{"id":44740,"date":"2023-02-22T16:00:00","date_gmt":"2023-02-22T12:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=44740"},"modified":"2023-02-22T17:02:41","modified_gmt":"2023-02-22T13:02:41","slug":"s%c9%99rvan%c9%99-dagtumas-yazici-araz-%c9%99hm%c9%99doglu-v%c9%99-kamal-abdulla-yaradiciligina-n%c9%99z%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=44740","title":{"rendered":"S\u0259rvan\u0259 DA\u011eTUMAS.&#8221;Yaz\u0131\u00e7\u0131 Araz \u018fhm\u0259do\u011flu v\u0259 Kamal Abdulla yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na n\u0259z\u0259r&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><a href=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/sd.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/sd.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-44742\" width=\"704\" height=\"597\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/sd.jpg 400w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/sd-300x254.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 704px) 100vw, 704px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>G\u0259nc \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas S\u0259rvan\u0259 Da\u011ftumas portal\u0131m\u0131zla \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa ba\u015flay\u0131b. Onun bir ne\u00e7\u0259 yaz\u0131s\u0131n\u0131 ard\u0131c\u0131l d\u0259rc etm\u0259yi planla\u015fd\u0131r\u0131r\u0131q. \u0130lk olaraq \u201cYaz\u0131\u00e7\u0131 Araz \u018fhm\u0259do\u011flu v\u0259 Kamal Abdulla yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na n\u0259z\u0259r\u201d yaz\u0131s\u0131 diqq\u0259tiniz\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Xoyda ya\u015fayan h\u0259myerlimiz, yaz\u0131\u00e7\u0131 Araz \u018fhm\u0259do\u011flunun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u0259nc \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas olaraq, diqq\u0259timi \u00e7\u0259kdi. Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n zirv\u0259sini Kamal Abdullan\u0131n \u201cYar\u0131m\u00e7\u0131q \u0259lyazma\u201d v\u0259 \u201cSehrbazlar d\u0259r\u0259si\u201d romanlar\u0131 haqq\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131 \u201c\u015eah\u0259s\u0259rin \u015fah\u0259s\u0259ri\u201d(Yar\u0131m\u00e7\u0131q \u0259lyazma) v\u0259 \u201c\u0130\u00e7-i\u00e7\u0259 sirl\u0259r d\u00fcnyas\u0131\u201d(Sehrbazlar d\u0259r\u0259si) \u0259s\u0259rl\u0259ri t\u0259\u015fkil edir. Yazd\u0131\u011f\u0131 kitablar\u0131 il\u0259 Araz \u018fhm\u0259do\u011flu Kamal Abdullan\u0131n romanlar\u0131na ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 co\u011frafiyada sanki yeni bir n\u0259f\u0259s verdi. Bir oxucunun yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131 tan\u0131mas\u0131, \u0259s\u0259rl\u0259rini m\u00fctail\u0259 etm\u0259si d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u0259, \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, t\u0259sir ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259 \u201c\u0130\u00e7-i\u00e7\u0259 sirl\u0259r d\u00fcnyas\u0131\u201d \u0259s\u0259rin\u0259 n\u0259z\u0259r salaq. Yaz\u0131\u00e7\u0131 \u0259s\u0259ri \u015f\u0259rh etmi\u015f, s\u00fcjet x\u0259ttini detall\u0131 izah etmi\u015fdir. \u201cYar\u0131m\u00e7\u0131q \u018flyazmada sirliliyin t\u0259m\u0259li \u00f6n s\u00f6zd\u0259 qoyulur. Yar\u0131m\u00e7\u0131q \u0259lyazman\u0131n fiziki g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc &#8211; kitab\u0131n b\u0259zi v\u0259r\u0259ql\u0259ri yan\u0131b m\u0259tnin aradabir q\u0131r\u0131l\u0131b itm\u0259si &#8211; \u00f6z\u00fc oxucuya qat\u0131 a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f sirli bir d\u00fcnyaya d\u00f6n\u00fcr. Oxucuya el\u0259 g\u0259lir ki, sanki \u0259lyazmalar institutundak\u0131 alim D\u0259d\u0259 Qorqud Kitab\u0131n\u0131n yeni \u0259lyazma n\u00fcsx\u0259sini tap\u0131b&#8230; Sirlilik roman\u0131n Qorqud b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u0259 ke\u00e7\u0259r\u0259k, Bay\u0131nd\u0131r Xan Qorqudu h\u00fczuruna \u00e7a\u011f\u0131r\u0131b O\u011fuzda bir casus oldu\u011funu deyib Qorquddan bu m\u0259s\u0259l\u0259ni \u00e7\u00f6zm\u0259sin\u0259 yaln\u0131z ki\u015fi olmas\u0131n\u0131 dem\u0259si il\u0259 \u0259n g\u0259rgin duruma g\u0259lir&#8230;\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Yaz\u0131\u00e7\u0131 roman\u0131n D\u0259d\u0259 Qorqud v\u0259 \u015eah \u0130smay\u0131l qollar\u0131nda romanda i\u015ftirak ed\u0259n b\u00fct\u00fcn obrazlar\u0131 analiz etmi\u015fdir. Roman-fantaziya janr\u0131nda yaz\u0131lan \u201cYar\u0131m\u00e7\u0131q \u0259lyazma\u201dda \u018fhm\u0259do\u011flu fantaziya janr\u0131na da toxunub: \u201cFantaziya romanda Qorqudun nur da\u015f\u0131ndan k\u00f6m\u0259k almas\u0131, onun i\u015f\u0131\u011f\u0131nda dinc\u0259lib yuxuya getm\u0259si v\u0259<\/p>\n\n\n\n<p>sor\u011fular\u0131n\u0131n cavab\u0131n\u0131 yuxuda almas\u0131 il\u0259 \u0259n estetik s\u0259viyy\u0259sin\u0259 qalx\u0131r. Bu fantaziya \u015famanizm h\u0259qiq\u0259tl\u0259rinin d\u00fcnyas\u0131 il\u0259 qar\u0131\u015fd\u0131qda daha maraql\u0131 s\u0259hn\u0259l\u0259r yaran\u0131r. Qazan xan darda qalanda Qorquddan ald\u0131\u011f\u0131 bir t\u00fck\u00fcn\u00fc yand\u0131r\u0131r v\u0259 o da bir g\u00f6z q\u0131rp\u0131m\u0131nda onlar\u0131n h\u00fczurunda olur\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fs\u0259rin qurulu\u015funu m\u00fc\u0259llif 3 hiss\u0259y\u0259 b\u00f6l\u00fcr:<\/p>\n\n\n\n<p>1. \u018flyazmalar institutu;<\/p>\n\n\n\n<p>2. O\u011fuz xalq\u0131n\u0131n mifik \u00e7a\u011flarda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 olaylar;<\/p>\n\n\n\n<p>3. \u015eah \u0130smay\u0131l\u0131n \u00c7ald\u0131ran sava\u015f\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Araz \u018fhm\u0259do\u011flunun dig\u0259r kitab\u0131 \u201c\u0130\u00e7-i\u00e7\u0259 sirl\u0259r d\u00fcnyas\u0131\u201d adlan\u0131r. M\u00fc\u0259llifin bu kitab\u0131n\u0131n qurulu\u015fu \u00e7ox z\u0259ngindir. Burada da obrazlar\u0131n \u015f\u0259rhin\u0259, \u0259s\u0259rd\u0259ki simvollar\u0131n izah\u0131na geni\u015f yer verilib. \u201c\u0130ntiqam karmas\u0131n\u0131n yaratd\u0131\u011f\u0131, d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259 da\u011f\u0131td\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyadan g\u00fcnahs\u0131z bir ruhu, bir insan\u0131 qurtarmaq, \u00e7oxluqdan olu\u015fan birliyi yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcn A\u011f D\u0259rvi\u015fin ruhu 2-3 \u015fagirdin aras\u0131nda paylan\u0131b v\u0259 balaca o\u011flan g\u0259lm\u0259yinc\u0259 A\u011f D\u0259rvi\u015fin ruhu t\u0259skinlik tapa bilmir&#8230; Sehrbazlar D\u0259r\u0259sind\u0259 \u015fans deyil\u0259n he\u00e7 n\u0259 yoxdur, oradak\u0131 hadis\u0259l\u0259rin ham\u0131s\u0131 biri o birisind\u0259n yaran\u0131r, 2-ci hadis\u0259 1-cinin m\u0259ntiqli n\u0259tic\u0259sidir&#8230; \u00d6z anas\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u0259n M\u0259mm\u0259dqulu yalq\u0131zl\u0131qdan, qa\u00e7aql\u0131qdan qurtulmaq \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259lladl\u0131\u011fa \u00fcz tutur, bu, onun i\u015fl\u0259diyi g\u00fcnah\u0131n n\u0259tic\u0259sidir, i\u015fl\u0259diyi g\u00fcnahsa atas\u0131n\u0131n tap\u015f\u0131rd\u0131\u011f\u0131 intiqam\u0131n n\u0259tic\u0259sidir. Karman\u0131n g\u00fcc\u00fc obrazlar\u0131n ist\u0259yind\u0259n, irad\u0259sind\u0259n qat-qat g\u00fccl\u00fcd\u00fcr&#8230;\u201d. V\u0259 ya \u201cSehrbazlar D\u0259r\u0259si \u00fc\u00e7bucaq formas\u0131ndad\u0131r &#8211; bir ruh, bir beyin, bir b\u0259d\u0259n&#8230; Romandak\u0131 sehrbazlar \u0259slind\u0259 sehrbazlar yox, h\u0259qiq\u0259ti k\u0259\u015ff edib insanlara \u00e7atd\u0131rmaq ist\u0259y\u0259n bilginl\u0259rdir. Seyid Sar\u0131 ona g\u00f6r\u0259 A\u011f D\u0259rvi\u015fi \u00f6ld\u00fcr\u00fcr ki, o, ilahinin sirda\u015f\u0131d\u0131r v\u0259 ilahi h\u0259qiq\u0259tl\u0259ri ba\u015fqalar\u0131na \u00e7atd\u0131rmaqdan \u00e7\u0259kinmir. Seyid Sar\u0131 is\u0259 h\u0259qiq\u0259tin ba\u015fqalar\u0131na \u00e7atd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n k\u0259skin d\u00fc\u015fm\u0259nidir, y\u0259ni h\u0259qiq\u0259tin d\u00fc\u015fm\u0259nidir&#8230;\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Yaz\u0131\u00e7\u0131 bundan ba\u015fqa, \u0259s\u0259rind\u0259 qa\u00e7\u0131\u015f v\u0259 ya yorumlay\u0131c\u0131 \u0259d\u0259biyyat, \u201c\u00c7exovun t\u00fcf\u0259ngi\u201d prinsipi, \u015fa\u015fd\u0131rma v\u0259 ya s\u00fcrpriz elementi, Freytaq piramidas\u0131, obrazlar\u0131n birba\u015fa v\u0259 ya dolay\u0131s\u0131 t\u0259qdimat\u0131, yast\u0131 v\u0259 d\u0259yirmi obraz, dramatik kinay\u0259, \u0259d\u0259biyyatda \u015f\u0259xsl\u0259\u015fdirm\u0259 kimi ba\u015fl\u0131qlara yer ver\u0259r\u0259k, z\u0259ngin m\u0259lumatlarla oxucunun d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc z\u0259nginl\u0259\u015fdirir. Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n h\u0259r iki kitab\u0131 oxucunu maarifl\u0259ndirir, Kamal Abdulla yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n d\u0259rk olunmas\u0131nda oxucuya i\u015f\u0131q tutur. H\u0259r iki kitab\u0131 kitabxanalardan v\u0259 ADU-dan \u0259ld\u0259 etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fc\u0259llif\u0259 \u0259d\u0259bi f\u0259aliyy\u0259tind\u0259 u\u011furlar arzu edir\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>(22.01.2023)<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259nb\u0259: <a href=\"https:\/\/edebiyyatveincesenet.az\/\">https:\/\/edebiyyatveincesenet.az\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u0259nc \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas S\u0259rvan\u0259 Da\u011ftumas portal\u0131m\u0131zla \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131\u011fa ba\u015flay\u0131b. Onun bir ne\u00e7\u0259 yaz\u0131s\u0131n\u0131 ard\u0131c\u0131l d\u0259rc etm\u0259yi planla\u015fd\u0131r\u0131r\u0131q. \u0130lk olaraq \u201cYaz\u0131\u00e7\u0131 Araz \u018fhm\u0259do\u011flu v\u0259 Kamal Abdulla yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na n\u0259z\u0259r\u201d yaz\u0131s\u0131 diqq\u0259tiniz\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131l\u0131r. Xoyda ya\u015fayan h\u0259myerlimiz, yaz\u0131\u00e7\u0131 Araz \u018fhm\u0259do\u011flunun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u0259nc \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas olaraq, diqq\u0259timi \u00e7\u0259kdi. Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n zirv\u0259sini Kamal Abdullan\u0131n \u201cYar\u0131m\u00e7\u0131q \u0259lyazma\u201d v\u0259 \u201cSehrbazlar d\u0259r\u0259si\u201d romanlar\u0131 haqq\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131 \u201c\u015eah\u0259s\u0259rin \u015fah\u0259s\u0259ri\u201d(Yar\u0131m\u00e7\u0131q [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-44740","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44740","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=44740"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44740\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44743,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44740\/revisions\/44743"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=44740"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=44740"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=44740"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}