u0259km\u0259di. \u018fl-aya\u011f\u0131na d\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r, yalvar-yaxar edib qa\u00e7a\u011f\u0131 yum\u015faltd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Yax\u015f\u0131, anan namaz \u00fcst\u00fcnd\u0259ymi\u015f, qurban ol bunlara. S\u0259ni burax\u0131ram, amma burdan el\u0259 \u0259kil\u0259rs\u0259n ki, he\u00e7 izin-tozun da qalmaz. Bir d\u0259 g\u00f6z\u00fcm\u0259 d\u0259ys\u0259n b\u00f6y\u00fck tik\u0259ni qula\u011f\u0131n boyda el\u0259y\u0259c\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fc\u0259llimin boynundan k\u0259ndiri a\u00e7d\u0131lar. Paltosunu verdil\u0259r v\u0259 da\u011flardan arana en\u0259n c\u0131\u011f\u0131rla yola sald\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aq S\u00fcleyman k\u0259ndd\u0259n getm\u0259zd\u0259n \u0259vv\u0259l at\u0131n\u0131n cilovunu \u00e7\u0259kdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Camaat, &#8211; dedi &#8211; yad\u0131n\u0131zda saxlay\u0131n, m\u0259ni \u00e7\u00f6ll\u0259r\u0259 salan elin na-musudur.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u0259 q\u0259d\u0259r sa\u011fam, qoymaram bu mahalda bir adam\u0131n namusuna toxun- sunlar!<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas s\u0259h\u0259r \u00e7ay k\u0259nar\u0131nda R\u0259\u015fidl\u0259 s\u00f6zl\u0259\u015f\u0259nd\u0259n sonra bunlar\u0131 yad\u0131na sald\u0131 v\u0259 da\u011flara \u00fcz tutdu. Onun g\u00f6z\u00fcn\u0259 he\u00e7 n\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u00fcrd\u00fc. N\u0259 \u015faxtan\u0131 hiss edir, n\u0259 d\u0259 qaranl\u0131\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcb qurd-qu\u015fa yem ola bil\u0259c\u0259yini a\u011fl\u0131na g\u0259tirirdi. Onun beynind\u0259 birc\u0259 fikir dola\u015f\u0131rd\u0131: harda olsa, Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131 tapmaq, \u00fcr\u0259yind\u0259n ke\u00e7\u0259nl\u0259ri d\u00fcz g\u00f6z\u00fcn\u00fcn i\u00e7in\u0259 dem\u0259k.<\/p>\n\n\n\n<p>O bilirdi ki, qa\u00e7aq \u00f6z adamlar\u0131na tap\u015f\u0131r\u0131b onu tik\u0259-tik\u0259 do\u011fratd\u0131ra bil\u0259r, ya da \u00f6z\u00fc \u0259li titr\u0259m\u0259d\u0259n ona\u00e7\u0131lan\u0131n t\u0259tiyini s\u0131xar v\u0259 h\u0259ddini a\u015fm\u0131\u015f bu cavan\u0131 bir andaca yox ed\u0259r. \u0130lyas bunlar\u0131n ham\u0131s\u0131n\u0131 \u00fcr\u0259yind\u0259 \u00f6l\u00e7\u00fcb-bi\u00e7mi\u015fdi v\u0259 nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, k\u0259f\u0259ni boynuna dolam\u0131\u015fd\u0131. Y\u0259qin etmi\u015fdi ki, bu yoldan sa\u011f- salamat qay\u0131tmayacaq, amma fikrind\u0259n d\u00f6nm\u0259mi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Dayan, kims\u0259n?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas fikird\u0259n ay\u0131landa sin\u0259sin\u0259 tu\u015flamn\u0131\u015f l\u00fcl\u0259ni g\u00f6rd\u00fc v\u0259 anlad\u0131 ki, qa\u00e7aqlara rast g\u0259lib. Sevindi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; M\u0259ni Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n yan\u0131na apar\u0131n.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Aldatd\u0131m dem\u0259zs\u0259n ki?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Do\u011fru s\u00f6z\u00fcmd\u00fcr. Vacib i\u015fim var.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; \u018f, s\u0259nin onnan n\u0259 i\u015fin ola bil\u0259r?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Olmasa, bu boranda, qarda b\u0259l\u0259nl\u0259r a\u015f\u0131b buraya g\u0259lm\u0259zdim ki? \u0130lyas\u0131n s\u0259rt cavab\u0131 qa\u00e7a\u011f\u0131 bir az \u00e7a\u015fd\u0131rd\u0131. T\u00fcf\u0259ngi a\u015fa\u011f\u0131 sal\u0131b ona yax\u0131nla\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Diqq\u0259tl\u0259 \u00fcst-ba\u015f\u0131n\u0131 s\u00fczd\u00fc v\u0259 arxaya ke\u00e7di.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; D\u00fc\u015f qaba\u011f\u0131ma! Onsuz da buradan salamat qay\u0131tmayacaqsan.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Qay\u0131tmayanda da qay\u0131tmaram, m\u0259ni niy\u0259 qorxudursan?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Yek\u0259-yek\u0259 dan\u0131\u015fma, d\u00fc\u015f qaba\u011f\u0131ma.<\/p>\n\n\n\n<p>O, i\u00e7\u0259ri gir\u0259nd\u0259 Qa\u00e7aq S\u00fcleyman qara dam\u0131n k\u00fcnc\u00fcnd\u0259, pe\u00e7in yan\u0131na qoyulmu\u015f taxt\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259, m\u00fct\u0259kk\u0259y\u0259 dirs\u0259kl\u0259n\u0259r\u0259k uzanm\u0131\u015fd\u0131. \u00c7\u0259km\u0259l\u0259rini soyunsa da yara\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u0131xartmam\u0131\u015fd\u0131. Qoltuqalt\u0131lar\u0131 \u00e7iynind\u0259, t\u00fcf\u0259ngi yan\u0131nda, ona\u00e7\u0131lan qarn\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259ydi. \u0130lyas\u0131 g\u00f6r\u0259nd\u0259 dik\u0259ldi, ayaqlar\u0131n\u0131 taxtdan sallay\u0131b oturdu v\u0259 qan sa\u011f\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6zl\u0259rini onun \u00fcz\u00fcn\u0259 zill\u0259di. \u0130lyas bu z\u0259hmli bax\u0131\u015flardan sars\u0131lmad\u0131, \u0259ksin\u0259, sakitl\u0259\u015fdi. \u018fslin\u0259 baxsan ona el\u0259 g\u0259lirdi. O bilmirdi ki, keyl\u0259\u015fib. Qulaqlar\u0131 he\u00e7 n\u0259 e\u015fitmir, g\u00f6zl\u0259ri g\u00f6zl\u0259rin\u0259 sanc\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6zl\u0259rd\u0259n ba\u015fqa, he\u00e7 n\u0259 g\u00f6rm\u00fcr, harada oldu\u011funu, kiminl\u0259 \u00fcz-\u00fcz\u0259 dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 bel\u0259 ay\u0131rd ed\u0259 bilmirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Xeyir ola, komsomol, niy\u0259 g\u0259libs\u0259n?<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u0259s onu ay\u0131ltd\u0131. Beyninin u\u011fultusu, qulaqlar\u0131n\u0131n g\u00fcy\u00fclt\u00fcs\u00fc birc\u0259 anda yoxa \u00e7\u0131xd\u0131 v\u0259 qa\u00e7a\u011f\u0131n \u00f6z\u00fc d\u0259 el\u0259 bil dumandan s\u0131yr\u0131l\u0131b b\u00fct\u00fcn ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u00f6n\u00fcnd\u0259 dayand\u0131. \u0130lyas qurumu\u015f dodaqlar\u0131n\u0131 dili il\u0259 islatd\u0131 v\u0259 d\u00fcz onun g\u00f6z\u00fcn\u00fcn i\u00e7in\u0259 baxd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; S\u0259nin \u00fcz\u00fcn\u0259 t\u00fcp\u00fcrm\u0259y\u0259.<\/p>\n\n\n\n<p>Birc\u0259 an, yaln\u0131z birc\u0259 an ortal\u0131\u011fa s\u00fckut \u00e7\u00f6kd\u00fc. \u0130lyas el\u0259 bil \u00e7iyinl\u0259rini ild\u0131r\u0131m da\u015f\u0131t\u0259k bas\u0131b \u0259z\u0259n y\u00fck\u00fcn alt\u0131ndan \u00e7\u0131x\u0131b y\u00fcng\u00fcll\u0259\u015fdi. Ona el\u0259 g\u0259ldi ki, sin\u0259si geni\u015fl\u0259ndi, n\u0259f\u0259si a\u00e7\u0131ld\u0131. V\u0259 bird\u0259n qan sa\u011f\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6zl\u0259rin s\u0259rt bax\u0131\u015flar\u0131n\u0131 \u00fcz\u00fcnd\u0259 hiss etdi. Bu bax\u0131\u015flar\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 sanc\u0131lmas\u0131 il\u0259 qollar\u0131n\u0131n daldan qanr\u0131l\u0131b burulmas\u0131 bir oldu. Onu s\u00fcr\u00fcy\u00fcb bay\u0131ra atmaq ist\u0259dil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n z\u0259hmli, amiran\u0259 s\u0259si e\u015fidildi:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Burax\u0131n, qoyun s\u00f6z\u00fcn\u00fc ax\u0131racan desin. Niy\u0259 m\u0259nim \u00fcz\u00fcm\u0259 t\u00fcp\u00fcr\u00fcrs\u0259n, bala?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Ona g\u00f6r\u0259 ki, yalan\u00e7\u0131san, h\u0259r yerd\u0259 namusdan dan\u0131\u015f\u0131rsan, amma s\u0259n\u0259 arxalananlar namussuzluq el\u0259yirl\u0259r. Toy g\u00fcn\u00fc g\u0259lini ni\u015fanl\u0131s\u0131n\u0131n \u0259lind\u0259n almaq ist\u0259yirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ki\u015fini el\u0259 bil ilan \u00e7ald\u0131. Yerind\u0259n s\u0131\u00e7ray\u0131b dik at\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Kimdi o biqeyr\u0259t?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Koxal\u0131lar\u0131n R\u0259\u015fidi.<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n qa\u015flar\u0131n\u0131n \u00e7at\u0131ld\u0131. \u00dcz\u00fcn\u00fcn tukl\u0259ri biz-biz oldu. \u0130lyas g\u00f6rd\u00fc ki, ki\u015finin geni\u015f sin\u0259si k\u00f6r\u00fck kimi qabar\u0131b endi. Bir xeyli fikirli-fikirli ortada h\u0259rl\u0259ndikd\u0259n sonra taxt\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 uzan\u0131b m\u00fct\u0259kk\u0259y\u0259 dirs\u0259kl\u0259ndi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas\u0131n s\u00f6z\u00fc onu yaman tutmu\u015fdu. Do\u011frudan da, onu \u00e7\u00f6ll\u0259r\u0259 salan n\u0259ydi? Ne\u00e7\u0259 il idi ki, evind\u0259n-e\u015fiyind\u0259n niy\u0259 did\u0259rgin d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc? Kim idi onu yuvas\u0131ndan h\u00fcrk\u00fcd\u0259n? S\u00fcleyman\u0131n atas\u0131 da, \u00f6z\u00fc d\u0259, el\u0259 qohum-qar-da\u015flar\u0131 da \u015fura h\u00f6kum\u0259ti qurulanda ham\u0131dan \u00e7ox sevinmi\u015fdil\u0259r. Yenic\u0259 ayr\u0131lan a\u00e7\u0131l\u0131b, dir\u00e7\u0259lmi\u015fdil\u0259r. Onlar\u0131n n\u0259sli kas\u0131b dolanm\u0131\u015fd\u0131, amma he\u00e7 k\u0259sin qaba\u011f\u0131nda \u0259yilm\u0259mi\u015fdil\u0259r. Atas\u0131 h\u0259mi\u015f\u0259 onlara dey\u0259rdi ki, ki\u015finin birinci sif\u0259ti namusdur.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u0259r\u0259k t\u0259kc\u0259 \u00f6z namusunu yox, qonum-qon\u015funun, el-oban\u0131n da namusunu qoruyasan. Ki\u015fi olan ba\u015fqas\u0131n\u0131n q\u0131z-g\u0259linin\u0259 xain g\u00f6zl\u0259 baxmaz.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu s\u00f6zl\u0259r u\u015faql\u0131qdan onun beynin\u0259 h\u0259kk olunmu\u015fdu. Sonra b\u00f6y\u00fcy\u00fcb k\u0259ndin d\u0259liqanl\u0131lar\u0131na qo\u015fulanda da, toyda-ma\u011farda c\u0131d\u0131ra \u00e7\u0131x\u0131b at \u00e7apanda da, k\u0259ndin cavanlar\u0131 il\u0259 qur\u015faq tutub g\u00fcl\u0259\u015f\u0259nd\u0259 d\u0259 atas\u0131n\u0131n s\u00f6zl\u0259ri qulaqlar\u0131ndan getmirdi. Onu barmaqla g\u00f6st\u0259rirdil\u0259r. K\u00fcr\u0259kl\u0259ri enli, beli nazik idi, az qal\u0131rd\u0131 \u00fcz\u00fckd\u0259n ke\u00e7sin. Ona g\u00f6z\u00fc d\u00fc\u015f\u0259nl\u0259r \u00e7ox idi. Bilirdi ki, k\u0259ndin q\u0131zlar\u0131 onun dal\u0131nca h\u0259sr\u0259tl\u0259 boylan\u0131rd\u0131lar v\u0259 az qal\u0131rd\u0131lar ki, qaba\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcb \u00fcr\u0259kl\u0259rini a\u00e7s\u0131nlar, altdan yuxar\u0131 \u00fcz\u00fcn\u0259 bax\u0131b h\u0259yadan p\u00f6rt\u0259-p\u00f6rt\u0259 \u201cNoolar, m\u0259nciy\u0259zi al\u201d desinl\u0259r. Ona s\u00f6z atan g\u0259linl\u0259r d\u0259 olurdu. Amma S\u00fcleyman onlara g\u00f6z\u00fcn\u00fcn ucuyla da baxm\u0131rd\u0131. K\u0259ndin a\u011fsaqqallar\u0131 \u201chalal olsun, ki\u015finin o\u011fluna\u201d &#8211; deyib, onunla q\u00fcrurlanard\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Onu k\u0259ndd\u0259 yenic\u0259 d\u00fcz\u0259lmi\u015f komsomol \u00f6z\u0259yin\u0259 katib se\u00e7dil\u0259r. Cavanlar\u0131 ba\u015f\u0131na toplad\u0131, \u0259kin\u0259-bi\u00e7in\u0259, m\u0259kt\u0259b\u0259, savad kurslar\u0131na k\u00f6m\u0259k el\u0259di. D\u0259st\u0259 getdikc\u0259 b\u00f6y\u00fcd\u00fc, S\u00fcleyman\u0131n sora\u011f\u0131 da b\u00f6y\u00fcd\u00fc, \u0259traf k\u0259ndl\u0259r\u0259 d\u0259 yay\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Onlar\u0131n k\u0259ndind\u0259 \u018fbd\u00fcrr\u0259hman ad\u0131nda bir b\u0259y d\u0259 vard\u0131. \u018fzazilin &nbsp;biriydi, boylu arvadlar onu g\u00f6r\u0259nd\u0259 u\u015faq salard\u0131lar. \u015eura h\u00f6kum\u0259ti quru-landa ba\u015f\u0131na d\u0259st\u0259 toplay\u0131b bir ne\u00e7\u0259 il he\u00e7 k\u0259si tan\u0131maq ist\u0259m\u0259mi\u015fdi. At\u0131n\u0131 \u00e7ap\u0131b ham\u0131ya bildirmi\u015fdi ki, buralar\u0131n a\u011fas\u0131 m\u0259n\u0259m, ba\u015fqa x\u0259yala d\u00fc\u015fm\u0259yin. Bir d\u0259f\u0259 d\u0259 S\u00fcleyman\u0131n qaba\u011f\u0131n\u0131 k\u0259sib h\u0259d\u0259l\u0259mi\u015fdi. \u201cDey\u0259s\u0259n, \u00e7ox \u0259llam\u0259lik el\u0259yirs\u0259n, bala, a\u011f\u0131r otur, batman g\u0259l, ba\u015f\u0131n b\u0259d\u0259nin\u0259 a\u011f\u0131rl\u0131q el\u0259m\u0259sin\u201d. H\u0259tta bir d\u0259f\u0259 \u00fcst\u00fcn\u0259 t\u00fcf\u0259ng d\u0259 \u00e7\u0259kmi\u015fdi. G\u00fcll\u0259 S\u00fcleyman\u0131n papa\u011f\u0131n\u0131 silib ke\u00e7mi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir gec\u0259 \u201cGepo\u201dnun adamlar\u0131 sakitc\u0259 g\u0259lib, \u018fbd\u00fcrr\u0259hman b\u0259yi d\u0259, o\u011flanlar\u0131n\u0131 da apard\u0131lar. Onlar\u0131n evini idar\u0259 el\u0259dil\u0259r. \u00dcst g\u00f6zd\u0259 k\u0259nd \u015furas\u0131, firq\u0259 \u00f6z\u0259yi yerl\u0259\u015fdi. Bir otaq da komsomola verdil\u0259r. Arvad-u\u015fa\u011f\u0131 is\u0259 a\u015fa\u011f\u0131, zirz\u0259miy\u0259 ox\u015far yer\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcrd\u00fcl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u0259yin bir c\u00fct maral kimi q\u0131z\u0131 vard\u0131, ab\u0131rl\u0131, h\u0259yal\u0131. K\u0259ndin aras\u0131na az- az \u00e7\u0131xard\u0131lar, atalar\u0131 tutulandan sonra is\u0259 he\u00e7 g\u00f6z\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u0259dil\u0259r. S\u00fcleyman g\u00f6z qoyard\u0131, q\u0131zlar zirz\u0259minin qaranl\u0131q k\u00fcnc\u00fcnd\u0259 bir-birinin qoynuna q\u0131s\u0131l\u0131b oturard\u0131lar. Oduna, suya da qar\u0131 il\u0259 b\u0259yin arvad\u0131 ged\u0259rdi. Atas\u0131 bir d\u0259f\u0259 S\u00fcleyman\u0131 bir k\u00fcnc\u0259 \u00e7\u0259kdi. \u201cO\u011ful, &#8211; dedi &#8211; bilir\u0259m komsomolsunuz, b\u0259yl\u0259rl\u0259 vuru\u015fursunuz, yax\u015f\u0131 el\u0259yirsiniz. Amma arvadda, u\u015faqda i\u015finiz olmas\u0131n. Qula\u011f\u0131ma pis s\u00f6zl\u0259r g\u0259lir. Dey\u0259s\u0259n, Ke\u00e7\u0259l Xondulu dinc durmur. Yad\u0131nda saxla, elin namusu bizim namusumuzdur. T\u0259miz ad\u0131m\u0131z\u0131 l\u0259k\u0259l\u0259m\u0259yin\u201d. Atas\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fcnd\u0259n sonra S\u00fcleyman yolda\u015flar\u0131na g\u00f6z qoydu. Tap\u015f\u0131rd\u0131 ki, fara\u011fat otursunlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir d\u0259f\u0259 gec\u0259d\u0259n xeyli ke\u00e7mi\u015f idar\u0259d\u0259n i\u015f\u0131q g\u0259ldiyini g\u00f6rd\u00fc. Qanr\u0131ld\u0131. El\u0259 bildi ki, rayondan t\u0259hkim\u00e7i g\u0259lib, n\u0259 is\u0259 vacib bir i\u015fi var. Qap\u0131n\u0131n a\u011fz\u0131na \u00e7atanda heyr\u0259tl\u0259ndi. \u0130\u00e7\u0259rid\u0259n taqq\u0131lt\u0131 g\u0259lirdi. El\u0259 bil s\u00fcp\u00fcr\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fcl\u0259r. Kims\u0259 h\u0131\u00e7q\u0131r\u0131rd\u0131. S\u00fcleyman \u00e7iynini qap\u0131ya verdi v\u0259 ona el\u0259 bir g\u00fcc g\u0259ldi ki, zirz\u0259mi yerind\u0259n oynad\u0131. \u0130\u00e7\u0259ri gir\u0259nd\u0259n g\u00f6zl\u0259rin\u0259 inanmad\u0131. \u018fbd\u00fcrr\u0259hman b\u0259yin q\u0131zlar\u0131 k\u00fcnc\u0259 q\u0131s\u0131lm\u0131\u015fd\u0131lar. \u00dcst-ba\u015flar\u0131 c\u0131r\u0131q-c\u0131r\u0131q idi, sa\u00e7lar\u0131 \u00fczl\u0259rin\u0259 da\u011f\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Ke\u00e7\u0259l Xondulu porsuq kimi q\u0131zarm\u0131\u015fd\u0131. Qollar\u0131n\u0131 \u00e7irm\u0259mi\u015f, k\u00f6yn\u0259yinin yaxas\u0131n\u0131 a\u00e7m\u0131\u015fd\u0131. \u015ealvar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259n tumanba\u011f\u0131s\u0131 sallan\u0131rd\u0131. G\u00f6zl\u0259ri pi\u015fik g\u00f6z\u00fc kimi par\u0131lday\u0131rd\u0131. Qap\u0131 a\u00e7\u0131landa boynunu i\u00e7\u0259ri \u00e7\u0259kib belini donqarland\u0131rd\u0131 v\u0259 qan h\u0259risi v\u0259h\u015fiy\u0259 d\u00f6n\u0259r\u0259k yay kimi g\u0259rildi. Birc\u0259 at\u0131 da ke\u00e7s\u0259, ir\u0259li at\u0131lacaqd\u0131. S\u00fcleyman\u0131n beyni u\u011fuldad\u0131 v\u0259 g\u00f6zl\u0259rin\u0259 qan sa\u011f\u0131ld\u0131. Naqan\u0131 \u00e7\u0131xartma\u011f\u0131 il\u0259 t\u0259tiyi \u00e7\u0259km\u0259yi bir oldu. \u015eaqq\u0131lt\u0131 qopdu. Dalbadal, alt\u0131 d\u0259f\u0259&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Bay\u0131rda at f\u0131nx\u0131rd\u0131. Ayaq tapp\u0131lt\u0131lar\u0131 v\u0259 qar\u0131\u015f\u0131q s\u0259sl\u0259r e\u015fidildi. Sonra qara dam\u0131n qap\u0131s\u0131 c\u0131r\u0131lt\u0131 il\u0259 a\u00e7\u0131ld\u0131. Qap\u0131 aralanan kimi i\u00e7\u0259ri soxulan i\u015f\u0131q zola\u011f\u0131 dam\u0131n yar\u0131qaranl\u0131q havas\u0131n\u0131 q\u0131l\u0131nc kimi do\u011frad\u0131, divarda s\u00fcr\u00fcnd\u00fc v\u0259 taxt\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 uzanm\u0131\u015f S\u00fcleyman\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fc, qap\u0131 \u00f6rt\u00fcl\u0259n kimi d\u0259 yox oldu. \u0130lyas dik at\u0131ld\u0131. Qarl\u0131 havadan sonra g\u00f6z\u00fc qama\u015fan v\u0259 evin ortas\u0131nda dayan\u0131b boylanan R\u0259\u015fidi g\u00f6r\u0259nd\u0259 qan beynin\u0259 s\u0131\u00e7rad\u0131. Amma Qa\u00e7aq S\u00fcleyman yerind\u0259n t\u0259rp\u0259nm\u0259di. G\u00f6z\u00fc qaranl\u0131\u011fa al\u0131\u015fandan sonra qollar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131b \u00fcst\u00fcn\u0259 yeriy\u0259n R\u0259\u015fid\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259t verm\u0259di. M\u00fct\u0259kk\u0259y\u0259 dirs\u0259kli halda uzand\u0131, bir azca ayaqlar\u0131n\u0131 y\u0131\u011f\u0131b, taxt\u0131n a\u015fa\u011f\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259 ona yer el\u0259di. R\u0259\u015fid p\u0259rt olsa da, \u00fcst\u00fcn\u00fc vurmad\u0131, ayaq t\u0259r\u0259fd\u0259 oturdu. Onlara \u00e7ay g\u0259tirdil\u0259r. Yaln\u0131z bundan sonra Qa\u00e7aq S\u00fcleyman ba\u015f\u0131n\u0131 qald\u0131r\u0131b qona\u011f\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 baxd\u0131:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; K\u00fcrk\u00fcn\u00fc soyun, soyuq d\u0259y\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Onun sakit, amiran\u0259 s\u0259si R\u0259\u015fidi \u00e7a\u015fd\u0131rd\u0131. G\u00f6z\u00fc S\u00fcleyman\u0131n \u00fcz\u00fcnd\u0259 q\u0131m\u0131\u015fa-q\u0131m\u0131\u015fa k\u00fcrk\u00fcn\u00fc \u00e7\u0131xartd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Deyirl\u0259r k\u0259ndinizd\u0259 toy var?<\/p>\n\n\n\n<p>Q\u0259fil sualdan R\u0259\u015fid diksindi. St\u0259kan\u0131 n\u0259lb\u0259kiy\u0259 qoyub qa\u00e7a\u011f\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 baxd\u0131. Bilm\u0259di n\u0259 desin.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Niy\u0259 dinmirs\u0259n?<\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259\u015fid t\u0259l\u0259sik cavab verdi:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Var.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Kimin toyudur?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Murad ki\u015finin d\u0131\u011fas\u0131 \u0130lyas\u0131n. &#8211; R\u0259\u015fid el\u0259 bil dir\u00e7\u0259ldi. Qa\u015f-g\u00f6z\u00fcn\u00fc oynad\u0131b s\u00f6z\u00fcn\u0259 davam etdi. &#8211; \u0130ndi h\u0259r qor-qoduq adam olub ortaya d\u00fc\u015f\u00fcb. Ba\u015f\u0131n haqq\u0131 ona da\u011f \u00e7\u0259k\u0259c\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas d\u00f6zm\u0259di. K\u00fcncd\u0259n \u00e7\u0131x\u0131b ir\u0259li g\u0259lm\u0259k ist\u0259di. Amma S\u00fcleyman g\u00f6z\u00fcn\u00fc a\u011fard\u0131b onu yerind\u0259 oturtdu. Dey\u0259s\u0259n, R\u0259\u015fid he\u00e7 onu g\u00f6rm\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Fikrin n\u0259dir?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; El\u0259 bu gec\u0259 q\u0131z\u0131 onun \u0259lind\u0259n alacam.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Araya qan d\u00fc\u015fm\u0259yind\u0259n qorxmursan?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; N\u0259d\u0259n qorxacam? Dal\u0131mda da\u011f kimi dayan\u0131bsan.<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aq S\u00fcleyman papa\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u0131xard\u0131b dizinin \u00fcst\u00fcn\u0259 qoydu. Fikirli-fikirli ba\u015f\u0131n\u0131 ovxalad\u0131. Ortal\u0131\u011fa \u00e7\u00f6k\u0259n s\u00fckut xeyli \u00e7\u0259kdi. Bird\u0259n onun qaqq\u0131lt\u0131s\u0131 divarda \u015faqq\u0131ldad\u0131. R\u0259\u015fid d\u0259 ona qo\u015fuldu, G\u00f6zl\u0259ri ya\u015far\u0131ncaya q\u0259d\u0259r g\u00fclu\u015fd\u00fcl\u0259r.\u2003<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; A\u011fz\u0131y\u0131n dad\u0131n\u0131 yaman bilirs\u0259n ha.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; B\u0259 n\u0259. G\u0259r\u0259k bu g\u0259da-g\u00fcd\u0259l\u0259r\u0131n anas\u0131n\u0131 a\u011fladasan.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; B\u0259 qorxmursan?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; N\u0259d\u0259n?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Xam q\u0131zla yatmaqdan.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Arxay\u0131n ol, h\u0259l\u0259 can\u0131m suludu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas k\u00fcncd\u0259c\u0259 dayan\u0131b s\u00f6hb\u0259tin hayana s\u0259mt alaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6zl\u0259yirdi. Di\u015fi ba\u011f\u0131rsaqlar\u0131n\u0131 k\u0259ss\u0259 d\u0259 susurdu. Ba\u015f\u0131na n\u0259 i\u015f g\u0259l\u0259c\u0259yini bilmirdi. Birc\u0259 onu hiss edirdi ki, Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n s\u0259si titr\u0259yir, qa\u015flar\u0131 \u00e7at\u0131l\u0131r v\u0259 \u00fcz\u00fcn\u00fcn t\u00fckl\u0259ri biz-biz olur.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman papa\u011f\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131na qoydu. Ayaqlar\u0131n\u0131 taxtdan sallay\u0131b oturdu. \u018fvv\u0259lc\u0259 pe\u00e7in yan\u0131nda quruyan \u00e7\u0259km\u0259l\u0259rini geyindi, sonra aya\u011fa qalx\u0131b k\u00fcrk\u00fcn\u00fc, ona\u00e7\u0131lan\u0131 belin\u0259 ba\u011flad\u0131, qam\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 \u0259lin\u0259 ald\u0131. R\u0259\u015fidin \u00e7a\u015fd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcb dill\u0259ndi:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Dur ged\u0259k. &#8211; Onlar qap\u0131ya yax\u0131nla\u015fd\u0131lar. Qa\u00e7aq S\u00fcleyman R\u0259\u015fidi qaba\u011fa sal\u0131b geri dond\u00fc. &#8211; Komsomol, s\u0259n d\u0259 dur. R\u0259\u015fid qanr\u0131l\u0131b \u0130lyasa baxmaq ist\u0259di, ancaq S\u00fcleyman it\u0259l\u0259yib onu bay\u0131ra \u00e7\u0131xartd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Hava ayaz\u0131m\u0131\u015fd\u0131. G\u00fcn i\u015f\u0131ldasa da soyuq idi. Me\u015f\u0259y\u0259, talalara s\u0259rilmi\u015f qar adam\u0131n g\u00f6z\u00fcn\u00fc qama\u015fd\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Atlar\u0131 b\u0259ri \u00e7\u0259kin!<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aqlar bir g\u00f6z q\u0131rp\u0131m\u0131nda t\u00f6vl\u0259d\u0259 saxlad\u0131qlar\u0131 y\u0259h\u0259rli-y\u00fcy\u0259nli atlar\u0131 g\u0259tirdil\u0259r. Qa\u00e7aq S\u00fcleyman aya\u011f\u0131n\u0131 \u00fcz\u0259ngiy\u0259 qoyan kimi s\u0131\u00e7ray\u0131b at\u0131n belin\u0259 qalxd\u0131. O biril\u0259ri d\u0259 atland\u0131lar. Yaln\u0131z bu zaman \u0130lyas \u00f6z\u00fcn\u00fc itirdi. Buraya g\u0259ldiyin\u0259 pe\u015fman oldu, \u00f6z\u00fcn\u00fc danlad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Qa\u00e7aq S\u00fcleyman bu saat iki il bundan \u0259vv\u0259l m\u00fc\u0259llimin bo\u011faz\u0131na k\u0259ndir sal\u0131b k\u0259nd\u0259 g\u0259ldiyi \u015f\u0259kl\u0259 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. Qa\u015flar\u0131 \u00e7at\u0131lm\u0131\u015f, \u00fcz\u00fcn\u00fcn t\u00fckl\u0259ri biz- biz olub kirpi tikan\u0131na d\u00f6nm\u00fc\u015fd\u00fc. Be\u015fa\u00e7\u0131lan\u0131 y\u0259h\u0259rin qa\u015f\u0131ndan as\u0131lm\u0131\u015fd\u0131, \u00e7al\u0131n-\u00e7arpaz ba\u011flad\u0131\u011f\u0131 qoltuqalt\u0131lar\u0131, ona\u00e7\u0131lan\u0131 yerind\u0259ydi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas g\u00f6zl\u0259di ki, bu saat onun paltar\u0131n\u0131 soyunduracaqlar, bo\u011faz\u0131na ip sal\u0131b at\u0131n d\u00f6\u015f\u00fcn\u0259 qatacaqlar, d\u0259r\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 s\u00fcr\u00fcy\u00fcb k\u0259nd\u0259 aparacaqlar v\u0259 kim bilir ba\u015f\u0131na daha n\u0259 kimi oyunlar a\u00e7acaqlar. \u00dcr\u0259yind\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc yaman danlad\u0131, u\u015faql\u0131q el\u0259diyini ba\u015fa d\u00fc\u015fd\u00fc. \u201c\u00d6z\u00fcm he\u00e7, bir can borcluyam, \u00f6ld\u00fcr\u0259rl\u0259r c\u0259h\u0259nn\u0259m\u0259 \u00f6ld\u00fcrs\u00fcnl\u0259r, amma el-oba biab\u0131r olacaq.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259\u015fid at\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259n d\u00f6n\u00fcb ri\u015fx\u0259ndl\u0259 ona baxanda az qald\u0131 \u00fcr\u0259yi partlas\u0131n.Qa\u00e7aq S\u00fcleyman cilovu g\u0259mir\u0259n at\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131 dartd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; T\u0259z\u0259 b\u0259y\u0259 d\u0259 at verin.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259\u015fid t\u0259\u0259cc\u00fcbl\u0259ndi:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Onu da aparaq?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; B\u0259 n\u0259. He\u00e7 b\u0259ysiz d\u0259 toy olar?<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyasa at g\u0259tirdil\u0259r. O\u011flan duruxdu. G\u00f6zl\u0259rini Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n qan sa\u011f\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6zl\u0259rin\u0259 zill\u0259di v\u0259 ilk d\u0259f\u0259 bu g\u00f6zl\u0259rd\u0259 mehribanl\u0131\u011fa b\u0259nz\u0259r bir i\u015fart\u0131 g\u00f6rd\u00fc. Dey\u0259s\u0259n ki\u015finin sif\u0259ti d\u0259 i\u015f\u0131qlanm\u0131\u015fd\u0131. Doda\u011f\u0131nda t\u0259b\u0259ss\u00fcm\u0259 b\u0259nz\u0259r bir \u015fey sezilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Min, bala, s\u0259ni toya piyada aparmayaca\u011f\u0131q ki? Eld\u0259n ay\u0131b olar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas bu s\u00f6zl\u0259rin arxas\u0131nda d\u0259rin, gizli bir kinay\u0259 oldu\u011fundan \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259ns\u0259 d\u0259, s\u0131\u00e7ray\u0131b at\u0131n belin\u0259 qalxd\u0131. Qa\u00e7aqlar atlar\u0131 mahm\u0131zlay\u0131b \u00f6zl\u0259rinin tan\u0131d\u0131qlar\u0131 k\u0259s\u0259 yolla d\u0259r\u0259y\u0259 endil\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>Sazaq ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131. Atlar\u0131n ayaqlar\u0131n\u0131n alt\u0131nda qar xar\u0131lday\u0131rd\u0131. A\u011faclar\u0131n budaqlar\u0131 \u015faxtadan \u00e7atlay\u0131b q\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131. Orda-burda qar\u011falar qar\u0131lda\u015f\u0131rd\u0131. \u0130lyas\u0131 fikir g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fc. Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n s\u00f6zl\u0259rini bir yana yoza bilmirdi. \u201cT\u0259z\u0259 b\u0259y\u0259 at verin!\u201d, \u201cS\u0259ni toya piyada aparmayaca\u011f\u0131q ki?\u201d Bunlar n\u0259 dem\u0259k idi? Yoxsa m\u0259ni \u0259l\u0259 sal\u0131rd\u0131lar? G\u00f6r\u0259s\u0259n, atam indi neyl\u0259yir? Y\u0259qin, dam\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 \u00e7\u0131x\u0131b-d\u00fc\u015fm\u0259kd\u0259n, yollara baxmaqdan g\u00f6z\u00fcn\u00fcn k\u00f6k\u00fc saral\u0131b. Bar\u0131 anama he\u00e7 n\u0259 dem\u0259y\u0259ydi, yaz\u0131q arvad\u0131n ba\u011fr\u0131 \u00e7atlayar. G\u00f6r\u0259s\u0259n, q\u0131z evinin qula\u011f\u0131na bir \u015fey \u00e7atmay\u0131b ki? Z\u00f6hr\u0259 indi m\u0259nim harada oldu\u011fumu bilirmi? Bilirmi ki, qa\u00e7aqlar\u0131n yan\u0131ndayam, ondan \u00f6t\u0259ri g\u0259lib buralara \u00e7\u0131xm\u0131\u015fam. \u00d6z\u00fcm\u00fc d\u0259 i\u015f\u0259 salm\u0131\u015fam, onu da. B\u0259lk\u0259, he\u00e7 buraya g\u0259lm\u0259y\u0259ydim, R\u0259\u015fid m\u0259n\u0259 neyl\u0259y\u0259 bil\u0259rdi ki? He\u00e7 camaat qoyard\u0131m\u0131 ki, k\u0259ndd\u0259 namussuzluq ola. N\u0259ys\u0259&#8230; \u00d6z\u00fc y\u0131x\u0131lan a\u011flamaz, Allaha p\u0259nah&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Onlar d\u0259r\u0259nin a\u015fa\u011f\u0131s\u0131 il\u0259 axan \u00e7ay\u0131n sahilin\u0259 \u00e7atd\u0131lar. Su buz ba\u011flay\u0131b a\u011f\u0131z-a\u011f\u0131za qovu\u015fmu\u015fdu. Qa\u00e7aq S\u00fcleyman cilovu \u00e7\u0259kib buzun alt\u0131nda axan suyun h\u0259zin \u015f\u0131r\u0131lt\u0131s\u0131na qulaq asd\u0131. Sonra qam\u00e7\u0131 il\u0259 yolda\u015flar\u0131na n\u0259s\u0259 i\u015far\u0259 etdi. \u0130ki n\u0259f\u0259r atdan d\u00fc\u015fd\u00fc. Buzun \u00fcst\u00fc il\u0259 \u00e7ay\u0131n ortas\u0131na q\u0259d\u0259r getdil\u0259r. T\u00fcf\u0259ngin qunda\u011f\u0131 il\u0259 buzu s\u0131nd\u0131rd\u0131lar. Quyunun a\u011fz\u0131 boyda d\u0259yirmi yer a\u00e7d\u0131lar. Qa\u00e7aq S\u00fcleyman \u00fcz\u00fcn\u00fc R\u0259\u015fid\u0259 t\u0259r\u0259f tutub g\u00fcl\u00fcms\u00fcnd\u00fc:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; \u00c7imm\u0259kl\u0259 aran nec\u0259dir?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Bu soyuqda?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; B\u0259li. Deyirl\u0259r soyuq su adam\u0131n belini b\u0259rkidir.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259\u015fid d\u00f6y\u00fckd\u00fc. S\u00fcleyman\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 baxd\u0131. Bilm\u0259di g\u00fcls\u00fcn, yoxsa ciddil\u0259\u015fsin.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Zarafat\u0131 burax.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Zarafat niy\u0259, d\u00fcz s\u00f6z\u00fcmd\u00fcr, ax\u015fam q\u0131z yan\u0131nda olacaqsan.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u0259\u015fid at\u0131n cilovunu \u00e7\u0259kib qa\u00e7a\u011f\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 bozard\u0131:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Ba\u015f\u0131na at t\u0259pibdir, n\u0259dir, m\u0259ni \u0259l\u0259 sal\u0131rsan?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Dedim ki, \u00e7im\u0259c\u0259ks\u0259n!<\/p>\n\n\n\n<p>O, \u0259lini naqana aparmaq ist\u0259di. El\u0259 bu an qam\u00e7\u0131 R\u0259\u015fidin \u00fcz\u00fcnd\u0259 \u015faq- q\u0131ldad\u0131 v\u0259 Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n hirs dolu bo\u011fuq s\u0259si e\u015fidildi:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Atdan d\u00fc\u015f, o\u011fra\u015f!!!<\/p>\n\n\n\n<p>Onu s\u00fcr\u00fcy\u00fcb yer\u0259 sald\u0131lar. K\u00fcrk\u00fcn\u00fc, \u015falvar\u0131n\u0131, penc\u0259yini \u00e7\u0131xartd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Birc\u0259 tuman-k\u00f6yn\u0259yin\u0259 d\u0259ym\u0259dil\u0259r. Qolundan yap\u0131\u015f\u0131b darta-darta suyun ortas\u0131na g\u0259tirdil\u0259r. \u00c7apalamas\u0131na, yalvarmas\u0131na fikir verm\u0259dil\u0259r. Suya bas\u0131b \u00e7\u0131xartd\u0131lar. Birc\u0259 anda b\u0259d\u0259ni q\u0131pq\u0131rm\u0131z\u0131 oldu. \u0130slaq tuman-k\u00f6yn\u0259k \u0259tin\u0259 yap\u0131\u015fd\u0131. \u00c7\u0259n\u0259si \u015faqq\u0131ldad\u0131. Buna fikir verm\u0259dil\u0259r, yenid\u0259n qolundan yap\u0131\u015f\u0131b buzun s\u0131n\u0131q yerin\u0259 sald\u0131lar. Onun s\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rini, iniltiy\u0259 \u00e7evril\u0259n yalvar\u0131\u015flar\u0131n\u0131 e\u015fitm\u0259dil\u0259r. Ba\u015f\u00e7\u0131 \u201cb\u0259sdi\u201d dey\u0259n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7imizdirdil\u0259r. Ax\u0131r\u0131nc\u0131 d\u0259f\u0259 ba\u015f\u0131a\u015fa\u011f\u0131 suya sal\u0131b k\u0259nara atd\u0131lar. R\u0259\u015fid \u015fapp\u0131lt\u0131 il\u0259 buzun \u00fcst\u00fcn\u0259 s\u0259rildi. Onu geyindirib at\u0131n belin\u0259 atd\u0131lar. \u015eallaqdan h\u00fcrk\u0259n at, ba\u015f g\u00f6t\u00fcr\u00fcb d\u0259r\u0259 a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7apd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas c\u0131nq\u0131r\u0131n\u0131 \u00e7\u0131xartmadan, heyr\u0259t v\u0259 sevincl\u0259 g\u00f6rd\u00fckl\u0259rin\u0259 tama\u015fa edirdi. O, \u00f6z\u00fcn\u00fc el\u0259 itirmi\u015f v\u0259 el\u0259 keyl\u0259\u015fmi\u015fdi ki, Qa\u00e7aq S\u00fcleyman\u0131n s\u0259sini e\u015fitm\u0259di:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; A bala, get arxay\u0131n toyunu ba\u015fla, bir k\u00f6p\u0259ko\u011flu s\u0259n\u0259 s\u00f6z dey\u0259 bilm\u0259z. B\u0259lk\u0259, \u00f6z\u00fcm d\u0259 g\u0259ldim.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lyas\u0131 iki atl\u0131n\u0131n m\u00fc\u015fayi\u0259ti il\u0259 yola sald\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259min ax\u015fam iki yerd\u0259 s\u0259h\u0259r\u0259c\u0259n i\u015f\u0131q yand\u0131. Biri Murad ki\u015finin h\u0259y\u0259t\u0131nd\u0259, o biri is\u0259 R\u0259\u015fidin evind\u0259. Murad ki\u015finin h\u0259y\u0259tind\u0259 yanan lopa idi, R\u0259\u015fidin evind\u0259 otuzluq lampa. Murad ki\u015finin t\u0259rt\u0259miz silinib-s\u00fcp\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f v\u0259 palaz d\u00f6\u015f\u0259nmi\u015f samanl\u0131\u011f\u0131nda ma\u011far idi &#8211; \u00e7al\u0131b-oynay\u0131rd\u0131lar, R\u0259\u015fidgild\u0259 is\u0259 s\u0259t\u0259lc\u0259md\u0259n od tutub yanan ki\u015fiy\u0259 k\u00fcp\u0259 sal\u0131r, \u00fcst\u00fcn\u00fc yor\u011fanla b\u0259rk-b\u0259rk \u00f6rt\u00fcrd\u00fcl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u0259h\u0259r tezd\u0259n zurna\u00e7\u0131lar dam\u0131n \u00fcst\u00fcn\u0259 \u00e7\u0131x\u0131b \u201catdand\u0131rma\u201d \u00e7alanda bir d\u0259st\u0259 atl\u0131 da\u011flara qalxd\u0131. Ca\u011f yerin\u0259 q\u0259d\u0259r ot d\u00f6\u015f\u0259nib \u00fcst\u00fcn\u0259 g\u0259b\u0259, yor\u011fan- d\u00f6\u015f\u0259k sal\u0131nm\u0131\u015f arabada b\u0259z\u0259kli bir g\u0259lin \u00fcz\u00fcn\u0259 sal\u0131nm\u0131\u015f duva\u011f\u0131 aralay\u0131b g\u00f6z qama\u015fd\u0131ran qarda c\u0131\u011f\u0131r salan t\u0259k\u0259rl\u0259rin izi il\u0259 evl\u0259rin\u0259 bax\u0131b k\u00f6vr\u0259l\u0259-k\u00f6vr\u0259l\u0259 Murad ki\u015finin qap\u0131s\u0131na g\u0259ldi.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0259ndin a\u015fa\u011f\u0131s\u0131nda, koxal\u0131lar t\u0259r\u0259fd\u0259ns\u0259 a\u011fla\u015fma s\u0259si ucald\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O dayand\u0131. N\u0259f\u0259sini d\u0259rib \u015faxtadan q\u0131pq\u0131rm\u0131z\u0131 olmu\u015f \u0259ll\u0259rini hovxurdu. A\u011fz\u0131ndan, burnundan \u00e7\u0131xan isti n\u0259f\u0259s da\u011f \u00e7\u0259ni kimi \u0259trafa yay\u0131ld\u0131. D\u00f6n\u00fcb a\u015fa\u011f\u0131, d\u0259r\u0259d\u0259ki k\u0259nd\u0259 baxd\u0131. Yast\u0131-yapalaq evl\u0259r qar\u0131n alt\u0131nda qalm\u0131\u015fd\u0131. Bacalardan qalxan \u015f\u0259ffaf maviy\u0259 \u00e7alan t\u00fcst\u00fcl\u0259r havada laylanm\u0131\u015fd\u0131. H\u0259r yer a\u011f \u00f6rt\u00fcy\u0259 b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015fd\u00fc. Yol-iz \u00e7oxdan itmi\u015fdi. Da\u011flara bu il yaman qar d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fc. Onun toyu idi. Bu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-37034","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edeb"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37034","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=37034"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37034\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":37038,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/37034\/revisions\/37038"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=37034"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=37034"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=37034"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}