{"id":50704,"date":"2026-03-17T11:00:00","date_gmt":"2026-03-17T07:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=50704"},"modified":"2026-03-17T11:30:27","modified_gmt":"2026-03-17T07:30:27","slug":"bu-gun-ilaxir-c%c9%99rs%c9%99nb%c9%99dir-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=50704","title":{"rendered":"Bu g\u00fcn \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259dir"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/azertag.az\/files\/2026\/1\/1200x630\/1773723636447096613_1200x630.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Ax\u015fam tonqallar qalan\u0131r, \u015famlar yand\u0131r\u0131l\u0131r, h\u0259y\u0259tl\u0259rd\u0259 xon\u00e7alar b\u0259z\u0259nir, insanlar bir-birin\u0259 xeyir-dua verir v\u0259 arzular\u0131n\u0131 tutur. \u0130nsanlar h\u0259y\u0259canla Novruza say\u0131l\u0131 g\u00fcnl\u0259rin qald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hiss edir. B\u00fct\u00fcn bu g\u00f6z\u0259llikl\u0259r \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259nin \u2013 Novruzun \u0259n m\u00fch\u00fcm m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259n birinin g\u0259li\u015find\u0259n x\u0259b\u0259r verir. Bu g\u00fcn t\u0259kc\u0259 ilin son \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si deyil, h\u0259m d\u0259 bahar\u0131n, yeni ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131n m\u00fcjd\u0259sidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan Milli Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n Folklor \u0130nstitutunun M\u0259rasim folkloru \u015f\u00f6b\u0259sinin apar\u0131c\u0131 elmi i\u015f\u00e7isi, f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru At\u0259\u015f \u018fhm\u0259dli \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 fikirl\u0259rini&nbsp;<a href=\"https:\/\/azertag.az\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">AZ\u018fRTAC<\/a>-la b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcb.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/azertag.az\/store\/manual\/2026_03_17_69b8df2705f1b.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Folklor\u015f\u00fcnas-alim bildirir ki, xalq aras\u0131nda ax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 \u201c\u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259\u201d, \u201cYer \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si\u201d v\u0259 ya \u201cTorpaq \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si\u201dd\u0259 adland\u0131r\u0131l\u0131r. \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si d\u00f6rd \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259d\u0259n sonuncusu olaraq x\u00fcsusi \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r. Az\u0259rbaycanda m\u00fcxt\u0259lif b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 bu g\u00fcn b\u00f6y\u00fck co\u015fqu il\u0259 ke\u00e7irilir. \u0130lin ax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si h\u0259m d\u0259 il \u00fc\u00e7\u00fcn hesabat d\u00f6vr\u00fcd\u00fcr. Yaz\u0131n g\u0259li\u015fi il\u0259 \u0259kin\u00e7ilik d\u00f6vr\u00fc ba\u015flay\u0131r, tax\u0131l \u0259kilir, insanlar q\u0131\u015fdan \u00e7\u0131xan \u0259rzaqlar\u0131n\u0131 yeni h\u0259yatla birl\u0259\u015fdirirdil\u0259r. B\u00fct\u00fcn bu ad\u0259tl\u0259r, m\u0259rasiml\u0259r, fal v\u0259 \u0259yl\u0259nc\u0259l\u0259r \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259sind\u0259 icra olunurdu. Bu, yaz\u0131n qalib g\u0259lm\u0259sini, h\u0259yat\u0131n yenid\u0259n oyanmas\u0131n\u0131, arzular\u0131n v\u0259 \u00fcmidl\u0259rin t\u0259z\u0259l\u0259nm\u0259sini simvoliz\u0259 edirdi. \u0130nsanlar g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 \u00fcmidl\u0259 bax\u0131r, yeni il \u00fc\u00e7\u00fcn arzular\u0131n\u0131, dil\u0259kl\u0259rini t\u0259bi\u0259tin g\u00fcc\u00fc il\u0259 ba\u011flay\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bu \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259d\u0259 n\u0259l\u0259r etm\u0259li?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259d\u0259 h\u0259y\u0259t-bacalarda tonqal qalan\u0131r, bayram s\u00fcfr\u0259si a\u00e7\u0131l\u0131r. H\u0259min g\u00fcn k\u00fcs\u00fcl\u00fcl\u0259r bar\u0131\u015fmal\u0131d\u0131rlar. Qap\u0131pusma, evd\u0259 ail\u0259 \u00fczvl\u0259rinin h\u0259r birinin ad\u0131na niyy\u0259t tutub \u015fam yand\u0131rma, qon\u015fularla, qohumlarla bayramla\u015fma v\u0259 bir \u00e7ox ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259r bu g\u00fcn d\u0259 ya\u015fad\u0131l\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/azertag.az\/store\/manual\/2026_03_17_69b8df39b84b3.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>\u0130nanclara g\u00f6r\u0259, \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 ax\u015fam\u0131 tonqal qalay\u0131b onun \u00fcz\u0259rind\u0259n atlanmaq insan\u0131n ruhi v\u0259 fiziki t\u0259mizl\u0259nm\u0259si dem\u0259kdir. \u0130nsanlar atlanark\u0259n bel\u0259 deyirl\u0259r: \u201cA\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131m, u\u011furlu\u011fum odda yans\u0131n!\u201d Bu, b\u00fct\u00fcn d\u0259rd-b\u0259lan\u0131n odla yox olaca\u011f\u0131na olan inam\u0131 ifad\u0259 edir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Rayonlarda \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 ad\u0259tl\u0259ri<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 f\u0259rqli ad\u0259t v\u0259 inanclarla qeyd edilir. Qazax, Tovuz, \u015e\u0259ki b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 evl\u0259r\u0259 su \u00e7il\u0259m\u0259k, bayram s\u00fcfr\u0259sin\u0259 x\u00fcsusi nem\u0259tl\u0259r \u2013 qatlama, f\u0259s\u0259li, qovur\u011fa qoymaq \u0259n\u0259n\u0259si var. Nax\u00e7\u0131vanda \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 ax\u015fam\u0131 h\u0259y\u0259tl\u0259rd\u0259 tonqallar qalan\u0131r v\u0259 ham\u0131 onun \u00fcz\u0259rind\u0259n atlayaraq arzu tutur. Quba v\u0259 Qusar b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 g\u0259ncl\u0259r \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259d\u0259 \u201cqonaq getm\u0259k\u201d ad\u0259tin\u0259 \u0259m\u0259l edirl\u0259r. Y\u0259ni k\u0259ndin o\u011flanlar\u0131 ax\u015fam evl\u0259r\u0259 x\u0259b\u0259rsiz gedir, ev sahibl\u0259ri is\u0259 onlara \u015firniyyat, meyv\u0259 v\u0259 h\u0259diyy\u0259l\u0259r verirl\u0259r. C\u0259nub b\u00f6lg\u0259sind\u0259 is\u0259 \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259d\u0259 h\u0259y\u0259tyan\u0131 sah\u0259d\u0259 a\u011faclar\u0131n alt\u0131na q\u0131rm\u0131z\u0131 par\u00e7a ba\u011flan\u0131r ki, bu, ail\u0259nin u\u011furlu v\u0259 b\u0259r\u0259k\u0259tli olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn edilir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Novruz fallar\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u201cQulaq fal\u0131\u201d, \u201cqap\u0131pusma\u201d, \u201cqulaqpusma\u201d adlar\u0131 alt\u0131nda qeyd olunan falabaxma Az\u0259rbaycan\u0131n h\u0259r bir b\u00f6lg\u0259sind\u0259 geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/azertag.az\/store\/manual\/2026_03_17_69b8df4bf09f9.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>Ax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259nin m\u0259\u015fhur fallar\u0131ndan biri \u201c\u00fcz\u00fcksalma\u201d adlan\u0131r. \u201cBundan ir\u0259li ilax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259d\u0259 subay q\u0131zlar bir ota\u011fa y\u0131\u011f\u0131\u015f\u0131b dil\u0259k tas\u0131 qurard\u0131lar. Ortal\u0131\u011fa d\u0259rin bir mis qab qoyar, sonra h\u0259r q\u0131z \u00f6z \u00fcz\u00fcy\u00fcn\u00fc h\u0259min qab\u0131n i\u00e7in\u0259 atard\u0131. \u00dcz\u00fckl\u0259ri qab\u0131n i\u00e7ind\u0259 iki-\u00fc\u00e7 k\u0259r\u0259 qar\u0131\u015fd\u0131r\u0131b, balaca bir o\u011flan u\u015fa\u011f\u0131n\u0131 da g\u0259tir\u0259rdil\u0259r y\u0131\u011fna\u011fa. U\u015fa\u011fa ba\u015fa salard\u0131lar ki: &#8211; Bax, indi biz n\u00f6vb\u0259 il\u0259 bayat\u0131 oxuyaca\u011f\u0131q. H\u0259r d\u0259f\u0259 bayat\u0131 oxunub ba\u015fa \u00e7atanda, s\u0259n gedib tas\u0131n i\u00e7ind\u0259ki \u00fcz\u00fckl\u0259rd\u0259n birini g\u00f6t\u00fcr\u0259rs\u0259n. Biz d\u0259 bax\u0131b g\u00f6r\u0259rik \u00fcz\u00fck kimindir. Bayat\u0131dan sonra kimin \u00fcz\u00fcy\u00fc qabdan \u00e7\u0131xar\u0131lsa, onun dil\u0259yi h\u0259min bayat\u0131dak\u0131 m\u0259tl\u0259b\u0259 yax\u0131n bir axarda yozulard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Novruzun m\u00fcjd\u0259\u00e7isi &#8211; \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 bu g\u00f6z\u0259llikl\u0259ri il\u0259 Novruzun m\u00fcjd\u0259\u00e7isi olur. Bu bayram t\u0259kc\u0259 q\u0259dim ad\u0259tl\u0259rin ya\u015famas\u0131 deyil, h\u0259m d\u0259 insanlar\u0131n birlikd\u0259 olmas\u0131n\u0131n, sevincini b\u00f6l\u00fc\u015fm\u0259sinin \u0259n g\u00f6z\u0259l n\u00fcmun\u0259sidir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/azertag.az\/store\/manual\/2026_03_17_69b8df6b99df0.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>H\u0259y\u0259tl\u0259rd\u0259 qalanan gur tonqallar sanki q\u0131\u015f\u0131n son buzunu \u0259ridir, torpa\u011f\u0131n oyan\u0131\u015f\u0131n\u0131 v\u0259 t\u0259bi\u0259tin canlanmas\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn al\u0259m\u0259 b\u0259yan edir. S\u00fcfr\u0259l\u0259r yeddi n\u00f6v nem\u0259tl\u0259 b\u0259z\u0259nir, papaq atan u\u015faqlar m\u0259h\u0259ll\u0259l\u0259r\u0259 x\u00fcsusi bir canlanma g\u0259tirirl\u0259r. \u0130nsanlar bir-birin\u0259 xo\u015f s\u00f6zl\u0259r deyir, k\u00fcs\u00fcl\u00fcl\u0259r bar\u0131\u015f\u0131r v\u0259 bel\u0259c\u0259, milli h\u0259mr\u0259yliyimiz bu bayram\u0131n i\u015f\u0131\u011f\u0131nda daha da m\u00f6hk\u0259ml\u0259nir. Bu \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 h\u0259r bir ev\u0259 ruzi-b\u0259r\u0259k\u0259t, h\u0259r bir q\u0259lb\u0259 is\u0259 bahar t\u0259rav\u0259tli \u00fcmidl\u0259r b\u0259x\u015f edir.<\/p>\n\n\n\n<p>Xalq\u0131m\u0131z\u0131n g\u00f6z\u0259l ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259rini \u00f6z\u00fcnd\u0259 ya\u015fadan \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259niz m\u00fcbar\u0259k olsun!<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u00fcxbir \u2013 G\u00fclay N\u0259z\u0259rova<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259nb\u0259: <a href=\"https:\/\/azertag.az\/\">https:\/\/azertag.az\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ax\u015fam tonqallar qalan\u0131r, \u015famlar yand\u0131r\u0131l\u0131r, h\u0259y\u0259tl\u0259rd\u0259 xon\u00e7alar b\u0259z\u0259nir, insanlar bir-birin\u0259 xeyir-dua verir v\u0259 arzular\u0131n\u0131 tutur. \u0130nsanlar h\u0259y\u0259canla Novruza say\u0131l\u0131 g\u00fcnl\u0259rin qald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hiss edir. B\u00fct\u00fcn bu g\u00f6z\u0259llikl\u0259r \u0130lax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259nin \u2013 Novruzun \u0259n m\u00fch\u00fcm m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rind\u0259n birinin g\u0259li\u015find\u0259n x\u0259b\u0259r verir. Bu g\u00fcn t\u0259kc\u0259 ilin son \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si deyil, h\u0259m d\u0259 bahar\u0131n, yeni ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131n m\u00fcjd\u0259sidir. Az\u0259rbaycan Milli Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n Folklor [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[49],"tags":[],"class_list":["post-50704","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-medeniyyat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50704","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=50704"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50704\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":50705,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50704\/revisions\/50705"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=50704"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=50704"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=50704"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}