{"id":53336,"date":"2026-09-14T06:00:00","date_gmt":"2026-09-14T02:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=53336"},"modified":"2026-09-14T11:34:16","modified_gmt":"2026-09-14T07:34:16","slug":"h%c9%99yat-semi-tam-anlamiyla-anar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=53336","title":{"rendered":"H\u0259yat \u015e\u018fM\u0130.&#8221;TAM ANLAMIYLA ANAR&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/H\u0259yat-SEMI.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"778\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/H\u0259yat-SEMI-778x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-53349\" srcset=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/H\u0259yat-SEMI-778x1024.jpg 778w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/H\u0259yat-SEMI-228x300.jpg 228w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/H\u0259yat-SEMI-768x1010.jpg 768w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/H\u0259yat-SEMI-46x60.jpg 46w, https:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/H\u0259yat-SEMI.jpg 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 778px) 100vw, 778px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em><strong>Tarix \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru,\u00a0Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin \u00fczv\u00fc, F\u0259rdi Prezident t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fcs\u00fc,\u00a0<a href=\"https:\/\/edebiyyat-az.com\/\">Az\u0259rbaycan\u0131n M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 \u018fd\u0259biyyat Portal\u0131<\/a>n\u0131n QARABA\u011e B\u00fcrosunun R\u0259hb\u0259ri,<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130stanbulda yaz\u0131\u00e7\u0131 Anarla qar\u015f\u0131la\u015fd\u0131m. 18 oktyabr tarixind\u0259 Hyatt Centric (Levent) otelind\u0259 \u201cSon m\u0259nzili \u0130stanbul olan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u201d kitab\u0131n\u0131n t\u0259qdimat m\u0259rasimi ke\u00e7irilirdi. M\u0259n d\u0259 d\u0259v\u0259tli idim. Kitab XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 k\u00f6\u00e7 etmi\u015f, son n\u0259f\u0259sin\u0259d\u0259k v\u0259t\u0259nimizin istiqlal\u0131 amal\u0131na sadiq qalm\u0131\u015f v\u0259 bu yolda yorulmadan m\u00fccadil\u0259 etmi\u015f az\u0259rbaycanl\u0131 m\u00fchacirl\u0259rin \u0259ziz xatir\u0259sin\u0259 ithaf olunub. B\u0259nd\u0259nizin ad\u0131n\u0131 da, redaktor kimi ki\u00e7ik bir z\u0259hm\u0259tini d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259r\u0259k, kitaba salm\u0131\u015flar. Sa\u011f olsunlar d\u0259y\u0259r ver\u0259nl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kitab Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n \u0130stanbul \u015f\u0259h\u0259rind\u0259ki Ba\u015f konsullu\u011funun t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fc v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Beyn\u0259lxalq \u0130nki\u015fafa Yard\u0131m Agentliyinin (A\u0130DA) d\u0259st\u0259yi il\u0259 n\u0259\u015fr edilib. \u00c7ox maraql\u0131 v\u0259 a\u011f\u0131r z\u0259hm\u0259tin n\u0259tic\u0259sind\u0259 araya-\u0259rs\u0259y\u0259 g\u0259lmi\u015f bir \u0259s\u0259rdir. Kitab\u0131n m\u00fc\u0259llifi t\u0259dqiqat\u00e7\u0131-yazar Dilq\u0259m \u018fhm\u0259ddir. M\u0259zar yerl\u0259rinin t\u0259sbiti v\u0259 foto\u015f\u0259kill\u0259rin \u00e7\u0259kilm\u0259si d\u0259 m\u00fc\u0259llifin g\u0259rgin \u0259m\u0259yinin m\u0259hsuludur. Bu kitab qiym\u0259tli bir \u0259s\u0259r kimi tarixi hadis\u0259dir. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n, bir daha Dilq\u0259m \u018fhm\u0259di t\u0259brik v\u0259 t\u0259qdir edir\u0259m.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kitab Az\u0259rbaycan\u0131n \u015eu\u015fa \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 do\u011fulmu\u015f v\u0259 istiqlal tariximizd\u0259 \u00f6n\u0259mli rol oynam\u0131\u015f \u018fhm\u0259d b\u0259y A\u011fao\u011flu v\u0259 onun ail\u0259sinin tan\u0131t\u0131m\u0131 il\u0259 ba\u015flay\u0131r. Bu ail\u0259nin \u00fczvl\u0259ri \u0130stanbulda Ferik\u00f6y \u0130slam m\u0259zarl\u0131\u011f\u0131nda uyuyurlar. Kitab\u0131 redakt\u0259 etdikc\u0259 bir qaraba\u011fl\u0131 kimi h\u0259mv\u0259t\u0259nl\u0259rimin v\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131m\u0131n ayd\u0131nlar\u0131 il\u0259 q\u00fcrur hissi ke\u00e7irdim. Onu da deyim ki, F\u00fczuli rayonunun Gec\u0259g\u00f6zl\u00fc k\u0259ndind\u0259n\u0259m. Gec\u0259g\u00f6zl\u00fcl\u0259r is\u0259 Qaraba\u011f xanl\u0131\u011f\u0131nda m\u00fch\u00fcm yer tutan Cavan\u015firl\u0259r s\u00fclal\u0259sinin Gec\u0259g\u00f6zl\u00fc tir\u0259sinin davam\u00e7\u0131lar\u0131d\u0131r. Bizim \u0259slimiz-k\u00f6k\u00fcm\u00fcz, ulu \u0259cdadlar\u0131m\u0131z \u015eu\u015fadan, Qaraba\u011f xanl\u0131\u011f\u0131ndan g\u0259lm\u0259dirl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130stanbulun b\u00fct\u00fcn m\u0259\u015fhur m\u0259zarl\u0131qlar\u0131nda uyuyan az\u0259rbaycanl\u0131lar ara\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 adlar\u0131 bir-bir kitaba daxil edilmi\u015fdir: Ferik\u00f6y \u0130slam m\u0259zarl\u0131\u011f\u0131, Karaca Ahmet m\u0259zarl\u0131\u011f\u0131, Seyit Ahmet, Zincirlikuyu, Edirnekap\u0131, Sak\u0131za\u011fac\u0131 m\u0259zarl\u0131qlar\u0131, Yehya Efendi D\u0259rgah\u0131, B\u00fcy\u00fckada, B\u00fclb\u00fcldere, Ey\u00fcp, Fatih, \u0130hlamurkuyu, Kartal, Dedeler v\u0259 Bak\u0131rk\u00f6y m\u0259zarl\u0131qlar\u0131. Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n istiqlal, azadl\u0131q, k\u00fclt\u00fcr yolunda canlar\u0131n\u0131 f\u0259da etmi\u015f ayd\u0131nlar\u0131 v\u0259 onlar\u0131n ail\u0259l\u0259ri bu m\u0259zarl\u0131qlarda uyuyurlar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">318-ci s\u0259hif\u0259d\u0259 m\u0259\u015fhur R\u0259fib\u0259ylil\u0259r \u015f\u0259c\u0259r\u0259sinin h\u0259rb\u00e7i n\u00fcmay\u0259nd\u0259si v\u0259 f\u0259xri S\u0259m\u0259d b\u0259y R\u0259fib\u0259ylinin (Sayq\u0131n) ad\u0131 ke\u00e7ir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u0259dbirin realla\u015faca\u011f\u0131 salona daxil olanda Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin s\u0259dri Anar m\u00fc\u0259llimi g\u00f6rd\u00fcm. Do\u011fma bir adam\u0131m\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f kimi ona t\u0259r\u0259f yeridim. K\u00fcbarcasna salam verib \u0259l tutdum. H\u0259yat yolda\u015f\u0131m Mehmet S\u00f6nm\u0259z\u0259 Anar m\u00fc\u0259llimi t\u0259qdim etdim. Onlar da isti g\u00f6r\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r (\u0259slind\u0259, bu, onlar\u0131n ikinci g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc idi. \u0130lk g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259ri 08 noyabr 2023-c\u00fc ild\u0259 Pendikd\u0259 ke\u00e7iril\u0259n Z\u0259f\u0259r proqram\u0131nda olmu\u015fdu). Anar m\u00fc\u0259llim \u00fcz\u00fcm\u0259 bax\u0131b duruxdu, sanki kim oldu\u011fumu xat\u0131rlama\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131. Anlayan kimi h\u0259r zamank\u0131 tavr\u0131mla \u201cM\u0259n H\u0259yatam\u201d dedim. \u201cH\u0259yat \u015e\u0259mi\u201d. El\u0259 bil Anar m\u00fc\u0259llimin g\u00f6zl\u0259rin\u0259 i\u015f\u0131q yay\u0131ld\u0131, dodaqlar\u0131na g\u00fcl\u00fc\u015f qondu, g\u00fcl\u00fcms\u0259di\u2026 O anda 1999-cu ilin mart ay\u0131nda g\u0259nc yazarlardan bir ne\u00e7\u0259si il\u0259 Anar m\u00fc\u0259llimin AYB-d\u0259ki ota\u011f\u0131nda ba\u015f tutan ilk \u015f\u0259xsi tan\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 xat\u0131rlad\u0131m. M\u0259n o zaman da \u00f6z\u00fcm\u00fc t\u0259qdim ed\u0259rk\u0259n Anar m\u00fc\u0259llim, indiki kimi g\u00fcl\u00fcm\u0259s\u0259y\u0259r\u0259k xo\u015f bir ifad\u0259 il\u0259 \u201cH\u0259\u0259, ad\u0131n\u0131 e\u015fitmi\u015f\u0259m bu yax\u0131nlarda. H\u0259yat \u015e\u0259mi s\u0259ns\u0259n? Bax, n\u0259 q\u0259d\u0259r simpatik bir g\u0259ncsiniz. M\u0259n sa\u00e7lar\u0131 da\u011f\u0131n\u0131q, \u00fcst\u00fc-ba\u015f\u0131 s\u0259liq\u0259siz birini g\u00f6zl\u0259yirdim\u201d demi\u015f, ard\u0131nca da g\u00fcl\u0259r\u0259k \u201cad\u0259t\u0259n, \u015fair-yazarlar\u0131 bel\u0259 g\u00f6r\u00fcr\u00fck, t\u0259bii bir da\u011f\u0131n\u0131ql\u0131qla\u201d dey\u0259 \u0259lav\u0259 etmi\u015fdi. H\u0259m mutlu olmu\u015f, h\u0259m d\u0259 tam anlam\u0131yla anlam\u0131\u015fd\u0131m Anar m\u00fc\u0259llimi. O zaman ilk d\u0259f\u0259 idi ki, Anar m\u00fc\u0259llimi bel\u0259 yax\u0131ndan g\u00f6r\u00fcrd\u00fcm. G\u0259nclik h\u0259rar\u0259ti il\u0259 \u00e7ox sevinmi\u015fdim (V\u0259 o vaxt- 2000-ci ild\u0259, 10 n\u0259f\u0259r g\u0259nc yazara Prezident t\u0259qa\u00fcd\u00fc veril\u0259nd\u0259 m\u0259nim ad\u0131m siyah\u0131ya yegan\u0259 xan\u0131m yazar olaraq sal\u0131nm\u0131\u015fd\u0131. He\u00e7 x\u0259b\u0259rim d\u0259 olmam\u0131\u015fd\u0131, bunu h\u0259r k\u0259s bilir. Qohumlar\u0131m ad\u0131m\u0131 efird\u0259n e\u015fidib m\u0259n\u0259 z\u0259ng etmi\u015fdil\u0259r. El\u0259 sevinmi\u015fdim ki, u\u00e7ma\u011fa qanad\u0131m olmam\u0131\u015fd\u0131. M\u0259ni d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259n Anar m\u00fc\u0259llim v\u0259 Ayaz V\u0259fal\u0131 olmu\u015fdu. Bu g\u00fcn onlara bir daha d\u0259rin t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr\u00fcm\u00fc bildirir\u0259m. \u00dcst\u00fcnd\u0259n 25 il ke\u00e7ib o g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn. Ondan sonra Anar m\u00fc\u0259llimi \u00e7ox t\u0259dbirl\u0259rd\u0259, AYB-nin pill\u0259k\u0259nl\u0259rind\u0259, Nat\u0259van klubunda lap yax\u0131ndan g\u00f6rm\u00fc\u015fd\u00fcm. \u00d6t\u0259n 25 il \u0259rzind\u0259 onun ota\u011f\u0131n\u0131n qap\u0131s\u0131n\u0131 h\u0259r hans\u0131 bir xahi\u015f v\u0259 ya arzu-ist\u0259yiml\u0259 ba\u011fl\u0131 d\u00f6ym\u0259dim. Etiraf ed\u0259k ki, bu c\u00fcr hallar \u015fair-yazarlar aras\u0131nda \u00e7ox ya\u015fan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Anar m\u00fc\u0259llim\u0259, m\u0259n H\u0259yat \u015e\u0259miy\u0259m dey\u0259nd\u0259 \u00fcz\u00fcnd\u0259ki i\u015f\u0131q m\u0259n\u0259 d\u0259 siray\u0259t etdi. \u018fziz adam\u0131m\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015f kimi \u00fcz\u00fcm\u0259 nur doldu. \u201cBak\u0131ya g\u0259l\u0259nd\u0259 bir AYB-d\u0259 m\u0259ni d\u0259 ziyar\u0259t ed\u0259rs\u0259n, yax\u015f\u0131m\u0131?\u201d \u2013 dedi. Son d\u0259f\u0259 bu yax\u0131nlarda 29 sentyabr-07 oktyabr aras\u0131nda Bak\u0131da olmu\u015fdum, bir h\u0259ft\u0259lik. O zaman Anar m\u00fc\u0259lliml\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fm\u0259diyim \u00fc\u00e7\u00fcn bu g\u00fcn utand\u0131m onun qar\u015f\u0131s\u0131nda. Son s\u0259f\u0259rimd\u0259 El\u00e7in H\u00fcseynb\u0259yli, Qulu A\u011fs\u0259s, \u0130lqar \u0130lkinl\u0259 hal-\u0259hval tutdum AYB-d\u0259. Amma Anar m\u00fc\u0259llimin ota\u011f\u0131na t\u0259r\u0259f bel\u0259 getm\u0259dim. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fcm ki, indi yanl\u0131\u015f anlayan olacaq. Sanki ondan bir t\u0259m\u0259nnam var \u2013 filan dey\u0259?! H\u0259tta Bak\u0131dayk\u0259n DGTYB-nin 25 illik yubiley t\u0259dbirinin ke\u00e7irildiyini e\u015fitdim v\u0259 d\u0259v\u0259t olunmasam da, o t\u0259dbir\u0259 qa\u00e7a-qa\u00e7a getdim. Yeri g\u0259lmi\u015fk\u0259n DGTYB-nin yarad\u0131c\u0131lar\u0131ndan olmu\u015fam (1998). T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n onlarla yazar v\u0259 \u015fairl\u0259rinin \u0259s\u0259rl\u0259rini (Ali Akba\u015f (\u015feirl\u0259r), Raisa Sarbi (\u00c7uva\u015fiya: \u015feirl\u0259r kitab\u0131), Robert Minnullin (Tatar\u0131stan: \u015feirl\u0259r kitab\u0131) Daniya Na\u011f\u0131mullina (\u015feirl\u0259r), Elvira Had\u0131yeva (\u015feirl\u0259r), \u0130lya \u0130konnikov (Quzey Arxangelsk: \u015feirl\u0259r), Razil V\u0259liyev (Tatar\u0131stan: \u015feirl\u0259r kitab\u0131), Tu\u011frul Tanyol (T\u00fcrkiy\u0259: \u015feirl\u0259r kitab\u0131), \u018fbd\u00fcrrahim Karako\u00e7 (T\u00fcrkiy\u0259, \u015feirl\u0259r) v\u0259 unutdu\u011fum daha kiml\u0259r\u2026) Az\u0259rbaycan dilin\u0259 \u00e7evirmi\u015f\u0259m. \u018fn son t\u0259rc\u00fcm\u0259m is\u0259 Vya\u00e7eslav Al-Serginin iki hekay\u0259si olub (\u201c\u00dc\u00e7 general\u201d v\u0259 \u201cN\u0259n\u0259min \u0259ziz xatir\u0259sin\u0259\u201d hekay\u0259l\u0259rini ruscadan Az\u0259rbaycan dilin\u0259 \u00e7evirmi\u015f\u0259m). DGTYB d\u0259 sa\u011f olsun, daim olsun\u2026<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yuxar\u0131da qeyd etdiyim kimi, 318-ci s\u0259hif\u0259 R\u0259fib\u0259ylil\u0259r \u015f\u0259c\u0259r\u0259sinin n\u00fcmay\u0259nd\u0259si S\u0259m\u0259d b\u0259y R\u0259fib\u0259yli il\u0259 ba\u015flay\u0131rd\u0131. Anar m\u00fc\u0259llimin anas\u0131 Nigar R\u0259fib\u0259ylinin ail\u0259 \u015f\u0259c\u0259r\u0259sind\u0259n olan \u015f\u0259xsl\u0259. S\u0259m\u0259d R\u0259fib\u0259yli C\u00fcmhuriyy\u0259t Ordusunun Qaraba\u011fdak\u0131 1-ci Cavan\u015fir piyada alay\u0131n\u0131n komandiri kimi 1920-ci ilin mart v\u0259 aprel aylar\u0131nda Xank\u0259ndi v\u0259 \u018fsg\u0259randa milli h\u00f6kum\u0259timiz\u0259 qar\u015f\u0131 qiyam qald\u0131rm\u0131\u015f erm\u0259ni da\u015fnaklar\u0131 il\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 \u015f\u0259xsi q\u0259hr\u0259manl\u0131q g\u00f6st\u0259r\u0259nl\u0259rd\u0259n olub. Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin (1918-1920) s\u00fcqutuna kimi \u201cpodpolkovnik\u201d h\u0259rbi r\u00fctb\u0259sind\u0259 1-ci piyada diviziyas\u0131n\u0131n 1-ci Cavan\u015fir piyada alay\u0131n\u0131n komandiri olub. Az\u0259rbaycanda Sovet hakimiyy\u0259ti qurulduqda S\u0259m\u0259d b\u0259y bununla bar\u0131\u015fmay\u0131b, 1920-ci ilin iyun ay\u0131nda rus bol\u015fevikl\u0259ri il\u0259 erm\u0259ni da\u015fnaklar\u0131n\u0131n birl\u0259\u015fmi\u015f q\u00fcvv\u0259l\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 Qaraba\u011f \u00fcsyan\u0131nda qeyri-b\u0259rab\u0259r d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rd\u0259 pe\u015f\u0259kar zabit kimi vuru\u015fub. \u00dcsyan yat\u0131r\u0131ld\u0131qdan sonra is\u0259 S.R\u0259fib\u0259yli komandiri oldu\u011fu h\u0259rbi hiss\u0259nin yerd\u0259 qalan bir qrup hey\u0259ti il\u0259 birlikd\u0259 T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 ke\u00e7ib. Orda h\u0259rb\u00e7i kimi f\u0259aliyy\u0259tini \u015f\u0259r\u0259fl\u0259 davam etdirib v\u0259 19 yanvar 1980-ci ild\u0259, 88 ya\u015f\u0131nda \u0130stanbulda v\u0259fat edib.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Anar m\u00fc\u0259llimin bu t\u0259dbir\u0259 x\u00fcsusi d\u0259v\u0259tinin s\u0259b\u0259bini d\u0259 kitabdak\u0131 bu b\u00f6l\u00fcml\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirdim. S\u0259m\u0259d b\u0259y R\u0259fib\u0259yli, G\u0259nc\u0259d\u0259 \u201cEl atas\u0131\u201d adland\u0131r\u0131lan \u018fl\u0259kb\u0259r b\u0259y R\u0259fib\u0259ylinin ki\u00e7ik qarda\u015f\u0131 M\u0259\u015f\u0259di b\u0259yin o\u011flu, C\u00fcmhuriyy\u0259t zaman\u0131nda G\u0259nc\u0259nin xalq qubernatoru olmu\u015f Xudadat b\u0259y R\u0259fib\u0259ylinin \u0259misi o\u011fludur. Nigar R\u0259fib\u0259ylinin atas\u0131n\u0131n, y\u0259ni Xudadat b\u0259yin dostdo\u011fma \u0259misinin o\u011fludur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u0259nc\u0259nin b\u00f6y\u00fck R\u0259fib\u0259ylil\u0259r ail\u0259sinin, s\u00fclal\u0259sinin \u00e7ox parlaq n\u00fcmay\u0259nd\u0259si idi Nigar R\u0259fib\u0259yli. Ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev G\u0259nc\u0259 s\u0259f\u0259ri zaman\u0131 S\u0259rdar ba\u011f\u0131nda Nigar xan\u0131m R\u0259fib\u0259ylinin abid\u0259sinin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f m\u0259rasimind\u0259 i\u015ftirak ed\u0259rk\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131nda G\u0259nc\u0259nin tarixi haqq\u0131nda dan\u0131\u015faraq R\u0259fib\u0259ylil\u0259rin x\u00fcsusi yerini qeyd edib. Nigar xan\u0131m\u0131n da bu \u015f\u0259c\u0259r\u0259nin davam\u00e7\u0131s\u0131 olaraq Az\u0259rbaycan xalq\u0131na s\u0259daq\u0259tl\u0259 xidm\u0259t etdiyini v\u0259 Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131nda b\u00f6y\u00fck xidm\u0259tl\u0259r g\u00f6st\u0259rdiyini bildirib: \u201cAncaq onun ail\u0259sinin h\u0259yat\u0131 da faci\u0259li olmu\u015fdur. G\u0259nc\u0259lil\u0259r\u0259 h\u0259m q\u0259hr\u0259manl\u0131q qism\u0259t olmu\u015fdur, h\u0259m d\u0259, t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, faci\u0259l\u0259r, repressiyalar da qism\u0259t olmu\u015fdur. \u0130yirminci ill\u0259rin repressiyalar\u0131nda, otuzuncu ill\u0259rin repressiyalar\u0131nda \u00e7ox d\u0259y\u0259rli g\u0259nc\u0259lil\u0259r \u2013 ziyal\u0131lar m\u0259hv edilmi\u015fdil\u0259r. Onlardan biri d\u0259 Nigar xan\u0131m\u0131n atas\u0131 Xudadat b\u0259y R\u0259fib\u0259yli \u2013 Az\u0259rbaycan\u0131n ilk m\u00fcst\u0259qil h\u00f6kum\u0259tind\u0259, Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tind\u0259 nazir v\u0259zif\u0259sini tutmu\u015f bir insan repressiya qurban\u0131 olmu\u015fdur. Ancaq tarix h\u0259r \u015feyi \u00f6z yerin\u0259 qoyur. Repressiya qurban\u0131 olmu\u015f Xudadat b\u0259y R\u0259fib\u0259ylinin q\u0131z\u0131 Nigar xan\u0131m R\u0259fib\u0259yli b\u00f6y\u00fck yol ke\u00e7mi\u015f, Az\u0259rbaycan m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin inki\u015faf etm\u0259si u\u011frunda \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131r\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Anar m\u00fc\u0259lliml\u0259 \u0130stanbuldak\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz m\u0259ni haradan-haraya apard\u0131. M\u0259mnun oldum, xat\u0131rlad\u0131m v\u0259 bu s\u0259mimi yaz\u0131n\u0131 yazd\u0131m. Siz d\u0259 oxuyun, dedim. Bak\u0131ya ged\u0259n kimi ilk g\u00f6r\u00fc\u015f\u0259c\u0259yim insan Anar m\u00fc\u0259llim olacaq, in\u015fallah!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tarix \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru,\u00a0Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin \u00fczv\u00fc, F\u0259rdi Prezident t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fcs\u00fc,\u00a0Az\u0259rbaycan\u0131n M\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 \u018fd\u0259biyyat Portal\u0131n\u0131n QARABA\u011e B\u00fcrosunun R\u0259hb\u0259ri, \u0130stanbulda yaz\u0131\u00e7\u0131 Anarla qar\u015f\u0131la\u015fd\u0131m. 18 oktyabr tarixind\u0259 Hyatt Centric (Levent) otelind\u0259 \u201cSon m\u0259nzili \u0130stanbul olan az\u0259rbaycanl\u0131lar\u201d kitab\u0131n\u0131n t\u0259qdimat m\u0259rasimi ke\u00e7irilirdi. M\u0259n d\u0259 d\u0259v\u0259tli idim. Kitab XX \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 T\u00fcrkiy\u0259y\u0259 k\u00f6\u00e7 etmi\u015f, son n\u0259f\u0259sin\u0259d\u0259k v\u0259t\u0259nimizin istiqlal\u0131 amal\u0131na sadiq qalm\u0131\u015f &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-53336","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pub","latest_post"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=53336"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53336\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":53350,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/53336\/revisions\/53350"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=53336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=53336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=53336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}