{"id":41002,"date":"2022-05-24T15:00:00","date_gmt":"2022-05-24T11:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=41002"},"modified":"2022-05-24T16:09:38","modified_gmt":"2022-05-24T12:09:38","slug":"%c9%99m%c9%99kdar-m%c9%99d%c9%99niyy%c9%99t-iscisi-musa-n%c9%99bioglu-m%c9%99n-el%c9%99-turkun-ruhuyam-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=41002","title":{"rendered":"\u018fm\u0259kdar m\u0259d\u0259niyy\u0259t i\u015f\u00e7isi Musa N\u018fB\u0130O\u011eLU.&#8221;\u201cM\u018fN EL\u018f T\u00dcRK\u00dcN RUHUYAM\u201d&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/281714738_4897514627023840_5541521846336088113_n.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/281714738_4897514627023840_5541521846336088113_n.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-41008\" width=\"700\" height=\"653\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Qovu\u015facaq b\u00f6l\u00fcn\u0259nl\u0259r, b\u00f6lg\u0259l\u0259r,<br>Nurlanacaq qaranl\u0131qlar, k\u00f6lg\u0259l\u0259r,<br>Diril\u0259c\u0259k O\u011fuz xanlar, Bilg\u0259l\u0259r,<br>T\u00fcrk\u0259 s\u0259cd\u0259, T\u00fcrk\u0259 t\u0259zim olacaq,<br>Bug\u00fcn-sabah d\u00fcnya bizim olacaq. <br>Z\u0259limxan YAQUB<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cRuhlar m\u0259nd\u0259 q\u0259rar tutub, m\u0259n el\u0259 T\u00fcrk\u00fcn ruhuyam\u201d dey\u0259n Xalq \u015fairi Z\u0259limxan Yaqub\u2019un yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda T\u00fcrk\u00e7\u00fc\u00acl\u00fck, T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 m\u00f6vzusu m\u00fch\u00fcm yer tutur. \u018fslind\u0259 onun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131ndan k\u0259nar t\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k m\u00fcm\u00ack\u00fcn d\u0259 deyil. Bunu professor Tofiq Hac\u0131yevin dedikl\u0259ri d\u0259 bir daha t\u0259sdiq edir:<br>\u201cZ\u0259\u00aclim\u00acxan, T\u00fcrkl\u00fck s\u0259nin qan\u0131na el\u0259 ho\u00acpub ki, s\u0259n \u201cT\u00fcrk\u201d dem\u0259y\u0259nd\u0259 d\u0259 onun d\u00fcnyas\u0131ndan x\u0259b\u0259r verirs\u0259n\u201d. T\u0259nqid\u00e7i \u018fs\u0259d Cahangir deyir: \u201cZ\u0259limxan Yaqub \u015feir\u0259 Yunus \u018fmr\u0259d\u0259n tutmu\u015f A\u015f\u0131q \u018fl\u0259s\u00acg\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r min illik t\u00fcrk-islam \u0259d\u0259biyyat\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 g\u0259lib. Bu\u00acna g\u00f6r\u0259 onun \u015feirl\u0259ri son d\u0259r\u0259c\u0259 milli oldu\u011fu q\u0259d\u0259r, h\u0259m d\u0259 b\u0259-\u015f\u0259ridir. T\u00fcrk\u00acl\u00fck onun \u015feirl\u0259rin\u0259 millilik, \u0130slami d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 is\u0259 b\u0259\u00ac\u015f\u0259\u00acrilik g\u0259\u00actirir\u201d. \u018fd\u0259biyyat\u015f\u00fcnas alim, Z\u0259limxan Yaqub yarad\u0131\u00acc\u0131\u00acl\u0131\u011f\u0131ndan b\u0259hs ed\u0259n \u201c\u018fz\u0259l-ax\u0131r d\u00fcnya T\u00fcrk\u00fcn d\u00fcnyas\u0131\u201d kitab\u0131n\u0131n m\u00fc\u00ac\u0259l\u00aclifi Az\u0259r Turan is\u0259 bel\u0259 deyir: \u201cZ\u0259limxan Yaqubun \u015feir\u00acl\u0259rind\u0259 t\u00fcrk\u00fcn genetik yadda\u015f\u0131 dipdiridir\u201d.<br>B\u00f6y\u00fck T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 \u201cbir can\u0131n i\u00e7ind\u0259 min bir cahan\u201d kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259n, \u201cbir yanda Y\u0259s\u0259vi, bir yanda Teymur \u2013 Ulu S\u0259m\u0259rq\u0259nd\u0259m, q\u0259dim Y\u0259siy\u0259m\u201d dey\u0259n Z\u0259limxan Yaqub yaz\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrk\u00fcstan can\u0131md\u0131,<br>Turan varl\u0131\u011f\u0131m,<br>Turanla Quran\u0131n<br>qafiy\u0259siy\u0259m!<br>(\u201cQafiy\u0259\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcst\u0259qilliyimizin ilk ill\u0259rind\u0259, torpaqlar\u0131m\u0131zda qanl\u0131 d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rin getdiyi bir vaxtda \u015fair T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 ged\u0259nl\u0259rd\u0259n n\u0259 ist\u0259yir: T\u00fcrkiy\u0259 adl\u0131 bir kitab, yaralar\u0131m\u0131z\u0131 tikm\u0259y\u0259 \u201ci\u015f\u0131\u011f\u0131m, nurum\u201d dediyi \u0130stanbul\u2019dan, Bursa\u2019dan, \u018frzurum\u2019dan, Sivas\u2019\u00acdan iyn\u0259, sap, bizi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u0259n dumanl\u0131 suallara ayd\u0131n cavab, T\u00fcrk\u00fcn \u00fcr\u0259yi boyda \u00fcr\u0259k g\u0259tir, \u2013 deyir:<\/p>\n\n\n\n<p>Bu \u00fcr\u0259k s\u0259nd\u0259 yoxsa, o meydana girm\u0259 s\u0259n,<br>\u00d6mr\u00fcn\u00fc h\u0259d\u0259r verib, vaxt\u0131n\u0131 itirm\u0259 s\u0259n.<br>T\u00fcrk\u00fcn \u00fcr\u0259yi boyda T\u00fcrkiy\u0259 g\u0259tirm\u0259s\u0259n,<br>N\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259 z\u0259hm\u0259t ver, n\u0259 biz\u0259 \u0259zab g\u0259tir!<\/p>\n\n\n\n<p>(\u201cTap\u015f\u0131r\u0131q\u201d)<br>\u0130lk d\u0259f\u0259 s\u0259rh\u0259ddi ke\u00e7\u0259nd\u0259 ke\u00e7irdiyi sevinc qar\u0131\u015f\u0131q h\u0259y\u0259\u00accan\u0131 \u201cSarp Qap\u0131s\u0131\u201d \u015feirind\u0259 ifad\u0259 edir, \u201cSarp qap\u0131s\u0131, m\u0259ni burda saxlama\u201d, \u2013 deyir:<\/p>\n\n\n\n<p>Sarp qap\u0131s\u0131, apard\u0131\u011f\u0131m \u0259rma\u011fan,<br>Bir \u00fcr\u0259kdi, bir q\u0259l\u0259mdi, bir varaq.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 sonrak\u0131 s\u0259f\u0259rl\u0259rind\u0259 is\u0259 \u201cQ\u0259l\u0259m\u0259 qurban olum, qism\u0259ti qarsa yazd\u0131\u201d, \u2013 deyir, M\u00f6vlanas\u0131 \u201cnurlu cahan\u201d olan Konya\u2019n\u0131, Qa\u011f\u0131zman\u0131n almas\u0131n\u0131 da t\u0259rif edir (\u201cQa\u011f\u0131zman\u0131n almas\u0131\u201d), \u018frd\u0259han\u0131, \u018frzurumun yollar\u0131n\u0131 da (\u201cGec\u0259 ke\u00e7dim \u018frzurumun i\u00e7ind\u0259n\u201d), G\u00f6z\u0259ll\u0259r g\u00f6z\u0259li, d\u00fcnyan\u0131n g\u00f6zl\u0259rinin nuru adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u0130stanbulu v\u0259sf etm\u0259kd\u0259n doymur, \u201c\u0130stan\u00acbul\u2019a bax\u0131rsansa, \u00c7aml\u0131ca\u2019dan bax\u201d (\u201c\u00c7aml\u0131ca\u201d), \u0130stanbulu g\u0259zm\u0259y\u0259, g\u00f6z\u0259lliyini g\u00f6rm\u0259y\u0259 iki g\u00f6z b\u0259s etm\u0259z, iki min g\u00f6z g\u0259r\u0259kdir, \u0130stanbulu duymaq \u00fc\u00e7\u00fcn insan\u0131n q\u0259lbi g\u0259r\u0259k d\u00fcnyan\u0131n \u0259n m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m saraylar\u0131 kimi z\u0259ngin olsun, \u2013 deyir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir d\u0259f\u0259 g\u00f6r\u0259n kimi,<br>g\u00f6rd\u00fcm dem\u0259k yara\u015fmaz!<br>\u0130stanbulu g\u0259zm\u0259y\u0259,<br>Bir \u00f6m\u00fcr b\u0259s el\u0259m\u0259z,<br>ikinci \u00f6m\u00fcr g\u0259r\u0259k,<br>(\u201cG\u00f6z\u0259ll\u0259r g\u00f6z\u0259li\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130st\u0259r Dadalo\u011flu\u2019ndan yazs\u0131n, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 Qaraco\u011flan\u2019dan, Yunus \u018fmr\u0259\u2019d\u0259n \u2013 ham\u0131s\u0131nda eyni m\u0259h\u0259b\u0259tin \u015fahidi oluruq. M\u00f6vlanan\u0131 Allahdan a\u015fa\u011f\u0131da ucalar\u0131n ucas\u0131, ustadlar ustad\u0131, xocalar xocas\u0131, \u015e\u0259ms\u2019in k\u00f6n\u00fcl h\u0259md\u0259mi, \u201c\u015e\u0259rqin ulu qocas\u0131\u201d adland\u0131r\u0131r (\u201cM\u00f6vlana t\u00fcrb\u0259sind\u0259\u201d).<br>\u201cS\u00f6z\u00fc b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya, s\u0259si Tanr\u0131ya\u201d \u00e7atan, ad\u0131 h\u0259r bir n\u0259\u00acsil\u0259 \u0259zizd\u0259n-\u0259ziz, at\u0259\u015fi s\u00f6nm\u0259z olan, T\u00fcrk\u00fcn \u201c\u0130stiqlal mar\u00ac\u015f\u0131\u201dn\u0131 yazan, yaratd\u0131\u011f\u0131 h\u0259r yaz\u0131 \u201cHaqq\u0131n ba\u011fr\u0131ndan qopan\u201d \u015fair M\u0259hm\u0259t Akif \u018frsoyu b\u00f6y\u00fck m\u0259h\u0259bb\u0259tl\u0259 yad edir (\u201cM\u0259h\u00ac\u00acm\u0259t Akif \u018frsoyun ev-muzeyind\u0259\u201d). \u201cH\u0259sr\u0259ti g\u00f6z\u00fcn\u00fcn i\u00e7in\u0259 q\u0259d\u0259r yeriy\u0259n\u201d, \u0259riy\u0259-\u0259riy\u0259 b\u0259rkiyib, b\u0259rkiy\u0259-b\u0259rkiy\u0259 \u0259riy\u0259n, torpa\u011f\u0131na, k\u00f6k\u00fcn\u0259 ba\u011fl\u0131, q\u0259lbi v\u0259t\u0259n sar\u0131dan yaral\u0131 Nazim Hikm\u0259td\u0259n s\u00f6z a\u00e7\u0131r (\u201cOxuyuram Nazim Hikm\u0259ti\u201d).<br>M\u0259\u015fhur t\u00fcrk a\u015f\u0131\u011f\u0131 S\u0259bri \u015eim\u015f\u0259ko\u011fluna \u00fcz tutur:<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eim\u015f\u0259ko\u011flu, g\u0259l, bir yazaq yaz\u0131m\u0131z\u0131,<br>\u015eim\u015f\u0259ko\u011flu, g\u0259l, bir \u00e7\u0259k\u0259k naz\u0131m\u0131z\u0131.<br>Z\u0259limxanla qo\u015fa \u00e7alaq saz\u0131m\u0131z\u0131,<br>D\u00fcnya g\u00f6rs\u00fcn qalxan kimdi, en\u0259n kimdi?<br>(\u201cKimdi\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6z\u00fcn\u00fc, qeyr\u0259tin\u0259 arxalan\u0131b, t\u0259miz, sa\u011flam niyy\u0259tl\u0259 \u0259b\u0259diy\u00acy\u0259\u00act\u0259 do\u011fru yol ged\u0259n T\u00fcrk\u00fcn n\u0259f\u0259si, T\u00fcrk\u00fcn n\u0259v\u0259si sayan Z\u0259lim\u00acxan Yaqub \u201cQurbanam, T\u00fcrk\u0259 qurban\u201d, \u2013 deyir. Ba\u015fqa bir \u015feirind\u0259 is\u0259 d\u00fcnyan\u0131 Haqq\u0131n yolunda \u2013 T\u00fcr\u00ack\u00fcn yolunda namaza \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>Dilimd\u0259 xeyir-dua, \u015feirimi yaza-yaza,<br>\u00c7a\u011f\u0131r\u0131ram d\u00fcnyan\u0131 haqq yolunda namaza,<br>\u00c7a\u011f\u0131r\u0131ram d\u00fcnyan\u0131 T\u00fcrk yolunda namaza!!!<br>(\u201cQocat\u0259p\u0259 camisind\u0259\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>Bak\u0131 s\u0259mas\u0131nda T\u00fcrk \u015fahinl\u0259rini g\u00f6rm\u0259sind\u0259n q\u00fcrur du\u00acyan \u015fair bu \u015fahinl\u0259rl\u0259 birg\u0259 torpa\u011f\u0131ma Ay ruhu, ulduz ruhu, \u201cAz\u0259rbaycan\u201d hayk\u0131ran Atat\u00fcrk\u00fcn ruhu g\u0259ldi deyir:<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eahinl\u0259r\u0259, ulduzlara<br>qucaq a\u00e7d\u0131,<br>Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri \u2013<br>T\u00fcrk\u00fcn ruhu,<br>Turk\u00fcn ruhu,<br>T\u00fcrk\u00fcn ruhu g\u0259ldi!<br>(\u201cT\u00fcrk\u00fcn ruhu\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>\u00dcr\u0259yind\u0259ki a\u011fr\u0131larla ba\u011fl\u0131 Almaniya\u2019ya m\u00fcalic\u0259y\u0259 ged\u0259r\u00ack\u0259n yol\u00fcst\u00fc bir ne\u00e7\u0259 g\u00fcnl\u00fcy\u0259 \u0130stanbul\u2019da Atat\u00fcrk k\u00f6\u015fk\u00fcnd\u0259 qalan \u015fair, Atat\u00fcrk k\u00f6\u015fk\u00fcnd\u0259 ke\u00e7\u0259n g\u00fcnl\u0259rim \u201c\u0259lli il s\u00fcrd\u00fc\u00acy\u00fcm bir \u00f6mr\u0259 d\u0259ydi\u201d, \u2013 deyir:<\/p>\n\n\n\n<p>Min kitab yazsan da, dem\u0259 b\u0259sidi,<br>Yadda\u015f\u0131n haray\u0131, ruhun s\u0259sidi,<br>Allah\u0131n \u015fair\u0259 h\u0259diyy\u0259sidi,<br>Atat\u00fcrk k\u00f6\u015fk\u00fcnd\u0259 ke\u00e7\u0259n g\u00fcnl\u0259rim.<br>(\u201cAtat\u00fcrk k\u00f6\u015fk\u00fcnd\u0259 ke\u00e7\u0259n g\u00fcnl\u0259rim\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>Do\u011fru yoldan azanlar\u0131n, T\u00fcrk\u00fcn d\u00fcz\u00fcn\u00fc t\u0259rs\u0259, haqq\u0131 nahaqqa yozanlar\u0131n, T\u00fcrk\u2019\u0259 quyu qazanlar\u0131n s\u0259fimizi pozma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 bir vaxtda T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 erm\u0259nil\u0259rd\u0259n \u00fczrist\u0259m\u0259 kam\u00acpa-niyas\u0131na ba\u015fla\u00acyan\u00aclara k\u0259skin etiraz\u0131n\u0131 bildirir:<\/p>\n\n\n\n<p>Yax\u015f\u0131 bilir do\u011fu, bat\u0131,<br>Hardan g\u0259lir T\u00fcrk\u00fcn zat\u0131.<br>\u018fld\u0259n verm\u0259z ehtiyat\u0131,<br>T\u00fcrk ya\u011f\u0131dan \u00fczr ist\u0259m\u0259z.<br>(\u201cT\u00fcrk ya\u011f\u0131dan \u00fczr ist\u0259m\u0259z\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eeirl\u0259ri il\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n x\u0259rit\u0259sini c\u0131z\u0131r, tarixi ke\u00e7mi\u00ac\u015fimizi g\u00f6zl\u0259rimiz \u00f6n\u00fcnd\u0259 canland\u0131r\u0131r. Bu m\u0259qamda \u00f6z\u00fc d\u0259 sanki tarix\u00e7i-alim\u0259 d\u00f6n\u00fcr g\u00f6zl\u0259rimizd\u0259.<br>D\u0259mir qap\u0131 D\u0259rb\u0259ndd\u0259n dan\u0131\u015fanda yana-yana deyir ki, bir yerd\u0259 ki, sevinc d\u0259rd\u0259 q\u0259nim deyil, iz m\u0259nim, nax\u0131\u015f m\u0259nim olsa da, \u201cV\u0259t\u0259n \u0259tri ver\u0259n g\u00fcl\u00fc, V\u0259t\u0259n dadan suyu\u201d yoxdu, i\u00e7i i\u00e7im\u0259, \u00e7\u00f6l\u00fc \u00e7\u00f6l\u00fcm\u0259 ox\u015fam\u0131rsa, \u201cm\u0259nim dilimd\u0259 dan\u0131\u015f\u0131r, m\u0259nim dilim\u0259 ox\u015fam\u0131r\u201dsa, \u201cm\u0259clisind\u0259 ozan\u0131, m\u0259scidind\u0259 \u0259zan\u0131\u201d, qalaq-qalaq d\u0259rdini oldu\u011fut\u0259k yazan\u0131 yoxdusa, V\u0259t\u0259n q\u00fcrb\u0259t\u0259 d\u00f6n\u00fcbs\u0259, \u201cM\u0259nim olan m\u0259nim deyil\u201d:<\/p>\n\n\n\n<p>D\u0259rb\u0259nd d\u0259rdin yek\u0259siymi\u015f,<br>Yad\u0131n ya\u011fl\u0131 tik\u0259siymi\u015f.<br>A\u011fr\u0131lar\u0131 par\u00e7a-par\u00e7a<br>Ciy\u0259rimi s\u00f6k\u0259siymi\u015f,<br>Bu m\u0259nim V\u0259t\u0259nim deyil.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cM\u0259nim d\u0259rdim siyas\u0259tin k\u00fcp\u0259gir\u0259n qar\u0131s\u0131nda\u201dd\u0131r, d\u0259rdimiz t\u0259kc\u0259 D\u0259rb\u0259ndl\u0259 bitmir deyir:<\/p>\n\n\n\n<p>Bor\u00e7al\u0131 da bu g\u00fcnd\u0259di,<br>T\u0259briz d\u0259, K\u0259rk\u00fck d\u0259 bel\u0259.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n\n\n<p>K\u00f6k m\u0259nim, budaq \u00f6zg\u0259nin,<br>Ba\u015f m\u0259nim, papaq \u00f6zg\u0259nin.<br>\u00c7i\u00e7\u0259yi \u00e7\u0259m\u0259nim idi,<br>Libas\u0131 k\u0259f\u0259nim idi,<br>Torpa\u011f\u0131 v\u0259t\u0259nim idi.<br>D\u00fcn\u0259n\u0259 bax, ay elo\u011flu,<br>S\u0259nin idi, m\u0259nim idi.<br>Bu m\u0259nim V\u0259t\u0259nim idi,<br>Bu m\u0259nim V\u0259t\u0259nim deyil!<br>(\u201cD\u0259rdim \u2013 d\u0259mirqap\u0131 D\u0259rb\u0259ndim\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cM\u0259n \u00f6l\u0259nd\u0259 \u00fcz\u00fcm\u00fc Bor\u00e7al\u0131ya \u00e7evirin\u201d dey\u0259n \u015fair Bor\u00ac\u00e7al\u0131 harda yerl\u0259\u015fir dey\u0259nl\u0259r\u0259 cavab verir ki, Bor\u00e7al\u0131 arzu\u00acmuzun n\u00fcbar\u0131nda, k\u00f6nl\u00fcm\u00fcz\u00fcn q\u00fcbar\u0131nda, \u0259limizin qaba\u00acr\u0131nda, aln\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259rin\u00acd\u0259dir. Bor\u00e7al\u0131 \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259rin z\u0259rind\u0259, yer \u00fcz\u00fcnd\u0259ki s\u0259kkiz c\u0259nn\u0259t\u00acd\u0259n birind\u0259dir v\u0259 o h\u0259r \u201ca\u011fl\u0131 aza, kefi saza, dayaza\u201d g\u00f6r\u00fcnm\u0259z, \u00e7\u00fcnki yeri \u015fairin k\u00f6nl\u00fcn\u00fcn \u0259n d\u0259rinind\u0259dir (\u201cBor\u00e7al\u0131 harda yerl\u0259-\u015fir\u201d). V\u0259 deyir ki:<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0259rk\u00fck\u00fc, D\u0259rb\u0259ndi xat\u0131rlamazd\u0131m,<br>\u018fg\u0259r Bor\u00e7al\u0131da do\u011fulmasayd\u0131m.<br>(\u201cD\u0259rb\u0259ndd\u0259n g\u0259lir\u0259m\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>Bir vaxtlar laylas\u0131 \u00e7al\u0131nan, \u015feiri oxunan, cinas\u0131 ilm\u0259\u00acl\u0259n\u0259n, t\u0259cnisi toxunan, bal\u0131 dodaqlardan s\u00fcz\u00fcl\u0259n, \u00e7e\u015fm\u0259si quru\u00acmayan, suyu bulanmayan, d\u00fcnyaya D\u0259d\u0259 \u018fl\u0259sg\u0259ri b\u0259x\u015f ed\u0259n G\u00f6y\u00e7\u0259ni bir yay g\u00fcn\u00fcnd\u0259 g\u0259zib taleyind\u0259n hal\u0131 olan, \u201cK\u00f6k\u00fcm Bor\u00e7al\u0131da, \u00f6z\u00fcm G\u00f6y\u00e7\u0259d\u0259\u201d dey\u0259n Z\u0259limxan Ya\u00acqubun \u201cg\u00f6y\u00fcm-g\u00f6y\u00fcm g\u00f6y\u00acn\u0259\u00acy\u0259n\u201d, s\u0131z\u0131ldayan yaras\u0131na \u00e7evrildi G\u00f6y\u00e7\u0259 XX \u0259srin sonlar\u0131nda:<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6y\u00e7\u0259 d\u0259rdi d\u00f6nd\u00fc co\u015fqun sell\u0259r\u0259,<br>Bil\u0259n bilir, kim ax\u0131td\u0131, kim axd\u0131.<br>Hey fikirl\u0259\u015f, sonu yoxdu bu d\u0259rdin,<br>Zaman-zaman \u00e7\u00f6z\u0259l\u0259n\u0259n yumaqd\u0131!<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cDivar v\u0259 \u00e7ay\u201d \u015feirind\u0259 bir vaxtlar Alman xalq\u0131n\u0131 iki yer\u0259 b\u00f6l\u0259n Berlin divarlar\u0131 \u00f6n\u00fcnd\u0259ki d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rini ifad\u0259 edir v\u0259 bu divarlar\u0131 mill\u0259timizi ikiy\u0259 b\u00f6l\u0259n \u00e7ayla m\u00fcqayis\u0259 edir:<\/p>\n\n\n\n<p>Bir d\u00f6vl\u0259ti ikiy\u0259<br>b\u00f6l\u0259n divar y\u0131x\u0131ld\u0131;<br>Bir mill\u0259ti ikiy\u0259<br>b\u00f6l\u0259n \u00e7ay\u0131 neyl\u0259y\u0259k?<\/p>\n\n\n\n<p>Bu g\u00fcn d\u00fcnyada ba\u015f ver\u0259n prosesl\u0259r\u0259 d\u0259 bigan\u0259 qalm\u0131r \u015fair. Ne\u00e7\u0259 il \u0259vv\u0259l yaz\u0131lsa da, bu g\u00fcn d\u00fcnyada ba\u015f ve\u00acr\u0259n siyasi burul\u00ac\u011fanlar zaman\u0131nda da aktuall\u0131\u011f\u0131n\u0131 saxlayan \u201cBir k\u00f6vr\u0259k havad\u0131 saz\u0131mda K\u0259rk\u00fck\u201d poemas\u0131nda son ill\u0259rd\u0259 \u0130raqda c\u0259r\u0259yan ed\u0259n prosesl\u0259r\u0259 diqq\u0259ti \u00e7\u0259kir, burdak\u0131 T\u00fcrk\u00acl\u0259rin taleyind\u0259n narahatl\u0131\u011f\u0131n\u0131 dil\u0259 g\u0259tir\u0259r\u0259k \u201cQaraba\u011f\u0131n dal\u0131nca ged\u0259n K\u0259rk\u00fc\u00ack\u00fcm\u201d dey\u0259 haray \u00e7\u0259kir. \u015eair yax\u015f\u0131 bilir ki, demokratiya p\u0259rd\u0259si alt\u0131nda q\u0259rbin d\u0259st\u0259yi il\u0259 \u015f\u0259rqd\u0259 c\u0259r\u0259yan ed\u0259n hadis\u0259l\u0259rin \u0259sas h\u0259d\u0259fi T\u00fcrki\u00acy\u0259dir, t\u00fcrkl\u0259rdir:<\/p>\n\n\n\n<p>Q\u00fcrb\u0259t q\u0259m g\u0259tir\u0259n q\u0259mxan\u0259 s\u00f6zd\u00fc,<br>V\u0259t\u0259n i\u015f\u0131q s\u00f6zd\u00fc, p\u0259rvan\u0259 s\u00f6zd\u00fc.<br>\u0130ran da, \u0130raq da \u0259fsan\u0259 s\u00f6zd\u00fc,<br>T\u00fcrk\u00fcn ba\u015f\u0131ndad\u0131 xatalar, l\u0259l\u0259.<\/p>\n\n\n\n<p>Do\u011fmalar\u0131n bir-birin\u0259 uzaqdan uzaq oldu\u011funu, V\u0259t\u0259nin q\u00fcr\u00acb\u0259t\u0259 \u00e7evrildiyini, \u00f6z evinin i\u00e7ind\u0259 talesiz qona\u011fa \u00e7evri\u00acl\u0259nl\u0259ri, T\u00fcr\u00ack\u00fcn torpa\u011f\u0131na q\u0259nim k\u0259silib, qan\u0131na susayanlar\u0131 g\u00f6r\u0259nd\u0259 T\u00fcrk\u00fcn iqlimd\u0259n-iqlim\u0259 at oynatd\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u015fanl\u0131 tarixini xat\u0131rlad\u0131r, \u201cHardasan T\u00fcrk o\u011flu, harda yatm\u0131san\u201d, \u2013 dey\u0259 haray \u00e7\u0259kir, t\u0259kc\u0259 \u015fanl\u0131 ke\u00e7mi\u015fimizl\u0259 \u00f6y\u00fcnm\u0259yin bu g\u00fcn az oldu\u011funu deyir:<\/p>\n\n\n\n<p>Ke\u00e7mi\u015f\u0259 g\u00fcv\u0259nm\u0259k bir t\u0259s\u0259llidi,<br>Yap\u0131\u015fma tarixin da\u015f yaxas\u0131ndan.<br>T\u00fcrk o\u011flu, d\u00fc\u015fm\u0259nin biz\u0259 b\u0259llidi,<br>Qurtar K\u0259rk\u00fck\u00fcm\u00fc d\u0259rdin yas\u0131ndan.<\/p>\n\n\n\n<p>Qaraba\u011f\u0131n da \u018frbil, Mosul taleli oldu\u011funu xat\u0131rladan \u015fair \u201cBor\u00e7al\u0131t\u0259k k\u00f6n\u00fcl var\u0131 talan\u201d olan, \u201cnamaz\u0131n\u0131 T\u00fcrk\u0259 sar\u0131 q\u0131lan\u201d, \u201ctaleyind\u0259 bir \u0130ngilis barma\u011f\u0131\u201d olan K\u0259rk\u00fck\u0259, K\u0259r\u00ack\u00fck\u00acl\u00fcl\u0259r\u0259 deyir ki, \u201cBor\u00e7al\u0131yam, n\u0259 \u00e7\u0259kir\u0259m m\u0259n bilir\u0259m\u201d, K\u0259rk\u00fck\u00fcn, Bayat\u0131n, \u201ct\u0259rsin\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n saat\u201d\u0131n n\u0259 dem\u0259k oldu\u011funu m\u0259n bilir\u0259m, \u00e7\u00fcnki m\u0259n d\u0259 v\u0259t\u0259ni q\u00fcrb\u0259t\u0259 d\u00f6n\u0259n\u00acl\u0259rd\u0259n\u0259m. Bu g\u00fcn T\u00fcrk\u00fcn \u00fczl\u0259\u015fdiyi probleml\u0259rin s\u0259b\u0259bini v\u0259 onu yaradanlar\u0131n \u00fcnvan\u0131n\u0131 da c\u0259sar\u0259tl\u0259 g\u00f6st\u0259rir:<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259r g\u00fcn unudulur, qeyb\u0259 \u00e7\u0259kilir,<br>Ki\u015fi oyunlar\u0131, m\u0259rd oyunlar\u0131.<br>\u0130ndi ba\u015fqa c\u00fcr\u0259 oynan\u0131r, l\u0259l\u0259,<br>\u015eahmat oyunlar\u0131, n\u0259rd oyunlar\u0131.<br>Usta haz\u0131rlan\u0131b, asta qurulub,<br>Quzu oyunlar\u0131, qurd oyunlar\u0131.<br>N\u0259Tt\u00fcrk\u00fcn, n\u0259 K\u00fcrd\u00fcn g\u00fcnah\u0131 yoxdu,<br>\u201cA\u011f ev\u201dd\u0259n ba\u015flan\u0131r, \u201cA\u011f ev\u201dd\u0259n g\u0259lir<br>Bu T\u00fcrk oyunlar\u0131,Kk\u00fcrd oyunlar\u0131.<br>T\u00fcrk\u00fcn ba\u015f\u0131ndad\u0131, T\u00fcrk\u00fcn ba\u015f\u0131nda,<br>\u018fr\u0259b oyunlar\u0131 ,Fars oyunlar\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eair deyir ki, do\u011fu il\u0259 bat\u0131n\u0131 qucaqlay\u0131b g\u00f6y\u00fcn yeddi qat\u0131n\u0131 silk\u0259l\u0259y\u0259n, bu g\u00fcn Haqq yolunda y\u00fcr\u00fcy\u0259n T\u00fcrk\u00fc n\u0259 ayaz, n\u0259 bo\u00acran, n\u0259 d\u0259 b\u00fcrk\u00fc qorxuda bilm\u0259z. \u201cDur y\u0259h\u0259rl\u0259 \u0259r\u0259nl\u0259rin at\u0131n\u0131\u201d, \u2013 dey\u0259 T\u00fcrk\u00fc Haqq i\u015fi u\u011frunda m\u00fcbariz\u0259y\u0259 s\u0259sl\u0259yir, \u201chardan g\u0259lib ha\u00acra getdiyini bil\u0259n\u201d yolda inamla add\u0131mlama\u011fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r. \u201cDur y\u0259h\u0259rl\u0259 \u0259r\u0259nl\u0259rin at\u0131n\u0131\u201d, qurtu\u00aclu\u015fun yollar\u0131 d\u00f6y\u00fc\u015fd\u0259n ke\u00e7ir, deyir, \u00f6z qan\u0131ndan qorxan\u0131 T\u00fcrk saym\u0131r v\u0259 Gilqam\u0131\u015fdan, Alpam\u0131\u015fdan, Ma\u00acnasdan geri qalmayan yeni q\u0259hr\u0259manl\u0131q dastan\u0131 yaratma\u011fa ruhland\u0131r\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>Atilla\u2019dan Atat\u00fcrk\u2019\u0259 g\u0259l\u0259n yol,<br>Qalxan olsun, ba\u015f\u0131n \u00fcst\u0259, qalxan, T\u00fcrk!<br>\u00c7anaqqala Malazgirdin davam\u0131,<br>T\u00fcrk deyil ki, \u00f6z qan\u0131ndan qorxan T\u00fcrk!<br>T\u0259miz s\u00fcdd\u0259n mayalans\u0131n, do\u011fulsun,<br>Mete kimi, O\u011fuz kimi bir xan, T\u00fcrk!<br>Yadda\u015f\u0131nda s\u0131ralans\u0131n, an\u0131ls\u0131n,<br>\u018frto\u011frul b\u0259y, Osman Qazi, Orxan T\u00fcrk!<br>Yen\u0259 Tanr\u0131 da\u011flar\u0131n\u0131 qucaqla,<br>Da\u011flar olsun s\u0259ng\u0259rin T\u00fcrk, arxan,T\u00fcrk!<br>D\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n T\u00fcrk, oyanan T\u00fcrk, qalxan T\u00fcrk!<br>(\u201cD\u00f6y\u00fc\u015f\u0259n T\u00fcrk, oyanan T\u00fcrk, qalxan T\u00fcrk\u201d)<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u0130lk and\u0131m\u0131z, son and\u0131m\u0131z Turand\u0131\u201d kimi bir inama s\u00f6yk\u0259nib bu m\u00fcq\u0259dd\u0259s yolda \u201c\u015f\u0259hid verin, qurban verin, can verin, cans\u0131z\u00aclara \u015fah damardan can verin\u201d dey\u0259r\u0259k m\u00fcba\u00acri\u00acz\u0259y\u0259 s\u0259sl\u0259s\u0259 d\u0259, eyni zamanda t\u0259l\u0259sm\u0259m\u0259yi, t\u0259ntim\u0259m\u0259yi d\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259t g\u00f6r\u00fcr. \u0130nan\u0131r ki, tarix bir az haqq s\u00f6z\u00fcnd\u0259 l\u0259ngis\u0259 d\u0259, \u201cvaxt T\u0259brizin, d\u00fcnya \u0259rkin d\u00fcnyas\u0131, yol Tanr\u0131n\u0131n, haqq\u0131 d\u0259rkin d\u00fcnyas\u0131\u201dd\u0131r, \u00c7in s\u0259ddini a\u015fanlar yen\u0259 qay\u0131dacaq v\u0259 \u201c\u0259vv\u0259l-ax\u0131r d\u00fcnya T\u00fcrk\u00fcn d\u00fcnyas\u0131\u201d olacaq. Sad\u0259c\u0259, bu yolda \u00fc\u00e7 g\u00fcn, be\u015f g\u00fcn gec-tez ola bil\u0259r. \u0130nan\u0131r v\u0259 oxucusunu da inand\u0131r\u0131r ki, O\u011fuz xanlar, Bilg\u0259l\u0259r diril\u0259c\u0259k, qaranl\u0131qlar nurlanacaq, b\u00f6l\u00fcn\u0259nl\u0259r qovu\u015facaq, yeni mizan, yeni d\u00fcz\u0259n \u2013 T\u00fcrk\u0259 t\u0259zim, T\u00fcrk\u0259 s\u0259cd\u0259 olacaq:<\/p>\n\n\n\n<p>Qovu\u015facaq b\u00f6l\u00fcn\u0259nl\u0259r, b\u00f6lg\u0259l\u0259r,<br>Nurlanacaq qaranl\u0131qlar, k\u00f6lg\u0259l\u0259r,<br>Diril\u0259c\u0259k O\u011fuz xanlar, Bilg\u0259l\u0259r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qovu\u015facaq b\u00f6l\u00fcn\u0259nl\u0259r, b\u00f6lg\u0259l\u0259r,Nurlanacaq qaranl\u0131qlar, k\u00f6lg\u0259l\u0259r,Diril\u0259c\u0259k O\u011fuz xanlar, Bilg\u0259l\u0259r,T\u00fcrk\u0259 s\u0259cd\u0259, T\u00fcrk\u0259 t\u0259zim olacaq,Bug\u00fcn-sabah d\u00fcnya bizim olacaq. Z\u0259limxan YAQUB \u201cRuhlar m\u0259nd\u0259 q\u0259rar tutub, m\u0259n el\u0259 T\u00fcrk\u00fcn ruhuyam\u201d dey\u0259n Xalq \u015fairi Z\u0259limxan Yaqub\u2019un yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda T\u00fcrk\u00e7\u00fc\u00acl\u00fck, T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 m\u00f6vzusu m\u00fch\u00fcm yer tutur. \u018fslind\u0259 onun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131ndan k\u0259nar t\u0259s\u0259vv\u00fcr etm\u0259k m\u00fcm\u00ack\u00fcn d\u0259 deyil. Bunu professor Tofiq Hac\u0131yevin dedikl\u0259ri d\u0259 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-41002","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kumbet"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41002","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=41002"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41002\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41010,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41002\/revisions\/41010"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=41002"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=41002"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=41002"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}