{"id":46778,"date":"2023-07-10T03:00:00","date_gmt":"2023-07-09T23:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=46778"},"modified":"2023-07-10T19:37:32","modified_gmt":"2023-07-10T15:37:32","slug":"bu-gun-az%c9%99rbaycanin-xalq-yazicisi-sabir-%c9%99hm%c9%99dlinin-dogum-gunudur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=46778","title":{"rendered":"Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan\u0131n Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 Sabir \u018fhm\u0259dlinin do\u011fum g\u00fcn\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><a href=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Xalq-yazicisi-Sabir-\u018fhm\u0259dli.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2023\/07\/Xalq-yazicisi-Sabir-\u018fhm\u0259dli.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-46783\" width=\"705\" height=\"979\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p>Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 Sabir \u018fhm\u0259dli n\u0259srimiz\u0259 yeni ab-hava g\u0259tirib, y\u00fcks\u0259k v\u0259t\u0259nda\u015fl\u0131q hissl\u0259riyl\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nm\u0131\u015f \u0259s\u0259rl\u0259riyl\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131za b\u00f6y\u00fck xidm\u0259t g\u00f6st\u0259rib, ne\u00e7\u0259-ne\u00e7\u0259 n\u0259slin v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik ruhunda yeti\u015fm\u0259sind\u0259 \u00f6n\u0259mli rol oynay\u0131b. \u018fs\u0259rl\u0259ri bir \u00e7ox xarici \u00f6lk\u0259 xalqlar\u0131n\u0131n dilin\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 edilib. \u018fd\u0259biyyat\u0131m\u0131z qar\u015f\u0131s\u0131ndak\u0131 xidm\u0259tl\u0259ri y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilmi\u015f, ona Az\u0259rbaycan\u0131n Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131, \u018fm\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi f\u0259xri adlar\u0131 verilib.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>&nbsp;x\u0259b\u0259r verir ki, bu g\u00fcn g\u00f6rk\u0259mli yaz\u0131\u00e7\u0131 Sabir \u018fhm\u0259dlinin anadan olmas\u0131n\u0131n 93-c\u00fc ild\u00f6n\u00fcm\u00fc tamam olur.<\/p>\n\n\n\n<p>Sabir \u018fhm\u0259dli 1930-cu il iyul ay\u0131n\u0131n 10-da C\u0259bray\u0131l rayonunun C\u0259bray\u0131l k\u0259ndind\u0259 d\u00fcnyaya g\u00f6z a\u00e7\u0131b. Burada orta t\u0259hsilini ba\u015fa vurduqdan sonra 1946-c\u0131 ild\u0259 Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universitetinin filologiya fak\u00fclt\u0259sin\u0259 daxil olub. 1951-ci ild\u0259 universiteti bitirib C\u0259bray\u0131l rayonunda m\u00fc\u0259llim kimi \u0259m\u0259k f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 ba\u015flay\u0131b. Bir il \u015e\u00fck\u00fcrb\u0259yli k\u0259nd orta m\u0259kt\u0259bind\u0259 direktor i\u015fl\u0259yib. 1956-c\u0131 ild\u0259 &#8220;\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t&#8221; q\u0259zetinin redaksiyas\u0131nda \u0259d\u0259bi i\u015f\u00e7i v\u0259zif\u0259sin\u0259 q\u0259bul edilib, bir m\u00fcdd\u0259t sonra n\u0259sr \u015f\u00f6b\u0259sinin m\u00fcdiri v\u0259zif\u0259sin\u0259 ke\u00e7irilib. 1993-1996-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 h\u0259min q\u0259zetin ba\u015f redaktoru olub.<\/p>\n\n\n\n<p>O, \u0259d\u0259bi f\u0259aliyy\u0259t\u0259 1951-ci ild\u0259 &#8220;Pioner&#8221; jurnal\u0131nda \u00e7ap olunmu\u015f &#8220;Po\u00e7talyon&#8221; hekay\u0259si il\u0259 ba\u015flay\u0131b. B\u0259dii \u0259s\u0259rl\u0259r v\u0259 publisistik m\u0259qal\u0259l\u0259ri il\u0259 d\u00f6vri m\u0259tbuatda m\u00fcnt\u0259z\u0259m \u00e7\u0131x\u0131\u015f edib. &#8220;Bir pay\u0131z ax\u015fam\u0131&#8221; adl\u0131 ilk kitab\u0131 1961-ci ild\u0259 \u00e7apdan \u00e7\u0131x\u0131b. Sonralar &#8220;Aran&#8221;, &#8220;Pill\u0259l\u0259r&#8221;, &#8220;G\u00f6r\u00fcnm\u0259z dal\u011fa&#8221;, &#8220;Yamacda ni\u015fan\u0259&#8221;, &#8220;To\u011fana&#8221;, &#8220;Yasamal g\u00f6l\u00fcnd\u0259 qay\u0131qlar \u00fcz\u00fcr&#8221;, &#8220;Mavi g\u00fcnb\u0259z&#8221;, &#8220;Ged\u0259nl\u0259rin qay\u0131tma\u011f\u0131&#8221;, &#8220;D\u00fcnyan\u0131n ar\u015f\u0131n\u0131&#8221;, &#8220;Yanvar hekay\u0259l\u0259ri&#8221;, &#8220;K\u00fctl\u0259&#8221;, &#8220;Axir\u0259t sevdas\u0131&#8221;, &#8220;\u015e\u0259hid ruhu&#8221; v\u0259 s. kitablar\u0131 i\u015f\u0131q \u00fcz\u00fc g\u00f6r\u00fcb v\u0259 \u0259d\u0259bi ictimaiyy\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n maraqla qar\u015f\u0131lan\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>Sabir \u018fhm\u0259dli \u00f6t\u0259n \u0259srin 50-ci ill\u0259rin sonu, 60-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 yazd\u0131\u011f\u0131 hekay\u0259l\u0259r v\u0259 \u201cAran\u201d roman il\u0259 \u0259m\u0259k\u00e7i insan\u0131 \u0259sas obraza \u00e7evirdi. 80-ci ill\u0259rd\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ba\u015fqa m\u00fch\u00fcm keyfiyy\u0259tl\u0259r \u00f6n\u0259 ke\u00e7di. Urbanizasiya probleml\u0259ri, sosial-psixoloji d\u0259rinliy\u0259 meyil, ziyal\u0131, intellektual obrazlar\u0131n hiss, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 al\u0259ml\u0259rinin t\u0259sviri il\u0259 sosial m\u00fchitin reall\u0131qlar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131b g\u00f6st\u0259rm\u0259k t\u0259may\u00fcl\u00fc i\u015fl\u0259k oldu. Sabir \u018fhm\u0259dlinin 90-c\u0131 ill\u0259r yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 is\u0259 onun milli-azadl\u0131q h\u0259r\u0259kat\u0131na, Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259sin\u0259, metafizik ba\u015flan\u011f\u0131ca m\u00fcraci\u0259ti il\u0259 dol\u011funluq qazand\u0131, d\u0259yi\u015f\u0259n zaman v\u0259 m\u00fchit kontekstind\u0259 q\u0259hr\u0259man\u0131n h\u0259yata, c\u0259miyy\u0259t\u0259 \u00fcmumb\u0259\u015f\u0259ri d\u0259y\u0259rl\u0259r prizmas\u0131ndan yana\u015fmas\u0131 d\u00fcnyad\u0259rk m\u0259qam\u0131 kimi m\u0259naland\u0131, varl\u0131q v\u0259 yoxluq h\u00fcdudunda h\u0259r\u0259k\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259n ruhun ucal\u0131q s\u0259viyy\u0259si n\u0259srimizin yeni estetik d\u0259y\u0259r v\u0259 \u00fcmumb\u0259\u015f\u0259ri \u00e7alar k\u0259sb etm\u0259sin\u0259 yol a\u00e7d\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Sabir \u018fhm\u0259dlinin 1990-1991-ci ill\u0259rd\u0259 yazd\u0131\u011f\u0131 \u201cYanvar hekay\u0259l\u0259ri\u201d n\u0259srimizd\u0259 20 Yanvar faci\u0259sin\u0259 h\u0259sr olunan \u0259n sanball\u0131 b\u0259dii n\u00fcmun\u0259dir. Bu hekay\u0259l\u0259r kitab\u0131nda h\u0259min hadis\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 b\u00fct\u00fcn m\u0259nz\u0259r\u0259 b\u0259dii rakursdan m\u0259har\u0259tl\u0259 i\u015fl\u0259nib. \u00d6z azadl\u0131\u011f\u0131 namin\u0259 meydanlara ax\u0131\u015fan xalq, silahs\u0131z xalqa h\u00fccum ed\u0259n sovet ordusu, qana bo\u011fulan insanlar\u0131n f\u0259ryad\u0131 hekay\u0259l\u0259rin \u0259sas t\u0259svir predmetini t\u0259\u015fkil edir. Sabir \u018fhm\u0259dli bu hekay\u0259l\u0259rd\u0259 insan hissl\u0259rini, ondak\u0131 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik duy\u011fular\u0131n\u0131, yurdu \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259zml\u0259 m\u00fccadil\u0259 etm\u0259sini psixoloji n\u00fcans d\u0259qiqliyi il\u0259 ifad\u0259 etm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Eyni zamanda, rus imperialist siyas\u0259tinin obraz\u0131, bir xalq olaraq d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 aldan\u0131\u015flarla \u00fcz-\u00fcz\u0259 qalma\u011f\u0131m\u0131z kimi m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r d\u0259 hekay\u0259l\u0259rin i\u00e7ind\u0259n \u0259sas x\u0259tt olaraq ke\u00e7ir.<\/p>\n\n\n\n<p>Qaraba\u011f m\u0259s\u0259l\u0259si Sabir \u018fhm\u0259dlinin bioqrafiyas\u0131nda izini d\u0259rin qoymu\u015f, yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n m\u00fcharib\u0259 faktoruna \u00e7a\u011fda\u015flar\u0131ndan daha h\u0259ssas yana\u015fmas\u0131na, m\u00f6vzunu davaml\u0131 t\u0259svir predmetin\u0259 \u00e7evirm\u0259sin\u0259 s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur.<\/p>\n\n\n\n<p>Qarda\u015f\u0131n\u0131 \u0130kinci D\u00fcnya m\u00fcharib\u0259sind\u0259 itir\u0259n yaz\u0131\u00e7\u0131 1994-c\u00fc ild\u0259 Qaraba\u011f u\u011frunda apar\u0131lan sava\u015fda o\u011flu M\u0259h\u0259mm\u0259di d\u0259 itirib. B\u00fct\u00fcn bu iztirablar yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n \u201cAxir\u0259t sevdas\u0131\u201d, \u201cKef\u201d v\u0259 \u201c\u00d6m\u00fcr uras\u0131\u201d romanlar\u0131nda \u0259ksini tap\u0131b.<\/p>\n\n\n\n<p>G\u00f6rk\u0259mli yaz\u0131\u00e7\u0131 Sabir \u018fhm\u0259dlinin i\u015f\u0131ql\u0131 xatir\u0259si q\u0259l\u0259m yolda\u015flar\u0131n\u0131n v\u0259 oxucular\u0131n\u0131n q\u0259lbind\u0259 daim ya\u015fayacaq.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u0259nb\u0259: <a href=\"https:\/\/azertag.az\/\">https:\/\/azertag.az\/<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131 Sabir \u018fhm\u0259dli n\u0259srimiz\u0259 yeni ab-hava g\u0259tirib, y\u00fcks\u0259k v\u0259t\u0259nda\u015fl\u0131q hissl\u0259riyl\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nm\u0131\u015f \u0259s\u0259rl\u0259riyl\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131za b\u00f6y\u00fck xidm\u0259t g\u00f6st\u0259rib, ne\u00e7\u0259-ne\u00e7\u0259 n\u0259slin v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259rlik ruhunda yeti\u015fm\u0259sind\u0259 \u00f6n\u0259mli rol oynay\u0131b. \u018fs\u0259rl\u0259ri bir \u00e7ox xarici \u00f6lk\u0259 xalqlar\u0131n\u0131n dilin\u0259 t\u0259rc\u00fcm\u0259 edilib. \u018fd\u0259biyyat\u0131m\u0131z qar\u015f\u0131s\u0131ndak\u0131 xidm\u0259tl\u0259ri y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilmi\u015f, ona Az\u0259rbaycan\u0131n Xalq yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131, \u018fm\u0259kdar inc\u0259s\u0259n\u0259t xadimi f\u0259xri adlar\u0131 verilib. AZ\u018fRTAC&nbsp;x\u0259b\u0259r verir ki, bu g\u00fcn [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[49],"tags":[],"class_list":["post-46778","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-medeniyyat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46778","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=46778"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46778\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":46784,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/46778\/revisions\/46784"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=46778"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=46778"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=46778"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}