{"id":39398,"date":"2021-08-30T11:00:00","date_gmt":"2021-08-30T07:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=39398"},"modified":"2021-08-30T14:08:58","modified_gmt":"2021-08-30T10:08:58","slug":"rafiq-oday-h%c9%99yat-yasamagi-bacaranlar-ucun-goz%c9%99ldi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=39398","title":{"rendered":"Rafiq ODAY.&#8221;H\u018fYAT YA\u015eAMA\u011eI BACARANLAR \u00dc\u00c7\u00dcN G\u00d6Z\u018fLD\u0130\u2026&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/rafiqoday-300x300.jpg\" alt=\"\" width=\"705\" height=\"705\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Z\u00fcmr\u00fcd Balo\u011flanova \u2013 75<br><br>Ke\u00e7\u0259n ay Milli M\u0259tbuat\u0131m\u0131z\u0131n qaranqu\u015fu olan \u00ab\u018fkin\u00e7i\u00bb q\u0259zetinin ilk say\u0131n\u0131n n\u0259\u015fr olunmas\u0131n\u0131n 146 ili tamam oldu. Bu, eyni zamanda Az\u0259rbaycan Milli M\u0259tbuat\u0131n\u0131n tarixidir. Milli M\u0259tbuat\u0131m\u0131z 146 illik tarixi boyu Az\u0259rbaycan\u0131n ictimai-siyasi h\u0259yat\u0131nda \u00f6n\u0259mli rol oynay\u0131b. Bu tarix q\u0259l\u0259mi m\u00fcq\u0259dd\u0259s bil\u0259n, onun safl\u0131\u011f\u0131n\u0131, t\u0259m\u0259nnas\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 qoruyub saxlayan b\u00fct\u00fcn s\u00f6z adamlar\u0131n\u0131n bayram\u0131d\u0131r. M\u0259lumat \u00fc\u00e7\u00fcn bildir\u0259k ki, Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyi Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r t\u0259\u015fkilat\u0131 2001-ci ild\u0259 formala\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b v\u0259 haz\u0131rda \u00f6z \u0259traf\u0131nda t\u0259xmin\u0259n 70 n\u0259f\u0259r jurnalisti birl\u0259\u015fdirir v\u0259 bu q\u0259l\u0259m sahibl\u0259rinin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti d\u0259 respublikam\u0131z\u0131n m\u00fcxt\u0259lif K\u0130V-l\u0259rind\u0259 (televiziya, radio, q\u0259zet, jurnal v\u0259 internet saytlar\u0131nda) m\u00fcv\u0259ff\u0259qiyy\u0259tl\u0259 \u00e7al\u0131\u015fmaqla \u00f6lk\u0259mizd\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n h\u0259r birimiz \u00fc\u00e7\u00fcn do\u011fma olan Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 h\u0259yata ke\u015firl\u0259n abadl\u0131q, quruculuq i\u015fl\u0259rin\u0259 \u00f6z t\u00f6hf\u0259l\u0259rini verirl\u0259r. Bel\u0259 say\u0131l\u0131b-se\u00e7il\u0259n jurnalistl\u0259rd\u0259n biri d\u0259 bu g\u00fcn 75 illik yubileyinin i\u015f\u0131\u011f\u0131na y\u0131\u011f\u0131\u015faca\u011f\u0131m\u0131z Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m N\u00f6hbala q\u0131z\u0131 Balo\u011flanovad\u0131r.<br>\u018fg\u0259r Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131 bir ne\u00e7\u0259 c\u00fcml\u0259 il\u0259 xarakteriz\u0259 etm\u0259li olsaq, t\u0259xmin\u0259n a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 kimi bir formula ortaya \u00e7\u0131xar:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m qar\u0131\u015fqa \u00f6mr\u00fc ya\u015fay\u0131b, 17 ya\u015f\u0131ndan etibar\u0259n boyundan uca, \u00e7\u0259kisind\u0259n qat-qat a\u011f\u0131r i\u015fl\u0259rin alt\u0131na verib \u00e7iynini (h\u0259l\u0259 8-ci sinifd\u0259 oxuyark\u0259n ail\u0259y\u0259 madddi d\u0259st\u0259k olmaq \u00fc\u00e7\u00fcn atd\u0131\u011f\u0131 c\u0259sar\u0259tli add\u0131m\u0131 da diqq\u0259t\u0259 alsaq, bu art\u0131q 14-15 ya\u015flara gedib \u00e7\u0131x\u0131r);<\/li><li>i\u015fin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7ox ciddi v\u0259 m\u0259suliyy\u0259tli olub, tap\u015f\u0131r\u0131lan i\u015fi m\u00fck\u0259mm\u0259l qaydada yerin\u0259 yetirm\u0259yinc\u0259 rahatl\u0131q tapmay\u0131b;<\/li><li>yar\u0131m\u00e7\u0131ql\u0131\u011f\u0131 xo\u015flamay\u0131b, \u00e7al\u0131\u015f\u0131b ki, i\u015finin bilicisi olsun;<\/li><li>h\u0259r k\u0259sin dediyini v\u0259 bildiyini tutuqu\u015fu kimi t\u0259krarlamay\u0131b,<br>m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 \u00f6z yana\u015fmas\u0131, \u00f6z m\u00fcnasib\u0259ti olub. \u00c7ay\u0131n axar\u0131 il\u0259 yox, axar\u0131na qar\u015f\u0131 \u00fczm\u0259yi xo\u015flayb;<\/li><li>h\u0259mi\u015f\u0259 haqq\u0131n yan\u0131nda olub, kimins\u0259 haqq\u0131n\u0131 qamarlamaq ist\u0259y\u0259nl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 bar\u0131\u015fmaz m\u00f6vqe tutub;<\/li><li>yalan\u0131 yax\u0131na buraxmay\u0131b, yalan\u00e7\u0131lardan uzaq g\u0259zib, buna a\u015fkar-gizli c\u0259hd ed\u0259nl\u0259ri d\u0259, s\u00f6z\u00fcn yax\u015f\u0131 anlam\u0131nda, c\u0259zaland\u0131r\u0131b;<\/li><li>\u00fcr\u0259yi r\u0259himlidir, m\u0259rh\u0259m\u0259t hissi he\u00e7 vaxt q\u0259lbini t\u0259rk etm\u0259yib. \u018fl tutdu\u011fu, yard\u0131m etdiyi, i\u015f verdiyi, a\u015f verdiyi insanlar\u0131n minn\u0259tdarl\u0131q dolu bax\u0131\u015flar\u0131n\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn \u0259n ali m\u00fckafat\u0131 say\u0131b (amma m\u0259qam\u0131 g\u0259l\u0259nd\u0259 s\u0259rt \u00fcz\u00fcn\u00fc d\u0259 g\u00f6rm\u0259y\u0259 haz\u0131r ol);<\/li><li>H\u0259mi\u015f\u0259 azdan-\u00e7oxdan imkan\u0131 v\u0259 pulu olub, \u015f\u00fck\u00fcr Allaha, bu g\u00fcn d\u0259 var, amma he\u00e7 vaxt maddiyyata \u00f6n\u0259m verm\u0259yib. \u201cQon\u015fun ac yat\u0131rsa, s\u0259nin tox v\u0259 rahat yatma\u011fa haqq\u0131n yoxdur\u201d prinsipini h\u0259yat amal\u0131na \u00e7evirib;<\/li><li>qeyb\u0259td\u0259n, dedi-qodudan uzaq olub, xan\u0131mlar\u0131 da h\u0259mi\u015f\u0259 bu y\u00f6n\u0259 d\u0259v\u0259t edib.<\/li><li>xo\u015f v\u0259 m\u00fcsb\u0259t auras\u0131 var. Getdiyi yer\u0259 sevinc apar\u0131b, g\u00fcl\u00fc\u015f, t\u0259b\u0259ss\u00fcm apar\u0131b. \u0130nsanlar aras\u0131nda h\u0259mi\u015f\u0259 s\u0259mimiyy\u0259t v\u0259 mehriban\u00e7\u0131l\u0131q toxumu \u0259km\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131b;<\/li><li>dostun, yax\u0131n\u0131n u\u011furuna sevinib, he\u00e7 kim\u0259 quyu qazmay\u0131b, aya\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131ndan n\u0259rdivan\u0131 \u00e7\u0259km\u0259yib, \u0259ksin\u0259 g\u00fc\u00e7\u00fc, q\u00fcdr\u0259ti, istedad\u0131, \u0259zmi, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259si olanlara y\u00fcks\u0259lm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259rdivan t\u0259klif edib;<\/li><li>v\u0259t\u0259nini, mill\u0259tini, xalq\u0131n\u0131 can\u0131, qan\u0131 q\u0259d\u0259r sevib, h\u0259mi\u015f\u0259 d\u00f6vl\u0259tin v\u0259 d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyin yan\u0131nda olub. H\u0259r iki Qaraba\u011f sava\u015f\u0131ndak\u0131 misilsiz f\u0259aliyy\u0259ti, etdiyi yard\u0131mlar, oldu\u011fu d\u0259st\u0259kl\u0259r, \u015f\u0259hid v\u0259 qazi ail\u0259l\u0259rin\u0259 g\u00f6st\u0259rdiyi diqq\u0259t v\u0259 qay\u011f\u0131 h\u0259r k\u0259s\u0259 b\u0259llidir;<\/li><li>layiqli v\u0259t\u0259nda\u015fd\u0131r, yurdumuzu qar\u0131\u015f-qar\u0131\u015f g\u0259zib, t\u0259bi\u0259t g\u00f6z\u0259llikl\u0259rind\u0259n ilham al\u0131b v\u0259 yaz\u0131larl\u0131nda bu g\u00f6z\u0259llikl\u0259ri v\u0259sf edib\u2026<\/li><li>h\u0259yat davam edir, \u00f6t\u0259n ill\u0259r Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131n n\u0259 insanl\u0131\u011f\u0131n\u0131, n\u0259 d\u0259 n\u0259 xarakterini d\u0259yi\u015f\u0259 bilib. Bu ill\u0259r \u0259rzind\u0259 q\u0259rarla\u015fd\u0131\u011f\u0131 ali m\u0259qam\u0131 qoruyub saxlaya bilib.<br>\u00d6t\u0259n ill\u0259r demi\u015fk\u0259n, g\u0259lin Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131n ke\u00e7diyi \u015f\u0259r\u0259fli \u00f6m\u00fcr yoluna n\u0259z\u0259r salaq v\u0259 \u00f6m\u00fcr kitab\u0131n\u0131 v\u0259r\u0259ql\u0259y\u0259k.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p>Z\u00fcmr\u00fcd N\u00f6hbala q\u0131z\u0131 Balo\u011flanova 23 avqust 1946-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 (\u00f6z dili il\u0259 des\u0259k, Ab\u015feronun Pir\u015fa\u011f\u0131 k\u0259ndind\u0259ki d\u0259niz l\u0259p\u0259d\u00f6y\u0259nind\u0259 bir bal\u0131q\u00e7\u0131 v\u0259t\u0259g\u0259sind\u0259) anadan olub. 1964-c\u00fc ild\u0259 Ma\u015fta\u011fa q\u0259s\u0259b\u0259sind\u0259ki 187 n\u00f6mr\u0259li eksperimental orta m\u0259kt\u0259bi q\u0131z\u0131l medalla bitirib. Arzusu &#8211; onun da oxudu\u011fu m\u0259kt\u0259bi bitir\u0259r\u0259k ali jurnalist t\u0259hsili alm\u0131\u015f, Az\u0259rbaycan radiosunun g\u0259nc \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 kimi do\u011fma m\u0259kt\u0259bl\u0259rin\u0259 g\u0259l\u0259r\u0259k verli\u015fl\u0259r haz\u0131rlayan Mail\u0259 Muradxanl\u0131 kimi jurnalis olmaq idi. Bunu Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131mla bir sinifd\u0259 oxuyan bac\u0131s\u0131 Minar\u0259d\u0259n e\u015fid\u0259n Mail\u0259 Muradxanl\u0131 ki\u00e7ik yaz\u0131lar\u0131n\u0131 tez-tez m\u0259kt\u0259b x\u0259b\u0259rl\u0259ri kimi \u201cAz\u0259rbaycan pioneri\u201d q\u0259zetind\u0259 d\u0259rc etdirm\u0259kl\u0259, radionun u\u015faq verli\u015fl\u0259rin\u0259 \u00e7\u0131xarmaqla onu jurnalistikaya h\u0259v\u0259sl\u0259ndirir.<br>Arzusuna qovu\u015fmaq m\u0259qs\u0259dl\u0259 Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m orta m\u0259kt\u0259bi bitirib, atas\u0131n\u0131n do\u011fma v\u0259t\u0259ni sayd\u0131\u011f\u0131, \u0259misinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Sumqay\u0131ta g\u0259lir, niyy\u0259tini \u0259misin\u0259 bildirir. Pir\u0259k\u0259\u015fk\u00fcld\u0259n Berlin\u0259d\u0259k d\u00f6y\u00fc\u015f yolu ke\u00e7\u0259n, Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r Sovetinin deputat\u0131 olan \u0259misi Abus\u0259t M\u0259mm\u0259dovun xahi\u015fini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, bilik s\u0259viyy\u0259si yoxlan\u0131lmaqla, onu \u201cSosialist Sumqay\u0131t\u0131\u201d (indiki \u201cSumqay\u0131t\u201d) q\u0259zeti redaksiyas\u0131na korrektor kimi i\u015f\u0259 q\u0259bul edirl\u0259r. Bel\u0259likl\u0259, 8 sentyabr 1964-c\u00fc ild\u0259n Sumqay\u0131tla ba\u011fl\u0131 v\u0259 \u00f6mr\u00fcn\u0259 nur sa\u00e7an b\u00f6y\u00fck h\u0259yat yoluna ilk q\u0259d\u0259ml\u0259rini atm\u0131\u015f olur.<br>\u201cSosialist Sumqay\u0131t\u0131\u201d q\u0259zeti redaksiyas\u0131nda Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m \u00e7ox mehriban, pe\u015f\u0259kar insanlarla \u0259hat\u0259 olunmu\u015fdu. Q\u0259zetin ba\u015f redaktoru Z\u0259rif\u0259 xan\u0131m T\u0259hm\u0259zova, m\u0259sul katib Zakir Axundov, partiya \u015f\u00f6b\u0259sinin m\u00fcdiri Ramiz Tapd\u0131qov, idman-\u015f\u0259h\u0259r h\u0259yat\u0131 \u015f\u00f6b\u0259sinin m\u00fcdiri M\u0259mm\u0259d\u0259li M\u0259mm\u0259dov, tikinti \u015fob\u0259sinin m\u00fcdiri is\u0259 Oktay C\u0259f\u0259rov\u2026 Biraz sonra Feyzi Mustafayev, Kamran Hac\u0131yev\u2026 Sevil Bayramova onda \u0259d\u0259bi i\u015f\u00e7i kimi f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rirdi. Xasay Cahangirovla Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m s\u0259naye v\u0259 n\u0259qliyyat sah\u0259sini idar\u0259 edirdil\u0259r. Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m h\u0259r zaman q\u00fcrur hissi il\u0259 qeyd edir ki, \u201cXasay Cahandirovu \u00f6z\u00fcm\u0259 m\u00fc\u0259llim, ustad bilmi\u015f\u0259m. Duz 8 il onunla bir otaqda uz-\u00fcz\u0259 oturmu\u015fam. O, m\u0259ni oyr\u0259dib, yaz\u0131 t\u0259rzini ba\u015fa sal\u0131b. B\u00fct\u00fcn repotajlar\u0131m, zarisovkalar\u0131m, o\u00e7erkl\u0259rim onun n\u0259zar\u0259ti alt\u0131nda hasil\u0259 g\u0259lib\u2026\u201d<br>\u201cSosialist Sumqay\u0131t\u0131\u201dnin s\u0259naye v\u0259 tikinti \u015f\u00f6b\u0259sind\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259si Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131 \u015f\u0259h\u0259rin n\u0259h\u0259ng tikinti v\u0259 s\u0259naye h\u0259yat\u0131n\u0131n qaynar qoynuna at\u0131r. Sumqay\u0131t onun g\u00f6zl\u0259ri \u00f6n\u00fcnd\u0259 s\u00fcr\u0259tl\u0259 b\u00f6y\u00fcy\u00fcrd\u00fc. N\u0259h\u0259ng kimya s\u0259nayesinin texnoloji prosesl\u0259rini, idar\u0131\u0259etm\u0259sini \u00f6yr\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox vaxt kimya\u00e7\u0131lara qo\u015fulub m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rd\u0259 i\u015f n\u00f6bb\u0259l\u0259rin\u0259 d\u0259 \u00e7\u0131x\u0131rd\u0131. Kimya kombinat\u0131 adland\u0131r\u0131lan \u201c\u00dczvi sintez\u201d zavodunun h\u0259r sexinin, h\u0259r istehsalat\u0131n\u0131n in\u015faat meydan\u00e7alar\u0131nda ayaq izl\u0259ri qal\u0131b Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131n, q\u0259zet s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259 silsil\u0259 yaz\u0131lar\u0131 \u2013 reportajlar\u0131, zarisovkalar\u0131, o\u00e7erkl\u0259ri, t\u0259nqidi materiallar\u0131 d\u0259rc olunub.<br>Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m Balo\u011flanova \u201cSosialist Sumqay\u0131t\u0131\u201d q\u0259zetind\u0259 \u0259m\u0259k f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 ba\u015flayandan bir il sonra &#8211; 1965-ci ild\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Universitetinin jurnalistika fak\u00fclt\u0259sind\u0259 q\u0259bul olur v\u0259 t\u0259hsilini qiyabi davam etdirir. 1971-ci ild\u0259 t\u0259hsilini ba\u015fa vuraraq, jurnalistlik ixtisas\u0131na yiy\u0259l\u0259nir. Onun \u201cSosialist \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rinin yaranmas\u0131nda m\u0259tbuat\u0131n rolu\u201d m\u00f6vzusundak\u0131 diplom i\u015fi m\u00fcdafi\u0259 vaxt\u0131 D\u00f6vl\u0259t komissiyas\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tlndiril\u0259r\u0259k elm\u0131 i\u015f kimi davam etdirilm\u0259si t\u00f6vsiyy\u0259 olunur. Bu elmi axtar\u0131\u015flar n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u201cSosialist Sumqay\u0131t\u0131\u201d q\u0259zetinin ilk say\u0131n\u0131n i\u015f\u0131q \u00fcz\u00fc g\u00f6rm\u0259sinin d\u0259qiq tarixi d\u0259 ayd\u0131nl\u0131\u011fa qovu\u015fur. Bu haqda Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m \u00f6z\u00fc bel\u0259 qeyd edir:<br>\u201cDiplom i\u015fimi Seyfulla \u018fliyevin r\u0259hb\u0259rliyil\u0259 g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fd\u00fcm. Axtar\u0131\u015flar\u0131ma baxmayaraq, n\u0259 &#8220;Sosial\u0131st Sumqay\u0131t\u0131\u201d q\u0259zeti redaksiyas\u0131n\u0131n arxivind\u0259, n\u0259 M.F.Axundov kitabxanas\u0131nda, n\u0259 d\u0259 soru\u015fdu\u011fum insanlar\u0131n dilind\u0259n d\u0259qiq m\u0259lumat \u0259ld\u0259 ed\u0259 bilm\u0259dim. N\u0259hay\u0259t, Kitab Palatas\u0131ndan ist\u0259diyimi tapd\u0131m. Q\u0259zetin ilk n\u00f6mr\u0259si direktiv \u0259sas\u0131nda yaranm\u0131\u015f bir q\u0259zet idi. Y\u0259ni bir i\u015fi yerin\u0259 yetirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn ali orqan t\u0259r\u0259find\u0259n a\u015fa\u011f\u0131 orqanlara veril\u0259n g\u00f6st\u0259ri\u015f, \u0259mr, t\u0259limat v\u0259 s. n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. 5-14 oktyabr tarixl\u0259rini \u0259hat\u0259 ed\u0259n Kommunist Partiyas\u0131n\u0131n XIX qurultay\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131na h\u0259sr olunmu\u015f q\u0259zetin ilk n\u00f6mr\u0259si 13 oktyabrda i\u015f\u0131q \u00fcz\u00fc g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fc. Qurultay\u0131n \u015f\u0259r\u0259fin\u0259 burax\u0131lan q\u0259zetin ilk redaktoru da M\u0259mm\u0259dyar A\u011fayev olmu\u015fdu. Ancaq, n\u0259d\u0259ns\u0259, sonradan bu tarix m\u00fcxt\u0259lif vaxtlara ke\u00e7irildi. T\u0259\u0259ss\u00fcf ki, dedikl\u0259rim uzun m\u00fcdd\u0259t yerini almd\u0131. N\u0259hay\u0259t, q\u0259zetin 5-ci n\u00f6mr\u0259si tap\u0131ld\u0131. H\u0259min n\u00f6mr\u0259d\u0259 M.A\u011fayevin yaz\u0131s\u0131 da var idi. V\u0259 o, d\u0259qiq 13 oktyabr 1952-ci il tarixini g\u00f6st\u0259rirdi. Bu fakt m\u0259nim diplom i\u015fimd\u0259 qeyd etdiyim tarixl\u0259 \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. H\u0259tta m\u0259n diplom i\u015find\u0259 birinci nomr\u0259nin t\u0259svirini d\u0259 vermi\u015fdim\u2026\u201d<br>H\u0259min d\u00f6vrd\u0259 Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m t\u0259kc\u0259 \u201cSosialist Sumqay\u0131t\u0131\u201d q\u0259zeti il\u0259 kifay\u0259tl\u0259nm\u0259mi\u015f, yerli v\u0259 m\u0259rk\u0259zi m\u0259tbuat s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif s\u0259pkili v\u0259 janrl\u0131 yaz\u0131larla davaml\u0131 olaraq \u00e7\u0131x\u0131\u015f etmi\u015f, y\u00fczl\u0259rl\u0259 operativ yaz\u0131n\u0131n, o\u00e7erkin, reportaj\u0131n, zarisovkan\u0131n, felyetonun m\u00fc\u0259lluifi olmu\u015f, h\u0259l\u0259 1972-ci ild\u0259 SSR\u0130 Jurnalistl\u0259r \u0130ttifaq\u0131na \u00fczv q\u0259bul edilmi\u015fdi.<br>1975-78-ci ill\u0259rd\u0259 \u201cSumqay\u0131tkimyas\u0259naye\u201d \u0130stehsalat Birliyinin \u201cKimya\u00e7i\u201d q\u0259zetind\u0259 m\u0259sul katib i\u015fl\u0259y\u0259n Z\u00fcmr\u00fcd Balo\u011flanova, 1979-cu ilin sentyabr\u0131ndan k\u00f6\u00e7\u00fcrm\u0259 yolu il\u0259 \u201cKirpi\u201d siyasi satira jurnal\u0131na i\u015f\u0259 q\u0259bul olunaraq felyeton \u015f\u00f6b\u0259sinin redaktoru kimi burada 15 il jurnalistlik f\u0259aliyy\u0259tini davam etdirmi\u015f, c\u0259miyy\u0259td\u0259ki v\u0259 g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yatdak\u0131 n\u00f6qsanlar\u0131 \u00f6z yaz\u0131lar\u0131 il\u0259 ciddi \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259nqid etmi\u015fdir. \u201cKirpi\u201d jurnal\u0131ndak\u0131 f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m \u00f6z\u00fc bunlar\u0131 dil\u0259 g\u0259tirdi:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>\u0130lk yaz\u0131lar\u0131m\u0131 1970-ci ild\u0259n &#8220;Kirpi\u201d jurnal\u0131na g\u00f6nd\u0259rm\u0259y\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131m. Redaksiyaya getmirdim. Yaz\u0131lar\u0131n \u00fcz\u0259rin\u0259 laz\u0131mi s\u0259n\u0259dl\u0259ri \u0259lav\u0259 edir, po\u00e7t vasit\u0259sil\u0259 jurnal\u0131n redaksiyas\u0131na g\u00f6nd\u0259rirdim. G\u00fcnl\u0259rin bir g\u00fcn\u00fc h\u0259min jurnal\u0131n m\u0259ktublar \u015f\u00f6b\u0259sinin m\u00fcdiri, \u0259sl\u0259n sumqay\u0131tdan olan Adil Axundov m\u0259niml\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cKimya\u00e7\u0131\u201d q\u0259zetimizin redaksiyas\u0131na g\u0259ldi. S\u00f6hb\u0259t \u0259snas\u0131nda: \u201cAy xan\u0131m, siz bu q\u0259d\u0259r yaz\u0131 g\u00f6nd\u0259rirsiniz, niy\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcz bir d\u0259f\u0259 d\u0259 olsun redaksiyada g\u00f6r\u00fcnm\u00fcrs\u00fcn\u00fcz? Sizi sabah redaksiyada g\u00f6zl\u0259y\u0259c\u0259kl\u0259r, m\u00fctl\u0259q g\u0259lin\u201d- dedi. Ert\u0259si g\u00fcn redaksiyaya getdim.<br>M\u0259ni ba\u015f redaktorun m\u00fcavini Ayd\u0131n H\u00fcseynzad\u0259 q\u0259bul etdi. &#8220;Sizin yaz\u0131lar\u0131n\u0131z redaksiyada \u00e7ox yax\u015f\u0131 qar\u015f\u0131lan\u0131r v\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcz d\u0259 g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz ki, he\u00e7 bir d\u00fcz\u0259li\u015f olmadan s\u0259hif\u0259l\u0259r\u0259 \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131r\u201d \u2013 dey\u0259r\u0259k, m\u0259n\u0259 jurnalda i\u015f t\u0259klif etdi. Aram\u0131zda bir maraql\u0131 dialoq da oldu v\u0259 m\u0259n raz\u0131la\u015fd\u0131m. N\u00f6vb\u0259ti g\u00fcn felyeton \u015f\u00f6b\u0259sinin redaktoru kimi \u0259mrim verild. D\u00fcz 15 il o jurnal\u0131n tarixind\u0259 yegan\u0259 yarad\u0131c\u0131 qad\u0131n \u0259m\u0259kda\u015f kimi f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rdim. H\u0259mi\u015f\u0259 maraql\u0131, oxunaql\u0131 v\u0259 diqq\u0259t\u00e7\u0259k\u0259n yaz\u0131larla \u00e7\u0131x\u0131\u015f etdim\u2026\u201d<br>Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m \u201cKirpi\u201d jurnal\u0131nda i\u015fl\u0259diyi 15 il \u0259rzind\u0259 respublikam\u0131z\u0131n, dem\u0259k olar ki, h\u0259r b\u00f6lg\u0259sini, h\u0259r g\u00fc\u015f\u0259sini, da\u011f\u0131n\u0131, d\u00fcz\u00fcn\u00fc, aran\u0131n\u0131, yayla\u011f\u0131n\u0131, me\u015f\u0259sini g\u0259zdi, bulaqlar\u0131n\u0131n suyundan i\u00e7di, g\u00f6z\u0259l insanlar\u0131 tan\u0131d\u0131, \u00e7oxlu dost-tan\u0131\u015f qazand\u0131. La\u00e7\u0131n\u0131n Zar\u0131nda da\u011fda qara qurd d\u00fc\u015fm\u0259sin\u0259, K\u0259lb\u0259c\u0259rin \u201c\u0130stisu\u201dyunun dolaylar\u0131na, Taxt\u0131 yaylas\u0131na, S\u0259m\u0259d Vur\u011funun v\u0259sf etdiyi \u201cCeyran bula\u011f\u0131\u201dna tama\u0131\u015fa etdi, ala\u00e7\u0131qlar\u0131n, bu ala\u00e7\u0131qlardan boylanan al-\u0259lvan geyimli, su p\u0259risin\u0259 ox\u015far q\u0131z-g\u0259lnl\u0259rin, lal\u0259li d\u00fczl\u0259rin, ya\u015f\u0131l \u00e7\u0259m\u0259nlikl\u0259r\u0259 yay\u0131lm\u0131\u015f qoyun-quzu s\u00fcr\u00fcl\u0259rinin seyri\u0259 dald\u0131, Z\u0259ngilanda \u00c7inar me\u00e7\u0259sinin k\u0259nar\u0131ndak\u0131 \u201c\u0130brahim bula\u011f\u0131\u201dn\u0131n \u00fcst\u00fcnd\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k k\u0259sdi, xalq mahn\u0131s\u0131nda deyildiyi kimi, yax\u0131n-uzaq \u015eu\u015fan\u0131n \u201c\u0130sa bula\u011f\u0131\u201dna endi. Amma g\u00f6rd\u00fcy\u00fc b\u00fct\u00fcn bu g\u00f6z\u0259llikl\u0259r\u0259 r\u0259\u011fm\u0259n \u00f6z do\u011fma Sumqay\u0131t\u0131ndan ba\u015fqa he\u00e7 bir yerd\u0259 q\u0259rar tuta bilm\u0259di. \u00d6z\u00fcn\u00fcn d\u0259 dediyi kimi: \u201c- G\u0259zdim \u0130ran-Turan\u0131, c\u0259nn\u0259t bildim buran\u0131, y\u0259ni \u00f6z do\u011fma Sumqay\u0131t\u0131m\u0131. O vaxtlar \u201cKommunist\u201d n\u0259\u015friyyat\u0131nda ev n\u00f6vb\u0259sin\u0259 dayananlara m\u0259nzill\u0259r paylanark\u0259n m\u0259n Bak\u0131dan deyil, boya-ba\u015fa \u00e7atd\u0131\u011f\u0131m, dost-tan\u0131\u015flar\u0131m\u0131n, qohumlar\u0131m\u0131n, ill\u0259rl\u0259 \u00fcnsiyy\u0259td\u0259 oldu\u011fu\u011fum insanlar\u0131n, yaz\u0131 q\u0259hr\u0259manlar\u0131m olmu\u015f, sonradan d\u0259y\u0259rli dostlar\u0131ma \u00e7evrilmi\u015f \u018fli\u015f Mustafayevin, Nur\u0259ddin Babayevin, Zamin H\u00fcseynovun, N\u0259r\u00e7\u0259 A\u011fayevin, Adil M\u0259mm\u0259dovun, Sahib Qarayevin, T\u0259brik Quliyevin, Z\u0259min\u0259 H\u0259s\u0259novan\u0131n, Tamara Rufullayevan\u0131n, M\u0259l\u0259k Bayramovan\u0131n v\u0259 onlarca ba\u015fqalar\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir m\u0259kandan \u2013 h\u0259r birimizin tale \u015f\u0259h\u0259ri olan Sumqay\u0131tdan ald\u0131m g\u00fcz\u0259\u015ftli m\u0259nzilimi.\u201d<br>Q\u0131z\u0131 Nigar birinci sinif\u0259 ged\u0259nd\u0259 Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m Bak\u0131dak\u0131 i\u015find\u0259n ayr\u0131lmaq m\u0259cburiyy\u0259tind\u0259 qal\u0131r (m\u0259qam\u0131 g\u0259lmi\u015fk\u0259n qeyd edim ki, Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131n yegan\u0259 q\u0131z\u0131 olan Nigar xan\u0131m haz\u0131rda respublikam\u0131z\u0131n say\u0131l\u0131b se\u00e7il\u0259n v\u0259kill\u0259rind\u0259ndir. \u00d6z sah\u0259sinin m\u00fck\u0259mm\u0259l bilicisidi. Ail\u0259lidi, Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131ma iki g\u00f6z\u0259l-g\u00f6yc\u0259k n\u0259v\u0259 b\u0259x\u015f edib. Allah bu g\u00fcl balalar\u0131 min budaq el\u0259sin. B\u0259xtl\u0259ri, talel\u0259ri g\u00f6z\u0259l olsun).<br>1993-ild\u0259 \u201cM\u00f6h\u00fcr\u201d ki\u00e7ik m\u00fc\u0259ssis\u0259sini yaradan Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m Balo\u011flanova, bu sah\u0259d\u0259 h\u0259m na\u015fir, h\u0259m d\u0259 redaktor kimi f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r. Bak\u0131dan m\u00fct\u0259x\u0259ssis v\u0259 texnologiya g\u0259tirm\u0259kl\u0259 m\u00f6h\u00fcr istehsal\u0131 sah\u0259sini a\u00e7\u0131r, g\u0259rgin i\u015f rejimi \u015f\u0259raitind\u0259 \u00e7al\u0131\u015faraq, \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 bu sah\u0259d\u0259 olan t\u0259labat\u0131 tamamil\u0259 \u00f6d\u0259y\u0259 bilir. Paralel olaraq da ki\u00e7ik h\u0259cmli kitablar, blanklar, titul v\u0259r\u0259q\u0259l\u0259ri, vizitkalar v\u0259 s. \u00e7ap\u0131na ba\u015flan\u0131l\u0131r. Bu f\u0259aliyy\u0259t say\u0259sind\u0259 ne\u00e7\u0259-ne\u00e7\u0259 i\u015fsiz\u0259 i\u015f, \u00e7or\u0259ksiz\u0259 \u00e7\u00f6r\u0259k verir Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m. Birinci Qaraba\u011f sava\u015f\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 fonda milyonlarla rubl pul, xeyli q\u0131z\u0131l-g\u00fcm\u00fc\u015f ke\u00e7irir. Y\u00fczl\u0259rl\u0259 azt\u0259minatl\u0131 v\u0259 imkans\u0131z ail\u0259 Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m\u0131n xeyriyy\u0259\u00e7ilik f\u0259aliyy\u0259tind\u0259n b\u0259hr\u0259l\u0259nir. Ancaq \u201cSa\u011f \u0259lin verdiyini sol \u0259l bilm\u0259sin g\u0259r\u0259k\u201d prinsipin\u0259 sadiq qalan Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m h\u0259mi\u015f\u0259 reklamdan uzaq qa\u00e7\u0131b, etdikl\u0259rini d\u0259 Allah xatirin\u0259 etdiyini vur\u011fulay\u0131b. Allah-taala da bunun m\u00fcqabilind\u0259 onun ruzisini, nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, \u201cba\u015f\u0131ndan t\u00f6k\u00fcb, bir manat\u0131n\u0131 on manat edib. Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m bu missiyan\u0131 indi d\u0259 davam etdirir, bir ehtiyac sahibi g\u00f6rd\u00fcm\u00fc \u00f6z\u00fcn\u00fc tez ona \u00e7atd\u0131r\u0131r, imkans\u0131z dostlar\u0131n\u0131 \u2013 q\u0259l\u0259m sahibl\u0259rini d\u0259 unutmur v\u0259 bu add\u0131m\u0131ndan m\u0259n\u0259n rahatl\u0131q tap\u0131r.<br>Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m Balo\u011flanova bu g\u00fcn d\u0259 g\u0259nclik e\u015fqi il\u0259 yaz\u0131b-yarad\u0131r. D\u00f6vri m\u0259tbuatda &#8211; \u201cAzad Az\u0259rbaycan\u201d q\u0259zetind\u0259, Azpress.az, S\u0130A.az, manevr.az, sumqayitfakt.az v\u0259 dig\u0259r saytlarda vaxta\u015f\u0131r\u0131 publisistik yaz\u0131larla \u00e7\u0131x\u0131\u015f etm\u0259kl\u0259, jurnalistlik f\u0259aliyy\u0259timi davam etdirir.<br>D\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 respublika v\u0259 \u015f\u0259h\u0259r s\u0259viyy\u0259sind\u0259 m\u00fckafatlara, diplomlara layiq g\u00f6r\u00fcl\u0259n Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m, h\u0259l\u0259 o vaxtlar Respublika Komsomol t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n v\u0259 \u201cBilik\u201d C\u0259miyy\u0259tinin f\u0259xri f\u0259rmanlar\u0131 il\u0259 t\u0259ltif olunmu\u015fdur. 5 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r Xalq M\u0259hk\u0259m\u0259sinin iclas\u00e7\u0131s\u0131 v\u0259 \u201cSumqay\u0131tkimyas\u0259naye\u201d \u0130stehsalat Birliyi Partiya Komit\u0259si Plenumunun \u00fczv\u00fc olmu\u015fdur.<br>O d\u00f6vrd\u0259 SSR\u0130 Jurnalistl\u0259r \u0130ttifaq\u0131n\u0131n, haz\u0131rda is\u0259 Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyinin f\u0259xri \u00fczv\u00fc olan Z\u00fcmr\u00fcd Balo\u011flanova \u201cM\u00fcq\u0259dd\u0259s q\u0259l\u0259m\u201d media m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131d\u0131r.<br>H\u0259yat ya\u015fama\u011f\u0131 bacaranlar v\u0259 Sizin kimi geriy\u0259 \u015f\u0259stl\u0259 baxmaqdan qorxmayanlar \u00fc\u00e7\u00fcn g\u00f6z\u0259ldi, Z\u00fcmr\u00fcd xan\u0131m! Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyi Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r t\u0259\u015fkilat\u0131 ad\u0131ndan, t\u0259\u015fkilat\u0131n b\u00fct\u00fcn \u00fczvl\u0259ri ad\u0131ndan Sizi 75 illik jubileyiniz m\u00fcnasib\u0259til\u0259 s\u0259mimi-q\u0259lbd\u0259n t\u0259brik edir edir, h\u0259yatda m\u00f6hk\u0259m can sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, sevinc v\u0259 s\u0259ad\u0259t dolu ill\u0259r, s\u00fcfr\u0259sin\u0259 bol ruzi-b\u0259r\u0259k\u0259t arzulay\u0131ram.<br>D\u0259rin h\u00f6rm\u0259t v\u0259 sevgil\u0259rl\u0259,<br>Rafiq Oday,<br>Az\u0259rbaycan Jurnalistl\u0259r Birliyi<br>Sumqay\u0131t \u015f\u0259h\u0259r t\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n s\u0259dri,<br>Respublikan\u0131n \u018fm\u0259kdar jurnalisti.<\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Z\u00fcmr\u00fcd Balo\u011flanova \u2013 75 Ke\u00e7\u0259n ay Milli M\u0259tbuat\u0131m\u0131z\u0131n qaranqu\u015fu olan \u00ab\u018fkin\u00e7i\u00bb q\u0259zetinin ilk say\u0131n\u0131n n\u0259\u015fr olunmas\u0131n\u0131n 146 ili tamam oldu. Bu, eyni zamanda Az\u0259rbaycan Milli M\u0259tbuat\u0131n\u0131n tarixidir. Milli M\u0259tbuat\u0131m\u0131z 146 illik tarixi boyu Az\u0259rbaycan\u0131n ictimai-siyasi h\u0259yat\u0131nda \u00f6n\u0259mli rol oynay\u0131b. Bu tarix q\u0259l\u0259mi m\u00fcq\u0259dd\u0259s bil\u0259n, onun safl\u0131\u011f\u0131n\u0131, t\u0259m\u0259nnas\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 qoruyub saxlayan b\u00fct\u00fcn s\u00f6z adamlar\u0131n\u0131n bayram\u0131d\u0131r. M\u0259lumat \u00fc\u00e7\u00fcn [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40,5],"tags":[],"class_list":["post-39398","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ajbsumqayit","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39398","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=39398"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39398\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39404,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39398\/revisions\/39404"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=39398"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=39398"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=39398"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}