








Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanası “Ölkəmizi tanıyaq” layihəsinin virtual formada davamlığını təmin edir. “Vətənimizə virtual səyahət” layihəsi çərçivəsində Quba, Bərdə, Xızı, Daşkəsən, Ucar, Samux rayonları və Gəncə şəhəri ilə bağlı videoçarxlar izləyicilərə təqdim olunmuşdur.
Layihə çərçivəsində növbəti tur Göyçay rayonunadır.
“Göyçay” əsl türk mənşəli söz olub, sahilində yerləşdiyi Göyçay çayının adından götürülmüşdür.
Təqdim olunan videoçarxda Göyçayın ərazi və əhalisi ilə bağlı ümumi məlumat verilmiş, rayonun təbəti, bir-birindən maraqlı quruluşa malik olan muzeyləri, ziyarətgahları, müasir binaları, istirahət mərkəzləri və parkları ilə bağlı fotolar verilmişdir. Göyçay rayonunun mətbəxi isə nardan hazırlanan yemək növləri (nar şərab, nar suyu, nardança və s.) ilə seçilir.
Videoçarxda Göyçay rayonunun ərazisində xalqımızın tarixi keçmişini əks etdirən tarixi abidələr – Surxay qalası (XII-XVI əsr), Hacı Cəlil məscidi (XIXəsr),Yeraltı hamam (XIX əsr), Hz.Əbülfəz Əl-Abbas(ə) məscidi (XIX əsr), son illərdə inşa olunmuş xatirə abidələrdən – Azərbaycanın soyqırımına həsr olunmuş türk əsgərlərinə abidə, Soyqırım Abidəsi, 20 Yanvar şəhidlərinə həsr olunmuş xatirə kompleksi, Əbədiyaşar ədiblər kompleksi, 1941-1945-ci il Vətən Müharibəsində həlak olan döyüşçülərə həsr olunan xatirə kompleksi fotolar sırasında öz əksini tapmışdır.
Videoçarxın davamında Məhəmməd Sadıq bəy Ağamzadə, Oqtay Maqsudov kimi göyçaylı generalların, Rəsul Rza, Ənvər Məmmədxanlı, Əli Kərim, İsgəndər Coşqun, Əli Səmədli, İbrahim Göyçaylı kimi şair və yazıçıların, həmçinin digər görkəmli şəxsiyyətlərin fotolarını izləyə bilərsiniz.
Videoçarx zamanı dinlədiyiniz musiqi xalq artisti İslam Rzayevin ifasında “Göyçay” mahnısıdır.
Göyçay videoçarxı YouTube-da yerləşdirilib:
Təqdim olunacaq videoçarxlar davam etməkdədir.


Azərbaycanda elan edilmiş karantin rejimi müddətində ictimai işlərdə geriləmə olmaması üçün mədəniyyət müəssisələri əhalini virtual formada maarifləndirməyə davam edir. Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanası da oxuculara xidməti dayandırmadan internet üzərindən onlara informasiya ötürməkdə xüsusi səy göstərir. Bu müddət ərzində Mərkəzi Kitabxana “Kitabxana – koronavirusa YOX deyir!” layihəsi həyata keçirmiş, koronavirusla bağlı mövzuda təbliğat işi aparmışdır.
Layihəyə bu dəfə öz şeirlərini kitabxana ilə daimi əməkdaşlıq edən, kitabxananın Fəxri oxucusu Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvü, H.Zərdabi mükafatçısı, yazıçı Gülzar İbrahimova təqdim etdi. Şeirləri oxucuların ixtiyarına veririk.
Qoy təmiz olsun dünya və ya Rədd olsun pandemiya
Uşaqlar, darıxmayaq,
Evdən çölə çıxmayaq,
Əlləri tez-tez yuyaq,
Yaxşıca sabunlayaq.
İsti su ilə çimək
Mikrobları məhv edək!
Qoy təmiz olsun dünya,
Rədd olsun pandemiya!
Qurtarsın pandemiya
Oxuyum olum alim
Özüm dərman düzəldim.
Elə olsun ki, dərman
Onu içəndə adam
O dəqiqə sağalsın,
Durub ayağa qalxsın.
Dərman səpim dünyaya
Qurtarsın pandemiya
Desinlər mənə – “Əhsən!
Dünyanı qorudun sən”.





Xəbər verdiyimiz kimi, yaranmış vəziyyətlə əlaqədar, mart ayının 15-dən başlayaraq kitabxanalar oxuculara yalnız virtual xidmətlər göstərir: virtual kitab verilişi, virtual səyahətlər, Online aksiyalar və s.
Yazıçı-nasir, şair, müğənni, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü Zəka Allahverdiyev (Zəka Vilayətoğlu) M.Ş.Vazeh adına Yasamal rayon Mərkəzi Kitabxanasına elektron məktub yazaraq, onun kitablarını Azərbaycan ədəbiyyatının virtual kitabxanasında yerləşdirilməsini xahiş etmişdir. Zəka Vilayətoğlunun “Milena”, “Sənə bir söz deyəcəm…” və “Bataqlıq” adlı kitabları virtual kitabxanada yerləşdirilmişdir..
Zəka Vilayətoğlunun “Bataqlıq” adlı kitabına, onun müxtəlif illərdə qələmə aldığı povest və hekayələri daxil edilib. Yüksək koloritli bədii dillə qələmə alınan bu nəsr əsərlərində canlı həyat lövhələri, ictimai-siyasi hadisələrin bədii təsviri, müxtəlif tipli insanların peşəkarlıqla sərgilənən xarakterləri oxucunu həyəcanlandıra və uzun müddət öz təsirində saxlaya bilir.
“Sənə bir söz deyəcəm…” kitabı isə Zəka Vilayətoğlunun, nəsr kitablarından sonra ilk şeirlər kitabıdır. Kitaba, müəllifin son illərdə yazdığı şeirlər daxil edilib.
“Araz” Nəşriyyatında işıq üzü görən kitab isə “Milena” adlanır. Kitabda “Milena”, “Bağışlayın, cənab” povestləri və “Külqabı”, “Skripkaçı”,”Armanın ölümü” hekayələri yer alıb. Əsərin leytmotivi Rusiyada yaşayan azərbaycanlıların ümumiləşdirilmiş obrazı olan rəssamdır.
Kitabların tam mətni aşağıdakı linklərdədir:


Yeni növ koronavirusun (COVID-19) yayılmasının ölkəmizdə arzuolunmaz həddə çatmasının qarşısını almaq üçun Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemi (MKS) “Kitabxana – koronavirusa YOX deyir!” layıhəsi çərçivəsində “Yazıçı və şairlər koronavirusla mübarizə edir” aksiyasını davam etdirir. Kitabxana eyni zamanda karantin rejimi müddətində oxuculara virtual xidmət göstərərək #EvdəQal çağrışını dəstəkləyir.
Aksiya çərçivəsində tanınmış uşaq yazarı Gülzar İbrahimova uşaqlar uçun yazdığı “Dünyanı yallı getsin və ya arzularım dəyişib” poemasını kitabxanaya təqdim edib. Poema nikbin sonluqla bitir, insanların tezliklə bu bəladan, dərddən qurtulacağını əminlikə söyləyir.
Poema oxucuların diqqətinə təqdim edilir.
Poema ilə və ona aid şəkillərlə linkdə tanış ola bilərsiniz:
http://yasamal.cls.az/front/files/libraries/81/documents/828542573.pdf
Gülzar İbrahimova
Dünyanı Yallı getsin
Və ya
Arzularım dəyişib
(uşaqlar üçün poema)
Nədir bu pandemiya,
Ayaq açıb dünyaya,
Yayır Koronavirus,
Hər yana səpir virus…
İnsanları qorxudur,
Hamını yoluxdurur,
Çarə tapılmır dərdə,
Allah, bu nədir belə?
Hamı düşüb təşvişə,
Camaat getmir işə,
Hər kəs evdə oturub,
Elə bil həyat durub…
Deyir, ölkə rəhbəri:
“Virus gəzir hər yeri,
Hamı evdə otursun,
Virusdan uzaq olsun!”
Xəstəlik çox yayılıb,
Tibb elmi aciz qalıb,
Yoluxaraq nəfəsə,
Aman vermir heç kəsə!
Sərhədləri o aşır,
Qitələri dolaşır,
Qoy olmasın o bizdə,
Evdən çıxmayaq biz də!
“Evdə qal, Azərbaycan!”,
Xalqına dəstək olan,
Hamı iş görür evdən,
Paylaşır İnternetdən.
Hətta müəllimlər də,
Dərs keçir İnternetdə,
Onlar tapşırır bizə,
Bax, qulaq asın sözə!
Heç vaxt çıxmayın evdən,
Virus tutarsız birdən!
Otursaz evdə rahat,
Qorxusuz olar həyat!
Darıxmayın uşaqlar,
Pis gün ömrü az olar.
Bir gün dərman tapılar,
Dünya dərddən qurtular!
Dostlarım kimi mən də,
Sakit qalmışam evdə.
Təhlükə olmayanda,
Çölə çıxaram onda.
Hər gün evdə də olsam,
Gərək eləyim idman.
Sonra yuyunum tez-tez,
Olum sağlam və təmiz!
Evdə qalsam nə qədər,
Vaxt itirməyim hədər,
Çoxlu kitab oxuyum,
Dərsləri təkrarlayım.
Baxıram pəncərədən,
Yoxdur keçən küçədən,
Sanitar işçiləri,
Təmizləyir hər yeri.
Allahım bu nə işdir,
Arzularım dəyişdi?!
Kaş bir möcüzə olsun,
Viruslar yoxa çıxsın!
Dərddən qurtarsın Dünya,
Məhv olsun Pandemiya!
Xalqlar əl-ələ versin,
Dünyanı Yallı getsin!
05.04.2020

Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının Fəxri oxucusu, yazıçı-publisist, şairə Sevinc Ağa Xəlilqızı (Basqallı) növbəti yeni şeirini təqdim etdi. Şairə yazdığı şeiri Azərbaycanın igid Alazan oğlu, Basqallı balası Murad Beydiyevə həsr etmişdir. 50 bənddən ibarət olan şeirdə yazıçının Vətənə bəslədiyi dərin sevgi hisləri duyulur, Vətən igidləri ilə fəxr etdiyini bildirir. O, həmçinin şeirində Alazan ləqəbi ilə tanınan Muradın qəhrəmanlığının tariximizdə əbədi iz qoyduğunu fəxrlə qeyd etmişdir.
Alazan oğlu, Basqallı balası Murad Beydiyevə…
Canıma can verən ölməz diyarım!
Odlar yurdu! Mübarizlər vətəni….
Tarixdə izi qalan, sözü qalan,
Qoca şərqin qapısı,doğma diyarım.
Sən nə qədər müqəddəssən, munissən.
Qəhrəman oğullar, mərdlər şəhəri.
Mavi Xəzərimiz, əziz, doğma, Bakımız
Tarixin şahidi, qədim Bakımız….
Səndən ilham alır hər bir övladın.
Ədalət, azadlıq deyən igidlərin.
Vətənçün, torpaqçün candan keçdilər.
Qarabağ uğrunda gözəl məkanın.
Uğrunda ölməyə hey tələsdilər.
Tarix təkrarlanır, söyləyir zaman!
Düşmən Qarabağa verməyir aman.
Bu çağırışa qoşuldu Basqal gəncləri.
BakIda doğulmuşdu bu gəncdə.
1967-ci il oktyabr ayının 6-da
Ana-atanın sevinci, muradı o!
Adını elə də Murad qoydular.
Söylədi ana:-“Yaradan qorusun onu!
Vətən sevgisiylə, döyünürdü ürəyi.
Bu çağırışa qoşuldu el oğlumuz.
Nə qədər ki, ölməmişəm xalqı sevməkdir mənim peşəm.
Əgər Qarabağım, getsə əlimdən.
Bağışlarmı, məni ana vətənim?!
1991-ci il Qarabağa yollandı
Düz döyüş meydanına Murad.
Bir gün yaranmışam, bir gün ölərəm.
Ölmək üçün, gəlmədim mən dünyaya.
Qəhrəmanlıq, şərəf, cəsurluq üçün
Mən gəlmişəm iz salmaqçün dünyaya!
Düşmənlərin sinəsini, meydanda o dağladı.
Dik baxdı, ölümün gözünə doğru.
Lərzəyə salırdın, düşməni cəsarətinlə.
Mənfur düşmən ordusuna vermirdin aman.
Alazan ləqəbi ilə tanındın sən, eloğlu!
Beydiyev soyadın, Zahid oğlu.
Gedirsən həyatın özünə doğru.
Bir sevinc parlayan, zirvəyə doğru.
İncitək bəzəyir sinəni medallar indi.
Alın tərinlə, mərdliyinlə qazandın
Sən ey igid, ana vətən oğlu!
Qarşında baş əyir, Basqal kəndimiz.
Azərbaycan adlı məmləkətimiz!
Poladdan mətin, vüqarlı oğul!
Səni yetişdirdi bu, ana torpaq!
Tarixdə əbədi izini qoydun.
Azərbaycan! Odlar yurdun!
Fəxr edir səninlə, uca adınla!







Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanası “Vətənimizə virtual səyahət” layihəsi çərçivəsində Daşkəsən rayonuna virtual tur təşkil etdi.
Videoçarxda Daşkəsən rayonunun təmiz dağ havası, onun əsrarəngiz təbiəti, yaşıllığınının bol olması ilə seçilən zəngin faunası, turizm üçün xarakterik olan muzeyləri, ziyarətgahları, müasir binaları və parkları, sənətkarlıq sahələri (dülgərlik, dəmirçilik və s.) və mətbəxinə (göy kətə, quzu buğlaması, yarpız dovğası və s.) aid fotolar toplanmışdır.
Burada arıçılığa xüsusi yer ayrılmışdır.
Tarixi abidələrdən Tunc dövrünə aid divar qalıqları, kurqanlar, son tunc – ilk dəmir dövrünə aid Örük daş qalası və nekropol, monastr (487-ci il), kilsə (1869-cu il) və b. abidələrin fotoları, qalaçaların siyahısı (Yol yurdu, Çalağan, Daşlıtəpə, Əhmədli, Nağaradağ və s.) izləyicilərə təqdim olunmuşdur.
Videoçarxda Daşkəsənin ilk qurucularının – İslam Həsənov, Əhməd Məmmədov, Seyidəmir Ağayev və digər görkəmli şəxsiyyətlərinin adı qeyd olunur.
Videoçarx YouTube-də yerləşdirilib:
Layihə əsasında hazırlanmış videoçarxları “Kitabsevər uşaqlar” Facebook səhifəsində və YouTube kanalında da izləmək mümkündür.
Qeyd edək ki, “Vətənimizə virtual səyahət” adlı layihəsi əsasında Azərbaycanın bir çox rayonları haqqında silsilə videoçarxlar hazırlanacaq.






Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanası Aprel döyüşlərinin dördüncü ildönümü ili əlaqədar kitabxanalar üçün informasiya məktubu hazırlanmışdır. Məktubda hərbi əməliyyatların başlanması və Azərbaycanın cəbhə boyu mövqeləri və yaşayış məntəqələrinin erməni silahlı qüvvələri tərəfindən güclü artilleriya atəşinə məruz qalması, Azərbaycan tərəfindən bu hücumun qarşısının alınması, döyüşlərin gedişi, Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin komandanlığı tərəfindən Ağdərə-Tərtər-Ağdam və Xocavənd-Füzuli istiqamətində təxirə salınmaz cavab tədbirlərinin həyata keçirilməsi əks olunmuşdur.
Materialda qeyd olunur ki, Azərbaycan Ordusunun həyata keçirdiyi uğurlu əks-hücum hərbi əməliyyatı nəticəsində erməni işğalından azad edilmiş Cəbrayıl rayonunun Cocuq Mərcanlı kəndində insanların təhlükəsiz yaşaması mümkün olmuşdur.
Burada şücaət göstərənlər, itkin düşənlər, yaralananlar barəsində də məlumat verilir.
Şəhidlərin siyahısı təqdim olunur, onların Azərbaycanın rayonları üzrə təsnifatı da verilir. Bundan başqa, 2016-cı il 2-5 aprel döyüşləri zamanı şəhid olmuş Milli Qəhrəmanların fotoşəkilləri və onlar haqqında bioqrafik məlumat təqdim olunur.
Tarixə “Dördgünlük müharibə” adı ilə düşən Aprel döyüşləri gənclərin hərbi vətənpərvərlik ruhunu daha da yüksəltdi. Aprel döyüşlərində qazanılan qələbə xalqımızın orduya olan inamını artırdı.
İnformasiya məktubu ilə aşağıdakı linkdə tanış olmaq mümkündür:


Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının Fəxri oxucusu uşaq yazıçısı, professor, Solmaz Amanova aprelin 7-də saat 15.00-da uşaqlarla canlı yayımda görüş təşkil edəcək.
Solmaz Amanova bu görüşü dünyanı cənginə alan, minlərlə can alan, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) “pandemiya” elan etdiyi yeni növ koronavirus (COVID-19) infeksiyasının qarşısının alınması üçün etdiyi “Evdə qal, həyatları xilas et!” və Baş İdarənin #evdeqal #pozitivol çağırışına dəstək olaraq təşkil edir.
Canlı yayımda yazıçı yeni yazdığı şeir və nağıllarını uşaqlara ərmağan edəcək.
Bu elan MKS-in sosial şəbəkələrində də yayımlanıb.


Şəhidlər ölməz – Vətən bölünməz
(Aprel döyüşlərinin 4-cü ildönümünə həsr olunur)
Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasına müntəzəm olaraq şeir və hekayələr təqdim edən Fəxri oxucu yazıçı-publisist, şairə Sevinc Ağa Xəlilqızı (Basqallı) 2016-cı il aprelin 1-dən 2-nə keçən gecə Azərbaycan və Ermənistan silahlı qüvvələri arasında baş vermiş Aprel döyüşlərinin dördüncü ildönümünə “Şəhidlər ölməz – Vətən bölünməz” adlı şeir həsr etmişdir. O, şeirdə mayor Elnur Əliyevin şücaətini bədiiləşdirilir, qəhrəmanlıq nəğməsinə çevrilir.
Şəhidlər ölməz – Vətən bölünməz
(Aprel döyüşlərinin 4-cü ildönümünə həsr olunur)
Azərbaycan – şərəfim, şöhrətim, şanım!
Qartallar diyarı Azərbaycanım!
Ölkələr içində hörmətlə adın
Çəkilir həmişə – gözəl diyarım!
Səninlə fəxr etdim – odlar diyarım!
Qarabağ! Bu ad necə də gözəl səslənir.
Qarabağ! Üzeyirin qədim torpağı!
Şüşa! Tarixi qədimdir fateh qalanın!
Topxana, Cıdırdüz, Qoşqarımız var.
Vaqif yadigarı cənnət diyarı,
Laylamdır, cəngimdir Azərbaycanım.
Qarabağ torpağı qalmaz heç zaman
Düşmən tapdağında, doğma diyarım.
Sil gözünü Cıdır düzüm,
Şuşam haraydadır, dardadır,
Könlümün sevgisi bu diyardadır.
Qarabağ həsrətinin sonu olacaq.
Aprel oğulların hücuma keçdi.
Qorxmadan canını fəda edərək,
Ana torpağını azad edərək.
Bu anda mayor Əliyev Elnur
Üz tutub əsgərlərə belə soylədi:
“Azərbaycan, ünüm, səsim.
Azərbaycan mənim bəsim
Bu torpağa xain çıxan,
Bu torpaqda ölsün gərək.
Doğram-doğram, kəsim-kəsim!
Şəhidlər ölməz, Vətən bölünməz!”
Lələ Təpədir gərgin döyüşdə,
Düşmən dayanmadan qumbara atdı,
Atdı özünü, Elnur qorxmadan
Əsgərlər xilas olsun deyə durmadan…
Bu nə igidlik, bu nə cəsurluq!
Örnək oldu onlar silahdaşlara,
Həmdə Ana Vətən övladlarına!
İgidlik məktəblərinin zirvəsidirlər!
Dastanlar, nağıllar yazılacaqdır.
Doğma Azərbaycanım unutmaz sizi…
Əsl qəhrəmanlar, igid oğullar
Yenilməz Azərbaycan torpağındadır!
Ondurmu,yuzdürmü, mindir qəhrəman
Tarix səhifəndə can Azərbaycan!
Məqsədimiz, birliyimiz, heç bir zaman qırılmaz!
Xalqın qürüründan yoğrüldü ədalətli vicdanımız
Gəlmədiz bu dünyaya ölməkdən ötrü
Əbədi yaşamaqçün gəldiz dünyaya!
_____________________________
Cıdırdüz – Cıdır düzünün qısa forması
Aprel, 2020-ci il





“APREL – 2016”
(Aprel döyüşlərinin dördüncü ildönümünə ithaf edilir)
Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanası Rusiya Federasiyası Orenburq Vilayətinin model kitabxanası ilə birgə“APREL – 2016” adlı bilinqvistik virtual layihə reallaşdırıb.
Aprel döyüşlərinin dördüncü ildönümünə həsr olunmuş Azərbaycan və rus dillərində hazırlanmış interaktiv plakat Vikipediyadan götürülmüş “Aprel döyüşləri” rubrikası ilə başlanır. Burada 2016-cı ildə işğaldan tam, yaxud qismən azad olunan Azərbaycan kənd və yüksəkliklərinin xəritəsi verilmişdir.
İkinci sütunda rus dilində Vikipediyadan götürülmüş “Вооружённые столкновения в Нагорном Карабахе (2016)” (“Dağlıq Qarabağda silahlı toqquşma (2016)”) sərlövhəli material yerləşdirilib. Həmin sütünda “2016-cı ildə şəhid olmuş Azərbaycan ogulları” YouTube kanalındakı film də öz əksini tapmışdır. Burada, Azərbaycanın müstəqilliyi və ərazi bütövlüyü uğurunda canından keçən şəhidlərin siyahısı verilmiş, həmçinin aprel döyüşlərində şəhid olmuş igid Azərbaycan oğulları, onların keçdiyi döyüş yolları haqqında ətraflı məlumatlar əks olunmuşdur. İnteraktiv plakatda yerləşdirilən video görüntülər maraq doğurur.
İnteraktiv plakatda Aprel döyüşləri, Aprel müharibəsi və ya Dördgünlük müharibə haqqında məlumatlar, 2016-cı il 2-5 aprel döyüşləri zamanı şəhid olmuş Milli Qəhrəmanlar Murad Mirzəyev, Şükür Həmidov və Samid İmanov haqqında interaktiv plakatda ətraflı məlumat əks olunmuşdur.
Dördüncü sütunda rus dilində YouTube kanalındakı “Azərbaycan heç vaxt torpaqlarının işğalı ilə barışmayacaq” adlı film verilib.
“Aprel döyüşləri – 2016. Lələtəpə” markalar və zərflər haqqında rus dilində məlumat verilib. Burada qeyd olunub ki, Aprel döyüşlərinə həsr olunmuş 24 min tirajla marka buraxılmışdır. Hər markanın ölçüsü 40×28 mm-dir.
İnteraktiv plakat rus dilində “Aprel döyüşləri – müasir Azərbaycan tarixinin ən uğurlu hərbi əməliyyatlarından biridir” adlı materialla yekunlaşır. Təqdim olunan material “Azərbaycan ordusu” qazetindən götürülərək armiya.az saytında yerləşdirilib.
Aprel döyüşlərinin dördüncü ildönümünə həsr olunmuş Azərbaycan və rus dillərində hazırlanmış interaktiv plakat bir sira MDB kitabxanalarına göndərilib.
İnteraktiv plakatla aşağıdakı linkdə tanış olmaq olar:



Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemi (MKS) “Kitabxana – koronavirusa YOX deyir!” layihəsi çərçivəsində “Yazıçı və şairlər koronavirusla mübarizə edir” aksiyasını davam etdirir. Layihəyə yazıçı Gülzar İbrahimovanın “Çin hekayəti və yaxud dünyanın koronavirus faciəsi”adlı hekayəsini təqdim etmişdir.
Hekayə tərcüməçi işləyən azərbaycanlı və çinli ailənin dostluğundan, onların bir yerdə olduqları müddətdə baş verən maraqlı hadisədən və son günlər yayılmış koronavirusdan bəhs edir. Simi babanın nəvəsi To Ayailə dostluq edən Osmanın sapandla sərçəni yaralaması Simi babaya Çin tarixində baş vermiş hadisəni xatırladır.
Hekayənin tam mətni aşağıdakı linkdə yerləşdirilib:



Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasında 31 Mart Azərbaycanlıların Soyqrımı gününə həsr olunmuş interaktiv plakat hazırlandı.
İnteraktiv plakatda umummilli lider Heydər Əliyevin 26 mart 1998-ci il tarixli Fərmanı, “1918-ci il Azərbaycanlıların soyqırımı – 100 il” bölməsində “1918-ci il azərbaycanlıların soyqırımının 100 illiyi haqqında“ Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin 18 yanvar 2018-ci il tarixli Sərəncamı verilmişdir.
İnteraktiv plakatda mart soyqırımı haqqında tarixi faktlara əsaslanmış Azərbaycan və rus dillərində məlumatlar geniş əks olunmuş və bu hadisələri əks etdirən fotolar verilmişdir.
Burada həmçinin Azərbaycan ədəbiyyatının virtual kitabxanasında yerləşdirilmiş “31 mart soyqrımı: 1918-1920-ci illər mətbuatında” və “Azərbaycanlıların soyqrımı unudulmamalıdır” kitabları ilə də, tanış olmaq olar.
İnteraktiv plakata çoxlu sayda şəkil və 10 link daxil edilib. Material İnternetdə yerləşdirilib:




Ölkəmizdə elan olunmuş karantin rejimi ilə bağlı özünü təcrid müddətində oxucuların vaxtlarının dəyərləndirilməsi üçün Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanası “Kitabxana – koronavirusa YOX deyir!” adlı layihə həyata keçirir. Şair-qəzəlxan, AYB-nin, “Məcməüş-Şüəra” və “Vahid” ədəbi məclislərinin üzvü Əli Əmirov (Ələmi) da kitabxananın bu layihəsinə qoşuldu. O, “Səndən sonra” və “Pıçıldaş mənimlə çiçək dilində” adlı iki şeirlər kitabının müəllifidir.
“Yazıçı və şairlər koronavirusla mübarizə edir” aksiyasına dəstək olan Ə.Əmirov hal-hazırda Milli Aerokosmik Agentliyinin Elmi-Tədqiqat Aerokosmik İnformatika İnstitutunda şöbə müdiri vəzifəsində işləyir. İxtiraçı-alim texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru, Azərbaycan Respublikasının əməkdar mühəndisidir, tərəqqi medalı ilə təltif olunmuşdur.
“EVDƏQAL!” çağırışına əməl edək!
“Çölə çıxma”, – dedilər, hədd qoyub yaşımıza,
Gəl, cavanlıq edib, əl gəzdirək üst-başımıza!
Evdə qal, evdə otur, pəncərədən boylan hələ,
Hörmətə bax, vurulublar, demə, göz-qaşımıza!
Ləzzət ilə necə, gör, ömr edirikmiş, ey dil,
Su qatıb, kimdisə dünya da, bizim aşımıza!
Zülm edib çöldə kəbaba, onu şişəçəkdik,
Meyl edək, evdə qalıb, xaş ilə bozbaşımıza!
Daha meyxanəyə yol bağlıdı, çün saqi deyib,
Məsləhət öyləsə, üzvurmam o qardaşımıza.
Unudar bəlkə gözəllər belə getsə, bizi ta,
Sığınıb, ağlayacaqmı biri, başdaşımıza?!
Axtarır, tacı başında, bizi afət, Ələmi,
Halımız var, gətirib tacı qoya başımıza?!
____________________
Taclı afət* – koronavirus nəzərdə tutulur
Əli Ələmi




Bir çox ölkələri bürümüş koronavirus infeksiyası ilə bağlı Azərbaycanda elan olunmuş karantin rejimi müddətində Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemi (MKS) oxuculara virtual xidmət göstərməyi davam edir.
MKS “Kitabxana – koronavirusa YOX deyir!” layihəsi çərçivəsində “Yazıçı və şairlər koronavirusla mübarizə edir” aksiyasını keçirir.
Əhalinin evdə qalaraq sağlam həya
t tərzinə davam etməsi üçün tanınmış şairlər, yazıçılar öz şeir və hekayələrini Mərkəzi Kitabxanaya təqdim edirlər. Növbəti dəfə Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Qızıl qələm”, “Cəsarətli qələm” mükafatçısı Əfəndiyeva Solmaz Ədhəm qızı (Solmaz Elqızı) mövzuya aid şeirini oxuculara ərmağan edir.
Gəlin gələcəyi birgə qoruyaq
(Koronavirus pandemiyasına həsr olunur)
Alıbdı dünyanı yaman cənginə,
Bütün insanlığa kəc baxıb, gəlib.
Bürünüb əzazil əcəl rənginə,
Başına ölümdən tac qoyub, gəlib.
Böyük dövlətləri iflic edərək,
Tanımır uşağı, gənci, qocanı.
Nurlu kainatı sanki zəbt edib,
Allahım, yox eylə sən bu bəlanı.
Bədniyyət qonağı sevməyir heç kəs,
Hamı çalışır ki, tez çıxıb getsin.
Allahdan heç zaman ümid üzülməz,
Görüm bu virusu Rəbbim yox etsin.
Gəlin həmrəy olub, verək əl-ələ,
Bu taclı virusa meydan oxuyaq.
Axı xoş gələcək öndədir hələ,
Şeirdən, nağıldan çələng toxuyaq.
Hər bir ahıl insan bərəkətimiz,
Çox sevib onları, həm də yaşadaq.
Uşaqlar və gənclər gələcəyimiz,
Gəlin gələcəyi birgə qoruyaq.
Sözümün sonunda demək istərəm,
Tezliklə məhv olsun bu taclı bəla.
Yenidən hər kəsi görmək istərəm,
Sevinsin bu gözəl, bu xoşbəxt hala.
Solmaz Elqızı

AMEA-nın Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutunun əməkdaşı filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Kərimulla Məmmədzadə bu ölkədəki Azərbaycana aid qorunan qədim əlyazmalarla bağlı tədqiqat işi həyata keçirib.
Qeyd edək ki, sözügedən tədqiqat işi ötən il Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzi tərəfindən həyata keçirilən layihəyə əsasən aparılıb. Tədqiqat işinə əsasən Azərbycana dair Özbəkistan Milli Elmlər Akademiyasının Biruni adına Şərqşünaslıq İnstitutunda saxlanılan əlyazmaların müəyyən edilməsi, onların kataloqunun hazırlanması, surətlərinin qarşılıqlı əsaslarla Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının M.Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutu ilə mübadiləsi layihəsinin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulub.
Aparılan tədqiqat zamanı Nizami Gəncəvi, İmadəddin Nəsimi, Məhəmməd Füzuli və s. kimi tanınmış Azərbaycan klassiklərinin çoxsaylı əlyazma əsərləri aşkarlanaraq ilkin tədqiqata cəlb edilmişdir. Bu əlyazmalar arasında ölkəmiz üçün dəyərli və önəmli hesab edilən Şah İsmayıl Xətainin anadilli “Divan”ının əlyazma nüsxəsi də yer alır.
Özbəkistan Elmlər Akademiyası Əbu Reyhan əl-Biruni adına Şərqşünaslıq İnstitutunda qorunan əlyazma Azərbaycanın böyük dövlət və hərb xadimi, eyni zamanda da anadilli şerimizin ən gözəl nümunələrini yaratmış Şah İsmayıl Xətainin türkcə “Divan”ının ən unikal nüsxəsidir. Xətainin anadilli “Divan”ının bundan başqa Britaniya Muzeyində və İran İslam Respublikasında da nüsxələri qorunmaqdadır.
Qeyd edək ki, əlyazma nüsxəsinin surəti daha geniş tədqiqat və nəşr üçün Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin direktoru Samir Abbasovun təşəbbüsü ilə əldə edilmişdir.
Əlyazmanın katibi Şah Məhəmməd əl-Nişapuridir. Əlyazmanın köçürülmə tarixi isə h. 942-ci il (m.1535) kimi qeyd edilmişdir. Katibi Mahmud Nişaburidir. Əlyazma incə nəstəliq xətti ilə Şərq kağızına yazılıb. Əlyazmanın ölçüsü 23,5×14,5 sm, həcmi isə 84 vərəqdir. Əlyazmanın 1b-2b səhifələri boşdur. Bu səhifələrin ətrafı və “Divan”ın başlanğıcı zərif təhziblə bəzədilib. Mətn qızılı və mavi xətlərlə haşiyələnib. Mətn qara mürəkkəblə, başlıqlar qızılı və mavi mürəkkəblə, müəllifin adı, yəni təxəllüs isə hər yerdə qızılı mürəkkəblə yazılıb. Əlyazmanın səhifələrinə qızılı mürəkkəb çilənərək “Zərəfşan” adlanan üsulla bəzədilib. Bu da nəfis tərtib olunmuş əlyazmaya xüsusi gözəllik verir. Hər səhifənin çərçivəsinin künclərində və sağ-sol tərəfdən kənarlarında zərif təhzib elementləri var. Əlyazmanın cildi qəhvəyi dəridəndir. Cildin üzərində qızılı zəncirək naxışlar vardır. Ümumilikdə əlyazma Klassik Azərbaycan kitab mədəniyyətinin ən gözəl, zərif, nəfis incilərindəndir.
Əlyazma mətni iki hissədən ibarətdir və ənənəvi olaraq bəsmələ ilə başlayır (2b). Ümumilikdə mətn içiçə olan iki çərçivədə yerləşdirilib. Birinci kiçik olan çərçivədə verilmiş şeirlər üfiqi xətt üzrə iki sütunda, kiçik çərçivənin kənarında verilmiş mətn isə çəpəki vəziyyətdə bir sütunda verilmişdir ki, bu da əlyazmaya ənənəvi divan tərtibatında mürəkkəb xüsusiyyət vermişdir. Əlyazmanın 2a-3a səhifələrində 3 nət vardır. 3a-13b səhifələrində isə mənqibələr yer almışdır. Əlyazmanın 13b-83a səhifələrində Xətaiyə aid qəzəllər, 83a-84a səhifələrində isə rübailər yer alır.
Əlyazmanın ilk səhifəsində (2b) yer alan və “Baismi-alihü fərdi-yəzdan, Rəhmani-rəhim və həyyi-sübhan” beyti ilə başlayan “Dəhnamə” məsnəvisi mavi mürəkkəblə verilmiş “Tövhidi-Həqqi-Sübhani-Təla” qeydindən sonra 2a səhifəsində davam edir. 2a səhifəsinin ortasında olan qızılı mürəkkəblə haşiyələnmiş çərçivədə isə qızılı mürəkkəblə verilmiş “Fi nət ən-nəbi əleyh-əs-səlam” qeydindən sonra Hz. Məhəmmədə (s) həsr olunmuş “Ey ki, yоxdan bu cəhanı var idən pərvərdigar, Yeri qaim, gögləri dəvvar idən pərvərdigar” beyti ilə başlayan nət verilmişdir. Bunun ardınca növbəti 3b səhifəsində mavi mürəkkəblə “iza fin-nət” qeydindən sonra daha bir nət verilmiş və bu qəsidə də 3aa səhifəsini əhatə etmişdir. Burada bir məsələni qeyd etmək lazımdır ki, əlyazma nüsxəsinin vərəqləri müasir səhifələnmə üsuli ilə səhifələnərkən 2a,2b,3a,3b səhifələrindən sonra yanlışlıqla yenidən 3 rəqəmi təkrarən yazılmışdır. Bu sıralamanı düzəltmək imkanımız olmadığı üçün biz təkrar verilmiş 3a və 3b səhifələrini xüsusi olaraq 3aa və 3bb şərti işarələri ilə qeyd edirik.
.jpg)
Əlyazmanın 3aa səhifısində qızılı mürəkkəblə verilmiş “Fi mənqibəyi-əmir-əl-möminin Əli əleyhəssalam” qeydindən sonra “Şahi ki, cəhanın əfzəlidir, Allah tək ali, anın alidir” beyti ilə başlayan mənqəbat gəlir. Mənqibənin mətni qara mürəkkəblə verilsə də “Allah, Əli, Məhəmməd” kəlmələri mavi və qızılı mürəkkəblərlə verilmişdir. Qeyd olunduğu kimi mənqibə əlyazmanın 3aa-14b səhifələrini əhatə edir. Əlyazmanın 7b səhifəsindən başlayaraq kənar çərçivədə “Şahi ki, cəhanın əfzəlidir, Allahının əli anın əlidir” beyti ilə başlayan mürəbbe gəlir. Bu mürəbbe əlyazmanın 9b səhifəsinə qədər davam edir. Bundan sonra isə “Fi zikri əsmaül-müyəssə bər həqq” qeydi ilə başqa bir nət başlayır. Bundan sonra isə “Sifəti-gülşənü-bəhar” qeydi ilə təbiətin vəsfi verilmişdir. Bu şeirdın sonra isə “Dər zikri-ünvani-aşiq və hali-xod” qeydi ilə bir qəsidə gəlir (12a-14a). Bundan sonra isə kənar çərçivədə “Şeir berəsmi-şikayəti-dil” başlıqlı bir qəzəl yer alır. Bu qəzəldən sonra isə mavi mürəkkəblə verilmiş “Məsnəvi” qeydindən sonra uzun bir məsnəvi başlayır. Məsnəvi özü isə bir neçə hekayətdən ibarətdir ki, bu hekayələrin başlanğıcları mavi mürəkkəblə qeyd edilmişdir. Birinci məsnəvi əlyazmanın 15b-43a səhifələrini əhatə edir. Əlyazmanın 44b səhifəsindən isə növbəti məsnəvi başlayır. İkinci məsnəvi isə əlyazmanın 44b-72b səhifələrini əhatə edir. Əlyazmanın 72a səhifəsində isə “Be səbəbi-təlif” (Əsərin yazılma səbəbi—K.M.) verilmişdir.
Əlyazmanın 14b səhifəsindən isə mavi mürəkkıblə verilmiş “fil-qəzəliyyat” qeydindən sonra Xətainin qəzəlləri başlayır. Qəzəllər əlyazmanın 14a-83b səhifələrini əhatə edir. Burada Xətainin ümumilikdə 239 qəzəli və 10 tuyuğu yer alır.
Sonda qeyd edək ki, Şah İsmayıl Xətainin anadilli “Divan”ının Daşkənd nüsxəsi yaxın bir zamanda transfoneliterasiya edilərək fotokafsimileli nəşr ediləcək və rəsmi surətdə Özbəkistandakı Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzi tərəfindən AMEA-nın Məhəmməd Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutuna hədiyyə ediləcəkdir.
Mənbə: http://edebiyyatqazeti.az/






Xəbər verdiyimiz kimi, Müstəqil dövlətlərin Kitabyayımı Assosiasiyası Rusiya Federasiyası Mətbuat və Kütləvi Kommunikasiyalar Federal Agentliyinin tapşırığı ilə Uşaq Kitabı Həftəsi çərçivəsində uşaq rəsmi müsabiqəsini təşkil edəcək. Xatırladırıq ki, müsabiqə ənənəvi olaraq 1943-cü ildən keçirilir.
Bakı səhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemi (MKS) ikinci dəfədir ki, müsabiqədə iştirak edir. Oxucularla virtual rejimdə işləyən M.Ş.Vazeh adına Yasamal rayon Mərkəzi Kitabxanası altı ən yaxşı rəsmi seçərək Moskvada keçirilən müsabiqəyə göndərdi.
Müsabiqəyə Böyük Vətən müharibəsində qələbənin 75-illiyinə həsr olunmuş rəsm, 2020-ci ilin yazıçı-yubilyarlarının H.X.Andersenin nağıllarının və A.Sent-Eksüperinin “Balaca şahzadə” əsərinin motivlərinə çəkilmiş şəkillər də təqdim oludu.
Müsabiqədə iki yaş kateqoriyası üzrə uşaqlar iştirak etmişdirlər: 1-ci kateqoriya –5 – 11 yaş; 2-ci kateqoriya – 12 – 16 yaş.
Moskvada keçirilən müsabiqəyə Azərbaycan Milli Konservatoriyasının nəzdində İncəsənət Gimnaziyasının şagirdləri Aminə Hidayətli, Surə Sadiqova, Mədinə Həmzətovanın, habelə 6 №-li liseyin və 46 №-li orta məktəbin şagirdləri İradə Hacızadə və Anastasiya Bekeşanın çəkdiyi rəsmlər göndərilmişdir.

Azərbaycan yazıçısı Varis dünya yazarlarının ən aparıcı və nüfuzlu təsisatı olan PEN İnternational təşkilatına üzv seçilib. Yazıçıların PEN-kluba qəbulu səs hüququna malik ölkə nümayəndəliklərinin kollegial rəhbər orqanlarının tövsiyəsi əsasında Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin qərarı ilə həyata keçirilir.
AZƏRTAC xəbər verir ki, yazıçımızın PEN-kluba üzvlüyü təsisatın Rusiya üzrə nümayəndəliyinin kollegial rəhbər orqanı tərəfindən dəstəklənib.
Qeyd edək ki, məqsədi irqindən və dinindən asılı olmayaraq bütün dünya yazıçılarının yaradıcı əməkdaşlığını təmin etmək, eləcə də onların hüquqlarını müdafiə etmək olan, daha çox PEN-klub adı ilə tanınan bu təsisatın mənzil-qərargahı Londonda yerləşir. Hazırda PEN-klub öz fəaliyyət və nüfuz dairəsinə görə dünyanın 101 ölkəsini əhatə edir.
Mənbə: https://azertag.az/


Kitabxanaların fəaliyyətini virtual məkanda səmərəli formada təşkil etmək, istifadəçilərin fəallığını və onların mütaliəyə maraqlarını artırmaq məqsədilə Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemi “Kitabsevər uşaqlar” Facebook səhifəsində və YouTube kanalında sorğu təşkil edib.
İzləyicilər A.S.Puşkinin “Balıqçı və balıq nağılı”nı oxuyaraq bir suala cavab verməlidirlər.
Ən maraqlı cavablar “Kitabsevər uşaqlar” Facebook səhifəsində və YouTube kanalında, bir sıra Veb saytlarda yerləşdiriləcək.
Xatırladırıq ki, “Kitabsevər uşaqlar”ın on iki mindən çox izləyicisi, baxış sayı isə üç milyondan çoxdur.
https://www.facebook.com/pg/kitabseverushaqlar/posts/?ref=page_internal
https://www.facebook.com/kitabseverushaqlar/photos/pcb.2529131094011890/2529130484011951/?type=3&theater


Xəbər verdiyimiz kimi, Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsinin Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemində iki dəfə Sovet İttıfaqı Qəhrəmanı Həzi Aslanovun 110 illik yubileyi ilə əlaqədar hazırlıq işləri həyata keçirilir.
Virtual oxuculara Həzi Aslanova həsr olunmuş şeirləri təqdim etmək məqsədilə Səməd Vurğunun “Qəhrəmanın ölümü”, Məmməd Təhməzovun “General Həzi”, İslam Səfərlinin “Təzə çiçəklər”, Boris Dubrovinin “Həzi Aslanov haqqında ballada” latın qrafikalı Azərbaycan əlifbasına çevrilmiş və “Kitabsevər uşaqlar” Facebook səhifəsində və YouTube kanalında yerləşdirilmişdir.



Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının Fəxri oxucusu, Jurnalistlər Birliyinin və Yazıçılar Birliyinin üzvü, “Qızıl Qələm”, Rəsul Rza adına beynəlxalq, Həsən bəy Zərdabi adına mükafatlara layiq görülən Zöhrə Əsgərovanın “Dünya, barışmışam səninlə” kitabı işıq üzü gördü.
Yazıçı-publisist Zöhrə Əsgərova oxucular arasında daha çox mədəniyyət sahəsi ilə bağlı araşdırmaları, elmi-populyar yazıları ilə tanınır. ”Talelərə yazılan musiqi”, “Tarixi yaddaş və qondarma əhvalatlar”, “Odisseya “Korablya durakov”, “Zdes proletel angel” adlı kitabları və başqa esseləri oxuculara yaxşı tanışdır.
“Dünya, barışmışam səninlə” kitabında müəllifin fəlsəfi düşüncələri, mənsur şeirləri və xatirələrində yaşayan unudulmaz sənətkarlar haqqında yazılar, rəylər toplanmışdır. Müəllif insanın cəmiyyət qarşısında vəzifələrini, şəxsiyyətin yetişməsi üçün sağlam mühitin vacibliyi haqda dərin, bəşəri fikirlərini bədii şəkildə oxucularla bölüşür. Yazıçı bəşəriyyətin gələcək taleyi üçün çox narahatdır.
Zöhrə Əsgərovanın yaradıcılıq axtarışları davam edir. “Dünya, barışmışam səninlə” adlanan yeni kitabın əsas məziyyəti ondan ibarətdir ki, onun qəhrəmanları öz həqiqətinin axtarışında, əqidəsi uğrunda mübarizə əzmindədirlər.
Kitabın “Düşüncələrimlə üz-üzə” bölməsində iyirmi iki, “Mənsur şeirlər” bölməsində otuz, “Xatirələr, rəylər” bölməsində on bir material yerləşdirilmişdir. Kitabın redaktoru tarix üzrə fəlsəfə doktoru Lətifə Məmmədovadır.




Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon MKS-inin M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasında Azərbaycan teatr və kino sənətinin görkəmli nümayəndəsi, SSRİ və Azərbaycan Respublikasının Dövlət mükafatları laureatı, Xalq artisti Leyla Bədirbəylinin anadan olmasının 100 illiyi ilə əlaqədar informasiya məktubu hazirlandı. İnformasiya məktubunda “Leyla Bədirbəylinin 100 illiyinin qeyd edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı, yaradıcılıq fəaliyyəti, müəllimləri, onun oynadığı teatr tamaşaları əks olunmuşdur.
Bundan başqa, Leyla Bədirbəylinin çəkildiyi filmlər haqqında məlumat və filmlərin YouTube kanalında yerləşdiyi versiyalarının linkləri göstərilmişdir.
İnformasiya məktubunda Leyla Bədirbəylinin görkəmli şəxsiyyətlər haqqında sözləri və yaradıcı insanların Leyla Bədirbəyli haqqında fikirləri də verilmişdir.
İnformasiya məktubu
http://yasamal.cls.az/front/files/libraries/81/documents/841526351.df yerləşdirilmişdir.



Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasında Azərbaycan ədəbiyyatının qabaqcıl ideyalarla və demokratik fikirlərlə zənginləşməsində böyük rol oynamış görkəmli ictimai-siyasi xadim, yazıçı, dramaturq, publisist və maarifçi Nəriman Nərimanovun 150 illik yubileyi ilə əlaqədar informasiya bülleteni hazırlandı.
İnformasiya bülleteninə Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin “Nəriman Nərimanov öz dövrünün, yaşadığı mühitin çərçivəsində böyümüş görkəmli simadır, böyük siyasi xadimdir…” sözləri epiqraf kimi verilmişdir.
İnformasiya bülletenində “Nəriman Nərimanovun 150 illiyinin qeyd edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamının mətni yerləşdirilmişdir.
Burada, Azərbaycan KP MK-nın birinci katibi Heydər Əliyevin N.Nərimanovun 100 illik yübleyindəki məruzəsi və abidəsinin açılışında nitqi verilmişdir.
Nəriman Nərimanovun həyatı, yaradıcılığı, ictimai fəaliyyəti barədə ətraflı məlumat verilir. Qeyd olunur ki, Nəriman Nərimanov həyatı boyu geniş və çoxcəhətli ictimai, ədəbi və siyasi fəaliyyəti ilə xalqın azadlığı və səadəti uğrunda mübarizə aparmışdır. Nəriman Nərimanov M.F.Axundovun yaratdığı ədəbi məktəbin kllasik ənənələrinin qüdrətli davamçısı olmuşdur.
Materialda qeyd olunur ki, N.Nərimanov хalqın mədəni tərəqqisinə köməyi özünün başlıca vətəndaşlıq borcu hesab edirdi. O, maarifpərvər dostları S.Qənizadə, H.Mahmudbəyov, H.Sarabski və başqalarının köməyi ilə teatr truppası yaradır, tamaşalar göstərirdi.
N.Nərimanov Şərq xalqlarının azadlıq və istiqlaliyyəti çox düşündürürdü. O, geniş xalq kütlələrini inqilabi mübarizəyə cəlb etmək üçün onları dini fanatizm əsarətindən xilas etmə, qəflət yuxusundan ayılma yollarını göstərib.
N.Nərimanov “Həyat” qəzetində “Nər”, “Arı bəy” imzası ilə çap etdirdiyi “Həftə fəryadı”, “Hərdənbir” felyetonlarında və məqalələrində ictimaisiyasi hadisələrə müasirlərindən fərqli olaraq daha fəal münasibət bəsləyirdi.
İnformasiya bülletenində, Nəriman Nərimanovun hikmətli sözləri yerləşdirilmişdir.
Burada Nəriman Nərimanovun heykəltaraş, Xalq rəssamı Cəlal Qaryağdı tərəfindən Bakının Nərimanov prospektində ucaldılmış heykəli, Bakıda və Tiflisdəki ev-muzeyləri haqqında da məlumat verilir.
Bundan əlavə, informasiya bülletenində görkəmli ədib və ictimai xadim haqqında çəkilmiş filmlərin siyahısı da verilmişdir.
İnformasiya bülleteni ilə Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin Veb saytında tanış olmaq olar


Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon MKS-inin M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasında iki dəfə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı Həzi Aslanovun 110 illik yubileyi ilə əlaqədar informasiya bülleteni hazırlandı. İnformasiya bülletenində görkəmli sərkərdənin döyüş yolu, təltifləri, ona həsr olunmuş şeirlər, fotoqalereya və. s. məlumatlar toplanmışdır.
İnformasiya bülleteni MKS-in Veb saytında yerləşdirilib







Bu gün, Azərbaycanın XX əsr tarixinin ən faciəli səhifələrindən biri olan Xocalı soyqırımının iyirmi səkkizinci ili tamam olur. Bununla əlaqədar, Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının əməkdaşları və Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin tələbələri “Ana harayı” abidəsini ziyarət etdilər. “Ana harayı” abidəsi 1992-ci ildə fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Xocalı şəhərində dinc azərbaycanlı əhalisinə qarşı erməni silahlı birləşmələri tərəfindən törədilmiş soyqırım hadisəsi qurbanlarının xatirəsinə ucaldılmışdır.
Xocalı şəhəri fevral ayının 25-də atəşə tutulmağa başladı və erməni silahlı birləşmələri səhərə yaxın şəhərə daxil oldular. Xocalı soyqırımı nəticəsində 63 uşaq, 106 qadın, 70 ahıl, yaşlı insan qətlə yetirildi, 8 ailə isə tamamilə məhv edildi. 487 nəfər yaralananların arasında 76 nəfər uşaq var idi. 1275 nəfər isə əsir götürülmüşdür. Onlardan 150 nəfərin taleyi bu günədək məlum deyil. Xocalı vəhşiliklərini ilk dəfə lentə alan Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Çingiz Mustafayev olmuşdur.
Tədbir iştirakçıları faciə qurbanlarının xatirəsini bir dəqiqəlik sükutla yad etdilər. Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə həyata keçirilən “Xocalıya ədalət!” beynəlxalq kampaniyası çərçivəsində hər il silsilə tədbirlər reallaşdırılır. Məhz bu tədbirlərin nəticəsidir ki, artıq Xocalı faciəsinin soyqırımı olması faktını dünyanın bir sıra ölkələri və beynəlxalq təşkilatlar tanıyıb.
Xocalı faciəsinin ildönümü ilə əlaqədar Mərkəzi Kitabxanada kitab sərgisi və stend təşkil olunmuşdur.





Yasamal rayon MKS-inin A.Şaiq adına 2 №-li kitabxana filialı və ədibin ev-muzeyinin təşkilatçılığı ilə gorkəmli şair, yazıçı, dramaturq, pedaqoq Abdulla Şaiqin doğum günü ilə əlaqədar Fəxri Xiyabanda ədibin məzarı ziyarət edildi.
Tədbirdə kitabxananın və Abdulla Şaiqin ev-muzeyinin əməkdaşları, kitabxananın fəal oxucuları, ədibin ailə üzvləri iştirak etdilər. Anım tədbirində ev-muzeyinin direktoru Ülkər Talıbzadə və böyük elmi işçi Arzu Hacıyeva çıxış edərək ədibin yaradıcılığından, ictimai fəaliyyətindən danışdılar. Bildirildi ki, ömrünün 34 ilini Azərbaycan təhsilinin inkişafına həsr edən Abdulla Şaiq maarif və məktəb işlərilə də məşğul olmuşdur.
Sonda Abdulla Şaiq adına kitabxana filialında təşkil olunmuş sərgiyə baxış keçirildi.







Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon MKS-inin M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının əməkdaşları A.Məmmədov adına 38 №-li tam orta məktəbdə 21 fevral – Beynəlxalq Ana Dili Günü ilə əlaqədar tədbir keçirdilər. Tədbirdə kitabxananın fəal oxucusu BDU-nun Hüquq fakültəsinin tələbəsi Nuray Araz, kitabxanada təcrübə keçən Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin kitabxanaçılıq informasiya fakültəsinin IV kurs tələbələri və məktəbin IV, V və VII sinif şagirdləri iştirak etdilər.
Kitabxananın böyük metodisti İradə Hüseynova bildirdi ki, Beynəlxalq Ana Dili Gününün tarixi 1952-ci il fevralın 21-22-də Pakistanda benqal dilinin qadağan edilməsinə etiraz olaraq keçirilən aksiyada polis və silahlı qüvvələrin müdaxiləsi nəticəsində həlak olan dörd nəfərin xatirəsi ilə bağlıdır. Banqladeş nümayəndələri fevralın 21-ni məhz həmin şəhidlərin xatirəsinə ehtiram əlaməti kimi Ana dili günü adlandırılması haqqında müraciət etmişlər. Məktəb kitabxanasının müdüri Səbinə Abbasova ölkəmizdə ana dilinin qorunması ilə bağlı görülən işlərdən danışdı. Şagirdlər ana dilinə həsr olunmuş şeirlər söylədilər.
Məktəbin təlim-tərbiyə işləri üzrə direktor müavini Gülnarə Vəliyeva tədbir iştirakçılarına təşəkkürünü bildirdi.




Rusiya Federasiyası Udmurt Respublikasının Milli Kitabxanası 2018-ci ilin payızında 100 illik yubileyini qeyd etdi. Elə həmin ildən Udmurt Milli Kitabxanası Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) Mərkəzi Kitabxanası ilə əlaqələr qurmuş və iki kitabxana arasında beynəlxalq əməkdaşlığı genişləndirməyə başlamışdır.
Beynəlxalq əməkdaşlıq çərçivəsində Udmurt Milli Kitabxanasında 2020-ci ildə Azərbaycan güşəsinin yaradılması planlaşdırılır.
Bununla əlaqədar, Yasamal rayon MKS-i Udmurt Milli Kitabxanasına Azərbaycanın tarixi, mədəniyyəti, incəsənəti, milli adət-ənənələri, Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi, Azərbaycan Respublikasının daxili və xarici siyasəti, ulu öndər Heydər Əliyev həsr olunmuş kitablar, habelə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin apardığı uğurlu siyasət haqqında, Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyevanın mədəniyyət sahəsinə göstərdiyi diqqət və qayğını əks etdirən zəngin kitab kolleksiyası toplanmışdır. Kolleksiyaya həmçinin uşaq ədəbiyyatı, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə nəşr olunmuş “Dünya ədəbiyyatı kitabxanası” seriyasından da maraqlı kitablar daxil edilib.
Yaxın zamanlarda Yasamal rayon İcra Hakimiyyətinin dəstəyi ilə 80 adda 102 kitab Udmurt Milli Kitabxanasına göndəriləcək.





18 fevral tarixində Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi M.Ş.Vazeh adına Yasamal rayon Mərkəzi Kitabxanasının əməkdaşları Sevil Namazova, İradə Hüseynova və Dəniz Vətəni 94 №-li Körpələr Evi Uşaq – Bağçasında “Ucadan oxu” keçirdilər. S.Namazova uşaqlara Mixail Zoşenkonun “Ağıllı meymun” nağılını oxudu. O, izah etdi ki, bu nağıl hesablama əməlinin yaxşı qavranılması və fikir yürütmək qabiliyyətinin inkişafı üçün faydalıdır. İ.Hüseynova uşaqlardan ən çox hansı nağılı xoşladıqlarını soruşdu. Onlar “Şəngülüm, Şüngülüm, Məngülüm” nağılını sevdiklərini söylədilər. Nağıldakı canavarın əməlini pisləyən uşaqlar xeyirxah olmağın yaxşı əməl olduğunu bildirdilər.




Yasamal rayon MKS-inin Ə.Vahid adına 1№-li kitabxana filialında Azərbaycan qəzəl məktəbinin görkəmli nümayəndəsi, “Füzuli yadigarı”, qəzəlxan-şair Əliağa Vahidin 125 illiyi ilə əlaqədar “Vahidəm, xəlqimin qəzəl şairiyəm” adlı tədbir keçirildi. Tədbirdə “Vahid” Poeziya Məclisinin sədri Hacı Rafiq Əliyev, “Məcməüş-şüəra” məclisinin sədri, professor, qəzəlxan-şair Şahin Fazil, məclis üzvləri Elman Qasid, Adilə Nəzərova, Azər Cəbrayılov, Fatimə Mahmudova, Əliağa Vahidin oğlu Ramiz İskəndərov,kitabxananın əməkdaşları iştirak etdilər. Tədbiri giriş sözü ilə kitabxananın müdiri Mətanət Qasımova açaraq qonaqları salamladı və Əliağa Vahidlə bağlı xatirələrini bölüşmək üçün sözü “Vahid” Poeziya Məclisinin sədri Hacı Rafiq Əliyevə verdi. Məclis üzvləri ustadın qəzəllərini oxudular. Kitabxananın oxu zalında Əliağa Vahidin əsərlərindən, jurnal və qəzet materiallarından, fotoşəkillərdən ibarət sərgi nümayiş olundu.
Sonda tədbir iştirakçiları Əliağa Vahidin İçərişəhərdə yerləşən büstünü ziyarət etdilər.

Bakı Şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsinin Xəzər rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin 5 saylı filialı Xalq şairi, dramaturq Nəriman Həsənzadənin doğum gününə həsr olunmuş kitab sərgisi təşkil edib.
İdarədən AZƏRTAC-a bildirilib ki, tədbirdə əvvəlcə Nəriman Həsənzadənin həyat və yaradıcılığı haqqında məlumat verilib. Bildirilib ki, 1953-cü ildən mətbuatda çıxış edən şairin əsərləri keçmiş SSRİ və bir çox xarici ölkə xalqlarının dillərinə tərcümə edilib. Bakıda “Seçilmiş əsərləri”, Tehranda “Söyüd” və Tbilisidə “Seçilmiş əsərləri” çapdan çıxıb. “Nabat xalanın çörəyi” povesti Moskvada “Molodaya qvardiya” nəşriyyatında rus dilində nəşr olunub.
Diqqətə çatdırılıb ki, Nəriman Həsənzadə epik-dramatik poemalar müəllifi kimi də tanınıb. Xalq şairi 34 bədii – poetik toplunun, “Tariximiz, taleyimiz” adlı irihəcmli elmi-ədəbi məqalələr kitabının müəllifidir. 2004-cü ildə “Seçilmiş əsərləri” dövlət tərəfindən latın qrafikası ilə kütləvi tirajla nəşr edilib. 100-dən artıq şeirinə musiqi bəstələnib.
Sonda oxucular ədibin əsərləri ilə tanış olublar.
Mənbə: https://azertag.az/

Gürcüstanda Azərbaycanın Xalq şairi, saz və söz ustadı Zəlimxan Yaqubun adına anadan olduğu Bolnisi rayonunun Kəpənəkçi kəndində Poeziya evinin inşası üçün torpaq sahəsi ayrılıb.
Kənd ağsaqqalı Ramiz Bəkirov AZƏRTAC-a bildirib ki, Bolnisi rayonunun rəhbəri David Şerazadaşvili Kəpənəkçidə olub, ziyalılarla görüşüb. O deyib ki, rayon rəhbərliyinin qərarı ilə Xalq şairinin adının əbədiləşdirilməsi və onun yaradıcılığının gələcək nəsillərə çatdırılması üçün nəzərdə tutulan Poeziya evi üçün torpaq sahəsi ayrılıb.
Bolnisi rayon bələdiyyəsinin əməkdaşları, Ramiz Bəkirov və kənd ağsaqqalları Poeziya evinin tikiləcəyi sahəyə baxış keçirib, tikilinin layihəsi barədə fikir mübadiləsi aparıblar.
Kənd sakinləri Z.Yaqubun xatirəsinin əbədiləşdirilməsi məsələsinə göstərdikləri diqqət və dəstəyə görə Bolnisi rayon rəhbərliyi və rayondan olan majoritar deputat Qoqita Meşvelianiyə minnətdarlıqlarını bildiriblər.
Qeyd edək ki, bu il yanvarın 21-də Z.Yaqubun anadan olmasının 70 illiyi tamam olub. Bu münasibətilə şairin anadan olduğu kənddə keçirilən tədbirdə bir sıra təkliflər, o cümlədən Poeziya evinin tikilməsi ilə bağlı rayon rəhbərliyinə və parlamentin deputatına müraciət qəbul olunub.
Xətayi Əzizov
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Tbilisi
Mənbə: https://azertag.az/

Nazirlər Kabineti Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidmətinin regional idarələrinin ərazi mənsubiyyətinin, ştat sayının müəyyən edilməsi və bununla bağlı maddi-texniki təminat məsələlərinin həlli haqqında qərar imzalayıb.
Dövlət Xidmətindən AZƏRTAC-a bildirilib ki, qərara əsasən, “Azərbaycan Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidmətinin regional idarələrinin ərazi mənsubiyyətinin bölgüsü” təsdiq edilib.
Eyni zamanda Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidmətinin regional idarələrinin işçilərinin say həddi 215 ştat vahidi, o cümlədən regional idarələrin aparatı üzrə cəmi 20 ştat vahidi, abidə mühafizəçiləri üzrə 195 ştat vahidi müəyyən edilib.
Qərara əsasən, Dövlət Xidmətinin 5 – Bakı, Şabran, Qəbələ, Gəncə və Salyan regional idarələri yaradılıb.
Həmçinin, Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidmətinin regional idarələrinin 2020-ci ildə saxlanılması xərclərinin maliyyələşdirilməsi Azərbaycan Respublikasının 2020-ci ilin dövlət büdcəsində “Mədəniyyət, incəsənət, informasiya, bədən tərbiyəsi, gənclər siyasəti və bu qəbildən olan digər fəaliyyət” bölməsində Mədəniyyət Nazirliyi yanında Mədəni İrsin Qorunması, İnkişafı və Bərpası üzrə Dövlət Xidməti üçün nəzərdə tutulmuş vəsait hesabına həyata keçiriləcək.


Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanası və bütün kitabxana filialları koronavirusla əlaqədar könüllülərlə fəaliyyəti genişləndirirlər. Kitabxanaların oxucuları könüllülər sırasına qoşularaq kitabxanalarda keçirilən tədbir və sərgiləri təbliğ edir, koronavirusla əlaqədar kitabxanalarda hazırlanan məlumat vərəqələrini əhaliyə çatdırırlar.
Son on gün ərzində kitabxanaların oxucuları koronavirusla bağlı Mərkəzi Kitabxana tərəfindən hazırlanmış yaddaş vərəqələrini əhalinin iş və yaşadığı yerlərdə onlara paylayırlar və maarifləndirmə işi aparırlar. Könüllülər kitabxanaya sözügedən xəstəliklə bağlı yeni faktlar da təqdim edirlər.
Kitabxananın əməkdaşları könüllülərə xüsusi diqqət göstərərək, onları daima təlimatlandırırlar. Bu iş davam edir.







Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxananın əməkdaşları Sevil Namazova, Kifayət Hüseynova kərimova Səbirə 14 fevral – Beynəlxalq Kitab Bağışlama Günü ilə əlaqədar “İntellekt A”, ”Balaca Alim” uşaq bağçalarında oldular. Onlar Uşaq Bağçalarının kitabxanalarına Gülzar İbrahimovanın “Burda bir padşah vardı…”, “Ciddi ol! 585 yumor”, Sevinc Ağa Xəlilqızının “Bu dünyanın fidanları. Дети – сияние планеты” kitablarını, Əli Poladın “Üç min ilin hikməti” CD-sini hədiyyə etdilər.
Bundan başqa, kitabxananın əməkdaşları Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında “Azərsuvenir” MMC-nin və Yasamal rayon Heydər Əliyev Mərkəzinin kitabxanalarına Əli Poladın Türkiyə Cumhuriyyətində nəşr olunmuş “Bir damcı su”, ”Əzab yüklü eşşək” kitablarını, “Üç min ilin hikməti” CD-lərini və Mirzə Əli Möcüzün şeirləri kitablarını bağışladılar.


Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) təşəbbüsü ilə Facebook sosial şəbəkəsində “Sərhədsiz informasiya tribunası” qrupu fəaliyyət göstərir. Layihəyə 18 sentyabr 2018-ci il tarixində start verilmişdir.
Müasir dövrdə cəmiyyətin inkişafı bilavasitə informasiya ilə bağlıdır. İşinin xarakterindən asılı olaraq insan fəaliyyətinin müxtəlif sahələrində: elmi-texniki, iqtisadi, siyasi, idarəetmə, kommersiya və s. sahələrə aid informasiya yaranır, toplanır, emal olunur və istifadə edilir.
Bu səhifənin yaradılmasında əsas məqsəd insanların daha çox informasiya almasına yardım etmək və onlara daha çox biliklər əldə etməyə, məlumatlanmağa, dünyagörüşlərini artırmağa kömək etməkdir. Bu səhifədən yaşından aslı olmayaraq bütün insanlar istifadə edə bilir. Səhifənin 2765 üzvü və 1.113 aktif izləyicisi vardır.
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamlarından irəli gələn ələmatdar və tarixi günlərlə bağlı, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi, Milli Qəhrəmanlarımızın, şəhidlərimizin anım günləri ilə bağlı məlumatlar paylaşılır.
Qrupda elmin bütün sahələri üzrə maraqlı məlumatlar öz əksini tapır.
Qrupda materiallar Yasamal, Agcəbədi, Agdaş, Zərdab, Xaçmaz rayon MKS-lərinin əməkdaşları tərəfindən yerləşdirilir.
Lahiyənin ideya rəhbəri Yasamal rayon MKS-inin direktoru, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Lətifə Məmmədovadır.

Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon MKS-inin M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasına yeni kitab hədiyyə edildi. Kitab Aşıq Ələsgərin anadan olmasının 200 illik yubiley tədbirləri çərçivəsində nəşr olunmuşdur. “Yazarlar” jurnalının xüsusi buraxılışı olan ”Dağlar” adlı almanaxda ilk dəfə olaraq dağlara həsr olunmuş bir çox şeirlər toplanmışdır. Kitab xeyriyyəçilik məqsədilə çap olunmuşdur. Layihənin rəhbəri “Yazarlar” jurnalının təsisçisi və baş redaktoru, yazıçı-şair Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü, “Qızıl qələm” mükafatı laureatı Zaur Ustacdır.



Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon MKS-inin M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının Fəxri oxucuları olan qələm sahibləri kitablarını kitabxanaya hədiyyə etdilər.
Yazıçı-publisist, şair Sevinc Ağa Xəlilqızı yeni nəşr olunmuş “Əlvida söyləmədən…” kitabının beş nüsxəsini kitabxanaya hədiyyə etdi. Kitab Dağlıq Qarabağ hadisələrinə, bu hadisələrdə qəhrəmancasına həlak olmuş Azərbaycanın igid oğul və qızlarına həsr olunmuşdur.
Pərixanım Mikayılqızı (Muradova) müəllifi olduğu “F.B.Köçərli: “Ümmətdən-millətdə doğru” kitabının on nüsxəsini hədiyyə etdi. Müəllif ədibin “Əsərləri” kitabını transliterasiya edərək, onu kiril qrafikalı əlifbadan latın qrafikalı əlifbaya çevirmişdir.
Tanınmış uşaq yazarı, şair Gülzar İbrahimova da kitabxanaya yaxın günlərdə işıq üzü görmüş «Как подружились сказки» kitabının on nüsxəsini kiçik oxuculara hədiyyə etdi.
Kitabxana qələm sahibləri ilə sıx əlaqə saxlayır və yeni nəşr olunmuş kitabların təqdimatını keçirir.

Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının Fəxri və fəal oxucuları tanınmış müğənni və bəstəkar, Xalq artisti Polad Bülbüloğlunun 75 illik yubileyi ilə əlaqədar onun “Eşq və Ölüm” tamaşasında iştirak etdilər.
“Kitabi-Dədə Qorqud” dastanının motivləri əsasında səhnələşdirilmiş balet oğuzların mərdliyindən və şücaətindən, vətənə sevgisindən bəhs edir. Burada Qazan xan, Azər, Baycan, Yalıncıq əsas rollarda çıxış edirlər. Baletdə Eşqin ilahiləşdirilməsi və onun Ölümlə mübarizəsi aydın görünür. Eşq Ölümə zəfər çalır. Kitabxananın Fəxri oxucuları yazıçı-publisist, politoloq Reyhan Mirzəzadə və yazıçı Zöhrə Əsgərova televiziya kanallarına müsahibə də verdilər. Kitabxananın Fəxri oxucusu, tanınmış jurnalist Afət İslam Polad Bülbüloğlundan müsahibə götürdü.








Bakı şəhər Mədəniyyət Baş İdarəsi Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) M.Ş.Vazeh adına Mərkəzi Kitabxanasının əməkdaşı, yazıçı Pərvanə Qarayevanın (Bayramqızı) “Yaza bilməyən yazıçı” adlı kitabının təqdimatı keçirildi.
Tədbiri giriş sözü ilə kitabxananın direktoru Lətifə Məmmədova açaraq bildirdi ki, Pərvanə Bayramqızı bu kitabında son iki il ərzində mətbuatda və saytlarda dərc edilmiş ictimai-sosial həyatın problemlərindən bəhs edən yazıları toplanmışdır. Kitabda həmçinin müəllifin ilk kitabından (“Qəlbimin istəkləri”) şeirlər də, yer almışdır. Kitab maraqla qarşılanmışdır.
Tədbirdə direktor müavini Könül Vəliyeva, çıxış edərək, müəllifin şəxsi keyfiyyətlərinin yazıları ilə tarazlıq təşkil etdiyindən danışdı, ona yaradıcılıq uğurları arzuladı. Şöbə müdiri Təranə Heydərova, Q.Musabəyov adına 3 №-li kitabxana filialının müdiri Arzu Xudayarova, A.Şaiq adına 2 №-li kitabxana filialının əməkdaşı Aybəniz Əliyeva, böyük metodist İradə Hüseynova və b. müəllifin yazılarını daim izlədiklərini bildirdilər.
Sonda Pərvanə Bayramqızı tədbir iştirakçılarının diqqətini yüksək qiymətləndirərək bildirdi ki, nail olduğu uğurlar onun üçün yaradıcılıq stimuludur. O, hazırda faktiki materiallara əsaslanan yeni məqalələr üzərində işlədiyini, yazılarının mövzu rəngarəngliyinə, ictimai əhəmiyyətinə görə tanınmış qələm adamlarının diqqətini çəkdiyini söylədi. Müəllif “Yaza bilməyən yazıçı” sərlövhəsinin kəsb etdiyi mənanı açıqladı. Müəllif imzalı kitablarını tədbir iştirakçılarına və kitabxanaya hədiyyə etdi.
Yasamal rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin (MKS) Mətbuat xidməti və İctimaiyyətlə Əlaqələr Şöbəsi





Yasamal rayon MKS-inin Ə.Vahid adına 1 №-li kitabxana filialında Nəsiminin 650 illik yubileyi ilə əlaqədar “Cahana sığmayan Azərbaycan şairi” adlı inşa müsabiqəsi keçirildi.
Müsabiqədə 173 №-li məktəbin IX sinif şagirdləri iştirak etdilər. Məktəblilər yazdıqları inşaları ucadan oxudular. Kitabxana filialının müdiri Mətanət Qasımova 1-ci yeri tutan Əsəd Muradova Nəsiminin “Seçilmiş əsərləri” kitabını hədiyyə etdi.
Mənbə: Yasamal rayon MKS




Azərbaycan Respublikası Prezidentinin “Azərbaycanda kitabxanaların fəaliyyətinin yaxşılaşdırılması haqqında” 2007-ci il 20 aprel tarixli Sərəncamlarına əsasən Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə 2014-cü ildən başlayaraq “Azərbaycan ədəbiyyatının virtual kitabxanası” (http://ebooks.azlibnet.az/) yaradılmışdır.
Virtual məkanda fəaliyyət göstərən kitabxananın bir milyondan artıq izləyicisi var, burada yeddi minə yaxın kitab daxil edilib. Dünyanın 40-dan çox ölkəsindən sözügedən kitabxanaya müraciət olunur. “Azərbaycan ədəbiyyatının virtual kitabxanası”nda Azərbaycanın tarixinə, mədəniyyətinə, daxili və xarici siyasətinə dair kitablar, dərsliklər və s. ədəbiyyat yerləşdirilib.
Bakının Binəqədi və Yasamal rayon, Gəncə və Sumqayıt şəhər, Astara, Ağdaş və s. rayon Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sistemləri bu kitabxananın zənginləşdirilməsinə dair işlər görür. C.Cabbarlı adına Respublika Gənclər Kitabxanasında treninqlər də təşkil olunur.
“Azərbaycan ədəbiyyatının virtual kitabxanası” haqqında ətraflı məlumat http://yasamal.cls.az/front/files/libraries/81/documents/305256969.pdf linkdə verilmişdir.


Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun təşkilatçılığı ilə görkəmli Azərbaycan şairi İmadəddin Nəsiminin 650 illik yubileyinə həsr olunmuş “Ey Nəsimi, cahanı tutdu sözün…” II Beynəlxalq Elmi Konfransı keçirilib. Konfransın plenar iclasında AMEA-nın prezidenti, akademik Ramiz Mehdiyev də iştirak edib.
Konfransın plenar iclasını giriş sözü ilə AMEA-nın vitse-prezidenti, Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun direktoru, akademik İsa Həbibbəyli açaraq Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin böyük Azərbaycan şairi İmadəddin Nəsiminin 650 illik yubileyinin qeyd edilməsi və ölkəmizdə 2019-cu ilin “Nəsimi ili” elan edilməsi haqqında Sərəncamlarına uyğun olaraq Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında görülmüş işləri diqqətə çatdırıb. Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun bu istiqamətdə yetərincə işlər gördüyünü bildirib. Bu konfransı Prezidentin Sərəncamları işığında Elmlər Akademiyasında görülmüş işlərin yekunu kimi qiymətləndirib. Akademik çıxışında bildirib ki, Nəsiminin indiyə kimi çap olunmayan 200 yüz şeiri Əlyazmalar İnstitutu tərəfindən çapa hazırlanıb.
Konfransa Tacikistan, Özbəkistan, Rusiya, Türkiyə və digər Şərq ölkələrindən, eyni zamanda ölkəmizin müxtəlif universitetlərindən iştirakçıların qatılmasını dahi Nəsimiyə böyük sevginin təzahürü kimi qiymətləndirib. Konfransa böyük maraq göstərildiyini, 150-dən çox məqalə qəbul edildiyini nəzərə çatdırıb. Konfrans materiallarının iki cilddə çap olunmasının nəzərdə tutulduğunu bildirən akamenik İsa Həbibbəyli birinci cildin artıq nəşr olunduğunu qeyd edib.
Plenar iclasda Nizami Gəncəvi adına Milli Azərbaycan Ədəbiyyatı Muzeyinin direktoru, akademik Rəfael Hüseynov çıxış edərək bildirib ki, Nəsimi yalnız Azərbaycanın deyil, bütün dünyanın ən cəsarətli şairi şayıla bilər. Onun digər şairlərdən fərqini öz sözləri ilə belə izah edib ki, “o, mən həqiqəti axtarıram demir, mən həqiqəti tapmışam deyir”. Akademik Rəfael Hüseynov Nəsimin 600 illik yubileyinin keçirilməsi tarixçəsinə nəzər salaraq həmin dövrdə onun harada doğulması ilə əlaqədar yaranmış fikir ayrılıqlarına münasibət bildirib. Şairin Şamaxı, Bakı, Təbriz, Naxçıvan, Gəncə, Dərbənd kimi şəhərlərdə doğulmasını ehtimal edənlərin mübahisələrinə, hətta türkmənlərin özlərinə aid etmələrinə o zamankı Azərbaycan rəhbəri Heydər Əliyevin qətiyyəti sayəsində son qoyulduğunu bildirib.
Özbəkistan Elmlər Akademiyası Ədəbiyyat, Dil və Folklor İnstitutunun əməkdaşı, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Erqaş Oçilov özbək dilində çıxış edərək öz ölkəsində Nəsiminin tədqiqi və təbliği istiqamətində görülmüş işlərdən bəhs edib. Özbəkistanda Nəsimi ilə bağlı çap olunmuş kitabları Ədəbiyyat İnstitutunun direktoruna hədiyyə olaraq təqdim edib. O, çıxışının sonunda əlavə edib ki, mən nəsimişünas olmasam da, nəsimisevərəm.
AMEA Şərqşünaslıq İnstitutunun direktoru, akademik Gövhər Baxşəliyeva çıxışında Şərqşünaslıq İnstitutunda Nəsimin tədqiqi istiqamətində indiyə qədər görülmüş işlərin tarixindən və hazırda görülən işlərdən danışıb. O, təklif edib ki, Nəsimi və digər klassik şairlərimizin irsinin yenidən transliterasiya edilməsi də elmi axtarışlara yeni töhfələr verə bilər.
Konfransda Tacikistan Dövlət Dillər İnstitutunun dosenti, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Ruxşona Vasiyeva, Rusiya Elmlər Akademiyasının Rusiya Fəlsəfə Cəmiyyətinin vitse-prezidentinin beynəlxalq məsələlər üzrə müavini, fəlsəfə üzrə fəlsəfə doktoru Ariz Gözəlov, Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Orta əsrlər Azərbaycan ədəbiyyatı şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, dosent Fəridə Əzizova da çıxış ediblər.
Konfrans bölmə iclasları ilə öz işini davam etdirib.
Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu,
İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsi

Yazıçı Tural Sahabın romanı Misirdə tərcümə edilib.
Misirin məhşur Al-Azhar Universitetinin tərcümə kafedrasında Tural Sahabın “Bir” romanı tərcümə edilib və kafedranın doktorantı tərəfindən “Azərbaycan türkcəsində feillər” mövzusunda elmi iş yazılır.
Misirdə elmi iş üçün mənbə olaraq seçilən “Bir” romanı 2018-ci ildə işıq üzü görüb. Müasir dövr insanının real-xəyal harmoniyasında həyata sarılmaq cəhdi romanın əsas mövzusudur. Kitabın əvvəlində yer alan fikirlərilə Tural Sahab “Bir” romanının “müasir insanı nəyi axtarır?” sualına cavab verməyə çalışır. O, yazır: “…insanlar… Onlar, hər birimizin tanıdığı, hər gün rastlaşdığımız insanlardır… Bəlkə də, elə mənəm, sənsən, odur, o birisidir… Nə olur-olsun, çalışıb doğrunun yanında olmalıyıq…”
Qeyd edək ki, Tural Sahab adıçəkilən romandan əlavə, “Onun adı Elyanora deyil” (hekayələr), “Ləman” (roman), “Türkan”(roman) kitablarının da müəllifidir.
Mənbə: http://kultur.az



















GÜNDƏLİK.İNFO xəbər verir ki, noyabrın 4-də tanınmış rəssam Xəlil Əliyevin 65 illik yubileyinə həsr edilmiş tədbir keçirilib.
Az sonra UNESCO-nun şöhrət ordeni tanınmış rəssam Xəlil Əliyevə təqdim edilib.
Qeyd edək ki, UNESCO-nun şöhrət ordeni dünyaca 40 ədəd hazırlanıb və sayca 3-cü sayı Azərbaycanlı rəssam Xəlil Əliyevə məxsusdur.

Bolqarıstanda İmadəddin Nəsiminin “Mənim müqəddəs məbədim” kitabı nəşr edilib. Kitab böyük Azərbaycan şairi İmadəddin Nəsiminin anadan olmasının 650 illiyi münasibəti ilə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin Sərəncamına uyğun olaraq çap olunub.
Kitabın ön sözünün müəllifi AMEA-nın vitse-prezidenti, Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun direktoru, akademik İsa Həbibbəylidir. “Cahana sığmayan Azərbaycan şairi” adlı ön sözdə Nəsimi yaradıcılığı Bolqarıstan oxucusuna təqdim edilib.
Kitab Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası və Azərbaycan Respublikasının Bolqarıstan Respublikasındakı səfirliyinin birgə nəşridir. Nəsiminin kitabda yer alan əsərlərini bolqar dilinə Boyan Anqelov, İvan Eseniski, Nadya Popova çevirib.
Bolqarıstanın “Blqarski pisatel” nəşriyyatında işıq üzü görən kitabın redaktoru şair Dimitr Xristov, qrafik dizayneri isə Emiliya Kazakovadır.
Qeyd edək ki, Sofiyada çap olunmuş İmadəddin Nəsiminin “Mənim müqəddəs məbədim” kitabının Bolqarıstan Elmlər Akademiyasında geniş təqdimatı və müzakirəsi keçirilib.
Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutu,
İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsi

Bu günlərdə Saday Şəkərli “Nobel” mükafatçısı Aleksandr Soljenitsin təqaüdünə layiq görülüb. Bu barədə oxucuları şair özü bilgiləndirib. “Təqaüdü ömürlük alacağım barədə məlumat verdilər, ilk təqaüdümü də dünən köçürdülər. Bu, mənim 60 illik ömrümdə ən böyük mükafatımdır” deyərək, Saday Şəkərli sevincini oxucuları ilə bölüşüb.
Xatırladaq ki, Saday Şəkərlinin aşağıdakı kitabları dünyanın müxtəlif ölkələrində, müxtəlif dillərdə işıq üzü görüb: “Дерево любви” (Саратов: ПКИ, 1985, 48 стр.), “Torpağa oğul sözü” (Bakı: Yazıçı, 1986, 66 səh.) “Məni soruşan olsa”( Bakı: Təbriz, 1995, 62 səh.), “Alça çiçəkləyib” (Bakı: Təbriz, 1996, 16 səh.), “Gecədən çıxan kimi” (şeir və poemalar, Bakı: Təbriz, 1996, 208 səh.), “Gümüş şamın şöləsi” (başqırd dilində, Ufa: 2000, 48 səh. “Ömrün yorğun kölgəsi” (şeirlər və poemalar, Bakı: Elm və təhsil, 2009, 328 səh.), “Birİnci kitab” (Bakı: Araz 2010, 214 səh.), “Музыка дождя” (Москва: Новый век, 2010, 82 стр.), “Haydı. Vaşinqton” ( 2011, 84 səh.), “Ölümdən qayıdan” Təbriz: 2011, 90 səh.), “Atamdan qalan payız” ( İstambul: 2011, 104 səh.), “Qurd ürəyi. Bakı: Araz 2015, 232 səh.), “Lənətlənmiş Cənnət” (Bakı – 2013, 168 səh.), “Səni sevənlərin hamısı sənsən” (Bakı-2014),“Qadağan olunmuş rəng” (Vektor nəşr.evi 2014, 220 səh. Əsərləri, 1-ci cild, Moskva, 420 səh.) və seçilmiş əsərlərindən ibarət beş cildliyi ( “ZİYA” nəşriyyatı 2019. Şeirlər və poemalar toplusu, hər cild 304 səhifə).
Mənbə: http://kultur.az







Səməd Vurğun adına Mərkəzi Kitabxananın və Sumqayıt Gənclər evinin birgə təşkilatçılığı ilə “Dostluğumuz kitabdan başlasın” adlı maariflənfirici seminar-təlim keçirilmişdir.
Tədbiri Mərkəzi Kitabxananın direktoru Yeganə Əhmədova acaraq təlimdə iştirak edən gəncləri salamlamış və kitab tarixindən, kitabxananın yaranmasından, şəhərdə fəaliyyət göstərən
kitabxanaların fəaliyyətindən danışmış, Xidmət şöbəsininn müdiri Z.Mirzəyeva gənclərin kitabxanalara olan marağından, daha çox oxunan nəşrlərdən, İRŞ-in müdiri B. Əhmədova, sistem inzibatçısı E.Şahbazova elektron kitablardan və elektron kataloqda axtarış barədə ətraflı məlumat vermişdir. 30-a yaxın gəncin iştirak etdiyi seminar-təlim diskusiya şəklində davam etmiş və gəncləri maraqlandıran suallar cavablandırılmışdır.
Sonda gənclər kitabxananın şöbələri ilə yaxından tanış olmuş və həmçinin kitabxanaya üzv olmuşlar.
Sumqayıt Şəhər Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin Mətbuat xidməti



Mərkəzi kitabxananın Vahid fonddan istifadə şöbəsi şəhər Mədəniyyət evində böyük Azərbaycan şairi və mütəfəkkiri Seyid Əli İmadəddin Nəsiminin anadan olmasının 650 illik yubileyinə həsr olunmuş “Məndən uludur ayətim” adlı ədəbi-bədii gecədə kitab sərgisi təşkil edib.
Sumqayıt Şəhər Mərkəzləşdirilmiş Kitabxana Sisteminin Mətbuat xidməti

Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvü, Azərbaycan Respublikası Prezidenti Təqaüd Fondunun təqaüdçüsü, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, “Respublika” gündəlik ictimai-siyasi, sosial-iqtisadi qəzetinin əməkdaşı, yazıçısı-publisist Şəfəq Nasirin çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Xalq şairi Rəsul Rzanın zəngin bədii yaradıcılığına həsr olunan “İran İslam Respublikasının Tehran şəhərində nəşr olunan “Xudafərin” elmi-ədəbi, kültür dərgisinin 16-cı sayında Türkiyə türkcəsində və fars dilində körpüsündə dərc edilib.
Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidməti və İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsi.
Gürcüstan, Polşa, Ukrayna və Litvanın müvafiq strukturlarının birgə əməkdaşlığı sayəsində yeni beynəlxalq teatr festivalı təsis olunub.
AZƏRTAC xəbər verir ki, yeni festival “Trans/Missions-Rise of Eastern Art” adlanır.
Geniş miqyaslı olacaq festival əsasən dramaturgiyaya üstünlük verəcək. Bununla belə digər janrlar da burada təmsil oluna biləcək. Yaradıcı kollektivlər festivalda teatr tamaşaları ilə yanaşı, konsert proqramı, filmlər və sərgilər də nümayiş etdirə biləcəklər.
Burada həmçinin, məşhur aktyorlarla görüşlər də keçiriləcək.
Gürcüstanı bu festivalda İlya Çavçavadze adına Batumi Dövlət Peşəkar Dram Teatrı təmsil edəcək.
Teatrdan bildiriblər ki, festivalda Azərbaycan, Türkiyə, Moldova, Rusiya və digər ölkələrdə iştirak edə biləcəklər.
Xətayi Əzizov
AZƏRTAC-ın xüsusi müxbiri
Tbilisi
Mənbə: azertag.az
Avqustun 19-da Qazaxda ziyalılar parkında Xalq şairi Mirvarid Dilbazinin doğum günü münasibətilə tədbir keçirilib. Tədbir rayon icra hakimiyyətinin və Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin (AYB) Qazax filialının təşkilatçılığı və “Mirvarid Dilbazi Məclisi”nin təşəbbüsü ilə reallaşıb.
AZƏRTAC xəbər verir ki, əvvəlcə şairin parkındakı büstü ziyarət olunub.
Mərasimi giriş sözü ilə AYB-nin Qazax zona filialının sədri, Əməkdar incəsənət xadimi, şair Barat Vüsal açaraq Mirvarid Dilbazinin anadan olmasının 107-ci ildönümünə həsr olunmuş tədbirin araya-ərsəyə gəlməsində əməyi olanlara təşəkkürünü bildirib, şairin həyat və yaradıcılığından danışıb, “Mirvarid Dilbazi Məclisi”nin yaradılmasını alqışlayaraq məclisin işinə uğurlar arzulayıb.
Tədbirdə “Mirvarid Dilbazi Məclisi”nin sədri Güllü Eldar Tomarlı Mirvarid Dilbazinin çoxşaxəli yaradıcılığından, bütün ömrünü Azərbaycan ədəbiyyatının zənginləşməsinə həsr etməsindən və özündən sonra çox zəngin irs qoyub getməsindən danışıb.
Bildirib ki, onun şeirləri milli-mənəvi dəyərlərimizdən qidalanıb və müəllifinə böyük şərəf gətirərək el məhəbbəti qazanıb. “Mirvarid Dilbazi Məclisi” olaraq bizim əsas məqsədimiz bütün poeziyasevərlərə, gələcək nəsillərə bir örnək olan bu şairin irsini, həyatını, təqdim etmək, kitablarının çapına yenidən nail olmaq, doğulduğu Musaköy kəndində büstünü qoymaq, adına bir park və Mirvarid Dilbazi kitabxanası açmaqdan ibarətdir. Hər kəsdən bu yolda öz öhdəsinə düşən köməkliyi bizdən əsirgəməməyi arzulayırıq. Xalq şairi Mirvarid Dilbazi işığında gələcək görüşlər bizləri gözləyir. Mirvarid Dilbazi poeziyası daima var olacaq”,- deyə Güllü Eldar Tomarlı vurğulayıb.
Sonra məclisin sədr müavini, gənc şairə Nuranə Təbriz, şair Zaməddin Ziyadoğlu, AYB-nin təmsilçisi Güləmail Murad, yazıçı-publisist, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Natəvan Dəmirçioğlu, şair və yazarlar Tamella Poladlı, Gülsənəm Cəlili, Zərəngiz Dəmirçi Qayalı, rəssam Qafar Sarıvəlli çıxış edərək Mirvarid Dilbazi ilə bağlı xatirələrini bölüşüblər.
Tədbir Aşıq Hüsənin ifasında “Ruhani” saz havasının səslənməsi ilə başa çatıb.
Mənbə: azertag.az
M.Maqomayev adına Azərbaycan Dövlət Akademik Filarmoniyasında Xalq artisti, dirijor Yalçın Adıgözəlovun rəhbərliyi ilə Türkiyənin Çukurova Dövlət Simfonik Orkestri çıxış edəcək.
AZƏRTAC xəbər verir ki, sentyabrın 27-də Ü. Hacıbəyli XI Beynəlxalq Musiqi Festivalı çərçivəsində reallaşacaq konsertin solisti türkiyəli tənbur ifaçısı Murat Salim Tokac olacaq.
Qeyd edək ki, builki festival çərçivəsində 40-dək tədbirin təşkili nəzərdə tutulur.
Festivalda ABŞ, Rusiya, Çin, Türkiyə, İtaliya, Özbəkistan, Belarus, Bolqarıstan, Ukrayna və Gürcüstandan tanınmış musiqi kollektivləri iştirak edəcək.
Mənbə: azertag.az

İsraildə dünyaşöhrətli Azərbaycan nasiri, əfsanəvi Dronqonun “atası”, iki yüzdən çox romanın və kino ssenarisinin müəllifi və müasir dövrün ən çox oxunan yazıçılarından biri olan Çingiz Abdullayevlə görüşlər keçirilib.
Çingiz Abdullayev XX əsrin ən yaxşı detektiv romanlar silsiləsinin müəllifidir. Psixoloji və siyasi detektiv janrında yazan nasir “Azİz” İsrail-Azərbaycan Beynəlxalq Assosiasiyasının və “STMEQİ” Beynəlxalq Yəhudi Xeyriyyə Fondunun dəvəti ilə İsrailə gəlib.
AZƏRTAC “Azİz”in məlumatına istinadla xəbər verir ki, görkəmli yazıçı ilə görüşlər Afula şəhərindəki Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzində və Təl-Əvivdəki Rusiya Mədəniyyət Mərkəzində keçirilib. Sevimli yazıçısı ilə görüşə gələn hər bir oxucuya “Sholumi” mərkəzinin buraxdığı və üzərində Çingiz Abdullayevin avtoqrafı olan “Kuba kapriççiosu” romanının audio versiyası təqdim olunub.
Yazıçının İsrailə səfəri yerli kitabsevənlərin həyatında əlamətdar hadisə olub. Bu səbəbdən ölkənin müxtəlif bölgələrindən çoxlu insan onun görüşünə gəlib. İsraillilər Çingizi gurultulu alqışlarla, onun istedadına heyranlıq hissləri dolu coşqun baxışlarla qarşılayıblar. Azərbaycan yazıçısının iştirak etdiyi KAN REKA dövlət radiokanalında jurnalist Alona Brennerin “Noçnaya smena” verilişinin canlı yayımının yüksək reytinq qazanması da Çingiz Abdullayevin populyarlığının göstəricisidir.
İstənilən məşhur şəxsiyyət haqqında internetdə informasiya tapmağın mümkün olduğu müasir dövrdə adama elə gəlir ki, tanınmış yazıçının pərəstişkarları onun haqqında məlumatları həm kitablardan, həm də KİV-dən öyrənə bilərlər. Lakin, eyni zamanda, bizim bilmədiyimiz məqamlar da var və bu barədə yazıçının özündən öyrənmək istəyirik. “Azİz” Mədəniyyət Mərkəzinin direktoru Yeganə Salman da öz suallarını məşhur həmyerlisinə ünvanlayıb:
– Çingiz müəllim, Siz o qədər çox və maraqlı yazırsınız ki, hərdən adama elə gəlir ki, bu qədər süjeti düşünüb tapmaq mümkün deyil. Yəqin ki, onların bir hissəsini real həyatdan götürürsünüz. Zəhmət olmazsa, bununla bağlı deyərdiniz, kitablarınızdakı süjetlərdə gerçəklik payı nə qədərdir?
-Hesab edirəm ki, onlar kifayət qədər realdır – təxminən 80-90 faizi belədir.
– Siz Azərbaycanda dünyaya gəlmisiniz, kitablarınızda isə hadisələr əsasən Qərbdə cərəyan edir. Siz özünüzü kim olaraq görürsünüz? Qərb, yoxsa Şərq insanı kimi?
-Tənqidçilər qeyd edirlər ki, mənim qəhrəmanlarım Qərbin və Şərqin özünəməxsus simbiozudur. Yəqin ki, elə mən özüm də.
-İndi süjetləri haradan götürürsünüz?
– Həyatdan. O, gözlənilməz, dinamik və yetərincə faciəlidir. Heç bir şey uydurmaq lazım gəlmir. Hər gün təsəvvür edəcəyimizdən də daha maraqlı hadisələr baş verir.
– Moda Sizin üçün nədir və bu sahədə Sizin öz meyilləriniz varmı?
-Moda arxasınca getmək sərsəmlikdir, amma onu nəzərə almamaq daha çox sərsəmlik olar. Mən kitablarımda özümə xas olan meyilləri qələmə alıram. Bunlar qəhrəmanlarımın sevdikləri brendlərdir. Təfsilata varmaq istəmirəm, çünki məni gizli reklamda ittiham edə bilərlər.
– Sizin uğurunuzun sirri nədədir? Bu, sizin gərgin əməyinizin nəticəsidir, yoxsa “yuxarıdan” gəlir?
– Zəhmət, zəhmət və bir daha zəhmət. Uğurun sirri budur. Təəssüf ki, “yuxarıdan” heç kim kömək etmir. Hərçənd aydındır ki, “ilahi qığılcım” da olmalıdır və onsuz heç nə mümkün deyil.
– Kitablarınızda heç bir vəchlə toxunmayacağınız mövzular varmı?
– Şübhəsiz. Bunlar seks, zorakılığın təbliği, terror aktlarında istifadə oluna biləcək əlaltı vasitələrin təsviri, real insanların təhqir olunması, xalqların və ya millətlərin ünvanına təhqiramiz ifadələrdir.
– Sizin milyonlardan gizli sirləriniz varmı və onları nə vaxtsa açıqlayacaqsınız?
– Yəqin ki, bəli. Tənqidçilər bunun üzərində kifayət qədər uğurla işəyirlər.
– Xalq, millət, insan – Sizin üçün bu zəncirin ən mühüm halqası hansıdır?
– İnsan. O, hər şeyin meyarı və istinad nöqtəsidir. Bütün xalqlar və millətlər məhz ondan başlayır.
– Kulinariyada nəyə daha çox üstünlük verirsiniz?
– Çox rəngarəng seçimim var. Lakin anamın və nənəmin hazırladığı Azərbaycan, Bakı yeməklərini daha çox sevirəm.
– “İsrail” dedikdə ağlınıza ilk olaraq nə gəlir?
-Dünyaya çoxlu sayda şəksiz dahilər bəxş etmiş böyük xalq. Tamamilə imkansız şəraitlərdə mövcudluğunu qoruyub saxlayan ölkə. Öz dillini və dövlətini dirçəltmiş insanlar. Bir də, mənim çoxlu sayda sadiq oxucularım.
-Çox sağ olun, əziz Çingiz müəllim! Sizə yeni maraqlı süjetlər, tükənməz yaradıcılıq enerjisi və sevimli yazıçı zəhmətinizin bəxş etdiyi xoşbəxtlik arzulayırıq.
Mənbə: https://azertag.az

Daşkənddəki Heydər Əliyev adına Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin (AMM) layihəsi ilə ilk dəfə olaraq “Azərbaycanca – özbəkcə, özbəkcə – azərbaycanca” lüğət nəşr olunub.
Layihənin reallaşmasında Azərbaycan Mədəniyyət Nazirliyinin dəstəyi, ölkəmizin və Özbəkistanın milli elmlər akademiyalarının dilçilik institutları, hər iki ölkənin bu sahədə çalışan alimləri yaxından iştirak ediblər.
Qeyd edək ki, lüğət Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun və Özbəkistan Milli Elmlər Akademiyasının Ədəbiyyat, Dil və Folklor İnstitutunun elmi şuralarının qərarları ilə nəşr olunub.
Layihənin rəhbəri, eyni zamanda, “Ön söz”ün müəllifi AMM-nin direktoru Samir Abbasov, tərtibçi müəlliflər isə AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun “Tətbiqi dilçilik” şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor İsmayıl Məmmədli, özbək ədəbiyyatşünas, dilşünas alim Babaxan Məhəmməd Şərif, filologiya elmləri doktoru, professor Almaz Ülvi Binnətova, şərqşünas-filoloq Şahista Kamranlıdır.
Nəşrin rəyçiləri AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun direktoru, akademik Möhsün Nağısoylu, Özbəkistan Elmlər Akademiyası Dil, Ədəbiyyat və Folklor İnstitutu “Lüğətşünaslıq” şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri namizədi, dosent Abduvahab Mədvəliyev, elmi məsləhətçilər isə AMEA-nın vitse-prezidenti, AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun direktoru, akademik İsa Həbibbəyli, Əlişir Nəvai adına Daşkənd Dövlət Özbək dili və Ədəbiyyatı Universitetinin rektoru, professor Şuhrat Siracəddinovdur.
Redaksiya heyətində Azərbaycan və Özbəkistandan bir sıra tanınmış alimləri – AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunda “Terminologiya” şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru, professor Sayalı Sadıqova, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, ədəbiyyatşünas Sona Vəliyeva, filologiya elmləri namizədi, Əlişir Nəvai adına Daşkənd Dövlət Özbək dili və Ədəbiyyatı Universitetinin dosenti Gülbahar Aşurova, filologiya elmləri namizədi, dosent Şahina İbrahimova, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Kərimulla Məmmədzadə iştirak ediblər.
Qeyd edək ki, lüğətdə ümumilikdə 23 minə yaxın söz və ifadənin qarşılıqlı tərcüməsi verilib, hər iki dildə istifadə olunan əlifbada hərflərin transkripsiyası xüsusi cədvəldə öz əksini tapıb.
http://mct.gov.az/az/
2019-cu il 27-29 sentyabr tarixində ölkəmizdə VI Bakı Beynəlxalq Kitab Sərgi-Yarmarkası keçiriləcək. Tədbirin təşkilatçısı Azərbaycan Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyidir.
İştirakçılar Sərgi-Yarmarkada çap məhsullarını nümayiş etdirmək, satmaq, yerli və xarici nəşriyyatlar, müəlliflər və milli nəşriyyat-poliqrafiya müəssisələri ilə danışıqlar aparmaq, müqavilələr bağlamaq imkanı qazanacaqlar.
VI Bakı Beynəlxalq Kitab Sərgi-Yarmarkasında hər bir iştirakçıya stend sahəsi (6 kv.m.-dək) və avadanlıqlar ödənişsiz veriləcək.
VI Bakı Beynəlxalq Sərgi-Yarmarkasında iştirak haqqında ilkin məlumat ən gec 19 avqust 2019-cu il, ərizə-müqavilə isə 31 avqust 2019-cu il tarixinədək təqdim edilməlidir (nrtis@mct.gov.az).
Ərizə-müqaviləni (PDF formatında) burada yükləyə bilərsiniz.
Ziyarətçilər üçün sərgiyə giriş sərbəst olacaq.
Sizi VI Bakı Beynəlxalq Kitab Sərgi-Yarmarkasında fəal iştiraka dəvət edirik!
Mənbə: http://mct.gov.az/az/
Üzeyir Hacıbəyov və ya Üzeyir Hacıbəyli (tam adı: Üzeyir bəy Əbdülhüseyn oğlu Hacıbəyov; 18 sentyabr 1885, Ağcabədi – 23 noyabr 1948, Bakı, Azərbaycan SSR, SSRİ) — azərbaycanlı bəstəkar, musiqişünas-alim, publisist, dramaturq, pedaqoq və ictimai xadim, müasir Azərbaycan peşəkar musiqi sənətinin və milli operasının banisi.[1][2] Üzeyir Hacıbəyovun əsərləri dünya musiqi incilərindən sayılır.[3]
Azərbaycanın əməkdar incəsənət xadimi (1935), SSRİ xalq artisti (1938), Stalin mükafatı laureatı (1941), “Lenin ordeni” və “Qırmızı əmək bayrağı” ordeni laureatı, Azərbaycan Elmlər Akademiyasının akademiki (1945), professor (1940), Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqının sədri (1938-1948), Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının rektoru (1928-1929, 1939-1948), Azərbaycan EA İncəsənət İnstitutunun direktoru (1945-1948).[4] Azərbaycan SSR və Azərbaycan Respublikası himnlərinin bəstəkarı,[5] müsəlman şərqində ilk operanın müəllifi. [6][7]
Üzeyir Hacıbəyov 18 sentyabr 1885-ci ildə Əbdülhüseyn bəy və Ећirinbəyim xanım Hacıbəyovların ailəsində doğulmuşdur.[8] Üzeyirin atası Əbdülhüseyin Molla Məhəmməd oğlu Hacıbəyov öz dövrünün savadlı, ziyalı şəxslərindən biri idi. O, XIX əsrin tanınmış dövlət xadimi və şairi, Qarabağ xanlarının varisi Xurşidbanu Natəvanın mirzəsi olmuş və onun Ağcabədidəki təsərrüfatına başçılıq etmişdir. Üzeyirin anası Ећirinbəyim xanım Qarabağda məşhur Əliverdibəyovlar nəslindən idi. Üzeyir Hacıbəyovgil ailədə üç qardaş, iki bacı olublar. Oğlanları Zülfüqar, Üzeyir və Ceyhunun gələcəkdə ədəbi və musiqi istedadının formalaşmasında ailənin böyük rolu olmuşdur.Onun həyatında Abbasovlar ailəsi böyuk rol oynayırdı.
Üzeyirdən başqa ailənin bütün uşaqları Ећuşada anadan olub. Evin dördüncü uşağı olan Üzeyirin Ећuşada yox, Ağcabədidə anadan olmasının da öz tarixçəsi var. Üzeyir bəyin atası Əbdülhüseyin Xurşidbanu Natəvanın şəxsi mirzəsi olmaqla yanaşı, həm də xan qızının Ağcabədidə olan təsərrüfatına rəhbərlik edirdi. Ona görə də ilin çox hissəsini orda keçirirdi. Ећirin xanım da Üzeyirə hamilə olarkən Ağcabədiyə gedib yoldaşına baş çəkmək, sonra yenidən Ећuşaya qayıtmaq qərarına gəlir. Bacılarına baş cəkmək üçün yolunu əvvəlcə Ağdamdan salır. Ancaq bacıları onu tez buraxmaq istəmir. Ећirin xanımı 8 bacının hərəsi bir az öz evində qonaq saxlayır. Ağcabədiyə gedəndə isə artıq gec olur, Ећuşaya qayıda bilmir. Ona görə də gələcəyin dahisi olacaq bu oğlanı elə Ağcabədidə dünyaya gətirir. 1 aydan sonra isə dəvənin üstündə kəcavə düzəldib, Ећirin xanımı Üzeyirlə birgə Azərbaycan mədəniyyətinin beşiyi olan Ећuşaya gətirirlər.[9]
Valideynləri Ağcabədidən Ећuşaya köçdükdən sonra Üzeyir ilk təhsilini buradakı ikisinifli rus-türk məktəbində almışdır. Ећuşanın zəngin musiqi-ifaçılıq ənənələri Hacıbəyovun musiqi tərbiyəsinə müstəsna təsir göstərmişdir. Onun ilk müəllimi Azərbaycan musiqisinin gözəl bilicisi, dayısı Ağalar bəy Əliverdibəyov olmuşdur. Üzeyir bəyin dayısı Ağalar bəy Əliverdibəyov həm də Ећövkət Ələkbərovanın ilk musiqi müəllimi olmuşdur.
Köməyə görə təşəkkürümüzü bildiririk : Coşqun Qurbanlı
Qori seminariyasında təhsili
Üzeyir Hacıbəyov Qori seminariyasının tələbələri arasında (birinci cərgədə, solda), 1904, arxada Müslüm Maqomayev oturubdur
Üzeyir Hacıbəyov 1899-1904-cü illərdə Qori Müəllimlər Seminariyasında təhsil almışdır.[8] Onun dünyagörüşünün formalaşmasında seminariya böyük rol oynamışdır. Hacıbəyov seminariya illərində qabaqcıl dünya mədəniyyəti ilə yaxından tanış olmuşdur. O, burada Avropa musiqi klassiklərinin əsərlərini mənimsəmiş, skripka və baritonda çalmağı öyrənmiş, xalq mahnı nümunələrini nota köçürmüşdür. Qori seminariyasında Üzeyir Hacıbəyov gələcəkdə Azərbaycan opera musiqisində öz sözünü deyəcək Müslüm Maqomayev ilə tanış olmuşdur. Seminariya illərindən başlanan dostluq sonralar həm də qohumluğa çevrildi. Üzeyir Hacıbəyov və Müslüm Maqomayev Terequlovlar ailəsi ilə qohum oldular. Belə ki, Üzeyir Hacıbəyov Məleykə xanımla, Müslüm Maqomayev Badigülcamal xanım Terequlova ilə evləndi.[10]
Seminariyanı bitirdikdən sonra Hacıbəyov 1904-cü ildə Cəbrayıl qəzasının Hadrut kəndinə müəllim təyin edilmişdir. Hadrut kənd məktəbində rus dili, hesab, tarix və musiqidən dərs demişdir
Üzeyir Hacıbəyovun Bakıya gəlişi
Hacıbəyov Rusiyada 1905-1907-ci illər inqilabı ərəfəsində Bakıya gəlmiş, Bibiheybətdə, sonralar isə “Səadət” məktəbində dərs demişdir. Üzeyir Hacıbəyov Bakıda ədəbi-publisistik fəaliyyətə başlayaraq В«HəyatВ» qəzetində tərcüməçi işləmişdir. Həmin gündən nəşr edilməyə başlayan В«İrşadВ» qəzetinin əməkdaşı olmuşdur. 1907-ci ildə Bakıda Azərbaycan türkcəsində “Hesab Məsələləri” və “Mətbuatda İstifadə olunan Siyasi, Hüquqi, İqtisadi və Əsgəri Sözlərin Türki-Rusi və Rusi-Türki Lüğəti”ni nəşr etdirir.[11] Rus yazıçısı Nikolay Qoqolun В«ЕћinelВ» povestini Azərbaycan dilinə tərcümə edir.
1911-ci ildə Üzeyir Hacıbəyov musiqi təhsili almaq üçün Moskvaya getmiş, Moskva filarmonik cəmiyyəti nəzdində İlyinskinin xüsusi musiqi kursunda təhsil almışdır. Moskvadan göndərdiyi satirik hekayə və felyetonlar В«İqbalВ» qəzetində dərc olunmuşdur. Maddi ehtiyac üzundən Hacıbəyov Moskvada musiqi təhsilini yarımçıq qoyub, Bakıya qayıtmağa məcbur olmuşdur. Bəstəkar Bakıya qayıdır və burada yaradıcılıq fəaliyyətini davam etdirərək, yazdığı operaları səhnəyə qoymaqla məşğul olur.[12]
Üzeyir Hacıbəyovla Məleykə xanım Hacıbəyova 1910-cu ildə ailə həyatı qurublar. İxtisasca rus dili müəlliməsi olan Məleykə xanım həyat yoldaşının sənətinə yaxın olmaq üçün konservatoriyanın musiqi nəzəriyyəsi şöbəsinə daxil olub. Adətən gecələr işləyən Üzeyir bəyi Məleykə xanım heç vaxt tək qoymayıb. Bu insanlar 38 il qoşa ömür sürüblər.
Ölümün bir addımlığında
1918-ci ildə ermənilərin Azərbaycanda törətdiyi mart qırğını zamanı erməni daşnakları Üzeyir bəyin evini gülləbaran ediblər. Ећərqin ilk operasını yazan bəstəkara qısqanclıqla yanaşan daşnaklar evin divarlarını, damını güllə yağışına tuturlar. Bu qəlpələr 1975-ci ildə bəstəkarın ev-muzeyinin açılışı ərəfəsində təmizlənib.
Sovet hakimiyyətinin ilk illərində Üzeyir Hacıbəyovun adı tez-tez xalq düşmənləri sırasında səslənməyə başlayır. 1920-ci ildə bəstəkarı güllələmək istəyirlər. Bu təhlükə sırf təsadüf nəticəsində sovuşur. Üzeyir Hacıbyovun qaynı Hənəfi Terequlov əqidəcə qatı kommunist idi. O, təhlükəsizlik idarəsi şöbə müdirlərinin birinin masasının üstündə təsadüfən haqqında güllələnmə hökmü çıxarılan 59 nəfərin siyahısında Üzeyir Hacıbəyovun da adını görür. Başılovlu Nəriman Nərimanovun yanına gedərək, vəziyyəti danışır. Nəriman Nərimanov müvafiq orqanlardan həmin siyahını tələb edir. Onları tələm-tələsik qərar çıxarmaqda günahlandıran Nərimanov bu siyahını cırıb atır. Nəriman Nərimanov bəstəkara bir müddət Bakıdan uzaqlaşmağı məsləhət görür.
1939-cu ildə Üzeyir Hacıbəyov şəkər xəstəliyinə tutulur. Uzun illər Üzeyir Hacıbəyovun şəxsi katibi işləyən yaxın qohumu Ramazan Xəlilovun dedyinə görə, bəstəkar bu xəstəliyi bədnam qonşularımızın ucbatından tapıb. Belə ki, 1939-cu ildə Moskvada ittifaq miqyasında milli musiqi alətləri ifaçılarının müsabiqəsi keçirilir. Stalinin göstərişi ilə münsiflər heyətinə Üzeyir Hacıbəyov başçılıq edirdi. Müsabiqə zamanı bəstəkar bərk əsəbiləşir, təbiətcə sakit insan olan Üzeyir bəy uzun müddət sakitləşə bilmir: Azərbaycanı təmsil edən ifaçılar arasında ermənilərin olmasına baxmayaraq, Bakı erməniləri Moskvaya məktub yazırlar və bildirirlər ki,Üzeyir Hacıbəyov millətçilik edərək qeyri-millətlərin müsabiqədə iştirakına əngəllər törədir. 30-cu illər üçün bu ittiham ən ağır ittiham idi. Molotov ona ünvanlanan ərizəyə dərkənar qoyaraq, bəstəkara göndərir: “Özünüz həll edin”. Başdan-ayağa böhtan olan bu ərizə bəstəkarın əsəblərinə ciddi təsir göstərir və o, şəkər xəstəliyinə tutulur.[13]
Üzeyir Hacıbəyov 1948-ci il 22 noyabrda vəfat etmişdir.
Yaradıcılığı
Publisistika
Üzeyir bəy Hacıbəyov bədii yaradıcılığa publisistika ilə başlamışdır. O, “Kaspi”, “Həyat”, “İrşad”, “Tərəqqi”, “Həqiqət”, “İqbal”, “Yeni iqbal” qəzetlərində və “Molla Nəsrəddin” jurnalında “Ordan-burdan”, “O yan-bu yan” və s. başlıqlar altında “Ü”, “Filankəs”, “Behmankəs” və s. gizli imzalarla dövrün mühüm ictimai-siyasi, maarifçilik məsələlərinə dair çoxlu məqalə, felyeton və satirik miniatürlər dərc etdirmişdir.[14] “Molla Nəsrəddin” jurnalında Üzeyir bəy Hacıbəyov məzəli imzalardan çox istifadə etmişdir: “Adı bəy, özü Filankəs”, “Anaş Qurbağa”, “Tısbağa”, “Qatilov”, “Behmankəs”, “Cin”, “Xoca Lələ”, “Bızbıza”, “Çoban”, “Əqrəb” (ehtimal olunur), “Qaf”, “Beş”, “İdarədən”, “Lal uşaq”, “Bala uşaq”, “Gendən baxan”, “Gendən qulaq asan”, “Yalançı” və s. Gülüş, yumor onun həm insan kimi təbiətinin, həm də ədəbi yaradıcılığının, o cümlədən publisistikasının başlıca keyfiyyətlərindən idi. XX əsrin əvvəllərində Azərbaycan mətbuatının aparıcı janrlarından olan felyeton Ü.Hacıbəyovun da publisistik fəaliyyətində əhəmiyyətli yer tuturdu. Bədii və publisist tarazlığı saxlamaq etibarilə Ü.Hacıbəyovun felyetonları, oçerk və parodiyaları böyük dəyəri olan əsl sənət əsərləridir.[15]
Üzeyir Hacıbəyovun zəngin yumoristik söz yaradıcılığı vaxtı ilə dövri mətbuat səhifələrində В«Ordan-burdanВ» ümumi başlığı altında dərc etdirdiyi yazılar xüsusi yer tutur. Ü. Hacıbəyovun В«Bazar söhbətiВ», В«MəzhəkəВ», В«TəhsilВ» kimi əsərləri aşkar seçilən komponentləri ilə satirik hekayə; В«Rəfiqimdən məktubВ», В«Üçüncü dəlləkВ», В«Məclisimizin duzuВ» В«O, heç!В», В«Tərəqqi və gerilikВ», В«Ha fikir edirəm başa düşmürəm!В» kimi yazıları öz publisistik əlamətləri, ictimai-siyasi məzmunu və bədii dəyəri ilə felyetondur. Müəllif əsərlərində əsasən Bakı şəhər Dumasının fərsiz deputatlarını rüsvay edir, tutduqları siyasi mövqeyə layiq olmadıqlarını nümayişkaranə açıqlıqla onların uzlərinə vurur, fəaliyyətsiz В«qlasnılarıВ» barsız ağaclara bənzədir. Ü. Hacıbəyovun qaravəlli və satirik miniatürlərini (məsələn В«Dövlət DumasıВ», В«Ata və oğulВ», В«MoizəВ» və s.) böyük komedioqrafın sonrakı səhnə əsərlərinə səmərəli müqəddimə hesab etmək olar.[16]
Bütün ömrü boyu Üzeyir bəy Azərbaycan mədəniyyətinə, musiqisinə xidmət edən bu unudulmaz şəxsiyyət 300-dən çox xalq mahnısını nota salmış, marş, kontata, fantaziya, mahnı və romanslar, kamera və xor əsərlərini yazmışdır. Üzeyir bəy Hacıbəyov həm Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin, həm də sovet Azərbaycanının himnlərini müəllifi olmuşdur.
Operalar
Üzeyir Hacıbəyov, 1913-cü il
Üzeyir Hacıbəyov xalqda musiqili səhnə əsərlərinə maraq oyatmaq məqsədilə Azərbaycan dilində milli opera yaratmaq qərarına gəlir. Bu işdə qardaşları Zülfüqar Hacıbəyov və Ceyhun Hacıbəyli, seminariya dostları, dövrün, maarifçi ziyalıları, azərbaycanlı artistlər Hüseyn Ərəblinski, Hüseynqulu Sarabski, Əbdürrəhimbəy Haqverdiyev, Hənəfi Terequlov və başqaları ona yaxından kömək edirlər.
Leyli və Məcnun
Əsas məqalə: Leyli və Məcnun (opera)
“Leyli və Məcnun” operasının afişası, 1908-ci il
Hacıbəyovun 1908-ci il yanvarın 12-də (yeni təqvimlə 25-də) Bakıda Hacı Zeynalabdin Tağıyevin teatrında göstərilən “Leyli və Məcnun” operası ilə təkcə Azərbaycanda deyil, bütün müsəlman Ећərqində opera sənətinin əsası qoyulmuşdur. Hacıbəyov operanın librettosunu Füzulinin eyni adlı poeması əsasında yazmışdır. İlk tamaşaya istedadlı aktyor və rejissor Hüseyn Ərəblinski quruluş vermişdi. Dirijor isə yazıçı-dramaturq Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev idi. Məcnun rolunda Hüseynqulu Sarabski, Leyli rolunda isə aşpaz şagirdi Əbdürrəhim Fərəcov çıxış etmişlər. Sonrakı tamaşalarda isə Hacıbəyov özü və onun yaxın dostu və məsləkdaşı bəstəkar Müslüm Maqomayev dirijorluq etmişlər.
Bəstəkarın fikrincə, Füzuli poemasının ruhu, lirikası, “Leyli və Məcnun” poemasının romantizmi məhz muğam kimi möhtəşəm bir musiqi ilə təcəssüm oluna bilər. Operanın musiqisi əsasən muğam və təsniflər üzərində qurulmuşdur. “Leyli və Məcnun” ilə musiqi tarixində operanın yeni növü – muğam operası meydana gəldi. Üzeyir Hacıbəyovun məhz Füzulinin yaratdığı В«Leyli və MəcnunВ» poemasına müraciətinin səbəbi ondan ibarət idi ki, bu əsər Azərbaycan dilində yazılaraq, Ећərq ədəbiyyatının inkişafına böyük təsir göstərmişdi. Bu əsərdən parçalar peşəkar xanəndələr tərəfindən muğamlarda çox ifa olunaraq, xalq arasında geniş yayılmışdı. Azərbaycanda ilk opera olan В«Leyli və MəcnunВ» xalq tərəfindən çox sevildi və bu günə kimi də Azərbaycan opera və balet teatrının səhnəsində oynanilir.[17] Azərbaycan operasının məhz Füzulinin В«Leyli və MəcnunВ» poeması əsasında yazılması təsadüfi deyil. Üzeyir yaradıcılığında Füzuli poeziyasına çox dərin bir məhəbbət hökm sürürdü. Səməd Vurğun çox doğru olaraq Üzeyirə “Ey Füzuli şerinin bir bəstəkar qardaşı!”—deyə müraciət edirdi.[18]
Məcnun rolunun ilk ifaçısı Hüseyinqulu Sarabski olmuşdur. Daha sonra Sidqi Ruhulla, Xanlar Haqverdiyev, Əliövsət Sadıqov, Ећirzad Hüseynov, Gülağa Məmmədov, Mais Salmanov, Qulu Əsgərov, Bakir Haşimov, Əli Mehdiyev, Arif Babayev, Baba Mirzəyev, Canəli Əkbərov, Səfa Qəhrəmanov, Alim Qasımov və Mənsum İbrahimov bu rolu ifa etmişlər.
Yarandığı gündən sevilən, musiqisi və sözləri dillər əzbərinə dönən “Leyli və Məcnun” operası milli mədəniyyətimizin şanlı salnaməsinəçevrildi. Operanın səhnələşdirilməsində əsas problem Leyli rolunun ifaçısını seçmək idi. XX əsrin əvvəllərində Azərbaycanda qadın aktyorları səhnədə problem olduğu üçün bu rolun ilk ifaçısı çayçı Əbdürrəhman Fərəcov seçilib. Bir dəfə Üzeyir bəy çayçıda olarkən çayçı işləyən birinin xoş zümzüməsini eşidir və onu Operaya gətirərək Leyli rolunu ona təklif edir. İkinci tamaşada Fərəcov Leyli rolunu oynamaqdan imtina edir. Yenə də təsadüf nəticəsində Miri adlı bir şəxsə Leylini oynamaq həvalə edilir.
Sonralar Əhməd Ağdamski, Hüseynağa Hacıbababəyov və nəhayət qadın ifaçılardan səhnəyə Sona Hacıyeva, Məhbubə Paşayeva,Yavər Kələntərli, Gülxar Həsənova, Cahan Talışinskaya, Sima xanım, Simuzər Hətəmova, Rübabə Muradova, Sara Qədimova, Zeynəb Xanlarova, Rəsmiyyə Sadıqova, Flora Kərimova, Nəzakət Məmmədova, Səkinə İsmayılova, Qəndab Quliyeva, Yaqut Abdullayeva, Gülyaz Məmmədova, Nəzakət Teymurova, Gülüstan Əliyeva və Aygün Bayramova olmuşdur.[19]
Hacıbəyov 1909-1915-ci illərdə bir-birinin ardınca “Ећeyx Sənan” (1909), “Rüstəm və Söhrab” (1910), “Ећah Abbas və Xurşud banu” (1912), “Əsli və Kərəm” (1912), “Harun və Leyla” (1915) muğam operaların librettosunu xalq dastanları və rəvayətlər, Firdovsinin “Ећahnamə” əsərinin motivləri əsasında yazmışdır. O, “Leyli və Məcnun”dakı üslub xüsusiyyətlərini və estetik sənət prinsiplərini sonrakı operalarında da davam etdirmişdir.[20]
Xalq dastanı əsasında bəstələdiyi “Əsli və Kərəm” operasında Hacıbəyov muğamatla bərabər aşıq musiqisindən də istifadə etmişdir.
Üzeyir Hacıbəyov, 1946-cı il
1937-ci il aprelin 30-da Azərbaycan Opera və Balet Teatrında “Koroğlu” operası ilk dəfə tamaşaya qoyuldu. Xalq qəhrəmanlıq dastanının motivlərinə əsaslanan “Koroğlu” operası Azərbaycanda ilk klassik opera hesab olunur. Bu əsər Üzeyir Hacıbəyovun yaradıcılığının zirvəsini təşkil edir.[21] Elə həmin il Üzeyir Hacıbəyov “Azərbaycan SSR xalq artisti” fəxri adına layiq görülmüşdür.
Koroğlu operası
Əsas məqalə: Koroğlu (opera)
1937-ci il aprelin 30-da Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrında ilk dəfə tamaşaya qoyulan “Koroğlu” operası (librettosu H.İsmayılov və Məmməd Səid Ordubadinindir) Hacıbəyov yaradıcılığının zirvəsini təşkil edir. Azərbacan opera sənətinin incilərindən sayılan bu operada Üzeyir bəy ilk dəfə olaraq klassik opera formasına riayət edərək bitkin ariyalar, kütləvi xor səhnələri, müxtəlif ansambllar, balet nömrələri, reçitativlər yaratmışdır.[22]
O, “Koroğlu” operasında simfonik orkestrin tərkibinə Azərbaycan xalq musiqi alətlərini daxil edərək orkestrin rəngarəng səslənməsinə nail olmuşdur. Üzeyir bəy Azərbaycan musiqisində köklü dönüş yaratmış dahi bəstəkardır. O, XIX əsrin əvvəllərinədək şifahi xalq musiqi sənəti şəklində mövcud olan Azərbaycan milli musiqisini Qərbi Avropa bəstəkarlıq məktəblərinin nailiyyətləri, forma və janrları ilə zənginləşdirmiş, Azərbaycan və ümumiyyətlə Ећərq musiqisinin gələcək inkişaf perspektivlərini, estetik prinsiplərini müəyyənləşdirmişdir.
1938-ci ildə Moskvada keçirilən Azərbaycan incəsənəti dekadasında “Arşın mal alan”, “Koroğlu” operaları böyük maraqla qarşılanır. Hər iki operaya baxan Stalin bəstəkarın yaradıcılığını yüksək qiymət verir. “Koroğlu”nu zamanıda yaradılan opera hesab edən Stalin Üzeyir Hacıbəyova məsləhət görür ki, “Bir yox, iki belə opera yaratmaq lazımdır”.
Stalinin göstərişi ilə Azərbaycandan gələn nümayəndə heyətinin şərəfinə ziyafət təşkil edilir. Deyilənə görə, həmin məclisdə Üzeyir Hacıbəyova yuxarı başda Stalinlə Mircəfər Bağırovun yanında yer göstərilir. Stalin Üzeyir bəylə xeyli söhbət edir və söhbət əsnasında “Arşın mal alan” operasına hələ Gürcüstanda olarkən baxdığını bildirir, “Arşın mal alan”dan parçalar da oxuyur.
Hacıbəyov həyatının son illərində “Firuzə” operası üzərində işləmişdir. Bu bitməmiş operadan təkcə Firuzənin ariyası qalmışdır.[23]
Musiqili komediyalar
Üzeyir bəy Azərbaycan musiqisində köklü dönüş yaratmış dahi bəstəkardır. O, 19-cu əsrin əvvəllərinədək şifahi xalq musiqi sənəti şəklində mövcud olan Azərbaycan milli musiqisini Qərbi Avropa bəstəkarlıq məktəblərinin nailiyyətləri, forma və janrları ilə zənginləşdirmiş, Azərbaycan və ümumiyyətlə Ећərq musiqisinin gələcək inkişaf perspektivlərini, estetik prinsiplərini müəyyənləşdirmişdir. Hacıbəyov həm də böyük musiqişunas alim idi. O, müasir Azərbaycan elmi musiqişunaslığının əsasını qoymuş, musiqiyə dair çoxlu məqalələr yazmış, tədqiqatlar aparmışdır.
Üzeyir Hacıbəyovun qəbirüstü abidəsi
Ər və arvad
Əsas məqalə: Ər və arvad (musiqili komediya)
Müsəlman şərqində ilk operetta da Üzeyir Hacıbəyovun adı ilə bağlıdır. Bəstəkarın ilk musiqili komediyası üç pərdədən ibarət “Ər və arvad”dır. Bu əsər Azərbaycanda musiqili komediyanın ilk nümunəsidir. Əsərin ilk tamaşası 1910-cu ildə olmuşdur. Rollarda H.Sarabski (Mərcan bəy), Ə.Ağdamski (Minnət xanım) və başqaları çıxış etmişlər. Komediyalarının mətnini də Üzeyir bəy özü yazmışdır.
O olmasın, bu olsun
Əsas məqalə: O olmasın, bu olsun (operetta)
1910-cu ildə Üzeyir Hacıbəyov “Ər və arvad”dan sonra ikinci operettasını yazır. İlk tamaşa 1911-ci il aprelin 25-də (mayın 8-də) Bakıda, Mayılov qardaşlarının teatrında olmuşdur. Əsərin musiqi partiyası ənənəvi xalq mahnı-rəqs havalarına əsaslanan orijinal parodiya uzərində qurulmuşdur. “Uzundərə” lirik xalq rəqsinin bir qədər dəyişdirilən melodiyasından istifadə olunmuş və Məşədi İbadın ilkin xarakteristikasını verən “Mən nə qədər, nə qədər qoca olsam da” mahnısı bu yöndəmsiz, çirkin tacirin ifasında ifrat mubaliğəli səslənir. Əsərin sonuncu pərdəsində təkrarlanan bu mahnı Məşədi İbadın mənəvi məğlubiyyətini göstərir.
Sonralar “O olmasın, bu olsun” musiqili komediya müxtəlif dillərə tərcümə olunaraq Qafqazyanı ölkələrdə, eləcə də Türkiyədə, Bolqarıstanda, Yəməndə və digər məmləkətlərdə tamaşaya qoyulmuşdur.
Arşın mal alan
Əsas məqalə: Arşın mal alan (operetta)
Üzeyir Hacıbəyovun üçüncü və sonuncu musiqili komediyası “Arşın mal alan”dır. “Arşın mal alan” musiqili komediyasında inqilabdan əvvəlki Azərbaycan məişəti, xalq adət və ənənələri əksini tapmışdır. Hacıbəyov 1911-ci ildə musiqi təhsilini artırmaq üçün Moskvaya getmiş, həmin il burada filarmonik cəmiyyətin musiqi kurslarında, 1913-cü ildə isə Peterburq konservatoriyasında oxumuşdur. Peterburq dövrü Hacıbəyovun yaradıcılığında mühüm rol oynamış, o, “Arşın mal alan” musiqili komediyasını məhz burada yaratmışdır. Üzeyir Hacıbəyovun yazdığı bu operetta 70-ə yaxın xarici dilə tərcümə edilmiş, 100-dən çox teatrın səhnəsində oynanılmışdır. “Arşın mal alan” beş dəfə ekranlaşdırılmış, dəfələrlə qrammafon valına yazılmışdır.
“Arşın mal alan” musiqili komediya əsasında ilk bədii film 1916-cı ildə çəkilmişdi. Bu, səssiz film olub.
İkinci dəfə 1917-ci ildə Sankt-Peterburqdan gəlmiş Q.Beyyatov “Arşın mal alan”ı yenidən ekranlaşdırmışdı. Lakin o bu işi görərkən nə müəllifdən icazə almış, nə də onunla məsləhətləşmişdi. Bu səbəbdən də cəmi iki gün nümayiş etdirilən film ekrana buraxılmamışdır.
Üçüncü dəfə isə 1937-ci ildə ABЕћ-da yaşayan rejissor R.Mamulyan adlı bir erməni rejisor “Arşın mal alan”ı Üzeyir Hacıbəyovdan icazə almadan, ekranlaşdırmışdır. Filmdə Azərbaycan bəstəkarının adını göstərməmişdir.
Dördüncü dəfə “Arşın mal alan” 1945-ci ildə Bakı kinostudiyasında ekranlaşdırılmış və bu musiqili film də dünyada geniş şöhrət qazanmışdır. Baş rolda Rəşid Behbudov çəkilib. Lakin əsərlərinə kimlərinsə düzəliş etmələri il heç cür barışmayan Üzeyir bəy “Arşın mal alan” bədii filmindən narazı qalmışdı. Filmə baxış sona yetəndən sonra Üzeyir bəy söz alaraq deyib: “Mənim övladım yoxdur. Əsərlərim mənim övladlarımdır. Heç kimin onlara toxunmağa haqqı yoxdur”.[13]
1965-ci ildə isə “Arşın mal alan” musiqili komediyası Bakıda yenidən ekranlaşdırıldı. Bu rəngli, musiqili filmin rejissoru Tofiq Tağızadə, musiqi redaktoru Fikrət Əmirov idi. Bu film uğurlu alınmışdı. Baş rolun ifaçıları Həsən Məmmədov, Murad Yegizarov, Nəcibə Məlikova, Leyla Ећıxlinskaya, [ çıları valeh etməkdədir. Hacıbəyovun “Arşın mal alan” musiqili komediyası ingilis, alman, çin, ərəb, fars, polyak, ukrayna, belorus, gürcü və s. dillərə tərcümə edilmişdir.[24].
Musiqili komediyaların siyahısı:
1909 – “Ər və arvad”. 3 pərdədə. Librettosu Üzeyir Hacıbəyovundur. İlk tamaşa 1910-cu il mayın 24-də (iyunun 6-da) Bakıda, Nikitin qardaşlarının teatr-sirkində olmuşdur.
1910 – “O olmasın, bu olsun”. 4 pərdədə, əvvəlcə 3 pərdədə idi (hamam səhnəsi 1915-ci ildə yazılmışdır). Librettosu Üzeyir Hacıbəyovundur. İlk tamaşa 1911-ci il aprelin 25-də (mayın 8-də) Bakıda, Mayılov qardaşlarının teatrında olmuşdur.
1913 – “Arşın mal alan”. 4 pərdədə. Librettosu Üzeyir Hacıbəyovundur. İlk tamaşa 1913-cü il oktyabrın 25-də (noyabrın 7-də) Bakıda, Hacı Zeynalabdin Tağıyevin teatrında olmuşdur.
İnstrumental müşayiətli xor əsərləri
1919 – “Azərbaycan”. Xor və orkestr üçün. Sözləri Əhməd Cavadındır.
“Milli marş”. Xor və orkestr üçün. Sözləri Üzeyir Hacıbəyovundur.
1930 – “Himn”. Xor və simfonik orkestr üçün. Sözləri Üzeyir Hacıbəyovundur.
1934 – “Kantata”. M. Firdovsinin 1000 illiyinə həsr olunub. Xor və simfonik orkestr üçün.
“Qızıl əsgər marşı”. Solist, xor və fortepiano üçün. Sözləri Məmməd Səid Ordubadinindir.
1936 – “Azərbaycan xalq mahnılarının xor üçün işləmələri”. Xalq çalğı alətləri ansamblı və ya fortepianonun müşayiəti ilə xor üçün (“Ay bəri bax”, “Gedək gəzək bağçada”, “Aman nənə”, “Nə gözəldir”, “Lolo”, “Sən gözəl”, “Ləlli”).
“Süvari marşı”. Xor və fortepiano üçün.
“Piyadalar marşı”. Xor və fortepiano üçün.
1938 – “Kantata”. Solist, xor, simfonok orkestr və rəqs qrupu üçün. Sözləri Süleyman Rüstəmindir.
“Ölməz sənətkar Mirzə Fətəli Axundovun anadan olmasının 125 illiyi münasibətilə”. Xor və fortepiano üçün. Sözləri H. Natiqindir.
1939 – “Kantata”. Solist, xor, simfonik orkestr və rəqs qrupu üçün.
1942 – “Vətən və cəbhə” kantatası. Solist, xor, simfonik orkestr və rəqs qrupu üçün. Sözləri Üzeyir Hacıbəyovundur.
“Ey Vətən”. Xor və fortepiano üçün. Sözləri Səməd Vurğunundur.
1945 – “Azərbaycan SSR Dövlət himni”. Xor və simfonik orkestr üçün. Sözləri Səməd Vurğun və Süleyman Rüstəmindir.
“Qələbə himni” (“Zəfər himni”). Xor və simfonik orkestr üçün. Sözləri Səməd Vurğunundur.
“Stalinə salam”. Xor və simfonik orkestr üçün. Sözləri Süleyman Rüstəmindir.
1947 – “Kantata”. Nizami Gəncəvinin 800 illiyinə həsr olunmuşdur. Xor və simfonik orkestr üçün. Sözləri Süleyman Rüstəmindir.
Orkestr əsərləri 1928—1933
“Kolxoz çöllərində”. Xalq çalğı alətləri orkestri üçün.
“Arazbarı”. Simfonik orkestr üçün.
“Təntənəli marş”. Azərbaycan Türk Teatrının 10 illiyinə həsr olunmuşdur. Simfonik orkestr üçün.
“Fantaziya в„–1”. Xalq çalğı alətləri orkestri üçün.
“Fantaziya в„–2”. Xalq çalğı alətləri orkestri üçün.
“Cəngi”. Xalq çalğı alətləri orkestri üçün (1941).
Kamera-instrumental əsərləri 1925—1945
“Aşıqsayağı”. Skripka, violonçel və fortepiano üçün.
“Uşaq albomu”. Fortepiano üçün.
“Sonatina”. Fortepiano üçün.
“Uşaq pyesləri”. Fortepiano üçün.
Xoreoqrafik miniatürlər (1919)
Azərbaycan. “Qaytağı” (Dağıstan).
Romans-qəzəllər
Nizaminin qəzəl dühası Üzeyir Hacıbəyov üçün yeni bir ilham mənbəyi olmuşdu. Nizami qəzəllərinin dərin mənası bu qəzəllərə layiq musiqi əsərləri yaratmağı tələb edirdi. “Sənsiz”, “Sevgili canan” kimi qəzəl incilərinə layiq musiqi əsərləri yaradan böyük sənətkarımız, Üzeyir Hacıbəyov olmuşdur. Nizami dühasına Üzeyir musiqisinin əlavə olunması təkrarolunmaz romansların yaradılmasına səbəb oldu.[25]
“Sənsiz”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Nizami Gəncəvinindir (Azərbaycan dilinə tərcüməsi Cəfər Xəndanındır) (1941). Ећikəsteyi-fars üstündə yazılmışdır. “Sənsiz” qəzəli bir tənhalığın, sənsizliyin ürək çırpıntısıdır.[26]
“Sevgili canan”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Nizami Gəncəvinindir (Azərbaycan dilinə tərcüməsi Mirvarid Dilbazinindir) (1943). “Bayatı Ећiraz” muğamı üzərində qurulmuşdur. “Sevgili canan” qəzəli bir gözəlin tə’rifini verir.[27]
Mahnılar
“Çırpınırdı Qara dəniz”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Əhməd Cavadındır (1918).
“Yetim quzu”. Səs və fortepiano üçün. Sözlərinin müəllifi məlum deyil (1927).
“Bir quş düşdü havadan”. Səs və fortepiano üçün. Sözlərinin müəllifi məlum deyil (1927).
“Qaragöz”. Səs və xalq çalğı alətləri ansamblı üçün. Sözləri H. Natiqindir (1930).
“Komsomolçu qız”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Məmmədhüseyn Təhmasibindir (1932).
1933—1934
“Süvari mahnısı”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri H. Natiqindir.
“Pilotlar”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri M. Seyidzadənindir.
“Bayram günü”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri M. Seyidzadənindir.
“Çağırış”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri S. Əliyevanındır (İlk variantı “Mazut” adı ilə 30-cu illərdə yazılmışdır) (1941).
“Ећəfqət bacısı”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Səməd Vurğunundur. İfa edən: Ећövkət Ələkbərova (1941)
1942
“Vətən ordusu”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Səməd Vurğunundur.
“Yaxşı yol”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Süleyman Rüstəmindir. İfa edən: Ећövkət Ələkbərova
“Ananın oğluna nəsihəti” Səs və fortepiano üçün. Sözləri aşıq M. Bayramovundur.
“Döyüşçülər marşı”. Səs və fortepiano üçün. Sözləri Səməd Vurğunundur.
Filmoqrafiya
Arşın mal alan (film, 1917)
Arşın mal alan (film, 1945)
O olmasın, bu olsun (film, 1956)
Arşın mal alan (film, 1965)
Haqqında çəkilən filmlər
Üzeyir Hacıbəyov (film, 1965)
Üzeyir Hacıbəyov (film, 1976)
Üzeyir ömrü (film, 1981)
Üzeyir Hacıbəyov (film, 1986)
Elmlər Akademiyasında fəaliyyəti
SSRİ Xalq Komissarları Sovetinin 1945 il 23 yanvar tarixli qərarı ilə SSRİ EA Azərbaycan Filialı Azərbaycan SSR EA-ya çevrildi. Həmin il Azərbaycan SSR EA-ya 15 həqiqi üzv seçildi. Onun ilk heyətində Ü.Hacıbəyov, S.Vurğun, M.İbrahimov, Y.Məmmədəliyev, M.Qaşqay, A.A.Qrossheym, S.Dadaşov, İ.Q.Yesman, M.Mirqasımov, Ећ.Əzizbəyov, Ə. Əlizadə, M.Topçubaşov, M.Hüseynov, H.Hüseynov və İ.İ.Ећirokoqorov daxil oldu. Azərbaycan EA İncəsənət İnstitutu 1945-ci ildə böyük Azərbaycan bəstəkarı, akademik Üzeyir Hacıbəyov tərəfindən yaradılıb və ilk dövrlər Azərbaycan İncəsənət Tarixi İnstitutu adlanırdı. 1945-1948-ci illərdə bu institutun direktoru Üzeyir bəy olmuşdur.