{"id":8354,"date":"2014-03-13T10:44:54","date_gmt":"2014-03-13T10:44:54","guid":{"rendered":"http:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=8354"},"modified":"2014-03-13T10:44:54","modified_gmt":"2014-03-13T10:44:54","slug":"asiq-abbas-tufarqanli-h%c9%99yati-v%c9%99-yaradiciligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/?p=8354","title":{"rendered":"A\u015f\u0131q Abbas TUFARQANLI.H\u0259yat\u0131 v\u0259 Yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/default.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/edebiyyat-az.com\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/default.jpeg\" alt=\"default\" width=\"240\" height=\"176\" class=\"aligncenter size-full wp-image-8355\" \/><\/a><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan a\u015f\u0131q \u015feirinin g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri aras\u0131nda A\u015f\u0131q Abbas Tufarqanl\u0131 x\u00fcsusi yer tutur. \u015eeirl\u0259rind\u0259 \u201cQul\u201d, \u201c\u015eik\u0259st\u0259\u201d, \u201cBik\u0259s\u201d t\u0259x\u0259ll\u00fcsl\u0259rini i\u015fl\u0259d\u0259n Abbas Tufarqanl\u0131 XVI \u0259srin sonlar\u0131-XVII \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 G\u00fcney Az\u0259rbaycanda ya\u015fay\u0131b yaratm\u0131\u015f g\u00f6rk\u0259mli \u015fair-a\u015f\u0131qlardand\u0131r.<br \/>\nAbbas Tufarqanl\u0131n\u0131n ad\u0131yla ba\u011fl\u0131 olan \u201cAbbas-G\u00fclg\u0259z\u201d dastan\u0131 da Az\u0259rbaycan folklorunun qiym\u0259tli n\u00fcmun\u0259l\u0259rind\u0259ndir.<br \/>\nAbbas H\u0259s\u0259n o\u011flu XVII \u0259srin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda (t\u0259xmin\u0259n 1600-1605-ci ill\u0259rd\u0259) T\u0259briz yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda Tufarqan k\u0259ndind\u0259 do\u011fulmu\u015fdur. T\u0259briz yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda ya\u015fayan Abbas m\u00fck\u0259mm\u0259l t\u0259hsil alm\u0131\u015fd\u0131r. \u015eeirl\u0259rind\u0259n d\u0259 ayd\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcr ki, Abbas ana dili il\u0259 yana\u015f\u0131, fars v\u0259 \u0259r\u0259b dill\u0259rini d\u0259 \u00f6yr\u0259nmi\u015f, bu dill\u0259r vasit\u0259sil\u0259 h\u0259m z\u0259ngin bilik \u0259ld\u0259 etmi\u015f, h\u0259m d\u0259 m\u00fcxt\u0259lif t\u0259riq\u0259tl\u0259r\u0259 b\u0259l\u0259d olmu\u015fdur.<br \/>\nH\u0259min d\u00f6vrd\u0259 T\u0259brizd\u0259 v\u0259 onun \u0259traf\u0131ndak\u0131 k\u0259ndl\u0259rd\u0259 a\u015f\u0131q s\u0259n\u0259ti geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131 v\u0259 z\u0259ngin saz-s\u00f6z m\u0259clisl\u0259rind\u0259 yeti\u015f\u0259n Abbas \u00f6z\u00fc d\u0259 a\u015f\u0131ql\u0131q s\u0259n\u0259tinin sirl\u0259rini \u00f6yr\u0259nmi\u015fdir. Tufarqanl\u0131 Abbas\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259ri v\u0259 bioqrafiyas\u0131 \u00f6z d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 yaz\u0131ya al\u0131nmasa da, bir s\u0131ra c\u00fcngl\u0259rd\u0259 v\u0259 \u0259lyazmalarda m\u00fchafiz\u0259 olunmu\u015f lirik \u015feirl\u0259rind\u0259n, haqq\u0131nda yaz\u0131lm\u0131\u015f \u00e7oxvariantl\u0131 dastanlardan onun h\u0259yat\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259lumat almaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>OLMAZ <\/p>\n<p>Bir g\u00f6z\u0259l oxlad\u0131 m\u0259ni,<br \/>\nBel\u0259 \u0259bru-kaman olmaz.<br \/>\nG\u00f6yd\u0259n huri-m\u0259l\u0259k ens\u0259,<br \/>\nOnun kimi q\u0131lman olmaz. <\/p>\n<p>Kabab yanar g\u00f6z\u00fc il\u0259,<br \/>\nDan\u0131\u015f yar\u0131n \u00f6z\u00fc il\u0259,<br \/>\nM\u00fcx\u0259nn\u0259tl\u0259r s\u00f6z\u00fc il\u0259,<br \/>\nYar ha yardan yaman olmaz<\/p>\n<p>A\u015f\u0131q Abbas, yana-yana,<br \/>\nYand\u0131 ba\u011fr\u0131n d\u00f6nd\u00fc qana,<br \/>\nBir nam\u0259 yaz Tufarqana,<br \/>\nDaha s\u0259nd\u0259n aman olmaz. <\/p>\n<p>G\u018fLM\u018fD\u0130 <\/p>\n<p>O\u011frun yollara baxmaqdan,<br \/>\nBa\u011fr\u0131m qan oldu, g\u0259lm\u0259di.<br \/>\nA\u011flamaqdan eynim ya\u015f\u0131,<br \/>\nBir \u00fcmman oldu, g\u0259lm\u0259di. <\/p>\n<p>M\u0259nim yar\u0131m boyu b\u0259st\u0259,<br \/>\nD\u0259rdind\u0259n olmu\u015fam x\u0259st\u0259,<br \/>\nG\u00f6z\u00fcm qal\u0131bd\u0131 yol \u00fcst\u0259,<br \/>\nYen\u0259 dan oldu, g\u0259lm\u0259di. <\/p>\n<p>Da\u011flar\u0131n qar\u0131 s\u00f6k\u00fcld\u00fc,<br \/>\nAxd\u0131, \u00e7aylara t\u00f6k\u00fcld\u00fc,<br \/>\nAbbas dey\u0259r, bel b\u00fck\u00fcld\u00fc,<br \/>\nQ\u0259dd kaman oldu, g\u0259lm\u0259di.<\/p>\n<p>YANDIRAR <\/p>\n<p>B\u0259d \u00f6vlad\u0131 \u0259z\u0259l ba\u015fdan tan\u0131ram,<br \/>\n\u00c7\u00f6r-\u00e7\u00f6p y\u0131\u011far, yad oca\u011f\u0131n yand\u0131rar.<br \/>\nS\u0259h\u0259r durar ar-namusun g\u00f6zl\u0259m\u0259z,<br \/>\nSuyu t\u00f6k\u0259r, \u00f6z oca\u011f\u0131n s\u00f6nd\u00fcr\u0259r. <\/p>\n<p>Ul\u011fun cu\u015fa g\u0259ls\u0259, k\u00f6p\u00fck ya\u011f olmaz<br \/>\nS\u00f6y\u00fcd bar g\u0259tirs\u0259, ba\u011f\u00e7a, bar olmaz<br \/>\nZibil t\u0259p\u0259 olsa, g\u00fcll\u00fck dar olmaz,<br \/>\nYel \u0259s\u0259nd\u0259 al\u00e7aqlara endir\u0259r. <\/p>\n<p>Abbas bu s\u00f6zl\u0259ri dey\u0259r s\u0259rind\u0259n,<br \/>\nArx\u0131 vurun, suyu g\u0259lsin d\u0259rind\u0259n,<br \/>\nEl bir olsa, da\u011f oynadar yerind\u0259n,<br \/>\nS\u00f6z bir olsa, z\u0259rbi k\u0259r\u0259n s\u0131nd\u0131rar.<\/p>\n<p>OLMAZ <\/p>\n<p>\u00d6z\u00fcnd\u0259n ki\u00e7iyi i\u015f\u0259 buyurma,<br \/>\nS\u00f6z\u00fcn yer\u0259 du\u015f\u0259r, he\u00e7 miqdar olmaz.<br \/>\nH\u0259r n\u0259 ki, kar g\u00f6rs\u0259n \u00f6z \u0259linl\u0259 g\u00f6r,<br \/>\n\u0130nsan \u00f6z i\u015find\u0259 c\u0259fakar olmaz. <\/p>\n<p>\u00d6z\u00fcnd\u0259n b\u00f6y\u00fcy\u00fcn saxla yolunu,<br \/>\nD\u00fc\u015f\u0259n yerd\u0259 soru\u015f \u0259rzi-hal\u0131n\u0131,<br \/>\nAmanat, amanat qon\u015fu mal\u0131n\u0131,<br \/>\nQon\u015fu yox ist\u0259y\u0259n, \u00f6z\u00fc var olmaz. <\/p>\n<p>Soru\u015fun, Qul Abbas, hal\u0131n nec\u0259dir?<br \/>\nG\u00fcnd\u00fczl\u0259rim ay qaranl\u0131q gec\u0259dir.<br \/>\nS\u0259rv a\u011fac\u0131 h\u0259r a\u011facdan ucad\u0131r,<br \/>\n\u018fsli q\u0131td\u0131r, buda\u011f\u0131nda bar olmaz.<\/p>\n<p>B\u018fY\u018fNM\u018fZ <\/p>\n<p>Ay h\u0259z\u0259rat, bir zamana g\u0259libdir,<br \/>\nAla qar\u011fa \u015fux t\u0259rlan\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z.<br \/>\nO\u011fullar atan\u0131, q\u0131zlar anan\u0131,<br \/>\nG\u0259linl\u0259r da qaynanan\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z. <\/p>\n<p>Adam var ki, getm\u0259y\u0259s\u0259n i\u015fin\u0259,<br \/>\nAdam var ki, dolanasan ba\u015f\u0131na,<br \/>\nAdam var ki, ayran tapm\u0131r a\u015f\u0131na,<br \/>\nDindir\u0259rs\u0259n, ya\u011fl\u0131 nan\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z. <\/p>\n<p>Adam var, da\u011flar\u0131 g\u0259z\u0259r s\u0259rs\u0259ri,<br \/>\nAdam var, geyin\u0259r pustin\u0259n d\u0259ri,<br \/>\nAdam var, m\u0259rf\u0259td\u0259n yoxdur x\u0259b\u0259ri,<br \/>\nAdam var, sultan\u0131, xan\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z. <\/p>\n<p>Adam var, dolanar s\u0259hran\u0131, d\u00fcz\u00fc,<br \/>\nAdam var, d\u00f6\u015f\u00fcr\u0259r g\u00fcl\u00fc-n\u0259rgizi,<br \/>\nAdam var, geym\u0259y\u0259 tapammaz bezi,<br \/>\nAdam var, al gey\u0259r, \u015fal\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z. <\/p>\n<p>Adam var, \u00e7ox i\u015fl\u0259r eyl\u0259r irada,<br \/>\nAdam var ki, yet\u0259 bilm\u0259z murada,<br \/>\nAdam var ki, \u00e7\u00f6r\u0259k tapmaz d\u00fcnyada,<br \/>\nAdam var, ya\u011f yey\u0259r, bal\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z. <\/p>\n<p>Adam var ki, adamlar\u0131n nax\u015f\u0131d\u0131,<br \/>\nAdam var ki, anlamazd\u0131, na\u015f\u0131d\u0131,<br \/>\nAdam var ki, heyvan ondan yax\u015f\u0131d\u0131,<br \/>\nDindir\u0259rs\u0259n, he\u00e7 insan\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z. <\/p>\n<p>Adam var d\u0259stin\u0259 ver\u0259rs\u0259n g\u00fcll\u0259r,<br \/>\nAdam var, g\u00f6z\u00fcn\u0259 \u00e7\u0259k\u0259s\u0259n mill\u0259r,<br \/>\nTufarqanl\u0131 Abbas, ba\u015f\u0131na k\u00fcll\u0259r,<br \/>\nN\u0259 g\u00fcn\u0259 qalm\u0131san, qar\u0131 b\u0259y\u0259nm\u0259z.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan a\u015f\u0131q \u015feirinin g\u00f6rk\u0259mli n\u00fcmay\u0259nd\u0259l\u0259ri aras\u0131nda A\u015f\u0131q Abbas Tufarqanl\u0131 x\u00fcsusi yer tutur. \u015eeirl\u0259rind\u0259 \u201cQul\u201d, \u201c\u015eik\u0259st\u0259\u201d, \u201cBik\u0259s\u201d t\u0259x\u0259ll\u00fcsl\u0259rini i\u015fl\u0259d\u0259n Abbas Tufarqanl\u0131 XVI \u0259srin sonlar\u0131-XVII \u0259srin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 G\u00fcney Az\u0259rbaycanda ya\u015fay\u0131b yaratm\u0131\u015f g\u00f6rk\u0259mli \u015fair-a\u015f\u0131qlardand\u0131r. Abbas Tufarqanl\u0131n\u0131n ad\u0131yla ba\u011fl\u0131 olan \u201cAbbas-G\u00fclg\u0259z\u201d dastan\u0131 da Az\u0259rbaycan folklorunun qiym\u0259tli n\u00fcmun\u0259l\u0259rind\u0259ndir. Abbas H\u0259s\u0259n o\u011flu XVII \u0259srin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda (t\u0259xmin\u0259n 1600-1605-ci ill\u0259rd\u0259) T\u0259briz yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131nda Tufarqan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-8354","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-edeb"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8354","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8354"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8354\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8357,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8354\/revisions\/8357"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8354"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8354"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/edebiyyat-az.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8354"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}