{"id":46089,"date":"2023-05-17T09:00:00","date_gmt":"2023-05-17T05:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=46089"},"modified":"2023-05-18T08:03:00","modified_gmt":"2023-05-18T04:03:00","slug":"xatir%c9%99-f%c9%99r%c9%99cli-mir-c%c9%99lal-yaradiciliginda-milli-ruh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=46089","title":{"rendered":"Xatir\u0259 F\u018fR\u018fCL\u0130.&#8221;Mir C\u0259lal yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda milli ruh&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-scaled.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"724\" height=\"1024\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-724x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-46093\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-724x1024.jpg 724w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-212x300.jpg 212w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-768x1086.jpg 768w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-1086x1536.jpg 1086w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-1448x2048.jpg 1448w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/Xatir\u0259-F\u0259r\u0259cli-1-scaled.jpg 1810w\" sizes=\"auto, (max-width: 724px) 100vw, 724px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><strong><em>M.C.Pa\u015fayevin 115 illiyin\u0259<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan n\u0259srinin &nbsp;g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259si Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin zaman\u00fcst\u00fc yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 milli \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n tarixin\u0259 i\u015f\u0131q salan&nbsp; m\u00fcdrik qoca, \u00e7a\u011fda\u015f d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259n g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 salam ver\u0259n g\u0259ncidir.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00f6zs\u00fcz ki, b\u00f6y\u00fck \u0259dibin z\u0259ngin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na i\u015f\u0131q tutan \u00e7oxsayl\u0131 yaz\u0131lar m\u00f6vcuddur. Lakin, Mir C\u0259lal Pa\u015fayev yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 el\u0259 bir z\u0259ngin x\u0259zin\u0259dir ki, n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox yaz\u0131lsa da, &nbsp;yen\u0259 d\u0259 yaz\u0131lma\u011fa, t\u0259dqiq edilm\u0259y\u0259 ehtiyac duyulur.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir g\u00fcnd\u0259&nbsp; d\u00f6rd f\u0259slin g\u00f6z\u0259lliyini ya\u015fayan&nbsp; b\u00f6y\u00fck \u0259dibin q\u0259lbi t\u0259bi\u0259t, h\u0259yat, zaman kimi d\u0259rin f\u0259ls\u0259fi m\u00f6vzular\u0131n &nbsp;geni\u015f \u00fcf\u00fcql\u0259rin\u0259 a\u00e7\u0131l\u0131rd\u0131. Onun \u0259s\u0259rl\u0259rinin h\u0259yatla ba\u011fl\u0131 m\u00f6vzular\u0131nda k\u00f6hn\u0259likl\u0259 yeniliyin, kamillikl\u0259 c\u0259hal\u0259tin, &nbsp;xeyirl\u0259 \u015f\u0259rin, &nbsp;h\u0259qiq\u0259tl\u0259 yalan\u0131n, \u0259dal\u0259tl\u0259 z\u00fclm\u00fcn m\u00fcbariz\u0259si il\u0259 yana\u015f\u0131 milli ruhumuzun da v\u0259t\u0259nda\u015f m\u00f6vqeyind\u0259 a\u00e7\u0131q v\u0259 c\u0259sar\u0259tli \u015f\u0259kild\u0259 \u0259ks olunmas\u0131 x\u00fcsusi yer tuturdu.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00f6y\u00fck \u0259dibin yarad\u0131c\u0131l\u0131q ziyas\u0131 \u0259d\u0259biyyat\u0131n h\u0259r n\u00f6v dili il\u0259 c\u0259miyy\u0259tin qaranl\u0131q t\u0259r\u0259fl\u0259rin\u0259 i\u015f\u0131q sal\u0131rd\u0131. O, roman, povest, hekay\u0259, o\u00e7erk, novella, publisist yaz\u0131lar v\u0259&nbsp; says\u0131z elmi m\u0259qal\u0259l\u0259ri il\u0259&nbsp; \u00f6mr\u00fcn\u00fc yaz\u0131 masas\u0131 arxas\u0131nda m\u0259rh\u0259l\u0259-m\u0259rh\u0259l\u0259 xalq\u0131n, c\u0259miyy\u0259tin inki\u015faf\u0131na paylam\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n m\u0259hsuldar \u00f6mr\u00fcn\u00fcn el\u0259 bir g\u00fcn\u00fc olmam\u0131\u015fd\u0131r ki, bir \u0259li q\u0259l\u0259md\u0259 xalqdan, v\u0259t\u0259nd\u0259n&nbsp; yazark\u0259n, o biri \u0259li milli d\u0259y\u0259rl\u0259rin n\u0259bzind\u0259 olmas\u0131n. &nbsp;Z\u0259ngin&nbsp; yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u00f6z \u0259s\u0259rinin ad\u0131 il\u0259 des\u0259k, \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131zda \u201cT\u0259z\u0259 \u015f\u0259h\u0259r\u201d sal\u0131rd\u0131.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;O, \u201cBir g\u0259ncin manifesti\u201d roman\u0131ndak\u0131 \u201c\u0130t\u0259 ataram, yada satmaram\u201d ifad\u0259si il\u0259 tarixin, d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn ad\u0131ndan g\u0259l\u0259c\u0259yin milli bax\u0131\u015f d\u00fcsturunu yaratm\u0131\u015fd\u0131r. O d\u00fcstur ki, onun&nbsp; \u0259h\u0259miyy\u0259ti milli ruhun inki\u015faf\u0131nda bir k\u00f6rp\u0259nin b\u00f6y\u00fcm\u0259sind\u0259 ana s\u00fcd\u00fcn\u00fcn d\u0259y\u0259ri q\u0259d\u0259r \u00f6n\u0259mli idi. &nbsp;Onun toxundu\u011fu b\u00fct\u00fcn m\u00f6vzular\u0131n libas\u0131 alt\u0131nda milli \u00fcr\u0259k d\u00f6y\u00fcn\u00fcrd\u00fc. Milli d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 olan sevgisi meyv\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7i\u00e7\u0259k a\u00e7an a\u011fac\u0131n bahara olan sevgisi q\u0259d\u0259r \u0259z\u0259m\u0259tli idi. O, b\u00fct\u00fcn ruhunu&nbsp; saran bu \u0259z\u0259m\u0259t\u0259 \u00f6mr\u00fc boyu sadiq qald\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;B\u00f6y\u00fck \u0259dibin \u201c\u0130ki r\u0259ssam\u201d \u0259s\u0259rind\u0259ki rumlu r\u0259ssam\u0131n \u00e7\u0259kdiyi misilsiz m\u0259nz\u0259r\u0259ni \u00e7inli r\u0259ssam\u0131n seyq\u0259l \u00fcsulu il\u0259 divarda g\u00fczg\u00fc yarad\u0131b \u0259ks el\u0259tdirdiyi &nbsp;kimi \u00f6z\u00fc d\u0259 sanki g\u00fczg\u00fc misal\u0131 xalq\u0131n milli ruhunu \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 cilalam\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;\u201c\u0130stifad\u0259\u201d hekay\u0259sind\u0259 is\u0259 bu x\u0259tt ba\u015fqa bir formada daha qabar\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131x\u0131r. O, \u0259s\u0259rd\u0259 m\u0259kt\u0259bi barl\u0131-b\u0259hr\u0259li, g\u00fcll\u00fc- \u00e7i\u00e7\u0259kli ba\u011fla m\u00fcqayis\u0259 ed\u0259r\u0259k xalq v\u0259 onun ideoloji \u0259saslar\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u00fc\u0259llimin dili il\u0259 sad\u0259 \u015f\u0259kild\u0259 \u00e7ox inc\u0259 m\u0259tl\u0259bl\u0259r\u0259 toxunmu\u015fdur. &nbsp;Ba\u011f\u00e7ada m\u00fc\u0259llim &nbsp;x\u0259yal\u0259n \u201cyazda s\u0259h\u0259rin a\u00e7\u0131lmas\u0131 il\u0259, d\u0259nizin i\u00e7ind\u0259n qalxan g\u00fcn\u0259\u015fin \u00fcf\u00fcqd\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcl r\u0259ngi il\u0259, may paltar\u0131 geymi\u015f meyv\u0259 a\u011faclar\u0131n\u0131n yayl\u0131q oynatmas\u0131 il\u0259, s\u0259sl\u0259rind\u0259 yer\u0259 g\u00fcm\u00fc\u015f pul s\u0259p\u0259n qu\u015flarla\u201d &#8211; bir s\u00f6zl\u0259, t\u0259bi\u0259tin f\u00fcsunkar g\u00f6z\u0259lliyi il\u0259 i\u00e7-i\u00e7\u0259 olark\u0259n&nbsp; m\u0259kt\u0259bin z\u0259ngi \u00e7al\u0131n\u0131r. M\u00fc\u0259llim t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259 \u201cheyif ki, z\u0259ng tez \u00e7al\u0131nd\u0131\u201d, \u2013dey\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. &nbsp;Bu zaman \u201c\u00e7antas\u0131n\u0131 qoltu\u011funa vuran,&nbsp; yuxuya qal\u0131b, yaxmac g\u0259v\u0259l\u0259y\u0259-g\u0259v\u0259l\u0259y\u0259,&nbsp; yaxas\u0131 a\u00e7\u0131q&nbsp; m\u0259kt\u0259b\u0259 t\u0259l\u0259s\u0259n u\u015faqlar sinf\u0259 dolu\u015furlar\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Ba\u011f\u00e7adan tez sinf\u0259&nbsp; qay\u0131dan m\u00fc\u0259llim u\u015faqlar\u0131 g\u00f6r\u0259nd\u0259 g\u00f6z\u0259llikd\u0259n ayr\u0131lma\u011f\u0131n\u0131n t\u0259\u0259ss\u00fcf\u00fc bir anda yoxa \u00e7\u0131x\u0131r. &nbsp;&nbsp;Yerini&nbsp; u\u015faqlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yi il\u0259 ba\u011fl\u0131 milli, taley\u00fckl\u00fc arzular tutur. &nbsp;M\u00fc\u0259llim g\u00f6z\u00fc u\u015faqlarda, fikri onlar\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259yind\u0259&nbsp; \u00fcr\u0259yind\u0259&nbsp; \u00f6z\u00fc il\u0259 dan\u0131\u015fma\u011fa ba\u015flay\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBura, bu sinif ba\u011fdan, ba\u011f\u00e7adan \u0259skikmidir? Budur, bu ba\u011f\u00e7an\u0131n bahar\u0131 g\u0259lir! Buran\u0131n ki\u00e7ik g\u00fcn\u0259\u015fl\u0259ri var! B\u00fct\u00fcn t\u0259bi\u0259t &#8211; g\u00fcn\u0259\u015f, hava, yerl\u0259r, sular, \u015f\u0259h\u0259rin bir ba\u015f\u0131ndan o ba\u015f\u0131na q\u0259d\u0259r d\u00fcz\u00fclm\u00fc\u015f idar\u0259l\u0259r, ham\u0131, m\u0259n d\u0259 onlar\u0131n i\u00e7ind\u0259 bu g\u00fcn\u0259\u015fl\u0259ri b\u0259sl\u0259yir, b\u00f6y\u00fcd\u00fcr\u00fck. Bu ba\u011f\u0131n qu\u015flar\u0131 s\u0259sl\u0259ndimi, o biri qu\u015flar n\u0259 laz\u0131m? Onlar\u0131n saf, bakir, h\u0259yat v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k dolu \u015f\u0259n s\u0259si dill\u0259rin \u0259n b\u00f6y\u00fck mahn\u0131s\u0131, \u015feirl\u0259rin \u0259n g\u00f6z\u0259l \u015feri, d\u00fcnyan\u0131n \u0259n dadl\u0131 musiqisidir\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fc\u0259llif hekay\u0259d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yimiz hesab olunan u\u015faqlar\u0131m\u0131z\u0131n milli d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 s\u0259daq\u0259t hissi il\u0259 b\u00f6y\u00fcm\u0259sinin \u0259sas\u0131n\u0131n h\u0259l\u0259 m\u0259kt\u0259bd\u0259 ik\u0259n &nbsp;qoyulmas\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259kl\u0259, o zamank\u0131 ideologiyam\u0131z\u0131n g\u0259l\u0259c\u0259kl\u0259 dan\u0131\u015fan milli dili olmu\u015fdur. M\u00fc\u0259llif g\u0259l\u0259c\u0259yimizin milli d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259 sahib \u00e7\u0131xmas\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 geni\u015f d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 malik, m\u00fcasir d\u00fcnyan\u0131n \u00f6n\u00fcnd\u0259 ged\u0259n savadl\u0131, elmli bir n\u0259sil kimi yeti\u015fm\u0259sini arzulay\u0131rd\u0131 :<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c&#8230;D\u0259rs ba\u015flan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Sabirin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131!<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259n bu b\u00f6y\u00fck insan\u0131 u\u015faqlara tan\u0131tmal\u0131yam&#8230;\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fs\u0259rd\u0259&nbsp; m\u00fc\u0259llimin d\u0259rs\u0259 xalq\u0131n d\u0259rdl\u0259rini&nbsp;&nbsp; \u015feirl\u0259rind\u0259&nbsp; yana-yana ifad\u0259 ed\u0259n b\u00f6y\u00fck Sabirl\u0259 ba\u015flamas\u0131, u\u015faqlara Sabiri tan\u0131tmaqla b\u0259rab\u0259r h\u0259m d\u0259 xalq\u0131n d\u0259rdl\u0259rini tan\u0131d\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Daha sonra d\u0259rsin davam\u0131 olaraq m\u00fc\u0259llimin&nbsp; u\u015faqlar\u0131n h\u0259r birini bir Sabir, bir Pu\u015fkin, bir Axundov kimi &nbsp;g\u00f6rm\u0259k ist\u0259yi t\u0259sad\u00fcfi se\u00e7ilm\u0259mi\u015fdi. &nbsp;\u00c7\u00fcnki onun&nbsp; bu ist\u0259yi&nbsp; simvolik olaraq ba\u015flan\u011f\u0131cda &nbsp;M. \u018f. Sabirl\u0259 ba\u015flay\u0131b, &nbsp;d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u0259 A. S. Pu\u015fkinl\u0259 davam etdir\u0259r\u0259k, sonda &nbsp;M. F. Axundovla tamamlamas\u0131 h\u0259m d\u0259 mill\u0259ti \u00f6yr\u0259nib ona sahib \u00e7\u0131xma\u011f\u0131n v\u0259&nbsp; d\u00fcnyan\u0131 tan\u0131y\u0131b onunla olma\u011f\u0131n &nbsp;m\u00fcdrik \u00fcsulu idi. Onun h\u0259m u\u015faqlara g\u0259l\u0259c\u0259yin g\u00f6z\u00fc il\u0259 baxmas\u0131, h\u0259m d\u0259 onlar\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259yin g\u00f6z\u00fc kimi haz\u0131rlamas\u0131 mill\u0259t\u0259 xidm\u0259tin \u0259n g\u00f6z\u0259l n\u00fcmun\u0259si idi. &nbsp;B\u00f6y\u00fck \u0259dib Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin &nbsp;g\u0259l\u0259c\u0259yimiz olan u\u015faqlara h\u0259ssas m\u00fcnasib\u0259ti, eyni zamanda, xalq\u0131n \u00fcr\u0259yin\u0259 k\u00f6kl\u0259n\u0259n ideoloji yolumuzun o zamank\u0131 \u00fcf\u00fcq\u00fcnd\u0259 bug\u00fcnk\u00fc \u00fc\u00e7r\u0259ngli bayra\u011f\u0131m\u0131z\u0131n g\u00f6y r\u0259nginin ifad\u0259si idi. &nbsp;O bu &nbsp;\u0259d\u0259bi \u00fcsulu &nbsp;milli ruhumuzun&nbsp; qorunmas\u0131nda &nbsp;ideoloji nax\u0131\u015fa \u00e7evirmi\u015fdi. O milli ruh ki, onun ba\u015f\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259ki qara buludlar\u0131n ya\u011f\u0131\u015f\u0131ndan, qar\u0131ndan qorunmaq \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0259l\u0259mini \u00e7\u0259tir etmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u0259nb\u0259: <a href=\"http:\/\/: https:\/\/ayb.az\/\">http:\/\/: https:\/\/ayb.az\/<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M.C.Pa\u015fayevin 115 illiyin\u0259 Az\u0259rbaycan n\u0259srinin &nbsp;g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259si Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin zaman\u00fcst\u00fc yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 milli \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n tarixin\u0259 i\u015f\u0131q salan&nbsp; m\u00fcdrik qoca, \u00e7a\u011fda\u015f d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259n g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 salam ver\u0259n g\u0259ncidir. S\u00f6zs\u00fcz ki, b\u00f6y\u00fck \u0259dibin z\u0259ngin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na i\u015f\u0131q tutan \u00e7oxsayl\u0131 yaz\u0131lar m\u00f6vcuddur. Lakin, Mir C\u0259lal Pa\u015fayev yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 el\u0259 bir z\u0259ngin x\u0259zin\u0259dir ki, n\u0259 q\u0259d\u0259r \u00e7ox yaz\u0131lsa da, &nbsp;yen\u0259 d\u0259 yaz\u0131lma\u011fa, t\u0259dqiq [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-46089","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46089","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=46089"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46089\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":46095,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46089\/revisions\/46095"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=46089"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=46089"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=46089"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}