{"id":50733,"date":"2026-03-23T10:00:00","date_gmt":"2026-03-23T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=50733"},"modified":"2026-03-24T13:11:57","modified_gmt":"2026-03-24T09:11:57","slug":"poeziyamizin-suleymani-suleyman-rust%c9%99m-120-vaqif-yusifli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=50733","title":{"rendered":"Poeziyam\u0131z\u0131n S\u00fcleyman\u0131\u00a0&#8211; S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m-120\u00a0&#8211; Vaqif YUS\u0130FL\u0130"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Vaqif-Yusifli.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"402\" src=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Vaqif-Yusifli.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-50740\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Vaqif-Yusifli.jpg 700w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Vaqif-Yusifli-300x172.jpg 300w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Vaqif-Yusifli-330x190.jpg 330w\" sizes=\"auto, (max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p>Xo\u015fb\u0259xt\u0259m ki, tale m\u0259ni bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 b\u00f6y\u00fck \u015fairimiz S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259ml\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fcb. Sonuncu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc xat\u0131rlay\u0131ram: \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n iki il \u00f6nc\u0259 onunla g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcb &#8220;Az\u0259rbaycan&#8221; jurnal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck bir m\u00fcsahib\u0259 haz\u0131rlam\u0131\u015fd\u0131m. Bilirdim ki, S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259ml\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259k, s\u00f6hb\u0259t etm\u0259k &#8211; XX \u0259srin \u0259d\u0259bi hadis\u0259l\u0259rini, poeziya tarixini v\u0259r\u0259ql\u0259m\u0259k, Qorkini, Mayakovskini, Nazim Hikm\u0259ti, H\u00fcseyn Cavidi, Mirz\u0259 C\u0259lili, Haqverdiyevi, \u00dczeyir Hac\u0131b\u0259ylini, Seyid H\u00fcseyni, C\u0259f\u0259r Cabbarl\u0131n\u0131, S\u0259m\u0259d Vur\u011funu v\u0259 onlarla g\u00f6rk\u0259mli s\u0259n\u0259tkarlar\u0131 &#8220;g\u00f6rm\u0259k&#8221; dem\u0259kdir. \u00c7\u00fcnki S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min heyr\u0259tamiz d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 g\u00fccl\u00fc yadda\u015f\u0131 vard\u0131, 40-50 il \u00f6nc\u0259ki hadis\u0259l\u0259ri, insanlar\u0131 oldu\u011fu kimi xat\u0131rlay\u0131r, haqq\u0131nda dan\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 adam\u0131n xasiyy\u0259tind\u0259n tutmu\u015f dan\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na q\u0259d\u0259r, h\u0259r \u015feyi t\u0259f\u0259rr\u00fcat\u0131 il\u0259 n\u0259ql edirdi. M\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;Ana v\u0259 po\u00e7talyon&#8221;un, T\u0259briz nisgilli \u015feirl\u0259rin m\u00fc\u0259llifi il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259k unudulmaz anlara \u00e7evril\u0259c\u0259kdi v\u0259 \u00e7evrildi d\u0259&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman m\u00fc\u0259llim dan\u0131\u015f\u0131rd\u0131 ki, onun h\u0259yat\u0131nda, x\u00fcsusil\u0259, u\u015faql\u0131q v\u0259 g\u0259nclik ill\u0259rind\u0259 iki b\u00f6y\u00fck \u015f\u0259xsiyy\u0259t \u00e7ox b\u00f6y\u00fck rol oynay\u0131blar: S\u00fcleyman Sani Axundov v\u0259 Seyid H\u00fcseyn. &#8220;Atam\u0131n m\u0259ni ilk d\u0259f\u0259 &#8220;S\u00fcleyman Sani m\u0259kt\u0259bi&#8221;n\u0259 aparma\u011f\u0131n\u0131 xat\u0131rlay\u0131ram. Haqq\u0131mda laz\u0131ml\u0131 m\u0259lumat\u0131 d\u0259ft\u0259r\u0259 qeyd etdil\u0259r v\u0259 sonra atam getdi. \u00d6z\u00fcm\u00fc yad adamlar\u0131n aras\u0131nda g\u00f6r\u00fcb a\u011flama\u011fa ba\u015flad\u0131m. Ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fcm ki, bel\u0259 yerd\u0259 a\u011flamaq olmaz, amma \u00f6z\u00fcm\u00fc saxlaya bilmirdim. O zaman bir \u0259l sa\u00e7\u0131m\u0131 ox\u015fad\u0131:<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Niy\u0259 a\u011flay\u0131rsan, o\u011flum?<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Anam\u0131 ist\u0259yir\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; \u00c7ox g\u00f6z\u0259l, d\u0259rsd\u0259n sonra anan\u0131 g\u00f6r\u0259rs\u0259n.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Yox, yox! M\u0259n indi g\u00f6rm\u0259k ist\u0259yir\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; O\u011flum, g\u0259l s\u0259ni sinfiniz\u0259 apar\u0131m. G\u00f6r orda nec\u0259 yax\u015f\u0131 u\u015faqlar var, amma he\u00e7 a\u011flam\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Sonra o, yan\u0131ndak\u0131 m\u00fc\u0259lliml\u0259r\u0259 xitab\u0259n: &#8211; G\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fczm\u00fc, n\u0259 a\u011f\u0131ll\u0131 o\u011fland\u0131r. Daha a\u011flam\u0131r, ged\u0259k, bala, ged\u0259k, &#8211; dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Daha a\u011flamad\u0131m. S\u00fcleyman Sani bizi bir ata kimi sevirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u018fg\u0259r S\u00fcleyman Sani u\u015faql\u0131q t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcmd\u0259 Simurq qu\u015fu kimi qal\u0131bsa, Seyid H\u00fcseyn s\u0259n\u0259t taleyimd\u0259 Xilaskar rolunu oynay\u0131b. Seyid H\u00fcseyn &#8211; bu g\u00f6rk\u0259mli yaz\u0131\u00e7\u0131 texnikumda m\u0259n\u0259 \u0259d\u0259biyyatdan d\u0259rs deyib. M\u0259n onda ilk \u015feirl\u0259rimi yaz\u0131rd\u0131m. Bir g\u00fcn c\u0259sar\u0259t\u0259 g\u0259lib bir \u015feirimi ona verdim ki, fikrini bildirsin. Bir ne\u00e7\u0259 ay ke\u00e7di, ondan s\u0259s \u00e7\u0131xmad\u0131. Bir g\u00fcn t\u0259l\u0259b\u0259 yolda\u015flar\u0131mdan biri m\u0259n\u0259 dedi ki, s\u0259nin &#8220;Maarif v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t&#8221; jurnal\u0131nda \u015feirin \u00e7\u0131x\u0131b &#8211; &#8220;Unudulmu\u015f g\u0259nc&#8221;. Bundan o q\u0259d\u0259r sevindim ki&#8230; Sonralar Seyid H\u00fcseynl\u0259 tez-tez g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fcm.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130yirminci ill\u0259rd\u0259 sovet \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n azmanlar\u0131 say\u0131lan M.Qorkinin, V.Mayakovskinin, D.Bedn\u0131n\u0131n Bak\u0131ya g\u0259li\u015fi b\u00f6y\u00fck \u0259ks-s\u0259da do\u011furur. Bu s\u0131rada, \u0259lb\u0259tt\u0259, b\u00f6y\u00fck t\u00fcrk \u015fairi Nazim Hikm\u0259ti he\u00e7 c\u00fcr unutmaq olmaz.<\/p>\n\n\n\n<p>1927-ci ild\u0259 Mayakovski Bak\u0131ya g\u0259lmi\u015fdi. Akademiyan\u0131n akt zal\u0131nda onun oxucularla g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ke\u00e7irilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Mayakovski yorulmadan \u015feirl\u0259r oxuyur, suallara cavablar verirdi. H\u0259min \u015feir gec\u0259sind\u0259 b\u00f6y\u00fck \u015fairimiz H\u00fcseyn Cavid d\u0259 i\u015ftirak edirdi. Ax\u0131rda o, d\u00f6z\u0259 bilm\u0259yib m\u0259n\u0259 sar\u0131 \u0259yildi v\u0259 dedi: &#8220;Can\u0131m, bu nec\u0259 adamd\u0131r, nec\u0259 tab g\u0259tirir, d\u00f6z\u00fcr bel\u0259 \u015feyl\u0259r\u0259. Niy\u0259 h\u0259r suala cavab verir?&#8221; Bir n\u0259f\u0259r ona bel\u0259 yazm\u0131\u015fd\u0131: &#8220;\u0130nsan\u0131n q\u0259lbind\u0259 bo\u015fluq olanda, iki \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu vard\u0131r: biri susmaq, ikincisi is\u0259 ba\u011f\u0131rmaqdan ibar\u0259tdir. Ne\u00e7in siz ikincini intixab etmisiniz?&#8221; Mayakovski p\u0259rt olmad\u0131. O, bel\u0259 cavab verdi: &#8220;Bu ka\u011f\u0131z\u0131n m\u00fc\u0259llifi unudur ki, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir \u00e7\u0131x\u0131\u015f yolu da vard\u0131r. O da bel\u0259 qabiliyy\u0259tsiz suallar yazmaqdan ibar\u0259tdir!&#8221; &#8211; Ham\u0131 g\u00fcl\u00fc\u015fd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Xatir\u0259 olaraq onunla bir yerd\u0259 \u015f\u0259kil \u00e7\u0259kdirdik. O, fotoqrafxanada stol \u00fcst\u00fcnd\u0259ki g\u00fcl d\u0259st\u0259sini g\u00f6t\u00fcr\u00fcb aya\u011f\u0131m\u0131z\u0131n alt\u0131na qoydu, fotoqrafa: &#8211; \u00c7\u0259k\u0259 bil\u0259rs\u0259n, &#8211; dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Moskvada onu tez-tez g\u00f6r\u00fcrd\u00fcm. Son d\u0259f\u0259 1930-cu ild\u0259 Moskva Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Evind\u0259 g\u00f6rd\u00fcm. Moskva proletar yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n konferansiyas\u0131 gedirdi. M\u0259n bufetd\u0259 \u00e7ay i\u00e7irdim. Bird\u0259n RAPP i\u015f\u00e7il\u0259rind\u0259n biri: &#8211; &#8220;S\u00fcleyman, tez zala ke\u00e7, yoxsa b\u00f6y\u00fck \u015fey itirmi\u015f olacaqsan, tez, tez&#8221; &#8211; dedi. M\u0259n tez zala cumdum. Mayakovski tribunada idi. O, RAPP-a girm\u0259k haqq\u0131nda bir \u0259riz\u0259 oxudu. Zal aya\u011fa qalxd\u0131. Sonra spi\u00e7ka qutusundan bir az b\u00f6y\u00fck bir d\u0259ft\u0259r\u00e7\u0259y\u0259 baxa-baxa biz\u0259 &#8220;Vo ves qolos&#8221; poemas\u0131ndan giri\u015fi oxudu. Alq\u0131\u015f s\u0259sl\u0259ri zal\u0131 l\u0259rz\u0259y\u0259 g\u0259tirdi. Amma lap son g\u00f6r\u00fc\u015f \u00e7ox k\u0259d\u0259rli oldu. Aprelin 14-\u00fc idi. Saat 11 rad\u0259l\u0259rind\u0259 Moskvada &#8211; ad\u0131n\u0131 unutdu\u011fum bir meydan\u00e7ada iki g\u0259nc h\u0259v\u0259skar yaz\u0131\u00e7\u0131 m\u0259n\u0259 yax\u0131nla\u015fd\u0131, Mayakovskinin intihar etm\u0259k x\u0259b\u0259rini verdil\u0259r. Onlarla b\u0259rab\u0259r bir h\u0259y\u0259t\u0259 girdik. Bir qap\u0131 a\u011fz\u0131nda T\u0259cili yard\u0131m ma\u015f\u0131n\u0131 dururdu. Qap\u0131da bir ne\u00e7\u0259 \u015fair d\u0259 vard\u0131. Ham\u0131s\u0131n\u0131n sif\u0259ti tutqun idi. \u0130xtiyars\u0131z olaraq g\u00f6zl\u0259rimd\u0259n ya\u015f axma\u011fa ba\u015flad\u0131. Mayakovskinin d\u0259fnind\u0259 S\u0259m\u0259d Vur\u011fun, Mikay\u0131l R\u0259fili, \u018fli Nazim, Osman Sar\u0131v\u0259lli d\u0259 i\u015ftirak etdil\u0259r. Mayakovskinin o d\u00f6vrd\u0259 bizim \u015fairl\u0259r\u0259 (o c\u00fcml\u0259d\u0259n, m\u0259n\u0259) t\u0259siri \u00e7ox b\u00f6y\u00fck olub. Bu bar\u0259d\u0259 t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar da yaz\u0131blar&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Maksim Qorki haqq\u0131nda is\u0259 S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m bunlar\u0131 s\u00f6yl\u0259di: &#8220;\u0130yirmi s\u0259kkizinci ilin 31 may g\u00fcn\u00fcnd\u0259 Qorki xaricd\u0259n V\u0259t\u0259n\u0259 qay\u0131td\u0131. \u00c7ox ke\u00e7m\u0259di ki, Bak\u0131ya g\u0259ldi. Bak\u0131da oldu\u011fu g\u00fcnl\u0259rin birind\u0259 &#8220;Q\u0131z\u0131l q\u0259l\u0259ml\u0259r&#8221; C\u0259miyy\u0259tinin \u00fczvl\u0259riyl\u0259 d\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fc. \u00dcz\u00fcn\u00fc g\u0259ncl\u0259r\u0259 tutub dedi ki, yeni \u0259d\u0259biyyat\u0131 siz yarad\u0131rs\u0131n\u0131z, ancaq g\u0259r\u0259k \u00f6z\u00fcn\u00fcz d\u0259 d\u00fcnya m\u0259d\u0259niyy\u0259tind\u0259n b\u0259hr\u0259l\u0259nm\u0259lisiniz. Qorki Az\u0259rbaycan dilind\u0259 bir \u015feir oxuma\u011f\u0131 xahi\u015f el\u0259di, m\u0259n Sabird\u0259n \u0259zb\u0259r dedim. Sonra Abbas S\u0259hh\u0259tin t\u0259rc\u00fcm\u0259sind\u0259 Qorkinin bir \u015feirini dedim&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Nazim Hikm\u0259tin is\u0259 Bak\u0131ya birinci g\u0259li\u015fi iyirminci ill\u0259rin ax\u0131rlar\u0131nda olmu\u015fdur. Bak\u0131da S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min d\u0259 i\u015ftirak\u0131 il\u0259 onun &#8220;G\u00fcn\u0259\u015fi i\u00e7\u0259nl\u0259rin t\u00fcrk\u00fcs\u00fc&#8221; kitab\u0131 \u00e7ap olunmu\u015fdu. Bu kitab\u0131n \u00e7ap\u0131ndan sonra Nazim Hikm\u0259t Bak\u0131ya d\u0259v\u0259t olunur v\u0259 h\u0259min d\u00f6vrd\u0259 onunla \u0259n \u00e7ox m\u00fcnasib\u0259td\u0259 olan g\u0259nc \u015fair S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m idi. Onlar bir d\u0259 1951-ci ild\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r. &#8220;Nazim Hikm\u0259t m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn el\u0259 s\u0259n\u0259tkar idi ki, ondan \u00f6yr\u0259nm\u0259k, g\u00f6r\u00fcb-g\u00f6t\u00fcrm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox \u015feyl\u0259r vard\u0131 &#8211; h\u0259m s\u0259n\u0259tind\u0259, h\u0259m d\u0259 \u015f\u0259xsiyy\u0259tind\u0259. Naziml\u0259 h\u0259r d\u0259f\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015f\u0259nd\u0259, s\u00f6hb\u0259t ed\u0259nd\u0259 onun g\u00f6zl\u0259rind\u0259 gizli bir k\u0259d\u0259r g\u00f6r\u00fcrd\u00fcm. V\u0259t\u0259niyl\u0259, xalq\u0131yla ba\u011fl\u0131yd\u0131 bu k\u0259d\u0259r. O ill\u0259rd\u0259 onun v\u0259t\u0259ni T\u00fcrkiy\u0259d\u0259 Nazimin ad\u0131n\u0131 \u00e7\u0259km\u0259k bel\u0259 qorxulu idi&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/img.edebiyyatqazeti.az\/uploads\/17417608604111233778_1200x630jpg_1741761248.jpg\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>***<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m \u0259d\u0259biyyata m\u0259hz bu ill\u0259rd\u0259 g\u0259lmi\u015fdi v\u0259 tez bir zamanda da o, \u0259d\u0259bi m\u00fchitd\u0259 tan\u0131nma\u011fa ba\u015flad\u0131. \u0130nkar el\u0259m\u0259k laz\u0131m deyil ki, Az\u0259rbaycanda sovet \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n ilk n\u00fcmun\u0259l\u0259rini yaradanlardan biri d\u0259 S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m olmu\u015fdur. \u015eura inqilab\u0131 yarad\u0131landan sonra &#8220;yeni bir \u0259d\u0259biyyat&#8221;a ke\u00e7id ba\u015fland\u0131. \u00d6z\u00fc d\u0259 bu \u0259d\u0259biyyat\u0131, \u0259sas\u0259n, g\u0259nc komsomol\u00e7u v\u0259 kommunist \u015fairl\u0259r, \u0259dibl\u0259r yaratmal\u0131 idi. \u0130yirminci ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 bu t\u0259l\u0259bi \u015f\u00fcurlu \u015f\u0259kild\u0259 ilk d\u0259f\u0259 d\u0259rk ed\u0259nl\u0259rd\u0259n biri m\u0259hz S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m oldu. Az sonra onun ad\u0131 proletar \u015fairl\u0259ri c\u0259rg\u0259sind\u0259 \u00e7\u0259kilm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. 1927-ci ild\u0259 S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min &#8220;\u018fl\u0259md\u0259n n\u0259\u015f\u0259y\u0259&#8221; \u015feirl\u0259r kitab\u0131 \u00e7apdan \u00e7\u0131xd\u0131. Bu kitab o d\u00f6vrd\u0259 Az\u0259rbaycan sovet poeziyas\u0131n\u0131n manifesti kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirildi.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Art\u0131q indi sa\u011falm\u0131\u015fd\u0131r \u00fcr\u0259yimin yaras\u0131,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Budur, saz\u0131m yorulmadan \u00e7al\u0131r \u015f\u0259nlik havas\u0131!<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Yeni h\u0259yat ba\u015flay\u0131rk\u0259n \u00fcz\u00fcm\u00fcz\u0259 g\u00fclm\u0259y\u0259,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Ke\u00e7dim art\u0131q g\u00fcl\u0259-g\u00fcl\u0259 m\u0259n \u0259l\u0259md\u0259n n\u0259\u015f\u0259y\u0259!<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Orta m\u0259kt\u0259b d\u0259rslikl\u0259rin\u0259 S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min &#8220;\u00c7apayev&#8221; \u015feirini sal\u0131rd\u0131lar. B\u0259lk\u0259 d\u0259 bu g\u00fcn \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;\u00c7apayev&#8221; tipli \u015feirl\u0259r &#8220;siyasi&#8221; oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn, daha \u00e7ox q\u0131rm\u0131z\u0131 ulduzlu q\u0259hr\u0259man\u0131 t\u0259r\u0259nn\u00fcm etdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn unudulub, b\u0259lk\u0259 d\u0259 haql\u0131 olaraq unudulub. Amma bu \u015feir\u0259 siyasi yox, b\u0259dii bax\u0131mdan yana\u015fsaq, onun bir \u015feir kimi g\u00f6z\u0259lliyini t\u0259sdiq etmi\u015f olar\u0131q. \u015eeir ba\u015fdan-aya\u011fa alliterasiyalar \u0259sas\u0131nda qurulmu\u015fdur (S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min q\u0259z\u0259ll\u0259rind\u0259 bel\u0259 alliterasiyalara tez-tez rast g\u0259lirik). \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, \u0259d\u0259biyyat n\u0259z\u0259riyy\u0259si il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn S.R\u00fcst\u0259m poeziyas\u0131 qiym\u0259tli bir \u00f6rn\u0259kdir, x\u00fcsusil\u0259, b\u0259dii t\u0259svir vasit\u0259l\u0259rinin m\u00fcxt\u0259lif \u00e7e\u015fidl\u0259ri il\u0259 z\u0259ngindir. Onun t\u0259\u015fbehl\u0259ri d\u0259 orijinall\u0131\u011f\u0131 il\u0259 se\u00e7ilir:<\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259nd\u0259n soru\u015fursunuz: De g\u00f6r\u0259k, s\u0259h\u0259r-s\u0259h\u0259r<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>N\u0259y\u0259 b\u0259nz\u0259yir X\u0259z\u0259r?<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>X\u0259z\u0259r g\u00f6y\u0259 b\u0259nz\u0259yir, g\u00f6y X\u0259z\u0259r\u0259 b\u0259nz\u0259yir,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>X\u0259z\u0259r q\u0131z\u0131l h\u0259\u015fy\u0259li g\u00f6y m\u0259xm\u0259r\u0259 b\u0259nz\u0259yir.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Qayalar\u0131n sin\u0259si sulardan oyuq-oyuq,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>X\u0259z\u0259r\u0259 ke\u015fik \u00e7\u0259k\u0259n sahild\u0259ki h\u0259r buruq,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bab\u0259k ordusundak\u0131 sa\u00e7lar\u0131 buruq-buruq,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Yap\u0131nc\u0131s\u0131 qapqara bir \u0259sg\u0259r\u0259 b\u0259nz\u0259yir.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>***<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min \u0259d\u0259biyyat tariximizd\u0259 rolunu m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdir\u0259rk\u0259n daha bir ne\u00e7\u0259 m\u0259qam\u0131 xat\u0131rlay\u0131rsan. Bir anl\u0131\u011fa fikirl\u0259\u015firs\u0259n ki, S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m olmasayd\u0131, XX \u0259sr Az\u0259rbaycan poeziyas\u0131nda hans\u0131 bo\u015fluqlar v\u0259 \u00e7atlar yaranard\u0131? Ax\u0131, C\u0259nub h\u0259sr\u0259tini, ikiy\u0259 b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f Az\u0259rbaycan\u0131n d\u0259rdini, haray\u0131n\u0131, f\u0259ryad\u0131n\u0131 kim S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m q\u0259d\u0259r b\u00f6y\u00fck yan\u011f\u0131 v\u0259 poetik ustal\u0131qla \u0259ks etdir\u0259 bil\u0259rdi? C\u0259nub m\u00f6vzusunda S.R\u00fcst\u0259md\u0259n sonra da n\u0259 g\u00f6z\u0259l \u015feirl\u0259r yaz\u0131l\u0131bsa, bunlar S.R\u00fcst\u0259m \u015feirl\u0259ri il\u0259 yana\u015f\u0131 tutulur.<\/p>\n\n\n\n<p>O ill\u0259rd\u0259 S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m T\u0259brizi, C\u0259nubi Az\u0259rbaycan\u0131 qar\u0131\u015f-qar\u0131\u015f g\u0259zmi\u015fdi. Onu T\u0259brizd\u0259, S\u0259rabda, \u018frd\u0259bild\u0259 yax\u015f\u0131 tan\u0131y\u0131rd\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min C\u0259nub \u015feirl\u0259ri t\u0259kc\u0259 h\u0259sr\u0259t, ayr\u0131l\u0131q motivl\u0259rini ifad\u0259 el\u0259mir, h\u0259m d\u0259 b\u00fct\u00f6vl\u00fck arzusunu, Az\u0259rbaycan\u0131n o tay-bu tay\u0131n\u0131n birl\u0259\u015fm\u0259k duy\u011fusunu \u0259ks etdirir. \u0130ll\u0259r g\u0259lib ke\u00e7ib, bir vaxtlar bir-birin\u0259 h\u0259sr\u0259t qalan qan qarda\u015flar\u0131 v\u0259 bac\u0131lar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn indi g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259k, d\u0259rdl\u0259\u015fm\u0259k mane\u0259si yoxdur. Ancaq bu gedi\u015fl\u0259r-g\u0259li\u015fl\u0259r b\u00fct\u00f6vl\u00fck arzusunu realla\u015fd\u0131rd\u0131m\u0131? El\u0259 bilir\u0259m ki, S.R\u00fcst\u0259min C\u0259nub \u015feirl\u0259rinin bir \u00e7oxu indi yenid\u0259n do\u011fulur.<\/p>\n\n\n\n<p>Vaxtil\u0259 Abbas S\u0259hh\u0259t Sabirin \u0130ran inqilab\u0131na h\u0259sr etdiyi \u015feirl\u0259rin \u00e7ox b\u00f6y\u00fck rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131, f\u0259dail\u0259r\u0259 &#8220;bir ordudan ziyad\u0259 xidm\u0259t etdiyini&#8221; iftixar hissil\u0259 qeyd edirdi. S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min C\u0259nub \u015feirl\u0259ri d\u0259 s\u0259ks\u0259n il\u0259 yax\u0131nd\u0131r ki, t\u0259xmin\u0259n, bel\u0259 bir missiyan\u0131 yerin\u0259 yetirir. Bir t\u0259brizli q\u0131z\u0131 sonralar \u015fair\u0259 \u00fcmumxalq m\u0259h\u0259bb\u0259tini ifad\u0259 edib yazacaq: &#8220;S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min insan\u0131 h\u0259y\u0259cana g\u0259tir\u0259n g\u00f6z\u0259l \u015feirl\u0259rini oxumaq biz C\u0259nubi Az\u0259rbaycan q\u0131zlar\u0131na da n\u0259sib olmu\u015fdur. Bu \u015feirl\u0259rin biz\u0259 n\u0259 q\u0259d\u0259r d\u0259rin t\u0259sir ba\u011f\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 q\u0259l\u0259m il\u0259 t\u0259svir el\u0259m\u0259k m\u00fcmk\u00fcn deyildir. O, bizim u\u00e7urumlu h\u0259yat\u0131m\u0131z\u0131 d\u00fczg\u00fcn t\u0259svir edir v\u0259 bunlar\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259rini g\u00f6z\u0259l \u015feirl\u0259rind\u0259 ayd\u0131nca g\u00f6st\u0259rir&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min C\u0259nub \u015feirl\u0259ri t\u0259kc\u0259 \u0259d\u0259bi hadis\u0259 kimi yox, h\u0259m d\u0259 tarixin poetik inikas\u0131 kimi d\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259lidir. Bu silsil\u0259d\u0259 \u015fairin T\u0259briz\u0259 ilk s\u0259f\u0259rind\u0259n tutmu\u015f, orada m\u00fc\u015fahid\u0259 etdiyi hadis\u0259l\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r, b\u00fct\u00fcn olaylar\u0131 izl\u0259m\u0259k olar. Bu s\u0131rada, he\u00e7 \u015f\u00fcbh\u0259siz, &#8220;T\u0259brizim&#8221; \u015feiri birincidir.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Qoymaram yadlar\u0131 girsin qoynuna,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u0130zn ver, qolumu sal\u0131m boynuna!<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259nin bayram\u0131na, s\u0259nin toyuna<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Dili bir, qan\u0131 bir qarda\u015f\u0131n g\u0259lib,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>D\u0259rdin\u0259 a\u015fina sirda\u015f\u0131n g\u0259lib.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min C\u0259nub \u015feirl\u0259ri T\u0259brizl\u0259 t\u00fck\u0259nm\u0259di, ill\u0259r boyu bu h\u0259sr\u0259t, bu nisgil davam etdi. \u00d6mr\u00fcn\u00fcn son g\u00fcnl\u0259rin\u0259 q\u0259d\u0259r o, bu nisgill\u0259 ya\u015fad\u0131. Ad\u0259t\u0259n, bir m\u00f6vzuda ill\u0259rl\u0259 q\u0259l\u0259m \u00e7almaq, hardasa, yekn\u0259s\u0259kliy\u0259, forma v\u0259 m\u0259zmun t\u0259krar\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xar\u0131r, bunu az g\u00f6rm\u0259mi\u015fik. Ancaq S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min C\u0259nub \u015feirl\u0259ri h\u0259r d\u0259f\u0259 yeni bir b\u0259dii t\u0259rav\u0259til\u0259 diqq\u0259ti c\u0259lb edib. Altm\u0131\u015f\u0131nc\u0131 ill\u0259rin sonlar\u0131nda onun ustad \u015e\u0259hriyara yazd\u0131\u011f\u0131 poetik m\u0259ktublar C\u0259nub \u015feirl\u0259ri silsil\u0259sin\u0259 yeni incil\u0259r \u0259lav\u0259 etdi:<\/p>\n\n\n\n<p><em>Kim deyir ki, \u00fcnvan\u0131m\u0131z ayr\u0131d\u0131r?<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>N\u0259 ad\u0131m\u0131z, n\u0259 san\u0131m\u0131z ayr\u0131d\u0131r,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>N\u0259 can\u0131m\u0131z, n\u0259 qan\u0131m\u0131z ayr\u0131d\u0131r,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00dcr\u0259k birdir, b\u0259d\u0259n birdir, \u015e\u0259hriyar,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>V\u0259t\u0259n birdir, V\u0259t\u0259n birdir, \u015e\u0259hriyar!<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;\u015eair qarda\u015f\u0131ma m\u0259ktub&#8221; \u015feiriyl\u0259 ba\u015flanan bu \u00fcnsiyy\u0259t tez bir zamanda \u015eimal v\u0259 C\u0259nub aras\u0131nda \u0259sr yar\u0131m davam ed\u0259n ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131n buzunu \u0259ritdi. Tezlikl\u0259 \u015e\u0259hriyarla dig\u0259r Az\u0259rbaycan \u015fairl\u0259rinin d\u0259 m\u0259ktubla\u015fmalar\u0131 ba\u015fland\u0131. \u015e\u0259hriyar\u0131n &#8220;Qarda\u015f\u0131m S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m\u0259&#8221; \u015feirl\u0259r silsil\u0259si il\u0259 bir xalq\u0131n \u00fcmumi poeziyas\u0131 aras\u0131nda yeni m\u0259n\u0259vi birliyin \u0259sas\u0131n\u0131 qoydu:<\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259n unutsan da, S\u00fcleyman, m\u0259ni,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Unutmayacaq \u015e\u0259hriyar s\u0259ni.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Yaz g\u0259l\u0259r, b\u00fclb\u00fcl qarsar \u00e7\u0259m\u0259ni,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u0130ndilik sevsin zaman ayr\u0131l\u0131q,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Aman ayr\u0131l\u0131q, aman ayr\u0131l\u0131q!&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, Az\u0259rbaycan\u0131n bu iki b\u00f6y\u00fck \u015fairinin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ba\u015f tutmad\u0131. \u015e\u0259hriyar Bak\u0131, S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m is\u0259 \u015e\u0259hriyar v\u0259 bir daha T\u0259brizi g\u00f6rm\u0259k h\u0259sr\u0259tiyl\u0259 d\u00fcnyadan k\u00f6\u00e7d\u00fcl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>***<\/p>\n\n\n\n<p>Deyirl\u0259r ki, q\u0259z\u0259l janr\u0131 F\u00fczuliyl\u0259 zirv\u0259y\u0259 \u00e7atd\u0131, Vahid is\u0259 F\u00fczuli yadigar\u0131 kimi q\u0259z\u0259l d\u00fcnyas\u0131n\u0131n son ustad\u0131 oldu. Bu fikird\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n h\u0259qiq\u0259t var, amma m\u0259s\u0259l\u0259 buras\u0131ndad\u0131r ki, el\u0259 Vahidin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda v\u0259 Vahidd\u0259n sonra q\u0259z\u0259l janr\u0131 s\u00fcqut el\u0259m\u0259di. \u015eeirimizd\u0259 F\u00fczuli, N\u0259simi, Seyid \u018fzim, Vahid \u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri yeni m\u0259crada davam etdi. Bu s\u0131rada S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min q\u0259z\u0259l yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 m\u00fcst\u0259sna rol oynam\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p><em>G\u0259l\u0259nd\u0259 m\u0259clis\u0259 mey \u0259ld\u0259 lal\u0259 \u015f\u0259klind\u0259,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Nigar\u0131m ay t\u0259k olur, m\u0259n d\u0259 hal\u0259 \u015f\u0259klind\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>\u00dcr\u0259k qan\u0131mla yaz\u0131b e\u015fqimi, m\u0259h\u0259bb\u0259timi,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Nigar\u0259 s\u00f6yl\u0259yir\u0259m odlu nal\u0259 \u015f\u0259klind\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>O inc\u0259 q\u0259lbin\u0259 t\u0259sir edinc\u0259 h\u0259r q\u0259z\u0259lim,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>G\u00f6z\u00fcnd\u0259 n\u0259m g\u00f6r\u00fcr\u0259m inci-jal\u0259 \u015f\u0259klind\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259n a\u015fiq\u0259m, bu s\u0259b\u0259bd\u0259n h\u0259r a\u015fiqan\u0259 s\u00f6z\u00fcm<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Co\u015fub ax\u0131r \u00fcr\u0259yimd\u0259n \u015f\u0259lal\u0259 \u015f\u0259klind\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Sevin, sevin ki, S\u00fcleyman, \u0259lind\u0259 canan\u0131n<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Bu qan olan \u00fcr\u0259yindir piyal\u0259 \u015f\u0259klind\u0259.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Do\u011frudan da, bu q\u0259z\u0259l F\u00fczuli \u0259n\u0259n\u0259sini ya\u015fadan, h\u0259tta c\u0259sar\u0259t edib dey\u0259 bil\u0259rik ki, F\u00fczuli q\u0259z\u0259ll\u0259ri s\u0131ras\u0131nda durma\u011fa layiq bir q\u0259z\u0259ldir. S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min q\u0259z\u0259ll\u0259ri haqq\u0131nda ilk m\u0259qal\u0259ni Xalq \u015fairi R\u0259sul Rza yazm\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259min m\u0259qal\u0259d\u0259n b\u0259zi s\u0259tirl\u0259ri bu yaz\u0131da xat\u0131rlamaq n\u0259 q\u0259d\u0259r xo\u015fdur: &#8220;S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m q\u0259z\u0259ll\u0259rinin \u00e7oxu mahiyy\u0259t etibaril\u0259 yeni q\u0259z\u0259ll\u0259rdir. Bu yenilik yaln\u0131z onlar\u0131n forma v\u0259 ifad\u0259 t\u0259rzin\u0259 aid deyil, b\u0259lk\u0259 birinci n\u00f6vb\u0259d\u0259 bu q\u0259z\u0259ll\u0259rin m\u0259zmununa aiddir&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00f6y\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si ill\u0259rind\u0259, o zaman\u0131n t\u0259birinc\u0259 des\u0259k, S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m d\u0259 q\u0259l\u0259mini s\u00fcng\u00fcy\u0259 \u00e7evir\u0259n \u015fairl\u0259rd\u0259n biri oldu. O, h\u0259m d\u0259 \u00f6n c\u0259bh\u0259d\u0259 oldu, batalyon komissar\u0131, siyasi i\u015f\u00e7i kimi \u0259sg\u0259rl\u0259ri v\u0259t\u0259n u\u011frunda q\u0259l\u0259b\u0259y\u0259 ruhland\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancaq S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259mi m\u00fcharib\u0259 ill\u0259rind\u0259 daha \u00e7ox m\u0259\u015fhurla\u015fd\u0131ran onun &#8220;Ana v\u0259 po\u00e7talyon&#8221; \u015feiri oldu. Bu \u015feir m\u00fcharib\u0259d\u0259n sonra da poeziyam\u0131z\u0131n \u0259n g\u00f6z\u0259l incil\u0259rind\u0259n biri olaraq qald\u0131. \u015eeird\u0259ki insan obrazlar\u0131 o q\u0259d\u0259r t\u0259bii v\u0259 koloritli idi ki, heyranl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gizl\u0259d\u0259 bilmirdin, \u00f6z\u00fcn\u00fc gah anan\u0131n, gah da po\u00e7talyonun yerind\u0259 hiss edirdin.<\/p>\n\n\n\n<p><em>D\u00f6rd ay vard\u0131, anan\u0131n g\u00f6zl\u0259ri yol \u00e7\u0259kirdi,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Ba\u015fqa bir d\u0259rdi yoxdu, o\u011ful d\u0259rdiydi d\u0259rdi.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259 \u015feiri is\u0259 izah el\u0259m\u0259y\u0259 he\u00e7 bir ehtiyac yoxdur. B\u00fc, t\u0259kc\u0259 \u015feir deyil, h\u0259m d\u0259 n\u0259zml\u0259 yaz\u0131lan bir m\u00fcharib\u0259 roman\u0131d\u0131r. \u018fg\u0259r ke\u00e7mi\u015f SSR\u0130 m\u0259kan\u0131nda &#8211; o ill\u0259rd\u0259 yaz\u0131lan \u0259n yax\u015f\u0131 \u0259d\u0259biyyat n\u00fcmun\u0259l\u0259ri haqq\u0131nda s\u00f6hb\u0259t a\u00e7\u0131larsa, &#8220;Ana v\u0259 po\u00e7talyon&#8221;un ad\u0131n\u0131 \u00f6nc\u0259 \u00e7\u0259km\u0259liyik.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ll\u0259r ke\u00e7\u0259c\u0259k, S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m o g\u00fcn\u00fc d\u0259 g\u00f6r\u0259c\u0259k ki, b\u0259dnam qon\u015fular\u0131m\u0131z biziml\u0259 torpaq davas\u0131na \u00e7\u0131x\u0131rlar. Onda qocaman \u015fair m\u0259\u015fhur &#8220;Qaraba\u011f\u0131 verm\u0259r\u0259m&#8221; \u015feirini q\u0259l\u0259m\u0259 alacaq. Amma Qaraba\u011f\u0131n taleyind\u0259n nigaran ged\u0259c\u0259k.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Dostlar\u0131ndan e\u015fidirs\u0259n bu s\u00f6z\u00fc n\u0259\u011fm\u0259 kimi &#8211;<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8220;\u015eux g\u00f6z\u0259ll\u0259r yeridir, yax\u015f\u0131 m\u0259kand\u0131r Qaraba\u011f&#8221;.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259n bilirs\u0259n ki, m\u0259nim t\u0259kc\u0259 C\u0259nub d\u0259rdim var,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Ayr\u0131l\u0131q d\u0259rdi \u00f6l\u00fcmd\u0259n d\u0259 yamand\u0131r, Qaraba\u011f.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>S\u0259n can\u0131msan, ciy\u0259rims\u0259n, \u00fcr\u0259yims\u0259n, \u00fcr\u0259yim,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Deyir\u0259m, car \u00e7\u0259kir\u0259m, canlara cand\u0131r Qaraba\u011f.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>***<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m h\u0259m d\u0259 bir \u015f\u0259xsiyy\u0259t kimi b\u00fct\u00f6v idi. Repressiya tufan\u0131 ba\u015flananda bir ne\u00e7\u0259 ziyal\u0131n\u0131 o b\u0259ladan xilas etdi. Onunla m\u00fcsahib\u0259d\u0259 c\u0259sar\u0259t\u0259 g\u0259lib bel\u0259 bir sual verdim: &#8211; S\u00fcleyman m\u00fc\u0259llim, 37-ci il repressiyas\u0131nda sizin g\u00fcnah\u0131n\u0131z olubmu? M\u0259s\u0259l\u0259n, M\u00fc\u015ffiql\u0259 ba\u011fl\u0131&#8230; Dedi ki, o\u011flum, get b\u00fct\u00fcn arxivl\u0259ri ara\u015fd\u0131r, m\u0259nim bu x\u00fcsusda bir s\u0259n\u0259d\u0259 qol \u00e7\u0259kdiyimi, ya kimins\u0259 \u00fcz\u00fcn\u0259 durma\u011f\u0131m\u0131 g\u00f6r\u0259 bilm\u0259zs\u0259n. M\u0259n \u0259d\u0259bi m\u00fcbahis\u0259l\u0259rd\u0259 kiml\u0259ris\u0259 t\u0259nqid etmi\u015f\u0259m. Amma bu, \u0259d\u0259biyyat-m\u00f6vqe m\u0259s\u0259l\u0259siydi. O ki qald\u0131 M\u00fc\u015ffiq\u0259, anam onun qar\u015f\u0131s\u0131na duz-\u00e7\u00f6r\u0259k qoyub. B\u0259zil\u0259ri kimi m\u0259n d\u0259 ona &#8220;fa\u015fist&#8221;, ya &#8220;kontrrevalyusyon&#8221; des\u0259ydim, onda o duz-\u00e7\u00f6r\u0259y\u0259 v\u0259 anama x\u0259yan\u0259t etmi\u015f olard\u0131m&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259m b\u00f6y\u00fck bir \u0259d\u0259bi irs qoyub getdi &#8211; m\u0259n\u0259vi Az\u0259rbaycan irsi&#8230; Bu irsi qorumaq bizim v\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rin borcudur.<\/p>\n\n\n\n<p>Son olaraq S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259min bu misralar\u0131n\u0131 xat\u0131rlayaq:<\/p>\n\n\n\n<p><em>Vaxt g\u0259l\u0259nd\u0259,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259n \u00f6l\u0259nd\u0259,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>M\u0259ni V\u0259t\u0259n torpa\u011f\u0131nda t\u0259nt\u0259n\u0259siz basd\u0131r\u0131n.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Sevmiy\u0259nl\u0259r gend\u0259 dursun, sev\u0259nl\u0259r, siz basd\u0131r\u0131n.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Arzum budur, m\u0259nd\u0259n sonra \u00f6l\u00fcm-itim olmas\u0131n,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Dostlar\u0131m\u0131n q\u0259lbi q\u0259ml\u0259, g\u00f6z\u00fc ya\u015fla dolmas\u0131n.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>H\u0259yat daha g\u00f6z\u0259ll\u0259\u015fsin, g\u00fcls\u00fcn ba\u011flar, ba\u011f\u00e7alar,<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Ruhum g\u0259zsin \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259rl\u0259 \u0259ld\u0259n-\u0259l\u0259, h\u0259r bahar.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u0259nb\u0259: <a href=\"https:\/\/edebiyyatqazeti.az\/\">https:\/\/edebiyyatqazeti.az\/<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xo\u015fb\u0259xt\u0259m ki, tale m\u0259ni bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 b\u00f6y\u00fck \u015fairimiz S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259ml\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcr\u00fcb. Sonuncu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc xat\u0131rlay\u0131ram: \u00f6l\u00fcm\u00fcnd\u0259n iki il \u00f6nc\u0259 onunla g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcb &#8220;Az\u0259rbaycan&#8221; jurnal\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00f6y\u00fck bir m\u00fcsahib\u0259 haz\u0131rlam\u0131\u015fd\u0131m. Bilirdim ki, S\u00fcleyman R\u00fcst\u0259ml\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259k, s\u00f6hb\u0259t etm\u0259k &#8211; XX \u0259srin \u0259d\u0259bi hadis\u0259l\u0259rini, poeziya tarixini v\u0259r\u0259ql\u0259m\u0259k, Qorkini, Mayakovskini, Nazim Hikm\u0259ti, H\u00fcseyn Cavidi, Mirz\u0259 C\u0259lili, Haqverdiyevi, \u00dczeyir Hac\u0131b\u0259ylini, Seyid [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-50733","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50733","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=50733"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50733\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":50741,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/50733\/revisions\/50741"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=50733"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=50733"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=50733"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}