Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvü, Azərbaycan Respublikası Prezidenti Təqaüd Fəndunun təqaüdçüsü, “Azad qələm” ədəbi-bədii, ictimai-publisistik qəzetinin və “Ali Ziya” ədəbi-bədii, elmi-publisistik jurnalının təsisçisi və baş redaktoru
Çox nakəslər gördüm haqqın yolunda, Haray çəkən dilə döndüm, nə fayda. Taleyimin yoxuşunda, yalında, Damla-damla gölə döndüm, nə fayda.
Qaranlıq zülmətdən elə nur sağdım, Sahil tək köksümə dalğalar sıxdım, Bir eşqin odunu sinəmə yaxdım, Yanıb-yanıb külə döndüm, nə fayda.
Halına çox yandım ağlayan kəsin, Həqiqət yolunda hayqırıb səsim, Mərdəm, mərd insana bəs eylər pəsim, Namərd üçün zilə döndüm, nə fayda.
Bir dünya dərdimi çəkmişəm xəlvət, Heç bir dərd əymədi qəddimi əlbət, Vətən tən bölündü, əyildim fəqət, İnildəyən telə döndüm, nə fayda.
Nəcibəyəm, bir gündə dörd fəsillə, Ürəyimi zaman oydu nə dillə, Qalxıb zirvələri mən pillə-pillə, Günə, aya, ilə döndüm, nə fayda.
Ana,sənsiz ovunmuram bircə an, Qəm fələyi can evimdən aldı can, Xatirəndən yoxdu özgə bir güman, Məzarının başında… Qıymıram ki, baxam o buz baxışa, Kədərimə həmdəm olan bu daşa, Hicranınla qaldım yenə baş başa, Məzarının başında…
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunda “Molla Nəsrəddin” ensiklopediyası”nın onlayn təqdimatı keçirilib. Təqdimatı AMEA-nın vitse-prezidenti, Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun baş direktoru, ensiklopediyanın baş redaktoru, akademik İsa Həbibbəyli açaraq “Molla Nəsrəddin” jurnalının on cildliyinin yenidən nəşri ilə yanaşı, ensiklopediyasının da hazırlanmasını böyük hadisə adlandırıb. O bildirib ki, “Ensiklopediyanın hazırlanmasında Mətbuat tarixi və publisistika şöbəsinin bütün əməkdaşlarının çox sanballı xidməti vardır. “Molla Nəsrəddin” və xarici ölkələr yenidən yazılmalıdır. Çünki bu jurnal yalnız Azərbaycanın ictimai-siyasi proseslərini izləməyib, həm də dünyadakı prosesləri izləyib. Eyni zamanda mollanəsrəddinçi ədəbiyyatın poetikası da müstəqillik işığında yenidən yazılmalıdır. “Molla Nəsrəddin” ensiklopediyası mollanəsrəddinçi ədəbiyyatın və ədəbiyyatşünaslığın bir pasportudur. Bu, akademiyanın elmi tədqiqat institutlarında hazırlanan ilk ensiklopediyadır”. Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin sədri, Xalq yazıçısı Anar çıxışında bildirib ki, “bu hadisəyə çox sevindim. Mən “Cəlil Məmmədquluzadə ensiklopediyası” hazırlananda da iştirak etmişdim. Bütöv bir ədəbi dövrün jurnalı olan “Molla Nəsrəddin”in ensiklopediyasının hazırlanması qürurvericidir. Bu işdə əziyyəti olan hər kəsə təşəkkür edirəm”. Milli Məclisin Mədəniyyət Komitəsinin sədri Qənirə Paşayeva çıxış edərək vurğulayıb ki, “uzun illərdir Molla Nəsrəddin ədəbi məktəbini araşdıran hörmətli akademikimiz İsa Həbibbəylinin, digər mollanəsrəddinşünasların bu istiqamətdə araşdırmalarının məntiqi nəticəsi kimi meydana çıxan “Molla Nəsrəddin Ensiklopediyası” ədəbiyyatşünaslığımızda önəmli hadisədir. İlk dəfə olaraq “Molla Nəsrəddin” jurnalının ensiklopediyası hazırlanıb, nəşr edilib. Akademiyanın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Mətbuat tarixi və publisistika şöbəsində nəşrə hazırlanmış, akademik İsa Həbibbəylinin ümumi redaktəsi ilə işıq üzü görmüş ensiklopediya Ədəbiyyat İnstitutunun Elmi Şurasının qərarı ilə çap edilib. Ensiklopediya adının, başqa sözlə, ensiklopediya təyinatının mahiyyətinə uyğun olaraq hazırlanmış nəşr, “Molla Nəsrəddin” jurnalının bütün sahələrini ardıcıllıqla və ətraflı şəkildə əhatə edən biliklər dairəsi, məlumatlar toplusudur. Molla Nəsrəddin jurnalını bütünlüklə lüğət şəklində sistemə cəlb edən ensiklopediya, bu sahə üzrə yığcam məlumat verən elmi nəşr kimi yüksək dəyərə layiqdir. Ensiklopediya öz məzmununa görə yalnız sahə ensiklopediyası olmaqda qalmayıb, universal-milli ensiklopediya kimi də təqdim edilə bilər. Nəşrin hazırlanmasında akademiklər, professorlarla yanaşı, Mehman Həsənli, Gülnar Qasımlı, Təhminə Vəliyeva kimi gənc tədqiqatçıların da iştirakı təqdir edilməlidir. “Molla Nəsrəddin” ensiklopediyası “Molla Nəsrəddin” ədəbi məktəbinin ensiklopediyasıdır, Mirzə Cəlil ensiklopediyasıdır, bütün mollanəsrəddinçilərin çoxcəhətli əməli fəaliyyətinin ensiklopediyası dəyərindədir. Bu nəfis kitab, öz əhatə dairəsi, həcmi, poliqrafiyası və digər parametrləri ilə birgə qiymətli bir vəsaitdir. Nəşrdə əsas mətnlərlə yanaşı, “Əlavələr” bölməsi də maraq kəsb edir: burada “Molla Nəsrəddin” jurnalının nəşr olunduğu ünvanlar, mətbəələr, jurnalın redaktorları, habelə, mollanəsrəddinçilərdən söz açan doktorluq və namizədlik dissertasiyalarının, gün üzü görən kitabların siyahısı və s. haqqında bilgilər verilib. Ensiklopediyada “Molla Nəsrəddin” jurnalının nəşrə başlaması, o dövrün gerçəklikləri, jurnalın tənqid hədəfləri, jurnalın əleyhinə çıxanlar, kollektivin üzləşdiyi çətinliklər, mollanəsrəddinçilərin mövhumatla, cəhalətlə mübarizəsi, jurnalın gün üzü gördüyü dövrlərdə ölkə, region və dünyada cərəyan edən tarixi-ictimai-siyasi hadisələr, o cümlədən I Dünya müharibəsi dövrü – bütün bunların jurnalın mətn-mündəricəsinə, müəlliflərin yaradıcılığına təsirləri sistemləşdirilib, jurnalı yaradanlarla yanaşı, jurnalda məşhurlaşanlar, belə demək olarsa, jurnalın – yetişdirdikləri, jurnalın təsirləri, dil məsələsi, qadın azadlığı məsələsi, jurnalın Tiflis, Təbriz və Bakı dövrü və s. kimi mövzuları universal şəkildə əhatə edilib… İlk buraxılışından (07 aprel 1906, Tiflis) 115, Təbrizdə nəşrə başlamasından (1921) 100, Bakıda son sayının gün üzü görməsindən (1931) 90 il keçən “Molla Nəsrəddin” jurnalı üçün əlamətdar olan 2021-ci il, bu ensiklopediya ilə süslənmişdir. “Molla Nəsrəddin” ensiklopediyasının bütün mollanəsrəddinçilərin ruhunu şad edəcəyinə inanıram. Fürsətdən istifadə edərək, ensiklopediyanın araya-ərsəyə gəlməsində əməyi keçən hər kəsə təşəkkürümü yetirir, yeni yaradıcılıq uğurları diləyirəm!” Mətbuat tarixi və publisistika şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor, ensiklopediyanın tərtib edəni və çapa hazırlayanı Vüqar Əhməd “Molla Nəsrəddin” jurnalının və Ədəbiyyat İnstitutunun ilk ensiklopediyası” adlı məruzə edib: “Akademik İsa Həbibbəyli Azərbaycan realist nəsrinin görkəmli nümayəndəsi Cəlil Məmmədquluzadə və “Molla Nəsrəddin” jurnalına dövlət qayğısından bəhs edərək yazır: “Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin sərəncamları ilə Cəlil Məmmədquluzadənin anadan olmasının 150, “Molla Nəsrəddin” jurnalının 100, 110 illik yubileylərinin qeyd olunması, xatirələrinin əbədiləşdirilməsi klassik irsimizə və milli mətbuatımıza verilən yüksək qiymətin real təzahürü və təntənəsidir”. Məhz Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu, onun rəhbərliyi və əməkdaşları da respublika prezidentinin ideoloji və strateji xəttini uğurla davam etdirərək Cəlil Məmmədquluzadənin zəngin və ölməz ədəbi irsinə və XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının böyük ədəbi simalarının yaradıcılığını ehtiva edən “Molla Nəsrəddin” jurnalına bitib-tükənməyən xəzinə və möhtəşəm söz abidəsi kimi yanaşır, onun əbədiyaşarlığını təmin etmək üçün çoxsaylı layihələr həyata keçirirlər… Ensiklopediya üzərində işə 2016-cı ildən start verilmişdir. Əvvəlcə akademik İsa Həbibbəylinin şəxsi təşəbbüsü ilə “Molla Nəsrəddin” ensiklopediyası üçün “Sözlük” hazırlanmışdır. Şöbənin əməkdaşı Gülbəniz Babayeva 420 səhifədən ibarət olan sözlüyü “Molla Nəsrəddin” jurnalının 8 cildliyi, Qulam Məmmədli, Elmira Qasımova və Afaq Əliyevanın “İmzalar” kitabı, keçən əsrin əvvəllərindən başlayaraq çağdaş dövrümüzə qədər Cəlil Məmmədquluzadə, “Molla Nəsrəddin” jurnalı və mollanəsrəddinçilər haqqında yazılmış tədqiqat əsərləri əsasında tərtib edilmişdir. Bu mərhələ başa çatdıqdan sonra akademik İsa Həbibbəyli sözlüklərin seçilməsi ilə bağlı şöbə əməkdaşları və müəlliflərlə müzakirə və diskussiyalar aparmış, məsləhətləşmiş və ensiklopediya üçün daha önəmli və əhəmiyyətli olan sözlər seçilmiş və elmi məqalələrin əsas mövzusuna çevrilmişdir. Dərin elmi araşdırmalar, çoxsaylı mənbələr və arxiv materialları əsasında yazılan ensiklopediya milyonlarla oxucunun istinad edə biləcəyi dəyərli və monumental bir söz abidəsinə çevrilmişdir…” Xalq şairi Sabir Rüstəmxanlı çıxışında bu cür böyük iş üçün təşəkkür edərək əlavə edib ki, bu təkcə Ədəbiyyat İnstitutunun deyil, bütövlükdə akademiyanın uğurudur. AYB-nin Gənclərlə iş üzrə katibi, “525-ci qəzet”in baş redaktoru Rəşad Məcid çıxışında “Molla Nəsrəddin” ensiklopediyası”nı Azərbaycan ədəbiyyatı və mətbuatı üçün Ədəbiyyat İnstitutu tərəfindən çox sanballı töhfə adlandırıb. Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutunun baş direktoru, akademik Teymur Kərimli, həmçinin BDU-nun Yeni media və kommunikasiya nəzəriyyələri kafedrasının müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor Cahangir Məmmədli “Molla Nəsrəddin” ensiklopediyası” – əsrin söz abidəsi” məruzəsi ilə çıxış edib. Mətbuat tarixi və publisistika şöbəsinin aparıcı elmi işçisi, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, ensiklopediyanın məsul redaktoru Gülbəniz Babayeva “Milli məkkurə yaddaşının ensiklopediyası” adlı məruzə ilə çıxış edib. Akademik İsa Həbibbəylinin “Molla Nəsrəddin” ədəbi məktəbinin ensiklopediyası” adlı ön sözün məziyyətlərindən danışıb. İnstitutun digər şöbələrinin, o cümlədən Yeni dövr Azərbaycan ədəbiyyatı şöbəsinin xüsusilə şöbənin aparıcı elmi işçisi, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Elmira Qasımovanın ensiklopediyanın hazırlanmasına dəstəyi haqqında məlumat verib. Gülnar Səma Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu,İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsi
Soyuqlaşdın,dünya kimi havan dəyişib, belə getsə-durna kimi uçub gedəcəm, eşitmişəm,gülüm,yenə yuvan dəyişib! mən səninlə hankısına köçüb gedəcəm?
Bir-bir sənə bağlandığım tellər qırılır, baxanı yox!-bəslədiyin güllər qırılır, çooox uzandı bu ayrılıq,illər qırılır, bu sevginin hər şeyindən keçib gedəcəm.
Qapın-qıfıl sırğalıdır,pəncərə bağlı, pozmzq olmur,ahd-peyman min cürə bağlı, getsin hər şey Cəhənnəmə,mən-cərə bağlı, düyünləri inadımla açıb gedəcəm!
Bundan sonra söz olacaq qüssələrinki, dəyişmişik;nə sən o san,nə mən həminki, sən özgəyə qismət oldun,mən özgəninki, tutub-zorla aparsan da qaçıb-gedəcəm.
Deməmişdik:” bu ülfəti edək yarımçıq”, boy vermədi-eşqin gülü gödək,yarımçıq, şərəfimə qaldırdığın qədəh yarımçıq!! bəs demişdin:”Sağlığına içib gedəcəm…”
Mənə yüz il ömür arzulamayın, Payız yarpağıtək qovmasın külək, Gözlərim görsə də, ayağım, əlim, Əsalıq olanda dayansın ürək.
Mənə “Yüz il yaşa!” deməsin dostlar, Gülüşüm, yerişim, səsim itməsin. Məndən cavan olan, gümrah olanlar, Çiynimdə dünyadan köçüb getməsin.
Mənə yüz il ömür arzulamayın; Bu qədər yaşayan hansı çiçəkdir? Sən yaşda qalmırsa tay-tuşun, tayın; Qurdla qiyamətə qalmaq deməkdir.
Mənə elə ömür arzulayın ki, Ölüncə ümmantək çağlaya bilim. Qapı-pəncərəni öz evimdəki Özüm aça bilim, bağlaya bilim.
Sağlıqlar deyəndə hərdən şənimə – Nə özüm kövrəlim, nə sizə gülüm. Tanrıdan bir ömür diləyin mənə, Hər vaxt sevə bilim, sevilə bilim.
Taleyim sevgiylə baxsın üzümə; Görsün yad payına şərik deyiləm. Gərək olmayanda özüm-özümə, Deməli, heç kəsə gərək deyiləm!
Mənə yüz il ömür arzulamayın, Ləyaqət, təmiz ad atıb getməsin. Dünyaya qalacaq malı dünyanın, Karvanım lənətə batıb getməsin! Mənə yüz il ömür arzulamayın…
Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliyinin üzvü, şair Coşqun Xəliloğlunun “Vətən andınız”, “Zəfər ilə”, “Qəhrəman atam” adlı şeirləri “Gənclər Şəhəri” doğma Sumqayıtda fəaliyyət göstərən Süleyman Rəhimov adına Qubadlı rayon Ədəbi-İctimai Birliyinin aylıq mətbu orqanı “Sözün Sehri” ədəbi-bədii, ictimai qəzetinin aprel sayı işıq üzü görüb.
Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidməti və İctimaiyyətlə Əlaqələr şöbəsi
Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidmətinin rəhbəri, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü, “Kümbet” və “Usare” dərgilərinin Azərbaycan təmsilçisi, “Kardelen” üçaylıq mədəniyyət, ədəbiyyat və sənət dərgisi yazarı, şair, tərcüməçi, publisist, jurnaist, gənc yazar Kamran Murquzovun “Xalq şairi Xəlil Rza Ulutürkü anarkən” adlı məqaləsi “Gənclər Şəhəri” doğma Sumqayıtda fəaliyyət göstərən Süleyman Rəhimov adına Qubadlı rayon Ədəbi-İctimai Birliyinin aylıq mətbu orqanı “Sözün Sehri” ədəbi-bədii, ictimai qəzetinin aprel sayı işıq üzü görüb.
Qeyd edək ki, bundan öncə gənc yazar Kamran Murquzovun şeirləri və məqalələri Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatının təşəbbüsü ilə gerçəkləşdirilən “İran-Azərbaycan ədəbi-mədəni əlaqələrinin inkişafına dəstək”, “Yeni nəsil Azərbaycan gəncliyinin inkişafına dəstək” layihələri çərçivəsində Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətindəki “Kümbet”, “Usare”, ”Hece Taşları”, “Kardelen”, dərgilərində, “Önce Vatan” qəzetində, İran İslam Respublikasındakı “Xudafarin”, “Ədəbi Körpü” dərgilərində Türkiyə türkcəsində və fars dilində dərc olunaraq, ictimaiyyət nümayəndəlırinin nəzərinə çatdırılıb.
Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidməti və İctimaiyyətlə Əlaqələr şöbəsi
Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin Mətbuat xidmətinin rəhbəri və İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsinin müdiri, Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Baş redaktoru, Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvü Kənan Aydınoğlunun “Alınıbdı qisasın, uyu torpaqda rahat!”, “Doxsanl haqlayıb, ömür yaşamaq…” adlı şeirləri “Gənclər Şəhəri” doğma Sumqayıtda fəaliyyət göstərən Süleyman Rəhimov adına Qubadlı rayon Ədəbi-İctimai Birliyinin aylıq mətbu orqanı “Sözün Sehri” ədəbi-bədii, ictimai qəzetinin aprel sayı işıq üzü görüb.
Qeyd edək ki, bundan öncə gənc yazar Kənan Aydınoğlunun şeirləri və məqalələri Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatının təşəbbüsü ilə gerçəkləşdirilən “İran-Azərbaycan ədəbi-mədəni əlaqələrinin inkişafına dəstək”, “Yeni nəsil Azərbaycan gəncliyinin inkişafına dəstək” layihələri çərçivəsində Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətindəki “Kümbet”, “Usare”, ”Hece Taşları”, “Kardelen”, dərgilərində, “Önce Vatan” qəzetində, İran İslam Respublikasındakı “Xudafarin”, “Ədəbi Körpü” dərgilərində Türkiyə türkcəsində və fars dilində dərc olunaraq, ictimaiyyət nümayəndəlırinin nəzərinə çatdırılıb.
Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidməti və İctimaiyyətlə Əlaqələr şöbəsi
“Sözün sehri” ədəbi-bədii, ictimai qəzeti “Gənclər Şəhəri” Sumqayıtda Azərbaycan Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvünü, Süleyman Rəhimov adına Qubadlı rayon ədəbi ictimai birliyinin sədri, Qubadlı Rayon İcra Hakimiyyətinin mətbu orqanı “Bərgüşad” ictimai-siyasi qəzetinin Baş redaktoru, ”Qızıl qələm” və “Qızıl kitab” mükafatları laureatı, şair Qafqaz Əvəzoğlu Dəmirovun rəhbərliyi ilə nəşr olunur.
“Gənlər Şəhəri” Sumqayıtda fəaliyyət göstərən Qubadlı Rayon İcra Hakimiyyətinin orqanı “Bərgüşad” ictimai-siyasi qəzetinin aprel sayı işıq üzü görüb. Həmişə olduğu kimi, bu dəfə də “Bərgüşad” ictimai-siyasi qəzetinin səhifələrində bir-birindən maraqlı yazılar yer alıb.
Qubadlı Rayon İcra Hakimiyyətinin basçısı İsaqov Malik Xizir oğlunun Qubadlılara göstərdiyi diqqət və qayğı adıçəkilən mətbu orqanın diqqət mərkəzində saxladığı və daimi olaraq, işıqlandırdığı məsələlərdən biridir.
70’li yılların ortalarına doğru tanımıştım Osman Ağabeyi. Karaman Lisesi Devlet Parasız Yatılı öğrencisi olarak öğrenim görüyordum. Rahmetli Babam Akseki Kaymakamlığı’nda müstahdem olarak çalışıyordu. Kaldığı müştemilat ’ta Osman Ağabeyle komşuydular. Bir Kurban Bayramı arifesinde O’na kurban almaya gitmiştik. Seçici davranışları gösterdiği hassasiyet, işaret ettiği hayvanı yakalamaya çalışanların ortaya koydukları gayret, hayvanın doğal korkusu, esasen o süreçte Osman Abi’nin nasıl bir vicdan ve merhamet sahibi olduğunun işaretlerini vermiş ve bendenizi hayran bırakmıştı… Kirli sakalı, evinin içerisinde gezinirken bile elinden düşürmediği bastonu, gür sesi, misafirlerine karşı bitip tükenmeyen ilgisi ve mütevazılığıyla tıpkı bir Anadolu dervişi kimliği taşıyordu… O bildiklerini başkalarıyla paylaşmaktan mutluluk duyuyor, sevenlerine özellikle genç adamlara karşı örnek ve önerici tavırlarını mizahi bir üslupla kırmadan dökmeden mesaja çevirebiliyordu. Ustalık işte böyle bir şeydi. Bir bayram günüydü yeğenim Adnan’ı da alıp ziyaretine gittim. Her zaman ki gibi bir misafir yoğunluğu… O kalabalıkta naçizane şahsıma verdiği değeri seslendirircesine; “Aaa bizim Ali Geldi, Hoş geldin Ali” diyerek karşıladı. Elini öptüm, yer gösterdi, yeğenimi kucağıma alarak oturdum. Osman Ağabey elinde bir kutu badem şekeri misafirlerini ağırlıyor, ikramını bizzat kendisi yapıyordu. Badem şekeri o dönemde çok önemli pahalı bir ikram çeşidiydi. Osman Ağabey birdenbire gözü yeğenime takılınca gayet mizahi bir canlılıkla söylenmeye başladı; “Sabahleyin aşağı köyden misafirler vardı. Çocuklar çok ta yaramazdılar keratalar… Dere çakılı mı sandılar ne avuç avuç almaya başladılar, yetişmeyecek diye ödüm koptu… Yeğenime dönerek Ali; bu yeğenin çok masummuş diyerek hem uyarısını yapmış hem de orada bulunanlara dersini vermişti. O SESİZ BİR GÖNÜL VE DAVA ADAMI İDİ Yıl 1976 Selçuk Eğitim Enstitüsü birinci sınıfta okuyorum. Bana Konya’ya geleceğini mutlaka görüşmek istediğini seslemişti. Nasip oldu görüştük. İlk defa Konya’nın kuyu kebabını sayesinde tatmıştım. Yemek sonrası Dolaboğlu Pasajına gittik. O zamanlarda “Milli Ülkü Yayınevi “ adı altında basım yayım işleri yapan Ali Ayaz’ın sahibi olduğu işletmeye gittik. Beni Ali Ayaz ile tanıştırdı.” “BU MİLLET NEDEN AĞLAR” Kitabının yanılmıyorsam 2. Baskısı yapılıyordu. Dedi ki benim işlerim ve sağlığım bu baskıyı takibe imkân vermiyor. Bu delikanlıya görev verdim. Basım ve dağıtımı takip edecek ben açıklamaları kendisine yazılı vereceğim. Basım bitince müstakilen 250 adet kitabı teslim edeceksin diyerek Ali Bey’e talimatını vermişti. Ben ne basımdan ne dağıtımdan anlamayan son derece bu işlere yabancı toy bir gençtim. Ama mesele anlaşılmıştı. Osman Ağabey bana direkt maddi bir yardımda bulunarak utandırmak mahcup etmek istemiyordu. Bu yolu seçmişti. Hiç unutmuyorum. Bana 250 değil 300 kitap teslim edildi. Elli tanesini isimlere dağıtmış geri kalan kitapların sıkıştıkça her birisini sekiz liradan satıp kendime harçlık yapmıştım. Böylesine yardımsever, hamiyetperver yüce gönüllü bir insandı. O KONUŞUNCA ŞİİR GİBİ KONUŞAN ALLAH VERGİSİ BİR ÜSLUBA SAHİPTİ. Hiç unutmuyorum. Bir mayıs ayında ikindi vaktine doğru Konya otobüsünden inince ziyaret etmeyi düşündüm. Yöneldim eve. Cümle kapısı açıktı. Bahçeden sesler geliyordu. Bahçe bir hayli büyük olduğu için hareketlilik ve sesler takip edilebiliyordu. Osman Ağabey bahçeye domates fidesi dikmeye çalışıyordu. İsmet Hala rahmetli O’nu takip ediyordu. Bir iskemlenin üzerine oturmuştu. Parkinson’u olduğu için elleriyle bir türlü fideleri dikemiyor hep kırıyordu. Birden bire sesini yükseltti ve bağırmaya başladı. Ellerindeki toprak parçalarını (Tezekleri)Rahmetli İsmet Halaya fırlatıyordu. “Çocuğumu öldürdün ocağımı söndürdün, ne özelliğin var ne güzelliğin, oturmuş baykuş gibi bakıyor yüreğimi yakıyorsun” Bu sözler bir anda Osman Ağabeyin ağzından çıkan ama sanatsal bir ifade taşıyan Allah vergisi sözlerdi. ÖMRÜNDE ÇOK AZ DÜĞÜNLERE GİTMİŞTİ. SÖZ VERDİ DÜĞÜNÜME GELDİ BİZLERİ ONURLANDIRDI. 1982 Yılı 7-8 Ağustosu. Evleniyorum. Osman Ağabey düğünüme geldi. O yıllarda köyde 3 katlı Betonarme bir evin orta katında oturan Köy imamının hanesinde O’nu misafir ettik. Köy İmamı Bir Serdengeçti hayranı adeta aşığıydı. Bu yüzden misafir etmiştik. Tabi ki ilk gün boyunca ilgisiz bırakmamak için çok çaba sarf ettik. İmam Efendinin maltız keçileri vardı ve Osman Ağabey çok sevmişti. O’nu memnun edebilmek için çok gayret göstermiştik ama ne mümkün. Meğer bir şeyleri takmış kafasına. Ayrılık vakti geldi. Veda ederken çok güzel şeyler söyledi. Çok mutlu olduk. Son olarak dedi ki bahçedeki keçilere yönelerek; Sizi çok sevdim. Bol bol sütünüzü içtim. Bana hakkınızı helal edin. İmama değil keçilerine hakkınızı helal edin diyordu… Arabaya binmesi için yardımcı oluyorduk. Kütahya’dan gelen misafirlerimden birisi, “Osman Ağabey başınıza dikkat edin.” deyince hala kulaklarımda çınlayan orada hepimizi karnımızı tutarcasına kahkahalara büründüren sözlerini unutamıyorum. “Rahat olun benim boynuzlarım yok.”
Elhamdülillâhi Rabbil âlemin… “Lor peynürü, galın ekmek, duz getür, Çıh Harput’un tepesinden buz getür, Şehidime örtü için bez getür, Gız, daliken devrülesin tez getür.” Ahmet Tevfik Ozan, Sevgili arkadaşım, Uzun yıllar önce Töre Dergisi’nde dağ nefesli şiirlerin yayımlanırdı. Şiirlerin her bir kıtası top top gül’dü. Onları dost bilirdik, onlarla nefeslenirdik, göğüs kafesimiz daralırdı. Şöyle demiştin mesela; “Kubbeler, kubbeler.. kurşun kubbeler! Bir kurşun, bir namlu; bir yürek deler! Her gün nakış nakış ördüğünüzü Sonra delmek niye.. niye, kubbeler?” O günler uzakların yakın olduğu günlerdi. Biz bizi bilirdik. Dostluğun, vefanın, arkadaşlığın ne olduğunun gönüllere yazıldığı, gönülce bilindiği zamanlardı. Bazıları hayallerimize kurşun atarlardı. Ama hayallerimiz hep ötelerdeydi bizim. “Bir kurşun, bir kurşun, bir kara kurşun Şakağımda sıcaklığın duyduğum!… Ansızın dalgası nurdan bir deniz Ve Allah!…”Adına kurban olduğum.” Karlar içinde omuzladığımız yarınlar vardı, lâpâ lâpâ avucumuza düşerdi. Efkâr düşerdi, bir uzak diyar düşerdi. Yâr düşerdi. Sarı saçlarına deli gönlümüzü bağladığımız Mihriban’larımız vardı, sen söylerdin; “Sarı saçlım yasta mıdır? Rüyaları hasta mıdır? Kan tükürsem ciğer gelir, Zemzem, kurşun tasta mıdır?” Tadımız tuzumuz olmazdı bazen, yüreğimiz karıncalanırdı. Bazı şeyleri yutkunurduk. Deniz deniz büyürdü içimiz, sen söylemeye devam ederdin; “Tuz yüklü denizler emzirse bile Bir balığı, tuzsuz yemek ne mümkün? Bin kılçıkla sarmaş dolaş bu çile Bu çile, bu çile.. akıla küskün…” Hem akıldı, hem gönüldü. Hem kılıçtı, hem kalemdi. Hem suskunluk, hem kelâmdı. Bir derdimizi bin dermana değişmezdik ki… Taş aralarındaydı karanfil. Topraklar kan içiyordu; “Bir beyaz mermerde açan karanfil Rüyaların yeryüzüne indiği Bir esrarlı güzel… Mukaddes vatan! Yüzyıllarca tüten sabır, tevekkül… Yıllarca gözlerden sızar ince kan.” Rüyalarımız gönül sınırlarınaydı. Ötüken kokardı, Seyhun Ceyhun akardı. Kala kala Kerkük’tü vatan. Sinan gelirdi Kırım’dan. Estergon Kal’ası su başı durak’dı. Vardar ovasından havalanan sevdalar Orta Asya bozkırlarına konardı. Her yer biz’di, esrarlı bir güzeldi sevdamız. “Ey Turan’ın kardan ak, çileli insanları! Elinizde buzlu su, yürekten daha sıcak!… Nasıl yabancı kalmış, yoksul aşında balık? Denizlerde bereket ha taştı ha taşacak!…” Damlaların denizeydi yolu. Tohumlar çiçeğe dururdu. Dolu ekin baş indirirdi. Her kar tanesi bir başak büyütürdü. “Bir tohumdan, bir çiçeğe sır mı var? Bir yağmurdan, bir doluya kar mı var? Yağmur tohumla dost, dolu neylesin! Çiçeğin üstünde, taştan sur mu var? ..” Taştan surlar vardı, taştan evler vardı. Taş mektepler vardı. Taşın içinde gül büyüyordu. Hem biz taşın içinde ateşin yandığı yerlerden gelmemiş miydik? “Bilmeyen ne bilsin bizi, bilenlere selâm olsun”du. Taş Medrese dedikleri de şuydu; “Bir köpük yürek kadar, sıcak ve temiz burda Gölgemizi öpmekte, soğuk ve kirli taşlar… Çiçekleri yüreğin, bir kem sözle kurur da Bin bir çölle boğuşur, buzdan tolgalı başlar…” Biz aktolgalı beylerle Tuna’dan, Vistül’den geçmiştik, ateşler içinden geçmiştik. Yeter ki “ilerle” desinlerdi. Hani bir arkadaş vardı yanında. Haksız yere idam cezası almıştı. ( Daha sonra da cezası bozulmuştu zaten) Nasıl beklerdi sabahları, nasıl bir bekleyişti o? İdamlar sabaha karşı yapılırdı ve güneşi beklemek nasıl bir şeydi? O’nun Yarım Günlük Saadet’ine bir şiir yazmıştın; Ben aylarca, şu ranzada; güneş doğunca uyurum ‘‘Güneşle adam asmazlar! …’’ yarım günlük bir saadet! Her gece yatsıyla gelen, bir soğuk şey duyuyorum ‘‘Abdest al, güneşi bekle! …’’ böyle aylarca devam et! … Suçum olsa, biliyorum; öpmez alnımdan melekler Ve gözyaşlarıma konmaz o nurani kelebekler Bu soğuk sessizlik te ne? … Ve niçin ana hasreti? Niçin adım kimse bilmez? Hem nereden bilecekler? ! … Ses de, sükût da burada; hep ölümü hatırlatır. Gelsin ‘‘Baş üzre yeri var! ..’’ ve fakat beklemek, bir tuhaf… Yüreğini şu tavanın, bilmem ki, kimler kanatır? Ve niçin ateş perdeler, göz bebeklerimde saf saf? ‘‘Bir güvercin bir balık nasıl masum ölürse Nasıl çatlarsa bir nar, cennetten bir tad için Gelsin Ölüm, Yüceler Yücesi Rabbimiz’den Yaşanmaz, anlatılmaz bir yeşil murad için! …’’ Ben aylarca, şu ranzada; güneş doğunca uyurum ‘‘Güneşle adam asmazlar! …’’ yarım günlük bir saadet! Her gece yatsıyla gelen, bir soğuk şey duyuyorum ‘‘Abdest al, güneşi bekle! …’’ böyle aylarca devam et! … Ve o analar… Ve o babalar… Dağ dağ büyüyen, dağ dağ eriyen analar, babalar. Onların hakkını kim ödeyebilirdi? Hangi terazi tartardı onların dualarını? “Işıklara boğulmuş gecelerde kim anlardı ki bizim yasaklanmış gökyüzünden yıldızlar çaldığımızı?” Yukarıdaki şiirini paylaşmış Yusuf Ziya Cuma günü. Yusuf Ziya adı gibi bir Yusufiyeli. Telefon ettim, açtı. Şiiri okumaya başladım, “Ben aylarca, şu ranzada; güneş doğunca uyurum…” Uzun zaman sonra “dinliyorum abi” diyebildi zar zor. Dinliyordu, yaşıyordu, ağlıyordu… Ben de okuyamadım zaten. Şairlerin Dünyası böyleydi; “Her karanlık sokakta, yoksul bir şair ağlar.. Uzayıp giden yollar onu gurbete bağlar Ağlamak, şairlere; Tanrı’nın Lütfu gibi.. Mısraları gülerken, yoksul şairler ağlar..” En son 2018 yılının Mart Ayı’nda görüşmüşüz Hatay’da, Beş Şehir Beş Şair Programı’nda. Sen Elâzığ’dan ben Eskişehir’den gelmiştim. Kendi ellerinle yaptığını söylediğin pestil getirmiştin. Şiirimin ABC si kitabını da orada imzalamışsın. Zaten hayatın vermekle geçmişti. 2019 yılının Ocak Ayı’nda kalp ameliyatı oldum. Bir damar yüzde elli, diğerleri neredeyse yüzde yüze yakın tıkalıymış, öyle söylediler. Daha sonra Osmaniye’ye gittim bir şiir şöleni için. Orada Selahattin Arpacı arkadaşımızla bir araya geldik. Benden bir müddet sonra O da kalp ameliyatı olmak için hastaneye yattı. Bir gece önce telefon ettim, kendimce söyleyeceklerim vardı, sohbet ettik, yaşadıklarımı anlattım. “O’ndan gelene amenna” dedi mütevekkil… Bir müddet sonra da Rabb’ine kavuştu. Senin de vefatına “kalp krizi” dediler. Demek ki bizim yaralarımız kalbimizdendi. Kalbimizden çok yara almıştık. Bizi vuranlar kalbimizden vurmuşlardı. Erciyes bir dağın ötesiydi bizim için. Mapushane avlusundan sana şöyle görünmüştü; “Elimde kelepçe, gözlerim donmuş Döndüm, bulutların arasında Sen… Erciyes, Erciyes… Ruhuma konmuş Bir beyaz güvercin, bir buzlu desen…” Ziyaret için de olsa bizim de yolumuz düşmüştü o Erciyes gören mapushaneye. Benim bir Zübeyde Ablam var, yaşı doksana yakın. Şiiri çok sever. Ara sıra gider muhabbet ederim. Bir gidişimde şiirden, şairden bahsederken senin şiirine başladım; “Erciyes’te kar diyorum, bu akşam Benim kadar terk edilmiş değildir.. Karanlığa yar diyerek sarılmış Ümitleri benimkinden yeşildir…” Şiirin tamamını hatırlayamamıştım, sana telefon ettim devamını sen getirmiştin. “Niçin olmasın ki? çiçeğin kanı Erciyes’in doruğundan süzülür.. Bir pınardır Erciyes’in Yüreği Kanar kanar, dudaklara dökülür.. Benim gibi bir vefasız yarı yok! Kor ateşte erimeyen karı yok! Her tanesi bir akrebin ağzında Aşk dediği bir acayip narı yok! … ‘‘…Taş değirmen arasında bir yürek; Taş incinir diye mahzun kanıyor! Ümit, buzda kök salacak bir çiçek Gönül devşirecek çiçek arıyor! …” Erciyes’te kar diyorum, bu akşam Benim kadar terk edilmiş değildir.. Karanlığa yar diyerek sarılmış Ümitleri benimkinden yeşildir…” Daha sonra da Zübeyde Abla Elâzığ’daki tanıdıklarına telefon etmiş, seni anlata anlata bitirememiş, öyle duymuştum. Erciyes karlarını çayda, otta bulunduran, koyundan süt sağdıran kim’di? “Yeşil otta süt gizlidir” diyordu Bahtiyar Vahapzade de. Bir gün aramış, kitaplarını göndereceğini söylemiştin. Ben de on civarında isim vermiştim, bu arkadaşların adına imzalarsanız dağıtırım diye. Bir kaç gün sonra yine aradın, kitapları ben getireceğim diye. Hani Eskişehir’e yakın bir yerde akraban vardı ya, ondan bahsedip “emekli oluyorum, Eskişehir’den bir ev bulalım da oraya yerleşeyim. Seninle dolaşırız, muhabbet ederiz, o sık sık bahsettiğin köyünün dağlarına gideriz” demiştin, olmadı. Gelseydin dağlara giderdik ve ne güzel olurdu. Dilaver Cebeci Ağabey Bozkırda Kalan Sancı’da yazmıştı; “O çocuklar birer birer gittiler… Soylu sevda türküleri dudaklarında, Saclarında kurt nefesi rüzgârlar, O çocuklar birer birer gittiler… … Onlar, Oğuz mayası gök ışığın erleri, Onlar, ülkü çağının bahadır melekleri… Mor dağların göğsünde kaldı pençe izleri, Haceru’l esved gözlerini gönlümüze resmettiler.” İşte o Dilaver Cebeci Ağabey’le köyümün dağlarına gittik. O dağlara bakıp iç çekti ve “beni bu dağlara gömün” demişti. Bizim için dağlar önemliydi. Bizim için her dağ Tanrı Dağı, her dağ Uhud, her dağ Allahüekber’di. Demiştin ya; “O dağların çocuğuydum ben, Karların, yarların gür ormanların Gönül, bir güvercin yüceden yüce, Sevinci, dünlerin ve yarınların.” Gelseydin biz ne şiirler söylerdik o dağlara bakarak, ne türküler okurduk dağlara karşı. Gökteki yıldızları yerlerine koyardık. Yıldızların söneceği güne saklanan yıldızlar olurdu onlar. Hilali beşik yapar dolunayca büyütürdük. Sonra kurt nefesli sazlar çalardı, ben bir Elazığ Türküsü okurdum; “Kar mı yağmış şu Harput’un başına” Dağ üstüne dağı koysan dağ olmazdı. Kardan kemer bağlardı dağlar. Bu dağların ardı vardı, el ele halaya dururlardı onlar. Dağlar gam ortağımızdı bizim ama bu dağlar ne rüzgârlar görmüştü, bilen bilirdi. Ben bırakır sen alırdın; “Bu dağın karı menem, Gün vursa erimenem, Yedi yıl yerde yatsam, Aşığam çürümenem.” Şiir söylerdik sonra, ben başlardım; “Dağ gibi sevdalar gönül bağında, Yağmurun sırrını çözmek ne güzel. Aşk sarhoşu olup can konağında, Dertleri uyutup sızmak ne güzel.” Sen söylerdin; “Ne ki dünya dediğin Gözlerime sığıyor!.. Koca koca yıldızlar Rüyalara sığıyor.” Ben söylerdim; “Gâh taşarım köpük köpük, Gâhi dağlar sırtımda yük, Gözüm gördüğünden büyük, Sen akıl fakiri dünya.” Sen söylerdin; “Gelse bir rüya gibi, o mukaddes akibet… Katlansa dağlar ipek, nurlu yorganlar kadar Sessizce dalga dalga, ne çile ne hareket!… Yalnız Nur-u Muhammed (s.a.v.) saadet var, huzur var.” Fısıltıyla ilave ederdin; “Ölüm dediğin kuş oğul, Aşar dağdan, seçer seçer can alır.” Nefeslenir bir daha söylerdin; “Bir güvercin bir balık nasıl masum ölürse Nasıl çatlarsa bir nar, cennetten bir tad için Gelsin ölüm, yüceler yücesi Rabbimizden, Yaşanmaz, anlatılmaz bir yeşil murad için.” Rahmetli babam dağlardan güneşin batımını seyreder “gün bayırı aştı” derdi. Daha akşam olmazdı ama günün bayırı aşması yavaş yavaş hazırlanın demekti. Atalarımız da demişti ya “Gün akşamlıdır devletlüm, dün doğduk bugün ölürüz.” İki mısra daha söylerdin; “Ölüm ne büyük dostsun, şu yalancı Dünya’da.” “Ölürsek bir Fatiha dileğimiz.” Bu satırları yazarken Eskişehir’e kar yağıyordu dost Ozan. Kar taneleri kadar, yağmur taneleri kadar, güneşin ayın ışığı kadar, gökteki yıldızlar kadar, rüzgârların esmesince rahmetler olsun sana. Mekânın cennet olsun… Fatihalarla…
Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Kitab Evi” İctimai Birliyinin sədri, şairə-publisist Adilə Nəzərin “İnsan yaşadığı kimi ölür” şeiri Cənubi Azərbaycanda fəaliyyət göstərən “Sancaq” qəzetində əski əlifba ilə dərc olunub.
Gör neçə vaxtdır ki, hazırlıq gedir, Atamın yanına hazırlaşıram. Yalançı dünyadan doğru dünyaya Dədələr, babalar getdiyi yolun Əsl ünvanına hazırlaşıram.
Bu çətin xəbəri gör nə zamandı, Doğma qardaşımdan, doğma bacımdan, Oğlumdan, qızımdan gizli saxladım. Mənə sazdan yaxın dünyada nə var, Ağrımı sazımdan gizli saxladım.
Demək nə çətinmiş deyilməz sözü, Oğluma açılsam qəlbi sınacaq, Qızıma söyləsəm qız ağlayacaq. Oğuldu, uşaqdı, qızdı, gəlindi, Biri bir balaca çox ağlayacaq, Biri o birindən az ağlayacaq.
Bilmir uşaqların anası, bilmir, Bilsə gecə-gündüz qan ağlayacaq. Gündüz ağı deyib, bayatı çəkib, Axşam ağlayacaq, dan ağlayacaq.
Bilmir, Zəlimxanın anası bilmir, Bilsə dağ uçacaq, daş ağlayacaq. Göydən ildırımlar necə tökülür, Gözlərdə eləcə yaş ağlayacaq. 2009
Aprelin 15-i təkcə Borçalıda, Gürcüstanın elmi ictimaiyyəti arasında və Azərbaycanda yox, həm də bütün Türk dünyasında folklorşünas və ədəbiyyatşünas alim kimi yaxşı tanınan, Gürcüstan Ədəbiyyatşünaslıq Akademiyasının həqiqi üzvü, filologiya elmləri doktoru, professor Valeh Hacıların doğum günüdür. 1951-ci ildə anadan olub və artıq o mübarək gündən 70 il keçir. Təəssüflər olsun ki, bu 70 ilin yalnız 59 ilini yaşamaq nəsib oldu ona. Bu gün 70 illik yubileyini onsuz qeyd edirik. Amma bu yoxluq sadəcə cismani yoxluqdur — Valeh müəllim bu gün də bizimlədir, onun sevənlərin qəlbindədir.
Borçalının ağır ellərindən olan Darvaz kəndində dünyaya gələn, Bakıda ali təhsilini başa vurduqdan sonra doğma Borçalıda yaşayıb fəaliyyət göstərməyi hər şeydən üstün tutan, burada elmi axtarışlarla məşğul olub, professorluğa qədər yüksələn, kafedra müdiri vəzifəsini daşıyan eloğlumuz ömrünün sonuna kimi də burda yaşadı. Hətta ötən əsrin 90-cı illərində məlum səbəblərdən Borçalıdakı ziyalıların çoxu Azərbaycana üz tutanda da doğma yurddan ayrılmağı ağlının ucundan belə keçirmədi. Baxmayaraq ki, Bakıya gəlib özünə layiq bir işlə təmin olunmaq imkanı vardı. Amma gəlmədi. Canından artıq sevdiyi Borçalının uğrunda, Borçalı gənclərinin təhsili uğrunda ömrünü şam kimi əritdi.
Valeh Hacıların adı harada yaşamasından asılı olmayaraq bütün qədirbilən darvazlılar üçün ikiqat əzizdir. Çünki təvəzökar və ləyaqətli insan, bütün varlığı ilə elinə-obasına bağlı olan eloğlu, ictimai xadim, əsl ziyalı və ləyaqət simvolu olan VALEH HACILAR qocaman Darvazın başının ucalığı, üzünün ağlığı və dilinin uzunluğu olub həmişə. Özü həyatda olmasa da, bu gün də eyni statusda qalır: yazıb yaratdıqlarıyla, adına layiq Fəxri və Namiq kimi oğullarıyla!
Bu yubleyi ərəfəsində dəyərli eloğlumu minnətdarlıqla xatırlayır, 2010-cu ildə dünyasını dəyişərkən yazdığım yazını paylaşmaqla onun əziz xatirəsinə əbədi ehtiramımı bir daha ifadə etmək istəyirəm.
Ruhun şad olsun, böyük alim, əsl ziyalı, ləyaqətli kişi, dəyərli eloğlu, sadiq dost!
BU DÜNYA ƏBƏDİ DİRİLƏRİNDİ
Məqamı gələndə ölümü qarşılamaq ən böyük elmdir.
M.C.Rumi
Ən çox sevdiyin, hörmət bəslədiyin, sənə həmişə əziz olan adam haqqında yazmaq həmişə çətindir. Həmin adam haqqında artıq keçmiş zamanda danışmaq isə ikiqat çətin və ağrılıdır. Üstəlik bu adamın tanınmış alim, şair, publisist, ömrünü elmin və elinin inkişafı naminə şam kimi əridən böyük ziyalı olması, şöhrətinin bir el çərçivəsini aşaraq Türk dünyasına yayılması söz demək məsuliyyətini daha artırır.
Valeh Hacılar… Bu imza çoxlarına tanışdır, doğmadır. Kiminin dostu olub, kiminin həmkarı, müəllimi. Məhsuldar alim ömrü yaşayıb, şair kimi oxucuların könlünə yol tapıb, ictimai xadim kimi hər yerdə hörmətlə qarşılanıb. Onu hər yerdə seviblər, sayğı göstəriblər..
Mən də ona həmişə böyük rəğbət bəsləmiş, cəfakeş alim zəhmətinin bəhrəsi olan əsərlərini, minlərlə oxucunun qəlbinə yol tapan şeirlərini sevə-sevə oxumuş, şirin və məzmunlu söhbətlərini dinləməkdən doymamışam. O, mənim həm də ruh qohumum idi, aramızdakı yaş fərqinə baxmayaraq səmimi dost idik. Son illərdə isə Bakıya elə bir gəlişi olmazdı ki, mənimlə görüşməmiş getsin. Hətta bir dəfə onun doğmaca əmisi oğlu Sayaddan Valeh müəllimin nə vaxt Bakıya gələcəyini soruşanda zarafatla mənə belə demişdi: Onun Bakıya nə zaman gələcəyini sən bizdən yaxşı bilərsən. Çünki o, Bakıya gələndə bizimlə görüşməyə imkanı olmasa da, səninlə mütləq görüşür.
Hər dəfə yolu doğma Darvaza düşəndə də mütləq mənim kənddə olub-olmadığımla maraqlanar, kənddə olduğumu biləndə dalımca uşaq göndərib çağırtdırardı… Hər söhbətinin əvvəli də Darvaz idi, sonu da. Borçalının ayrı-ayrı kəndləri, o cümlədən də Darvazla bağlı olduqca qiymətli arxiv materiallarını üzə çıxarıb nəşr etdirmişdi.
Doğma elinin-obasının, onun aranının, dağının, çölünün-çəməninin, gülünün-çiçəyinin vurğunuydu, hər çəhliminə, hər gədiyinə, hər qayasına bələd idi. Darvaz onun üçün dünyanın əsl cənnət guşəsi idi. Hər dəfə kəndə gələndə ruhu təzələnir, cavanlaşır və şair qəlbi cuşa gəlir, “burdan qayıdanda yaşa doluram, bura qayıdanda gəncləşir ürək”, – deyirdi. Ayna bulaqlarını vəsf etməkdən doymurdu:
Bu bulaq necə də sərindi, nənə,
Suyu şəkər kimi şirindi, nənə,
Üzümə dağların havası dəydi –
Bizim Ortabulaq göründü, nənə.
Həyatdan vaxtsız köçəcəyi ürəyinə dammışdımı, nəydi Ulu Tanrının səxavətindən payı bol olan Darvazın əsrarəngiz gözəlliyini doyunca seyr etmək üçün qırx göz istəyirdi:
Qırxbulaq gözəldi, mən hardan alım
Baxıb oxşamağa qırx gözü, nənə.
Saf idi, Darvazın ayna bulaqlarının suyu kimi dumduru idi. Onu heç nə bulandıra bilməmişdi. Və onun bu duru qalmağının səbəbi də çox sadə idi, özü bunu belə izah edirdi:
Mən ki, su içmişəm Quyubulaqdan,
Axaram durula-durula, nənə.
Bu gün Valeh müəllim haqqında düşünərkən yadıma alman filosofu Şopenhauerin nə vaxtsa qeyd dəftərçəmə yazdığım bir fikri düşdü: “Böyük zəkalar bəşəriyyətə nə verməlidirlərsə, onlar onu artıq gənclikdən toplamağa başlayırlar”. Sanki Valeh müəllimin boyuna biçilib bu sözlər. Və bir də R.Taqorun belə bir fikri xatırlayıram: “Böyük torpaq adicə otun sayəsində qonaqpərvər olur”. Bəli, torpaq adicə otu ilə də tanınırsa, xalq böyük oğulları ilə tanınır. Valeh müəllim kimi oğullar zaman-zaman elinin-obasının, mənsub olduğu millətin şöhrətini uzaq-uzaq ellərə yayacaq, xalq da onları əbədi yaşadacaq.
Valeh müəllim cəmisi 59 il yaşadı. Amma bu 59 ildə bir neçə ömrə sığmayacaq qədər işlər gördü. Həyatda daim alnıaçıq, üzüağ yaşadı, dünyada heç kimdən, heç nədən, hətta ölümdən belə çəkinmədi. Çünki heç kimin yanında gözükölgəli deyildi, özündən sonra adına kölgə salacaq, övladlarına dilgödəkliyi gətirəcək bir əməli olmadı. Vaxtilə Volter deyirdi: “Ölümdən kimlər qorxar və kimlər ondan boyun qaçırmaq istər? Günahkar ondan qorxur, bədbəxt onda nicat axtarır, igid ona meydan oxuyur, müdrik isə təəssüf hissi keçirmədən onu qəbul edir”.
Bəli, Valeh müəllim vaxtsız ölümü də özünəməxsus müdrikliklə qarşıladı. Ölümündən 26 il öncə – 1984-cü ildə yazdığı bir şeirindən misal gətirdiyim bu bənd də elə həmin müdrikliyin, uzaqgörənliyin nişanəsidir:
Dünyadan gedərik – izimiz qalar,
Söhbətimiz qalar, sözümüz qalar.
Nə qədər yansaq da, külə dönsək də,
Hardasa, kül altda közümüz qalar.
Valeh müəllim bu gün aramızda olmasa da, özü demiş, söhbətiylə, sözüylə bizimlədir, həmişə də bizimlə olacaq. Çünki Xalq şairi Zəlimxan Yaqub demiş:
Daşkənddəki “Yangi asr avlodi” nəşriyyatında Azərbaycan yazıçısı Varisin “Sonuncu ölən ümidlərdir” romanı özbək dilində çap olunub.
AZƏRTAC xəbər verir ki, romanı özbək dilinə Azərbaycan ədəbiyyatının dostu, jurnalist və tərcüməçi Rüstəm Cabbarov çevirib.
R.Cabbarovun tərcüməsində Varisin “Sənə inanıram” romanı bu nəşriyyatda ötən il işıq üzü görüb.
Varisin “77 gün” romanı isə R.Cabbarovun tərcüməsində hissə-hissə “Darakçi” qəzetində dərc edilib və bu ilin sonunadək kitab kimi nəşri nəzərdə tutulub.
Xatırladaq ki, bir çox Azərbaycan yazıçısının əsərləri Daşkənddə R.Cabbarovun tərcüməsində çap olunub.
Xızı Rayon Heydər Əliyev Mərkəzi tərəfindən “Nizamidən incilər” adlı şeir müsabiqəsinə start verilib.
AZƏRTAC-ın bölgə müxbiri xəbər verir ki, ölkəmizdə 2021-ci ilin “Nizami Gəncəvi İli” elan edilməsi ilə əlaqədar təşkil olunan müsabiqə 12-16 yaşarası məktəblilər arasında keçirilir. Müsabiqəyə qatılmaq istəyən şagirdlər dahi şair və mütəfəkkir Nizami Gəncəvinin əsərlərindən parçaları video şəklində hazırlamalıdırlar. Hazırlanan videoçarxlar aprel ayının sonuna kimi mərkəzin email ünvanına (hxizi@bk.ru) və ya facebook səhifəsinin mesaj bölməsinə göndərilməlidir.
Münsiflər heyəti tərəfindən seçiləcək qaliblər diplom və fəxri fərmanlarla mükafatlandırılacaq.
Bu gün Dünya Kitab və Müəlliflik Hüququ Günüdür. Bu barədə qərar 1995-ci ildə Parisdə UNESCO-nun Baş Konfransında qəbul edilib. 1996-cı ildən etibarən isə kitaba və müəlliflərə hörmət əlaməti olaraq bu əlamətdar gün bütün dünyada qeyd olunur. Bu münasibətlə M.F.Axundzadə adına Azərbaycan Milli Kitabxanasının əməkdaşları tərəfindən “23 Aprel – Dünya Kitab və Müəlliflik Hüququ günü” və “Gənc yazarlar” adlı virtual sərgilər hazırlanıb.
AZƏRTAC-a xəbər verir ki, virtual sərgilərdə fotolar, mövzu ilə əlaqədar kitab və dövri mətbuatda dərc olunan məqalələr nümayiş olunur.
“Kitab nəşri hər bir ölkənin, xalqın mədəniyyətində, ümumiyyətlə, mədəni-ictimai həyatında çox görkəmli yer tutur. Ona görə də hər birimiz kitablara borcluyuq”, – deyən Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyev milli sərvətimiz olan mədəniyyətimizi, ədəbiyyatımızı, kitab nəşrini, bir sözlə, xalqımızın mədəni səviyyəsini yüksək qiymətləndirib.
Mədəniyyət Nazirliyi yanında İctimai Şuraya namizədlərlə bağlı sənəd qəbulu prosesinə 2020-ci ilin sentyabrın 21-də start verilmişdi. Belə ki, Vətən müharibəsi müddətində yaranmış vəziyyətə görə şuraya üzv olmaq istəyən və məlum səbəblərdən namizədliyini təqdim edə bilməyənlər üçün də müvafiq şəraitin yaradılması zərurəti yaranmışdır. Bu məqsədlə Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən sənəd qəbulu yenidən elan olunur.
Nazirlikdən AZƏRTAC-a bildirilib ki, əvvəl müsabiqəyə təqdim olunan və qeydiyyata alınan müraciətlər qüvvədə qalır.
Qeyd edək ki, İctimai Şuraya namizədlərin qeydiyyatı mayın 26-dək davam edəcək. Namizəd şəxslərə dair tələblərlə bu link- http://mct.gov.az/az/elanlar/136 vasitəsilə tanış ola bilərsiniz.
Aprelin 27-də Azərbaycan Dövlət Film Fondunda Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən elan olunmuş “Böyük Qayıdış” qısametrajlı bədii, sənədli və animasiya film layihələri müsabiqəsinin növbəti -pitçinq mərhələsi keçiriləcək .
Nazirlikdən AZƏRTAC-a bildirilib ki, bu mərhələdə bədii-kinematoqrafik baxımdan fərqlənən 26 layihə müsabiqənin münsiflər heyəti tərəfindən seçiləcək.
Müsabiqənin pitçinq mərhələsi canlı yayım formasında Dövlət Film Fondunun yeni yaradılan rəsmi “YouTube” kanalında ictimaiyyətə nümayiş etdiriləcək. Pitçinqdə layihələrin təqdimatı müəlliflər tərəfindən həyata keçiriləcək, iştirakçılar layihələrini açıq pitçinqdə müdafiə edəcəklər. Bu mərhələdə münsiflər heyətinin rəyi əsasında müəyyən ediləcək ən yaxşı layihələr aprelin 30-da Mədəniyyət Nazirliyinin rəsmi internet saytında (www.mct.gov.az) və “Mədəniyyət” qəzetində elan ediləcək.
Qeyd edək ki, qalib layihələr (5 bədii, 4 sənədli , 1 animasiya filmi) onları təqdim etmiş müəssisə tərəfindən Mədəniyyət Nazirliyinin sifarişi və maliyyə təminatı əsasında istehsal olunacaq.
Bu il dahi Azərbaycan şairi və mütəfəkkiri Nizami Gəncəvinin anadan olmasının 880 illiyi tamam olur. Prezident İlham Əliyev qüdrətli söz və fikir ustadının insanları daim əxlaqi kamilliyə çağıran və yüksək mənəvi keyfiyyətlər aşılayan zəngin yaradıcılığının bəşər mədəniyyətinin nailiyyəti kimi müstəsna əhəmiyyətini nəzərə alaraq 2021-ci ilin “Nizami Gəncəvi İli” elan edilməsi haqqında Sərəncam imzalayıb.
Nizami Gəncəvinin yubileyləri ölkəmizdə hər zaman təntənə ilə keçirilib. Şair dövrün mühüm mədəniyyət mərkəzlərindən olan qədim Gəncə şəhərində yaşayıb-yaratmış, Yaxın və Orta Şərq fəlsəfi-ictimai və bədii-estetik düşüncə tarixini zənginləşdirən ecazkar söz sənəti incilərini də məhz burada ərsəyə gətirmişdir.
Nizami Gəncəvinin 880 illiyi münasibətilə dövlətimizin başçısının Sərəncamı dahi şairin zəngin ədəbi irsinin tədqiqi, nəşri və təbliğində yeni mərhələ olacaq. Bəs, şairin həmyerliləri bu möhtəşəm yubileyə hansı töhfələr hazırlayırlar?
AMEA-nın Gəncə bölməsinin nəzdində yerləşən Nizami Gəncəvi Mərkəzindən AZƏRTAC-a bildiriblər ki, Mərkəz dahi şairin irsinin araşdırılması, elmi-fəlsəfi görüşlərinin, sənətşünaslığının tədqiqi, əsərlərinin müxtəlif dillərə tərcümə olunması, həmçinin Nizami Ensiklopediyasının yaradılması istiqamətində fəaliyyətini bu il də davam etdirəcək.
“Nizami Gəncəvi İli”ndə qüdrətli söz və fikir ustadının 880 illik yubileyinə həsr edilmiş geniş tədbirlər planı tərtib olunub. Tədbirlər planında Nizami Gəncəvi yaradıcılığına həsr edilmiş miniatürlər, monoqrafiyalar, dünya kitabxana və muzeylərindən gətirilmiş əlyazmalarından və o dövrü əks etdirən etnoqrafik materiallardan ibarət ümumşəhər sərgiləri, Nizami Gəncəvi yaradıcılığına və yubileylərinə həsr edilən filmlərin təqdimatı yer alır.
Bundan başqa, “Nizami Gəncəvi: bəşərilik və müasirlik” mövzusunda respublika və “Dünya ədəbiyyatında Nizami Gəncəvi irsi” mövzusunda beynəlxalq elmi konfransların da keçirilməsi nəzərdə tutulur.
AMEA-nın Gəncə bölməsi tərəfindən “Nizamişünaslıq” jurnalının yubiley buraxılışı da bu il işıq üzü görəcək.
“Nizami Gəncəvi İli” çərçivəsində Əlimuxtar Muxtarovun “Nizami Gəncəvi obrazı bədii ədəbiyyatda”, Mirzə Mehdi Nacinin “Seçilmiş əsərləri”, Məmməd Ələkbərovun “Nizami Gəncəvi və Azərbaycan xalq yaradıcılığı”, Rauf İsmayılzadənin “Nizaminin musiqi dünyası” kimi kitabları artıq işıq üzü görüb. Daha bir neçə monoqrafiyanın nəşri də nəzərdə tutulur.
Nizami Gəncəvi Mərkəzindən onu da bildiriblər ki, dahi şair və mütəfəkkir Nizami Gəncəvinin yubiley xatirə medalının təsis olunması da planlaşdırılır.
SƏNSİZ Adını telefonun”Yaddaş kitabçasından”, uzaq xatirələrin məhəbbət bağcasından, arabir küsüb gedən ərkimin boxçasından sildim,unudub atdım; sən yenidən qayıtdın. Niyə? bilə bilmədim, görünür ürəyimdən səni silə bilmədim. Qocaldıqca,pöhrətək qəddim qalxıb-dikəldi, məhəbbətin qəlbimdə bir əbədi heykəldi, ömrümə milyon dəfə leysan düşdü, sel gəldi… Sən gəlmədin! Dalımca ölüm min dəfə gəldi, sənsiz ölə bilmədim. Ya biryolluq əlimi mən səndən üzməliydim, ya düşüb rüzgar kimi arxanca gəzməliydim, neynim ki,səni sevən bir adi sərsəriydim. Sənsiz-təbəssümə də yasaq qoydu ürəyim; gülməli günə qaldım, amma gülə bilmədim… 19.10.2004. “SƏNİNLƏ” kitabından
MƏN ÖZ İLLƏRİMİ VERMİŞDİM SƏNƏ…
Dərib şehli-şehli Könül bağımdan, Sevgi güllərimi vermişdim sənə, borc deyil-qaytardam,pul deyil-alam, mən öz illərimi vermişdim sənə,
Məgər göz verilib ağlamaq üçün? nə ümid saralan bir yarpaq üçün? ağartmaq deyildi,daramaq üçün mən öz tellərimi vermişdim sənə,
Sevgimi dərd etmə–daşıtmaq üçün, ağladım–ürəyi boşaltmaq üçün, Məcnun taleyini yaşatmaq üçün mən öz çöllərimi vermişdim sənə?!
Qanadlar ayrılıq təbili çalır, uzun bir hicrana baş alıb gedir, dünyanın bir yeri durnasız qalır, bir yeri insandan boşalıb gedir..
Gözümü üşüdür soyuq bir baxış, nəzərlər yayınıb hara dikilir? kirpikdən damanlar yalançı yağış, görünür soyuqluq ürəkdən gəlir!
Mən də durna kimi qismətdən kəməm, sevgi qırmasaydı–dikələcəkdim! Əzəllər lap sonda yazardım-kiməm, ilk dəfə siftədən adımı çəkdim.
Qanadlar ayrılıq təbili çaldı, amma,bu haraya qaçan olmadı, məndən nəğmələrim xatirə qaldı, özümə qarılar açan olmadı…
o7.12.2018.
BİTDİ SON SİNİFİN SONUNCU DƏRSİ.. . Bitdi son sinifin sonuncu dərsi, durnalar köçünü yığıb- çəkilir, Ay da,ulduzlar da…hərdən birisi enib, pəncərəmə baxıb-çəkilir.
Deyərdin: “Bir olaq gözlə-qaş kimi, eşqin çeşməsində suyla-daş kimi…” gümanlar payızda kor yağış kimi yanağım enişə axıb-çəkilir.
Ümid; məndəmidir,ya səndə qalıb, bəlkə bir nigaran küsəndə qalıb?? elə bil əllərin sinəmdə qalıb, hərdən ürəyimi sıxıb-çəkilir.
Ləçəklər güllərə bələk kimidir, hər çiçək bir təzə dilək kimidir, deyəsən–sevgi də Fələk kimidir; gəlib evimizi yıxıb çəkilir…
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun əməkdaşlarının 2019-cu il üçün biblioqrafik göstəricisi nəşr olunub. “Biblioqrafik göstərici – 2019” kitabı İnstitutun Elmi Şurasının 3 iyul 2020-ci il tarixli, 3 saylı qərarı ilə çap edilib. Biblioqrafiyanın layihə rəhbəri və baş elmi məsləhətçisi AMEA-nın vitse-prezidenti, Ədəbiyyat İnstitutunun baş direktoru, akademik İsa Həbibbəylidir. Kitabın elmi redaktoru filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Aygün Bağırlı, tərtibçiləri filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Zakirə Əliyeva və Sona İbrahimovadır. Biblioqrafiya üç dildə verilmiş “Uğurlu elmi hesabat-2019” yazısı ilə başlayır. Elmi informasiya və tərcümə şöbəsində hazırlanmış biblioqrafik göstərici Ədəbiyyat İnstitutunun əməkdaşlarının 2019-cu ildə nəşr edilmiş kitabları, monoqrafiyaları, dövri mətbuatda dərc edilmiş, həmçinin müxtəlif elmi əhəmiyyətli internet saytlarında yer almış məqalə, tezis, müsahibə və bədii əsərlərini əhatə edir. Dörd hissəli, 454 səhifədən ibarət olan biblioqrafiya “Elm və təhsil” nəşriyyatında işıq üzü görüb. Gülnar SəmaNizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu,İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsi
Allah! Gənc ruhun üstünə işıq saçdı, İbali səsi, Göy açıqdır. Bu gerçəkdir! Bala, mən mələk olduğumdan, “Mahnı”, Daimi yaşayış yerim başladı.
Mən insanam Hansı işarəni gizlədirəm? Ümid edirəm Tələsirəm, gülürəm və ağlayıram. Düşüncələr Əvvəldən bildiyiniz kimi Arman da, Kanalımda axdı.
Doğum yeri, Duman bel sevincin dərinliyidir, Hər kəs, Xəstəliyin pozulmaz kremi. İnanmırsan Gəl mənimlə oxu, İstedadlı, Hamısı qanlı.
Allah! Alov sinəmdə yanır, Günortadır, Əbədi dağ mənə güc verdi. Vicdan üçün Şərəfsiz səbrdən, Sənin oğlun mənəm! Qılıncla dünyanı fəth etdi.
Keçmişə Xeyr, deməyə bir sözüm yoxdur – Kədərli, Kim sirri başa düşür? Çünki, Mükəmməl hiss etmək istəyirəm, Canlı can Mahnı baldır, şairin iti dili var !!!
Ya Rəbb! Sən demədin, Göylə, uca bir səslə məsləhətləşdim. Yaxşılarla və yaxşılarla böyüdüm, Heç kim məni yıxmadı və ağlamadı.
Sən həqiqətsən, Sözün tam, sonsuz, hədsiz bir sübutdur, Bilirsiniz, bütün vasitələrim var, ədəbiyyat. Zirvələr yüksəkdir, neçə pendir var, Mahnılar bağlanır, ilham aləmimdir.
Mübahisə etdim, Ağ buludlarla bəzəməyi sevirsənmi, Sinədəki atəş, çox sayda prestij? Yoruldum, mahnı hələ oxuyur, Mən uçuram və quş əbədidir.
Oh, amma … Yalnız soruş, mən boş yerə enirəmmi, Çox istilərə və fırtınalara dözdüm. Ürəyimdə, görünüşümdə şərəf var, Kaş ki, həqiqət sözü qabaqda olsun.
Günəş qayıdacaqmı? Belə bir soyad, səhv etsəm, Xəyalım reallaşmasa … Çarə eyni vəziyyətdə qalmaqdır, Vətəndaş olaraq, bəşəriyyətə bəlli olmaq !!!
Sən məni mən səni sevən kimi yox başqa cür sevdin… Amma sevdin, bilirəm…
Elə ki yadıma düşürsən dərdlərimi unuduram harasa tələsəndə açarı, telefonu evdə unutduğum kimi…
Adamlar gəzir şəhərdə tək-tək, iki-iki, üç-üç, bir az da çox… Təklər bu zaman tənha olur sanki kimsəsiz olur… Çoxlar dərya olur, dəniz olur. İkilərin, üçlərin və daha çoxların arasında gözlərim gəzir səni Yerə dağılan mirvari boyunbağının dənələrini gəzən kimi… Mən səni belə sevirəm, bəs sən necə sevirsən?
Qağayılar gölə gəlməz dənizə gəlməz ördəklər… Hərənin öz vətəni var mənim vətənim sənin gözlərindi özümü axtardığım, özümü gəzdiyim gözlərin baxıb, baxıb özümdən bezdiyim gözlərin hər yerdə səni görmək istəyirəm qoy qərib desinlər, didərgin desinlər, eybi yox… Mən səni belə sevirəm bəs sən necə sevirsən?
Səhv hədiyyə deyil
Yoruldum etiraflarını eşitməkdən yoruldum səhvlərini bağışlamaqdan unutma – səhv hədiyyə deyil ki kimə istəsən bağışlayasan…
Artıq günəş batır, geyir əyninə Gecələr qapqara, zülmət bir donu. Bərq vurur göylərdə ulduzlar yenə Görünmür səmada onların sonu.
Ay da yuvarlanır göyün üzündə, Gecənin donunu nura boyayır. Böcəklər oxuyur bu dəm gizlində, Səsini yaxına, uzağa yayır.
Gecənin səsinə qarışır o səs, Hər yana həzin bir sükut bəxş edir. “Gecələr lal olur” deməsin heç kəs, Gecənin sükutu elə nəğmədir.
Saman çöpü
Bulud aldı göy üzünü, batdı yenə günəşim, Ruhumdakı son ümidi əsən yellər qopardı. Mənim işim səninlədi, başqasıyla nə işim? Saman çöpü, səni sular məndən əvvəl apardı.
Saman çöpü, sən də getdin, söylə, indi neyləyim? İlk evimiz beşik olur, son evimiz də məzar. Dayağım yox bu dünyada, kimə ümid eyləyim? Dost da bəzən düşmən olub adama quyu qazar.
Əl uzatdım, əllərimi düşmən kimi sıxdılar, Saman çöpü, de, hardasan? Səni gəzir əllərim. Mən onları dost sanırdım, onlar düşmən çıxdılar, Boğuluram, səndən başqa yoxdur bir ümid yerim.
O gedən qatarın son vaqonu sənin ürəyindi bomboş soyuq… Arada ürəyindən xəbər tut hörümçək tor qurar mənsizlikdən…
Yazdığın şeirin son misrası mənəm nöqtə qoya bilmirsən- birdən ardını yazarsan deyə
bir zərrə ümidin qalıb- bəlkə işığı geri qayıtmam üçün yollarımı aydınladar deyə…
Yağış gecikən kimi…
Bir-birimizə gecikdik yarpaqları saralan budaqları quruyan ağaca yağış gecikən kimi… Göy üzü bir az tez tutulaydı buludlar gecikməyəydi mehriban olmağa… Birimiz tez çıxaydıq evdən birimiz gecikəydik təsadüfən rastlaşaydıq qağayıya dönəydik görüşəydik dəniz yurdumuzda zaman bu zaman olmazdı illər də bu illər nə sən ruhuna xəyanət edəydin nə də mən sevəydik bir-birimizi qağayılar dənizi dəniz qağayıları sevən kimi…
Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Hüseyn Arif” Ədəbi Birliyinin sədri, “Ədəbiyyat-Az.Com” Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Fəxri sədri Saqif Qaratorpağın “Bəlkə belə yaxşıdı” adlı yeni şeirlər kitabı işıq üzü görüb.
Kitab müəllifin oxucularla növbəti-dördüncü görüşüdür. Geniş oxucu auditoriyası üçün nəzərdə tutulub. Poeziyasevərlər və ədəbiyyatşünaslar tərəfindən rəğbətlə qarşılanacağına ümid edirik.
Qeyd edək ki, bundan öncə şair Saqif Qaratorpağın “Şamın kölgəsi” (2006), “Bir könül varağında” (2012), “Üç addım” (2014) adlı şeir kitablarıoxucularla üçüncü görüşüdür.
Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidməti və İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsi.
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Hüseyn Arif” Ədəbi Məclisinin sədri
Nəm çəkir pəncərəsi neçə soyuq baxışdan, Evinin divarını gözünün yaşı yuyur. Axtardığın adam
Bəlkə sən axtardığın o utancaq adamdı, Ancaq yoxdu xəbərin,keçib getdin yanından. Bir yelkənsiz gəmidi,nə vaxtdı yol axtarır, Azıb səhərə bir ömrün ümmanında.
Hələ də gözlərindən ürəyinə yol çəkir, Hələ də bir nağılın laylasına uyuyur. Nəm çəkir pəncərəsi neçə soyuq baxışdan, Evinin divarını gözünün yaşı yuyur.
Əyirib kipriyində əzabını,dərdini, Barama qurdu kimi özünə tor toxuyur. Asılıb ayağından, səhərəcən oyaqdı, Bir tənha anadildi,ürəyində oxuyur.
Bəs məni kim tanıyar bu səs-küyün içində, Bilmirəm, kimə doğma,bilmirəm kimə yadam. Bəlkə elə itmişəm,min ildi xəbərim yox, Bəlkə elə kiminsə axtardığı adamam…
* * *
Bəlkə bu gün günlərin ən gözəlidi, sabahlar ağlamalı, dünənlər-gülməlidi. Bəlkə bir də sevinməyəcəyik belə, belə şirin olmayacaq həsrətin. Belə gözəl olmayacaq ayrılıqlar… belə gözəl olmayacaq təbəssümün. Bəlkə bu gün elə sən deyən gündü, təkcə sənin üçündü. Bəlkə bir də sevməyəcəksən belə, titrəməyəcək əllərin bu qədər, Belə gözəl olmayacaq kədər… Bəlkə elə… bu gün bitməyib hələ…
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Hüseyn Arif” Ədəbi Məclisinin sədri
Mən belə dəliyəm,məni görmə,get! Xoşuna gələsi axı nəyim var? Sevda ətri verən,şeir qoxuyan Nəfəsi yanıqlı qırıq neyim var…
Bir eşqin yarası sinəmdə göz-göz, Hər gün həsrət-həsrət çiçəkləyərəm. İçimdə bir bahar buludu ağlar, Misra-misra,bənd-bənd çisəkləyərəm.
Nə xoşdu özümə verdiyim cəza, Əzabım -qönçədi,ağrım- tumurcuq. Mİn ildi özündə azan dərvişəm, Ürəyi-xaraba,koması-uçuq.
Məni sözə tutma,sözə uyaram, Qəfil kövrələrəm…sonra gec olar. Qapısı gül açar kimsəsiz evin, Bu yurdan o yurda köçhaköç olar.
Səni aldatmasın bu yaz havası, Tələsmə dumandan,çəndən keçməyə. İlişib qalarsan sol tərəfimdə, Yol tapa bilməzsən məndən keçməyə…
Mən dünəndən gəlirəm,yolum yaman uzaqdı, Bir ömür xərcləmişəm solmayan bir söz üçün. Ağrıları gül açan bir xaraba şəhərəm, Öz külümdə ölərəm,əl açmaram köz üçün.
Öz barımdan çatmadı özümə bircə dənə, Insaf elə,gəl qırma barı budaqlarımı. Axtarıb xəzəl altdan ətirli bir misra tap, Isladıb göz yaşımda sarı budaqlarımı.
Yaman olur,bilirəm,hər gedişin əzabı, Qorxmaz tərk edilməyin açısını dadanlar. Qapını açıq qoyub,gözlərimi yummuşam, Rahatca çıxıb getsin,getməyə utananlar…
Yoxdu güley-güzarım,nə də bir umu-küsü… Əlimi uzatmaram heç vaxt saman çöpünə. Qətrə-qətrə əriyib şam kimi tükənərəm, Ancaq darı sərmərəm bir kimsənin ipinə.
Qışqırıb öz səssində gör nə qədər batan var, Göz yaşları axıtmaz dəniz boğulanlara. Bircə qığılcım yetər təzədən alışmağa, Ölüm yox əzabından bir də doğulanlara.
Elə istəyirəm qayıdam hərdən, gah qəhər.gah qürur didir bağrımı, sənsiz dolu vurmuş çinar kimiyəm, hirsim qopub-düşən yarpaqlarımdı.
Söz var:”Ağlayanda ürək boşalar”, səninçün hönkürmək,ağlamaq asan, sənin heç olmasa-təskinliyin var, yaxşı ki,sən mənə oxşamamısan.
Tərsliyim başıma bir bəla olub, təpədən-dırnağa günaham,şərəm, eh… bu qürur da bir bəhanə olub, mən ki,körpəlikdən dəymədüşərəm…
“SƏNİNLƏ” kitabından
HƏKİMƏ MƏKTUB
Həzin bir nəğmədir ürəyimdəki, elə hey çağlayar,elə hey daşar, yarsan-ürəyimdə asta gəz,həkim, birdən bıçağına arzum dolaşar.
Ovcuna çilənsə,qorxma,qan deyil- billur bir sevdadır axar sinəmdən, mənim ki,ürəyim damardan deyil, asılmış bir qızın hörüklərindən!
Çətin ki,qəlbimi görərsən,həkim, bürünmüş guman ki,dumana,çənə, guman ki,yaram da köhnəldiyindən köhnə bir tanıştək yad gələr sənə.
Bəlkə ağlayarsan,həkim,yenə də, doğrayıb-qırarsan barmaqlarını, həkimlər-hər dəfə insan oləndə, itirər əlinə etibarını… Sumqayıt,1066.”MƏN KÜLƏYİ GÖRÜRƏM” kitabımdan.Bakı,”GƏNCLİK”,1999.
Müstəqillik! Dünənki ataların xəyalı, Çoxdan gözlənilən günəşli səhər. Bugünkü və sabahkı nəsillərə hörmət et, Sizə lazım olan yalnız sirri anlamaqdır.
Müstəqillik! Hər kəsin bilməsi əyləncəli deyil, Günlərimizi qiymətləndirin. Həyata yolsuz baxmayaq, Düşmən qarşınıza çıxmaq istəyirsə – bir nəfəsdə.
Müstəqillik! Minnətdar ol, Əsas vəzifə kədər gətirməməkdir. “Otan” tək yaşayır, Xoşbəxtlik verin, evinizə baxın.
Müstəqillik! O, sizin Ocağınız, Vətəniniz, Ölkəniz, Atəşin yanmasına icazə verməyin. Dəniz və Ayın cazibəsi, Bulaqların və çayların tükənməsi.
Müstəqillik! Əbədi dəyərli, filizin, xəzinən, Birliyin çoxu azdan yaxşıdır. Bir daha heç vaxt qürur duymayacağam, ya Rəbb Fərq baharda !!!
ŞƏHİD KAPİTAN, VƏTƏN MÜHARİBƏSİ QƏHRƏMANI CEYHUN HƏSƏNOV MİSİLSİZ RƏŞADƏTİ İLƏ NƏSİLLƏRƏ NÜMUNƏ OLDU
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin kapitanı, Vətən müharibəsinin şəhidi Ceyhun Aydın oğlu Həsənov 1985-ci il oktyabrın 29-da Tovuz rayonunun Çeşməli kəndində dünyaya göz açmışdı. Bakıda böyümüş, Naxçıvanda və Beyləqanda işləmişdi. Vətən müharibəsinin ilk günündə – 27 sentyabr 2020-ci ildə Füzuli rayonu uğrunda gedən döyüşlərdə canını vətənə fəda etdi.
O, ilk təhsilini Xətai rayonunda Ədalət Abbasov adına 257 nömrəli tam orta məktəbdə (1992-2001) almışdı. Sonralar Cəmşid Naxçıvanski adına Hərbi Liseydə (2001-2003) və Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbində (2004-2008) hərb elminin sirlərinə yiyələnmişdi. Təhsilini davam etdirmək üçün Təlim Tədris MərkəzinəBakı Ali Birləşmiş Komandirlər məktəbində zabit ixtisası kursuna göndərilmişdi.
Orta məktəbdə oxuduğu müddətdə basketbol yarışlarında, fənn olimpiadalarında, müdavim vaxtlarında güləş yarışlarında, sonralar Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin cüdo birinciliyində qalibiyyətin qürurunu yaşamışdı. Ailəsinin yaxın qohumu, Müdafiə Nazirliyi mətbuat xidmətinin zabiti şəhid İlqar Verdiyevin uğurları Ceyhunda hərb sənətini seçməsinə həvəs yaratmışdı. Bununla belə, dayısı Məstan Novruzov və iki yaxın qohumu birinci Qarabağ döyüşlərində şəhidlik zirvəsini fəth etmişdi. Ailə gələnəklərini peşəsi ilə davam etdirən Ceyhun 2018-ci ilin 1 iyulunda ailə qurmuş, 2019-cu ilin 6 avqustunda əkiz oğlanları Cahid və Cavidan dünyaya gəlmişdi.
21 oktyabr 2019-cu ildən Beyləqandakı N saylı hərbi hissədə xidmət edirdi. Vətən müharibəsi başlayan gün Cəbrayıl, Xocavənd, Füzuli istiqamətində uğurlu əks-həmlə döyüşlərində tarix yazanlardan oldu kapitan Ceyhun Həsənov.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamlarına əsasən Ceyhun Həsənov ölümündən sonra “Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı” (09.12.2020) fəxri adına layiq görülüb, “Vətən uğrunda” (15.12.2020), “Füzulinin azad olunmasına görə” (25.12.2020), “Qubadlının azad olunmasına görə” (29.12.2020) medalları ilə təltif edilib.
Ceyhunun ilk və son savaş günü haqqında onun döyüş yoldaşlarından olan çavuş Şahin Mehdiyev deyir: “Füzuli istiqaməti uğrunda düşmənin ilk müdafiə səddini yaranlar sırasında bizim heyət də vardı. Biz bir yerdə üç aya yaxın idi ki, təlim keçirdik. Ceyhun Həsənov Beyləqan rayonunda N saylı hərbi hissədə bölük komandiri vəzifəsindəydi. O, həm də PDM komandiri olub. 27 sentyabr 2020-ci ildə müharibə başlananda Ceyhun öz şəxsi heyəti və 7 BMP, 4 tank, bir neçə başqa texnika ilə hərəkətə keçdi.
Komandirin PDM-i öndəydi. Şiddətli döyüş gedirdi. Hər tərəfdən bizi atəşə tutmuşdular. Bir neçə texnikamız sıradan çıxdı. Şəhidlərimiz var idi. Buna baxmayaraq Ceyhun Həsənovun bacarığı sayəsində bir neçə yüksəkliyi aldıq, üç erməni postunu məhv etdik. Komandir tez-tez bizə səslənirdi: İgidlər, dayanmaq olmaz! Yalnız irəli!” Döyüş daha da şiddətləndi. Ermənilərin birinci eşalonu darmadağın olmuşdu. Ancaq mənfur düşmən hər tərəfdən, hər növ silahdan istifadə edirdi. Mən komandirin oturduğu PDM-in tuşlayıcısı idim. Sürücümüz isə Qərib Balacayev idi. Komandir tez-tez “Afərin, igidlərim!” hayqıraraq bizə böyük ruh yüksəkliyi verirdi. O döyüşdə bizə verilmiş tapşırığı yerinə yetirdik, istədiyimiz mövqeləri tutduq. Komandir gördü ki, mənfur düşmən sağdan bizim heyəti mühasirəyə almaq üçün hərəkətə keçib, Qəribin PDM-i sağa döndərməsini əmr etdi. Bilirdik ki, ora girmək çox təhlükəlidi. Amma komandir dedi ki, igidlər, başqa yolumuz yoxdur, düşmən bizim 60-a yaxın heyəti mühasirəyə ala bilər. Balacayev ləngimədən PDM-i onun əmr etdiyi tərəfə sürdü. Komandir Ceyhun Həsənov istədiyinə nail oldu, düşmən itki verib geri çəkildi. Amma çox təəssüf ki, sonra biz dönəndə tank əleyhinə minaya düşdük. Cəsur komandirimiz kapitan Ceyhun Həsənov və PDM-i idarə edən Qərib Balacayev qəhrəmancasına şəhid oldular, mən isə yaralandım. Komandir son nəfəsində məndən soruşdu: “Şahin, sonuncu mövqeni vurduqmu?” Cavab verdim ki, bəli, komandir, vurduq. Gülümsəyərək əlimi sıxdı. Gözlərini yumaraq şəhidlik zirvəsinə yüksəldi. Ruhu şad olsun!”
Bir oğul anası olan və onu da vətən uğrunda şəhid vermiş Səmayə xanım qəhrəman övladı haqqında qürurla danışır və şəhid kapitanın ruhuna xitabən deyir: “Oğlum, azad etdiyin torpaqlarda daima ruhun dolaşacaq. Əkiz övladların səni şəkillərdə, tarixlərdə axtaracaq, qəhrəmanlığınla fəxr edəcəklər. Sən Vətənini balalarından da, anandan da yüksəkdə tutdun, Ceyhun. Həyatda sənə nə əziyyət çəkmişəmsə, halalın olsun, oğlum! Vətənimiz, xalqımız səni unutmayacaq!”
44 günlük Vətən müharibəsinin iştirakçısı olan dörd qardaş – Səməd, Elnur, Kamran və Afiq Hüseynovlar haqqında sənədli film çəkilib.
“Dörd qardaşın dastanı…” adlanan ekran əsərində onların qəhrəmanlığı, keçdikləri döyüş yolundan danışılır.
“Azərbaycantelefilm”in istehsalı olan filmin çəkilişləri əsasən Tovuz rayonunun ərazisində, xüsusilə Dondarquşçu kəndində aparılıb. Tovuz rayon İcra Hakimiyyəti və Qarabağ müharibəsi veteranı, deputat Arzu Nağıyevin dəstəyi ilə çəkilən filmin senari müəllifi və rejissoru Elnurə Kazımovadır. Redaktoru Sadıq Elcanlı, direktoru Sahib Heybətovdur.
Filmin yaradıcı heyətinə Elxan Rüstəmov, Elşən Bədəlov (operatorlar), Azər Kərimov (dron operatoru), Yaqub Həsənov (montaj rejissoru), Ceyhun Ağayev (səs rejissoru), Əliabbas Qasımov, Fərid Rəsulov (səs operatorları), Vəfa Bağırova (komputer qrafikası), Məlahət Əhməd (produsser) və başqaları daxildir. Mətni Toğrul Səfərov və Gülnar Səma oxuyub.
Qeyd edək ki, üçü ixtisaslı zabit, biri müddətdən artıq xidmət edən qulluqçu olan qardaşların ataları Mahir Hüseynov da Birinci Qarabağ müharibəsinin fəal iştirakçısı olub. Səməd, Elnur, Kamran Azərbaycan Ali Hərbi Təyyarəçilik Məktəbinin məzunu kimi Vətən müharibəsində hava hücumundan müdafiəni təmin edən qəhrəmanlardan olublar. Afiq isə Murovda artilleriyaçı sürücü kimi hərbi silah-sursatın çatdırılmasında xüsusi fədakarlıq göstərib. Filmdə qardaşların döyüşlərdə göstərdiyi müstəsna xidmətlər, Vətən müharibəsi zamanı körpəsindən yaşlısına kimi insanlarda olan Vətən sevgisi, vətən eşqi işıqlandırılıb.
İstər Ümummilli lider Heydər Əliyevin zamanında, istərsə də Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi dövründə kütləvi informasiya vasitələrinə diqqət və qayğının nəticəsi göz önündədir. Orijinal ekran, efir ənənələri olan Azərbaycan Televiziyası da həmin sıradan kənarda qalmayıb. Milli televiziya və radiomuz son dövrlərdə nəzərə çarpan yeni keyfiyyətlər qazanıb. İnkişaf göz önündədir. Televizyamız ilklərə imza atır. Qeyd edək ki, bu gün doğma televiziyamız inkişaf mərhələsinin kuliminasiya nöqtəsindədir. Radiomuza da eyni fikri şamil edirik. Radiomuzun sadiq dinləyiciləri istər ictimai-siyasi, istərsə də ədəbi-bədii, musiqili-əyləncəli verilişləri ötürmür, 95 yaşlı bu cihazın qarşısında dinşəkk kəsilirlər. Televiziyamız son 2 ildə yenilikləri ilə bizi sevindirir və ekran qarşısında yaxın olmağa “məcbur” edir. Ənənəyə sadiqlik və müasirlik vəhdət tapır televerilişlərdə. Beynəlxalq televiziyalara inteqrasiya müşahidə olunur. Deyərdik ki, uğurlarla kifayətlənmək olmaz, yenə də çalışmaq lazımdır. AzTV teleməkanımızın lideri olsa da, bu başqanlığı, uğur bayrağını əbədi əldə saxlamaq üçün daim çalışmaq, irəli getmək lazımdır. Bu uğurlara imza atılmasında AzTV-nin rəhbəri Rövşən Məmmədovun rolu böyükdür. Hər gün saatlarla ekranda olan Rövşən Məmmədov rəhbər olana qədər AzTV-də “Günün nəbzi”, “Əsas Məsələ” və “Həftə” verilişlərini aparan dəyərli alim, peşəkar telejurnalistdir. Rövşən bəy eyni zamanda Azərbaycan TV və Radio Verilişləri QSC-nin “İctimai-siyasi proqramlar və xarici xəbərlər studiyası”nın direktoru vəzifəsində çalışıb. 15 yanvar 2019-cu ildən “Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri” Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin sədri vəzifəsinə təyin olunub. İndiyədək AzTV-yə sədrlik edən yeganə şəxsdir ki, həm veriliş aparır, həm də həftə ərzində baş verən hadisələrin analitik təhlilini təqdim edir. Ekran-efir məkanımızda bir məktəb, bir nümunə olan AzTV dövlət dili olan Azərbaycan dili ilə yanaşı, xarici dillərdə yeni formatda, yeni layihələr ortaya qoyur. Hadisələrin obyektiv təqdimi, fərqli üslub, yeni yanaşma tərzi, orijinal baxış, gənclərə meydan verilməsi ana televiziyamınızın ənənəyə sadiq novator tərəfləridir. Öncə AzTV, “Mədəniyyət” və “İdman” kanallarının loqosu yeniləndi. Dövlət başçısının iştirakı ilə ölkədə keçirilən mötəbər beynəlxalq tədbirlər birbaşa yayımlandı. Prezident İlham Əliyevin tapşırığı ilə “Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri” QSC-də Bədii Şura yaradıldı. Aprelin 12-də “Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri” (AzTV) Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin (QSC) nəzdində fəaliyyət göstərən Bədii Şuranın yeni tərkibdə ilk iclası keçirilib. AzTV sədri Rövşən Məmmədov iki ildən bir seçilən Bədii Şuranın işinin 3 kanalın fəaliyyətinə nəzarət etmək olduğunu deyib: “Bu gün Azərbaycan televiziyasında aparılan islahatlar müasir tələblərə cavab versə də, biz üzərimizə götürdüyümüz öhdəliklərə nə dərəcədə əməl etdiyimizi kənar gözlərlə görmək istəyirik. Buna görə də ayda iki dəfə Bədii Şura üzvlərini yığmağı planlaşdırırıq. Nəzərə alsaq ki, pandemiya şəraitindəyik, hələlik ayda bir dəfə də təşkil etmək olar. Gələcəkdə iclasları videoformatda da təşkil edə bilərik. Yaxın iki il ərzində birgə fəaliyyətimiz zamanı tərifdən çox tənqidləri eşitmək istərdik”. Çox yaxşı haldır ki, görkəmli sənət xadimləri yeni Bədii Şuraın tərkibinə daxil ediliblər: Xalq yazıçıları Anar, Kamal Abdulla, Xalq artistləri Ofeliya Sənani, Rasim Balayev və b. Bizə belə gəlir ki, yeni tərkibin irad və təklifləri, nəzarəti verilişlərin daha baxımlı və səviyyəli alınmasında böyük rol oynayacaq. Azərbaycan, rus və ingilis dillərində gün ərzində 13 dəfə efir alan “Xəbərlər” xüsusi inkişaf mərhələsinə qədəm qoydu. Nəticəyönümlü “Mobil qrup” bəhrəsini verdi. “Şənbə reportaj”ı, AzTV-nin xaricdəki müxbirlərinin videomaterialları, “Xəbərlər”dən sonra dövlət əhəmiyyətli hadisələr haqqında xüsusi buraxılışların keyfiyyətindəki irəliləyişlər tamaşaçıların gözündən yayınmır. Eyni zamanda “İqtisadiyyat xəbərləri”, “Region xəbərləri”, “Mədəniyyət xəbərləri”nin yeni formatı da izləyicilərin zövqünə hesablanıb. Hər bazar günü “Həftə” analitik informasiya proqramında aparıcının dolğun şərhləri, özünəməxsus yozumları həftənin real mənzərəsini yaradır. Xüsusilə, Vətən Müharibəsi dövründə əsas diqqət AzTV-yə yönəlmişdi. Ali Baş Komandanımızın xalqa müraciətləri isə bütün ölkənin diqqətini bir mərkəzə cəmləyirdi. Bu yaxınlarda, Novruz bayramı ərəfəsində populyar telejurnalist Səyyarə Səyyafın aparıcılığı ilə “Mədəniyyət” kanalının “Ovqat” verilişi yenidən tamaşaçılarına xoş ovqat bəxş etməyə başlayıb. Azərbaycanın tanınmış incəsənət xadimləri, şair və yazıçılar, müxtəlif elm adamları verilişdə iştirak edir, öz yaradıcı düşüncələrini tamaşaçılarla bölüşürlər. Vaxtı ilə AZTV-də yaranan, pərvəriş tapan, tamaşaçılara xoş ovqat bəxş edən “Ovqat” verilişi yeni ekran həyatında tez bir zamanda populyarlıq qazandı. Bu veriliş həftənin üç günü tamaşaçıların görüşünə gəlir. Ağrılı günlər də olub. 20 Yanvar faciəsində rus əsgərlərinin avtomatı başımızın üstündə inləyə-inləyə, ürəyimizdən qan axa-axa, lal fəryadla çalışmışıq. Bu gün isə doğma teleradiomuzdadır gözümüz. Cəbhədən canlı, operativ xəbərləri onlar yayımladılar. Xoş müjdələr ekranı, efiridir milli teleradiomuz. Qarabağ savaşında teleradiomuzun fəaliyyəti əvəzsizdir. Kollektivin rəhbəri, dəyərli alim, peşəkar telejurnalist Rövsən bəy özü də bayaq qeyd etdiyimiz kimi, hər gün saatlarla ekrandadır. Rövşən müəllim vətənsevər ziyalı qonaqları ilə hadisələrin geosiyasi, tarixi təhlillərini aparır, ermənilərin saxtakarlığını ifşa edir. Ötən gün cənab Prezidentin AZTV-yə verdiyi müsahibəsini həvəslə, maraqla seyr etdik. Bir daha Ali Baş Komandanımızla fəxr etdik. YAŞA, YARAT, doğma radiomuz, ana televiziyamız! İnkişafın bizi qürurlandırır. QARABAĞ AZƏRBAYCANDIR!!!
VÜQAR ƏHMƏD AMEA Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu Mətbuat tarixi və publisistika şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor
GÜLNAR SƏMA Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin və Dünya Gənc Türk Yazarlar Birliyinin üzvü
