Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalı

Blog

  • Şairə-publisist Rahilə Dövranın şeiri “Kardelen” dərgisində çap olunub

    Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatı təşkilatçılığı həyata ilə keçirilən “Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsi çərçivəsində Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatının Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin və Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Naxçıvan Muxtar Respublikasındakı bürosunun rəhbəri, “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı, şairə-publisist Rahilə Dövranın “Ağrı Dağı” şeiri Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətinin Sakarya şəhərində fəaliyyət göstərən “Kardelen” 3 aylıq ədəbiyyat dərgisinin 92-ci sayında Türkiyə türkcəsində sayında dərc olunub. Şeiri Azərbaycan türkcəsindən Türkiyə türkcəsinə “Kardelen” dərgisinin redaktoru Kadir BAYRAK çevirib.“Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsinin rəhbəri və müəllifi Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, respublikanın Əməkdar jurnalisti, AJB Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin və Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının təsisçisi və direktoru, “Kümbet” eğitim, kültür, sanat ve edebiyat dergisinin Azərbaycan təmsilciliyinin rəhbəri Rafiq Odaydır.
    Qeyd edək ki, bundan öncə də şairə-publisist Rahilə Dövranın bədii yaradıcılıq nümunələri, poeziya örnəkləri Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatı təşkilatçılığı həyata ilə keçirilən “Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsi çərçivəsində Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətində fəaliyyət göstərən “Kümbet” (Tokat şəhəri) və “Hece Taşları” (Kahramanmaraş şəhəri) mədəniyyət və ədəbiyyat dərgilərində dərc olunaraq, ictimaiyyət nümayəndələrinin nəzərinə çatdırılmışdı.

    Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidməti

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    XAN ARAZIM

    “Vətənimdir” – silsiləsindən

    Həsrət küləyitək aradan əsən,
    Dedilər qayçısan vətəni kəsən,
    Bu qara yalana necə dözəsən?
    Sənsiz nəyə lazım baharım, yazım
    Yurdun yaraşığı ,ey Xan Arazım.

    Qaldın qovğasında illərin, ayın,
    Seyrindən doymayır o tay, bu tayın,
    Tezliklə başlanar büsatın, toyun,
    Budur ürəkdəki ən böyük arzum
    Yurdun yaraşığı, ey Xan Arazım.

    Lal axan suların dərindir, dərin,
    Əbədi yox olsun qəmin, kədərin,
    Ayın əkizitək bax, Xudafərin,
    Şəninə söz deyir sədəfli sazım,
    Yurdun yaraşığı ,ey Xan Arazım.

    Qüssə də, kədər də eldən qaçacaq,
    Sərhəd dirəkləri çiçək açacaq,
    Daha çox bəndlərin işıq saçacaq,
    Dövranla səsləşən şirin avazım,
    Yurdun yaraşığı ,ey Xan Arazım.

  • “Mevsimler” Sanat-Edebiyat-Kültür Dergisinin 9 sayısı yayında

  • Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm idarəsinin şəbəkəsinə daxil olan uşaq musiqi məktəblərində silsilə tədbirlər keçirilib

    Sumqayıt şəhər Q.Qarayev adına uşaq musiqi məktəbində keçirilən caz musiqisinə həsr olunmuş konsertdə cazın yaranma tarixi haqqda məlumat verilib. Azərbaycanda cazın yaradıcıları Tofiq Quliyev, Niyazi, Salman Qəmbərov, Rauf Hacıyev, Tofiq Əhmədov, Vaqif Mustafazadə kimi görkəmli şəxsiyyətlərin caz musiqisinə verdiyi töhfələr haqqında söhbət açılıb.
    Sonda şagirdləriin ifasında Azərbaycan və Avropa bəstəkarlarının caz əsərləri maraqla dinlənilib.
    Sumqayıt şəhər TET gimnaziyanın şagirdləri S.Rüstəmov adına uşaq incəsənət məktəbinə ekskursiyada olublar. Ekskursiya zamanı şagirdlər məktəbin yeni inşa edilmiş binası, sinif otaqları ilə yaxından tanış olub, keçirilən dərs prosesini maraqla izləyiblər. Qonaqlara məktəbin fəaliyyəti, şagirdlərin qazandığı uğurlar və musiqi alətləri haqqında geniş məlumat verilib.
    Məktəbdə həmçinin qarmon şöbəsi şagirdlərinin konserti də keçirilib. Konsertdə Azərbaycan xalq mahnıları və instrumental musiqilər səslənib.

    Daha bir tədbir isə Şuşa şəhər Bülbülcan adına uşaq musiqi məktəbində baş tutub. Məktəbdə Xalq Çalğı Alətləri şöbəsinin konserti müəllim və şagird heyəti tərəfindən maraqla qarşılanıb. Konsertdə Azərbaycan xalq və bəstəkar mahnıları ifa olunub. Fəqlənən şagirdlər fəxri fərman və diplomlamlara təltif olunublar.

    Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm idarəsinin mətbuat xidməti

    Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm idarəsinin Mətbuat xidməti

  • Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm idarəsinin təşəbbüsü ilə Sumqayıt şəhər Mərkəzi Uşaq kitabxanasında silsilə tədbirlər keçirilib

    Gecəni giriş sözü ilə kitabxananın multimedia mütəxəssisi Səbinə Qasımova açaraq şairin yaradıcılığı, onun Azərbaycan ədəbiyyatında və tarixində xüsusi rolu haqqında məlumat verib.
    Sonra tədbir İsmət Qayıbov adına 1 saylı orta məktəb şagirdlərinin iştirakı ilə hazırlanmış bədii hissə ilə davam etdirilib.
    Dağbəyi Hətəmli və Murad Haqverdilinin sazda müşayiəti ilə Sona Salamzadə, Leyla Ağazadə, Kamran Hətəmli, Nəzrin Məmmədli, və digərlərinin ifasında qoşmalar və müxəmməslər, Nazənin Məmmədquliyevanın ifasında şairin “Durnalar” rədifli qoşmasına bəstələnmiş mahnı, o cümlədən, şagirdlərin ifasında S.Vurğunun “Vaqif” dramı əsasında qurulan səhnəcik tədbir iştirakçıları tərəfindən maraqla qarşılanıb.
    Sonda tədbir iştiraşçıları şairin zəngin həyat və yaradıcılığını özündə əks etdirən “Vaqif, yad et səni yad eyləyəni” adlı kitab sərgisi ilə yaxından ilə tanış olublar.
    Kitabxanada daha bir tədbir 12 saylı məktəbin 2R1 sinif şagirdlərinin iştirakı ilə nağıl qəhrəmanlarımıza olan marağın artırılması məqsədilə milli və dünya xalqları nağılllarının qəhrəmanlarının paradı keçirilib.
    Öncə oxuculara tədbirin mahiyyəti, məqsədi haqqında geniş məlumat verilib. Daha sonra uşaqların ifasında Azərbaycanın nağıl qəhrəmanları ilə dünya xalqlarının nağıl qəhrəmanlarının görüşünü əks etdirən bədii kompozisiya, məktəblilərin ifasında Azərbaycan və rus xalq nağılları əsasında hazırlanmış səhnəciklər nümayiş olunub.
    Tədbirin sonunda iştirakçılar dünya xalqlarının adət-ənənələri, mədəniyyəti, folkloru, xalq qəhrəmanlarından bəhs edən uşaq kitablarından ibarət sərgi ilə də yaxından tanış olublar.
    Kitabxanada “Kim? Harada? Necə?” intellektual klubunun üzvlərinin iştirakı ilə “Sirli və əyləncəli riyaziyyat” adlı keçirilən viktorina da balaca oxucuların maraqla qatıldığı tədbirlər sırasındadır. Viktorina riyazi məsələlər, məntiqi suallar, “Riyaziyyatı niyə sevirəm?” ev tapşırığı əsasında üç turda keçirilib. Turlararası fasilədə iştirakçılar “Riyaziyyat haqqında bildiklərimiz və bilmədiklərimiz” adlı videoçarx, kitabxana əməkdaşları tərəfindən hazırlanmış “Riyaziyyat dahiləri” adlı slayd izləyibər.
    Sonda yarışın qaliblərinə hədiyyələr təqdfim olunub.

    Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm idarəsinin Mətbuat xidməti

  • Şəfa VƏLİYEVA.”Bir dərd tapdım geyindim”

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    Bir dərd tapdım geyindim,
    Boyumdan yekə çıxdı…
    Soyunmağa ərindim…
    Boyum da heçə çıxdı…

    Yamanmış əl uzadan
    Dərd bozardan donuma…
    Tanrıymış
    ən uzaqdan
    Sevda yazan sonuma…

    Bu gün sonuncu dəfə
    Sevələdim adını…
    Sən demə, “son” özü də
    “Ilk”in məşum qadını…

    Tanrı, insafın olsun,
    Adam unudularmı?
    Eh…
    Hanı telefonum?
    Məni axtaran varmı?…

  • “Gəncə özü şeir kimidir…” (MÜSAHİBƏ

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    “Kənardan baxınca ədəbi mühitdə cəmi iki tənqidçi görürəm” – ŞƏFA VƏLİ

    Bu dəfə əyalətlərdəki ədəbi prosesdən danışacağıq. Paytaxtla müqayisədə bölgələrdə yazıb-yaradanların bütöv ədəbi prosesdəki rolundan, oradakı yaradıcılıq və dolanışıq durumundan. Müsahibim Gəncədə yaşayıb-yaradan Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin, Dünya Gənc Türk Yazarlar Birliyinin üzvü, Prezident təqaüdçüsü Şəfa Vəlidir. Onunla bölgələrdə fəaliyyət göstərən ədəbi dərgilərdən, nəşriyyatlardan, bir sözlə, ədəbiyyatın özündən danışmışıq.
    Şəfa Vəli hafta.az-a müsahibəsində əyalət ədəbiyyatının bir sıra məziyyətlərinə toxunub:
    – Bu gün bölgələrdəki ədəbi mühit sizi qane edirmi? Bölgələrdə qəzet və jurnallarda, online media portallarda nəşr olunmaq problem varmı?
    – Ədəbiyyatın bölgəsi olmur. Bilirsiniz, ədəbiyyat və bölgə sözləri niyə uyuşmur? Çünki ədəbiyyat özlüyündə dünyadan böyük anlamdır. Bu sözləri hələ 2015-ci ildə yazmışam: “Mən ədəbiyyatı sevirəm. Fərqi yoxdur, ədəbi nümunə bir misra olsun, müəllifi hansısa dünya şöhrətli bir yazıçı olsun, ya da adicə kollec tələbəsi olsun. Ədəbiyyat ədəbiyyatdır, yazı yazıdır, şeir şeirdir, insan insandır. Mən heç vaxt hansısa xarici müəllifi oxuduğum üçün təkəbbürlənməyəcəm. Amma, anamın bir misrasını oxuyub qürurlanacam, Aləmzər Əlizadənin sevimli obrazını-Ruslanı tanımaqla qürurlanacam, “Adı Qəşəm”… adlı kitabı sevəcəm, “Uşaqkən quşlara daş atan oğlan”ın misralarına ağlayacam, “ayağı özündən qeyrətli çıxan” şəhidlərə yas tutacam, “bir məktub gözləyəcəm, bilim ki, ölməmişəm”, “Şamaelin toxumları”nı oxuyub Lamiyəni sevəcəm… Belə, xülasə, “ruhun badəsinə söz süzəcəm”, amma Azərbaycan qızı olaraq!” Burda missal çəkdiyim misraların müəlliflərinə baxaq: Aləmzər Əlizadə Gəncədə yazıb-yaradan gözəl şair və yazıçımızdır. Qəşəm Nəcəfzadə Bakıda yaşayır. Ruslan Dostəli Bərdədə doğulub-böyüyüb. Emin Piri və Sabir Yusifoğlu Sumqayıtda yaşayır. Elçin Aslangil hazırda Türkiyədədir. Taleh Mansur Qazaxdadır… Sizcə, ədəbiyyat inzibati ərazi vahidlərinin – bölgələrin xəritə üzərindəki çizgi-sərhəddini tanıyırmı? Təbii ki, yox! Elə isə biz niyə güclə, boğazından yapışıb ədəbiyyatı hansısa bölgədə “sıxıb saxlamalıyıq”?!
    – Bölgələrdə nəşriyyatların vəziyyəti necədir? Keyfiyyətli kitab yayımlayan nəşriyyatlar varmı?
    – Türk dünyasının böyük folklorşünas alimi Sədnik Paşa Pirsultanlının ömrünün son illərində nəşr etdirdiyi kitablarının bir çoxunun bədii redaktoru olmuşam. O kitabları biz Gəncədə, şəhər nəşriyyatında dərc etdirirdik. Bu gün həmin kitablar əlimdədir və inanın ki, ehtişamlı təqdimat keçirilən, aylarla gündəmdə qalan kitablardan daha keyfiyyətli, daha sanballı kitablardır. Sadəcə, yaxşı keyfiyyət üçün yaxşı da sərmayə olmalıdır. Təbii ki, o mətbəədə çıxan bütün kitablar Sədnik müəllimin kitabları kimi keyfiyyətli deyildi. Axı, “ucuz ətin şorbası olmur”. Keyfiyyətsiz kitablar kimin günahıdır? – sualını dilə gətirmək isə absurddur. Burda nə mətbəə, nə də müəllif günahkar deyil. Günahkar, birbaşa, dönəmin iqtisadi durumu hesab oluna bilər.
    – Sizin bölgədə regional ədəbi mərkəz hara sayılır? Gənc yazarlar tez-tez toplaşa bilirmi?
    – AYB-nin Gəncə filialında hər cümə gənclər günü elan olunub. Hər cümə saat14:00-da orda müxtəlif müzakirələr, gənc şairlərin yaradıcılığı, uğurları haqda fikir mübadiləsi aparılır. Bir ildən artıqdır ki, heç bir tədbirdə iştirak etmirəm. Bunun olduqca özəl səbəbləri var. Odur ki, sizə iki il əvvəlin durumundan danışa bilərəm. Mən Gəncəyə gələn yazarları, əsasən, Xan bağında qonaq edirdim… Orda, yaşıllıqların arasında oturub şeir oxumaq, gələcək planlardan, keçmiş uğurlardan danışmaq mənə həmişə xüsusi zövq verib. Çox zaman “ev sahibi” kimi Səadət Ələkbərova da yanımda olardı. Xan bağının şeirli qonaqları sırasında Fərqanə Mehdiyeva, Elçin Aslangil, Eldar İsmayıloğlu, Gülnar Səma, Elməddin Nicat, Ruslan Dostəli, İntiqam Yaşar, Səhər Əhməd də olub. Ümumiyyətlə, Gəncə özü şeir kimi bir məkandır. Burda gənclərin toplaşması və şeirləşməsi üçün heç bir maneə yoxdur, “vaxt azlığından” savayı…
    – Əyalətlərdə kitab təqdimatları necə təşkil edilir? Gənc və orta nəsil yazarlarımız yetərincə oxucu toplaya bilirmi?
    -Dədə Qəribin -Qərib Mehdinin kitablarını oxucular həmişə maraqla gözləyirlər. Bunu qəti deyə bilərəm. Neçə dəfə köşklərdən onun kitablarını soruşanların “yoxdur” sözünə necə heyfsiləndiklərinin şahidi olmuşam. Yəni, Gəncə ədəbi mühitinin yazarları üçün oxucu problemi olsa da elə də yüksək səviyyədə deyil. Gəncə hamının bir-birini tanıdığı yerdir. Burda kitab təqdimatı etmək paytaxta nisbətən daha asandır. Burda hansısa imzanı təkcə imza olaraq yox, şəxs kimi də tanıyırlar deyə, təqdimat da uğurlu alınır.
    – Bölgələrimizdə ədəbi tənqidin durumu necədir?
    – Kənardan baxınca mühitdə cəmi iki tənqidçi görürəm: Firəngiz İdrisqızı və Saleh Qurbanov. İkisi də olduqca savadlı, nəzəri cəhətdən əsərin dərinliyinə enə bilən, ədəbi nümunəni zərgər dəqiqliyi ilə incələyə bilən insanlardır. Başqalarını deyə bilmərəm, mən çox istərdim ki, bu iki insanın tənqid hədəfi mənim hansısa şeirim, yaxud hekayəm olsun.
    – Paytaxtadı kitab təqdimatlarından nümunələr sizlərə də vaxtında çatdırılırmı? Bakıdan əyalətlərə kitabların göndərilməsi necə təşkil olunur?
    – Beyləqanda yaşayıb-yaradan gənc şair Mücirəddin Mübarizoğlu öz ilk kitabını Bakıda nəşriyyatdan götürən kimi birini Gəncə avtobusuna vermişdi. Burdan götürdük. Adətən, DGTYB-nin nəşr etdirdiyi kitablar mənə çatası olur, onu da, əksərən, yolum Bakıya düşəndə götürürəm. Başqa müəlliflərin əksəriyyətindən, ötən bir il ərzində mənə çatacaq kitabları Gülnar Səmaya vermələrini rica etmişəm. Ən etibarlı mənbə kimi, Gülnar Səmadan götürmək çətin olmur.
    – Bölgələrimizdə yetərli sayda kitab mağazaları, bukinistlər, kitab evləri fəaliyyət göstərirmi?
    – Hələ tələbəlik illərindən “Knyaz Kitab klubu”na üz tutardıq. 2005-2009-cu illərdən danışıram. Sevindirici haldır ki, o mağaza hələ də işləyir. Bir də ötən il “Kitab evi”nin açılışına yaman sevinmişdik. O da bu ilin əvvəlində bağlandı. “Book-kafe”lər isə ağacdan sonrakı göbələk kimi bir də görürsən Cavadxan küçəsində açıldı, reklam-falan. Sevincək gedirsən, deyirlər iki gündü bağlanıb. Ya da Atatürk prospektində açılır, gedib görürsən ki, yerində yeməkxanadı. Hələ bilmirəm ki, Gəncədə, gerçəkdən “Book-kafe” var, ya yox? Ən yaxşısı GDU-nun və ADAU-nun kitabxanalarıdı. Çox zəngin olan bu kitabxanalarda tələbələr istənilən mövzuda kitab əldə edə bilirlər.
    – Niyə kitab təqdimatlarında yazarın çevrəsində ancaq tanışları, şair və yazıçı həmkarları, bir də üç-beş oxucudan başqa heç kim olmur. Sizcə yazıçı və şair əhlini kim dolandırmalıdır?
    – Bilirsiniz, biz indi oturub dolanışığımıza günahkar axtarırıq, amma etiraf etmirik ki, iki kitabdan sonar özümüzü “dahi” sayırıq. Bizdə nəşriyyatlar və naşirlər hələ o səviyyədə deyil ki, Demi Murun baş rolda oynadığı “Toran” filmindəki kimi 4 milyonluq müqaviləni bir povest üçün imzalayaq. Mənə elə gəlir ki, “peşəkar ədəbiyyat” anlamı da ancaq bizdədir. Bu nə sözdür? Bu nə deməkdir? Bir şair, bir yazıçı necə peşəkar ola bilər ki, kimdənsə yazdığına görə pul tələb etsin? Peşəkar daşyonan usta ola bilər, dülgər ola bilər, dərzi ola bilər. Yaradıcı insan peşəkar ola bilməz. Şair peşəkar olanda “belə” sözünün qafiyəsini avtomatik olaraq tapır: “elə”. Bu, yaradıcılıqdırmı? Poeziyadırmı? Əsla! Yaradıcılıq elə bir prosesdir ki, onun düzgün izahı yoxdur. Və yaradıcı insanların hər biri öz çörəyini qazanmağı bacarmalıdır. 2013-cü ildə “Gənc ədiblər məktəbi”ndə İlqar Fəhmi belə bir cümlə işlətmişdi:-Əvvəlcə ailənizi dolandırmağı düşünün, sonra şeiri. O, şeir yazma demirdi, o, şeirlə yaşamağın namümkünlüyünü izah edirdi. Qaldı, təqdimat məsələsinə. Bu gün təqdimatlar sanki, borc məsələsidir. “Mən getmişəm, o da gəlsin”, yaxud “o gəlib, gərək mən də gedim”. Məncə, problem müəllifin özündə yox, onun çevrəsindədir. Bu çevrə, təqdimata gələndə hər bir sözüylə, ədasıyla müəllifin boynuna “bax, yaxşı bax, mənəm ey, gəlmişəm ey” minnətini qoyur. Beləcə, o cür düşünməyəni də düşünməyə vadar edirlər. Mərd qovulur, namərd olur… Yenə problem dönüb-dolanıb naşir arqumentində mərkəzlənir. Amma, neynək ki, bizdə naşir məsələsi yox səviyyəsindədir…
    – Ədəbiyyat saytlarının bugünkü durumu sizi qane edirmi? Saytlar arasında rəqabət qabiliyyəti necədir?
    – Kənan Aydın sağ olsun, mənim yazılarımı özümdən xəbərsiz də olsa, pulsuz çap edir. Amma, elə sayt var ki, iki şeiri çap etmək üçün ödəniş tələb edir. Belə “pullu” saytların içində biz də düşmüşük ki, nə var, nə var, şeir yazmaqla məşğuluq, dolana bilmirik. Başqa ölkələrdə müəllifin bir cümləsini çap edəndə ona qonorar ödəyirlər, bizdə müəllifdən pul tələb edirlər. Rəqabət qabiliyyəti isə ancaq və ancaq xəbər saytları arasında mövcuddur. Ədəbiyyat saytlarının adminləri ancaq öz tanıdıqlarını, bayaqkı söz olmasın, öz çevrələrini çap etməklə məşğuldur. Burda hansı yüksək inkişafdan söhbət gedə bilər ki, hələ rəqabət qabiliyyəti də dəyərləndirilsin

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    LÖVHƏ

    Dünən bir anda yaz havası yaman dönmüşdü..

    Bir anda tutuldu göylərin üzü,
    Çaxdı çəkicini zindana şimşək.
    Buludlar qərq etdi dərəni,düzü,
    Çətrinə sığındı çöldə hər çiçək.

    Sevincdən parladı cadar sifəti,
    Göylərə göz dikən susuz torpağın.
    Gurşada qovuşdu ülvi niyyəti,
    Rənginə-rəng gəldi, hər bir yarpağın.

    Buludlar sildilər göz yaşlarını,
    Günəş də boylandı dağın çiynindən.
    Dağlar tutammadı quzey qarını,
    Ağ əba sürünüb düşdü əynindən.

    Dağ çayı düzlərə meydan oxudu,
    Köpüklü dalğalar gürz,ox,nizə.
    Bu qüvvə önündə duran yox idi,
    Qəzəbin tuşladı gölə,dənizə.

    Tutaraq əlindən qövsü-qüzehin,
    Günəş kəhkəşana sirli yol açdı.
    Jalə muncuğundan nurlu təsbehi,
    Çayırlar ,çəmənlər boynuna asdı.

    Yenə üzü güldü çiçəyin,gülün,
    Quşlar qanadlanıb uçdu yuvadan.
    Bənizi duruldu sonalı gölün,
    Yaratmaq eşqiylə çağladı Dövran.

    DİLLƏRDƏ GƏZƏ

    Ömürdən- gündən

    Əlli zirvəsidir insan yaşının,
    Zirvədən baxılar enişə, düzə.
    Bərk tutub əlindən can sirdaşının,
    Allahın izniylə çatasan yüzə.

    Fürsət verməyəsən zalım fələyə,
    Salsın fitnəsiylə səni kələyə.
    Həyatda çatmaqçün arzu, diləyə,
    Qatasan gecəni nurlu gündüzə.

    Bələdçi tutasan düz əməlləri,
    Açasan dərgaha təmiz əlləri.
    Ruhunu oxşaya səmum yelləri,
    Gələsən hər zaman Haqqla göz-gözə.

    Yurdda örnək ola təmiz əxlaqın,
    Gəzəsən üzü ağ, həm açıq alın.
    Təqdirin alaraq Dövranın, xalqın,
    Adın əzbər ola dillərdə gəzə

  • Gülten ERTÜRK ANNEMİZİN doğum gününü kutluyoruz! (1 mayıs 1970 yıl)

    10000243_10152271703211506_1711077394_n (1)

    Azerbaycanın Kültür ve Edebiyat Portalının Türkiye temssilcisi

    Göz Yaşartanım

    Efkarlandı deli gönül daraldı
    Sana daldım yine göz yaşartanım…
    Aşkın kanununda bu bir kuraldı
    Sende kaldım yine göz yaşartanım…

    Neler geldi neler geçti gözümden
    Pek çok yaşlar döktüm bu can özümden
    Ne olursa olsun dönmem sözümden
    Sende kaldım yine göz yaşartanım…

    Sensiz dolaşmıyor damarda kanım
    Dinmiyor nedense acır sol yanım
    Göğüs kafesimde sen benim canımmm
    Sende kaldım yine göz yaşartanım…

    Sensizlik duygusu beni kemirir
    Hüznün bile bana mutluluk verir
    Buzlu dağım seni görünce erir
    Sende kaldım yine göz yaşartanım…

    Azrail geldi de gelemem dedim
    Ben yari görmeden ölemem dedim
    Onsuz hiç bir zaman gülemem dedim
    Sende kaldım yine göz yaşartanım…

    03 02 2007

    Gözüm Dalıyor

    Özlemler büyüdü kocaman oldu
    Sevgi şelalemse hâlâ çağlıyor
    Sensiz geçen günler hasretle doldu
    Yoldamısın yoksa gözüm dalıyor

    Beni hatıralar sana bağlıyor
    Güldüğüme bakma özüm çağlıyor
    Bıraktığın izlerse yürek dağlıyor
    Yoldamısın yoksa gözüm dalıyor

    Sordun mu kendine sebep neydi?
    Düğümlenen kalbim çözüm ariyor
    Gururun seni de beni de yendi.
    Yoldamısın yoksa gözüm dalıyor

    Bir sürpriz yapıp ta gel ne olursun
    Yalnızlık ağ misali beni sarıyor
    Boş bekleyen gölüm seninle dolsun
    Yoldamısın yoksa gözüm dalıyor

    Geçmişe döneriz elbet dilersen
    Her kimle konuşsam seni soruyor
    Gül yerine diken getir istersen
    Yoldamısın yoksa gözüm dalıyor

  • Harika UFUK.”Gölgedeki pembe savaş”

    Azerbaycanın Kültür ve Edebiyat Portalının Türkiye temssilcisi

    Merhaba!

    Adım Sema…

    Mimarım. Eşim Gürkan da inşaat mühendisi… İkimiz de Ankara Gazi Üniversitesi’nde okuyorduk. Ben birinci sınıftayken eşim Gürkan da son sınıftaydı. Üniversite’nin kantininde tanışmıştık. İlk görüşte aşka inanır mısınız bilmem ama biz birbirimize ilk görüşte âşık olmuştuk. 2000 yılında yani milenyumda evlenmiştik. On beş yıllık evliyiz. Ezgi adında dünya güzeli bir kızımız var. Kargaya yavrusu kuzgun görünürmüş. Bana da öyle güzel görünüyor yavrum işte! Ezgi ortaokul son sınıf öğrencisi… Derslerinde de oldukça başarılı…

    Yeni yıl gelirse 41 yaşıma gireceğim. “41 Kere maşallah!” dediğinizi duyar gibiyim. Bu yaşıma kadar çok mutluydum ta ki kanser olduğumu öğrenene kadar! Yaklaşık sekiz aydır kanser tedavisi görüyorum. Tedavi iyi hoş da kesin kurtuluşum var mı yok mu belirsizliğinin tam ortasındayım. Kendimi ıssız bir adada gibi hissediyorum.

    “Ah yazık” mı dediniz. İlkokuldayken “Dört tarafı denizlerle çevrili kara parçasına ada denir.” diye ezberlemiştik bu tanımı… Şimdilerde ben bunu değiştirdim dört tarafı kanser hücreleriyle çevrilmiş insana seçilmiş insan denir diyorum. “Neden ben? Tanrım neden ben?” dediğimi düşünüyorsunuz belki de… Hayır, yanılıyorsunuz işte… İsyan etmedim, etmeyeceğim. İsyan yok, çünkü ben güçlüyüm çünkü ben bununla baş edebilirim. Bir Amazon gibiyim aslında… Tanrım beni güçlü gördüğü ve savaşçı ruhumu bildiği için beni seçti. Savaşacağım, kazanacağım.

    İsterseniz kanser öyküme baştan başlayayım: Televizyondaki kadın programlarından birini izlerken Derya Baykal: “ Hanımlar, banyo sonrası ayda bir kez koltuk altlarınızda beze olup olmadığını kontrol edin. Unuturum derseniz ya her ayın ilk gününde yahut doğum gününüz ayın 23’ündeyse mesela her ayın 23’ünde rutin olarak elle kontrollerinizi yapın. Bir farklılık hissederseniz doktora gidin.” demişti. Ben de aynı gün banyo sonrası ilk kontrolümü yapmıştım. Takvime baktım. Ayın 14’üydü. Tamam, ayın 14’ünden 14’üne bu işleme rutin olarak devam etmeliyim diye düşündüm. Unutacak olursam ninemin anlattığı masallardaki “Ayın 14’ü gibi güzel prensesi” hatırlarım diye kendi kendime mırıldandım.

    Bu kontrollerim birkaç yıl sorunsuz sürdü. Bir gün banyo sonrası rutin kontrolümde elime bir kitle geldi. Sanki irice bir mercimek gibiydi. Hastaneye gittim. Doktor “Önce bir ultrasonla bakalım. Sonra gerekirse mamografi çektirirsiniz.” dedi. Ultrasonla baktı, yüz hatları gerginleşti. Bana “Siz dışarıda bekleyin. Bir de hocam baksın. Bütün hastalar gittikten sonra hocamı çağıracağım.” dedi. Birkaç doktor arkadaşını çağırdı, en son hocası geldi. Tekrar dikkatle muayene ettiler. Ultrasonda baktılar. Mamografi için yolladılar. Mamografi çektirdim. Çok zahmetliydi. Mememi adeta tost yapar gibi makineye kıstırdılar. Birkaç kez sağ birkaç kez de sol göğsümün mamografisi çekildi. Bir kitle vardı. Moralim bozuldu. Hastalardan şalvarlı şişman güler yüzlü bir köylü hanım “Korkma, ne varmış korkacak? Benim mememden kan geldi. Bak aldırmıyorum bile…” dedi. Utandım, içimden “Neler yaşanıyor, ne acılar var dünyada ve insanlar morallerini hiç bozmuyorlar Sema sen de güçlü ol!” dedim.

    Raporların yazılması biraz zaman aldı. Sol mememdeki kitle şüpheli görünüyordu. Biyopsi için bana randevu verdiler. Kendime telkinde bulunsam bile o gün çok sinirliydim. Halim selim biri olan ben bu işlemlerden sonra iyice gerginleşmiştim. Biraz korku, biraz cesaret, biraz umut biraz umutsuzluk içimde el ele tutuşmuşlar da halay çekiyorlardı adeta… Biyopsi sonrası kuşku dolu bekleyişler… Alınan parçanın tahlil edilmesi iki haftayı buldu.

    O arada internetten kansere iyi gelen yiyecekler hakkında ne bulursam eşime sipariş veriyordum. Adamcağız aktarları, marketleri tek tek geziyordu. Karnabahardan çekirdekli siyah üzüme; arı poleninden aloe vera bitkisine; biberiyeden brokoliye; buğday çiminden çemen otuna; karahindibadan çörek otuna, kızılcıktan keten tohumuna varana kadar ne bulursa eve taşıyordu.

    Sonuçları alacağımız gün eşim de benimle beraber hastaneye geldi. Sonuç negatifti. Yani meme kanseri değildim. Tam sevinecekken hevesim kursağımda kaldı. Kan ve doku tahlillerim sırasında lösemi olduğum ortaya çıkmıştı. Düşman, kanıma kadar girmişti. Kanserle savaşmak için moral yönünden çok güçlü olmalıydım. Ne olursa olsun beni içten içe yiyip bitiren kanseri vücudumdan kovmalıydım.

    Kemoterapi sonrası ateşim yükseliyordu, istifra ediyordum, Aşırı derecede ağrım ve sızım oluyordu. Sanki vücudumun her hücresi ayrı ayrı acı veriyordu bana… Kendimi çok bitkin hissediyordum. Konuşma isteğim olmuyordu, olsa bile konuşma gücünü kendimde bulamıyordum. Bir yandan da kızımla eşimi üzdüğüm için acı çekiyordum. Sonu görülmeyen bir yolun yolcusuydum.

    Aslan yelesi gibi gür ve uzun saçlarımı taradığım bir sabah bir tutamın avucuma dolması yüreğimi kanattı. Sonra bir tutam daha… Lepiska saçlarım avuçlarımı doldurdukça gözyaşlarım sel oluyordu. Hani aslan burcu insanlarının ortak özelliğiydi gür saçlar… Ben de burcumu soranlara “Saçlarıma bakın, anlarsınız.” diye göz kırpıyordum. Oysa şimdi kel kalmanın eşiğindeydim, övündüğüm güzelim saçlarım avuçlarımı doldurmaktaydı. Bir kadın için en büyük travma budur diye düşündüm.

    Ertesi gün kuaför eve geldi ve saçlarımı neredeyse sıfıra vurdu. Aynaya baktığımda kendimi tanımakta zorlandım. İştahsızlığım nedeniyle hayli zayıflamıştım. Gözlerimin altı morarmıştı. Kaşlarım, kirpiklerim de dökülmekte idi. Asker tıraşı gibi kel bir kafa… Kendimi çok çirkinleşmiş olarak gördüm aynada… Eşim en çok omuzlarıma dökülen lepiska gibi dalga dalga sapsarı saçlarımı severdi. Şimdi beni sevmeyecekti belki de… Ama ben yine aynı Sema’yım. Saçım, kirpiğim, kaşım dökülse de ben ruhen aynıyım, değişmedim ben… Saç dediğin nedir ki altı üstü kıl işte… Ninemin dediği gibi “Kılda keramet olsaydı tabakhaneye nur yağardı.” Fakat ya ölürsem… Ölümüm kızımda büyük bir travma yaratacaktı, hayatı boyunca annesinin boşluğunu dolduracak kimsesi olmayacaktı. Gerçi “Teyze anne yarısı…” derler. Ablamın kızıma destek olacağından emindim ama onun da çocukları vardı. Biricik kızım Ezgi’m ikinci plana atılacaktı büyük bir ihtimalle… Keşke kızıma bir kardeş doğurmuş olsaydım. Tek başına kalmazdı, kardeşiyle beraber daha güçlü tutunurdu hayata…

    Gürkan çok iyi bir babaydı ama öldüğüm takdirde bir süre sonra evlenecekti mutlaka… Kızım ne olacaktı üvey annesi ona nasıl davranacaktı? Ya masallardaki “Külkedisi gibi horlasalardı! Dayanamam Tanrı’m asla… Kocamı bir başka kadınla evli düşünmek bile çıldırtıyordu beni ama biricik kızımın üvey anne elinde hırpalanacağını düşünmek ölümden de beter bir duyguydu. Bol bol dua ediyordum. Allah’ım beni kızıma bağışla ne olur!

    Bu halde bile yaşama tutunmamın sebebi kızımdı. Onun annesiz büyümesine asla izin vermeyecektim. Bir an önce iyileşmek istiyordum. “Tanrım ne olur bu bir rüya olsun, uyandığımda hayatıma kaldığım yerden devam edeyim.” diye yalvarıyordum. Çiçekleri, kuşları, denizi, İstanbul’u, Nevşehir’i, Ürgüp Göreme’yi bir daha görememek değildi kaygım! Kızımın bensiz büyüyecek olması ihtimaliydi beni korkutan… Ezgi’nin hayali İngilizce öğretmenliğiydi. Daha üniversiteyi kazanacaktı, okuyacaktı, kep fırlatma törenine ailece gururla gidecektik. Kim bilir kızımın evlendiği telli duvaklı gelin olduğu günü de görmek kısmetimizdedir. Kızım için başaracaktım bunu… Onu yalnız bırakmaya hakkım yoktu ki!

    Üçer haftalık aralıklarla dört kez kemoterapi uygulandı bana… Umudumun tükendiği anlarda kızımın hayali gözümün önüne geliyordu. Melek yavrumu düşünerek güç kazanıyordum. Bildiğim bütün duaları okuyordum. “Gerçeği söyleyin. Ölecek miyim? Ne kadar ömrüm kaldı?” dedim. Doktorum çaresiz olmadığımı, ilik nakli ile iyileşebileceğimi söyledi. Bu sözleriyle beni bir anda yüreklendirdi. Kardeşlerim varsa onlardan ilik alabileceğimi yoksa uyan iliği bulmanın biraz zaman alacağını söyledi. Annemle babama defalarca teşekkür ettim şu an hayatta olmasalar da… Yıllar önce trafik kazasında ikisini birden kaybetmiştim. İyi ki ablam varmış. Uyarsa onun iliğinden alınan hücreler bana nakledilecekti. Öğrendiğim kadarıyla ikiz kardeşlerde bu uygunluk daha fazla oluyormuş. İkizim yoksa da bir tanecik Semra ablam var benim… Şükürler olsun!

    Yapılan testler sonucunda ablamın iliğinin ve hücrelerinin benimkilere uyduğu anlaşıldı. Ameliyatım için en uygun vericiyi bulduğumuzu doktorum sevinçle belitti. Semra ablam iliğini vermeyi kabul etti ama eniştem karşı çıktı. Sonuçta onun eşi de ameliyat olacaktı ve ikimiz için de risk vardı. O da ablam ve çocukları için endişeleniyordu. Ben bir yandan, eşim bir yandan ablamın eşini razı ettik sonunda… “Aynı durumu siz yaşasaydınız ve benden bu desteği isteseydiniz reddedilince neler hissederdiniz?” sorumun ve gözlerimden istemsizce boncuk boncuk dökülen gözyaşlarımın etkisi ile olduğunu sanıyorum. Sonunda eniştem ricamızı kabul etti. Artık bu ameliyata hazırlanmamız gerekiyordu. Çok farklı duygular içindeydik. Sonuç ya istediğimiz gibi olmazsa!

    Ablamla göz göze geliyorduk ama konuşmuyorduk. Dildeki söze gerek yok bazen kalpten kalbe giden yolda anlatacağını düz anlatabilen göz varsa… Duygularımızı bakışarak aktarabiliyorduk birbirimize… Canım ablacığım Semra’m… Bana hayat verecekti. Yıllar önce annemizi ve babamızı o elim kazada kaybettiğimizde de bana hem annelik hem ablalık yapmıştı. İnsanın kendi canından kanından birinin olması ne güzel… Şimdi de bana hayat verecekti. Kızım Ezgi annesiz büyümeyecekti. Yaşamayı en çok da kızım için istiyordum. Hayata sıkı sıkıya tutunmalıydım ve asla vazgeçmemeliydim.

    Nakil günü geldi çattı. Hepimiz çok heyecanlıydık. Vücudumun nakledilen iliği sahiplenmesi şarttı. Ya sahiplenmezse düşüncesi bile korkunçtu. Kızımla ve eşimle vedalaştım, helalleştim yine de ne olur ne olmaz diye ama inanıyordum ki sağlığıma kavuşacaktım, hayatımı yeniden kaldığım yerden sürdürecektim.

    Ameliyat masasına yattığımda bildiğim bütün duaları okudum. Doktoruma gülümsedim. Size güveniyorum, dedim. Uyutulmuşum. Ne kadar zaman geçtiği hakkında en ufak fikrim yok. Gözümü hastane odasında açtım. Yoğun bakımdaydım. Eşim, kızım, yakınlarım bana gülümseyerek camdan bakıyorlardı. Eşim zafer işareti yaptı. Kızım öpücükler yolladı. Şimdilik beni camın arkasından görebiliyorlardı. İki gün sonra özel odaya aldılar beni… Sağlık ekibi özel giysiler içindeydi. Astronotlara benzettim onları bir an… Söylediklerine göre ablamın da durumu çok iyiydi. Hatta onu ikinci gün taburcu etmişlerdi.

    Doktorum sanki ailemden biri gibiydi. Benim sevincime de kederime de ortaktı. Ben iyileştikçe o da seviniyordu ama temkinliydi. Her an her şey olabilir endişesini de yüzünden okuyabiliyordum. Dilimden düşmeyen dualarımın ve de iyileşme inancımın da çok faydası olmuştu. Kısa sürede kendimi toparladım. Yakınlarımın sevgisi, şefkati, fedakârlığı ile hayatı yeniden kucakladım. Hastaneden çıkarken geleceğe umutla bakıyordum.

    Eve geldiğimde evimiz tertemiz olmuştu, Eşim haftada bir gelen temizlikçi bayanı çağırarak evi temizletmişti. Haftada beş kez gelmesi için de anlaşma yapmıştı. Salondaki kanepe de uzanmam için düzenlenmişti. Epeydir istediğim televizyon da alınarak duvara monte edilmişti. Sevdiğim, istediğim ne varsa alınmıştı. Kendimi toparlayana kadar da eşimin halası yanımızda kalacaktı. Eşimin halası çocuklarını evlendirmişti, yıllardır tek başına yaşıyordu. Çocuklarından biri öğretmen diğeri de polisti. Tayinleri dolayısı ile farklı illerde yaşıyorlardı. Bayramlarda ve tatillerde birkaç günlüğüne geliyorlardı. “Gürkan’cığım Halime halan hep yanımızda kalsın.” dedim. Halime Hala çok mutlu oldu. “Hem belli mi olur sağlığıma kavuştuktan sonra belki kızıma bir kardeş gelmesi için planlar yaparız. Eminim Ezgi de çok iyi bir abla olacaktır.” dedim. Göz kırptım. Evdekiler “Yaşasın!” diye bağırdılar.

    Daha da güçlenmiş olarak hayata kaldığım yerden devam edecektim. Ben bir Amazon kadınıydım. Elbette bütün zorlukları yenebilecek kadar güçlüydüm. Tanrım beni seçmişti umutsuz hastalara umut olayım diye… Allah’ım sen ne büyüksün! Beni aileme, ailemi de bana bağışladın. Şükürler olsun! Kanserin kara gölgesindeki mücadeleyi pembe hayalleri olan kadın kazandı.

    ADANA
    ARALIK 2015

  • Səxavət ƏNVƏROĞLU.Yeni şeirlər

    TAPARSAN MƏNİ

    Dağların başına duman çökəndə,
    Ağaran saçlara sığal çəkəndə,
    Ömrünün xəzanı vaxtsız gələndə,
    Arzular içində taparsan məni.

    Xəyallar əlində susub qalmısan,
    Yağmurlu bulud tək dolub qalmısan.
    Nakam eşq əlindən fikrə dalmısan,
    Durnanın köçündə taparsan məni.

    Qəlbin ötənlərçin gileylənəcək,
    Dərdli ürəyində eşq kövrələcək.
    Bir gün ayrılığa dözməsə ürək,
    Laləzar içində taparsan məni.

    Adınla yaşadım səndən xəbərsiz,
    Günlərim ötüşməz dumansız,çənsiz.
    Demə ki, virandır cahanım sənsiz,
    Duyğular içində taparsan məni.

    Adını yaşatdım xəstə ürəkdə,
    Eşqini Tanrıdan istə ürəkdən…
    Xəzan vuran güləm solan ləçəkdə,
    Bəyaz qar içində taparsan məni.

    Konstansiya.Rumıniya.
    29.03.2009.

    SƏN NİYƏ YUXUMA GİRDİN BU GECƏ?

    Qismətin acısı baxtına düşüb,
    Cibiboş,əliboş vaxtına düşüb.
    Bir dəli sevdanın taxtına düşüb
    Sən niyə yuxuma girdin bu gecə?

    Günahkar gəzirsən-günahkar özün,
    Bilmədim nə oldu,kor oldu gözün.
    Getmir qulağımdan “sevmirəm” sözün,
    Sən niyə yuxuma girdin bu gecə?

    Nəfsin nəfəsini boğdu sinəndə,
    Arxaya çönməyib getdin sən öndə.
    Qaldı fikrim səndə,ürəyim səndə,
    Sən niyə yuxuma girdin bu gecə?

    Bəzən uzaqlarda bilirəm xoşam,
    Ağlına gəlməsin mən başı boşam.
    Sənli fikirlərlə yaman sərxoşam,
    Sən niyə yuxuma girdin bu gecə?

    Kövrəltmə könlümü sən bu yaşında,
    Getmirsə şübhəli fikir başından,
    Axşam üfüqləri dağlar aşanda,
    Sən niyə yuxuma girdin bu gecə?!

    Qara dəniz.2011.

  • Kənan AYDINOĞLU.”Kəlbəcər həsrətli şairim mənim”

    1902788_614529541965133_896121757_n

    Kəlbəcər ədəbi mühitinin XXI əsr Çağdaş Azərbaycan poeziyası üçün yetişdirdiyi ən gözəl ədib və gənc şairlərin ən gözəli, canı, qanı, ruhu qədər Azərbaycan torpağına bağlı olan şair qardaşım İlham Mikayıla ulu sayqılarla!

    Kəlbəcər dərdinə çəkirsən haray,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.
    Uçmasın qəlbində qurulan saray,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Kaş indi düşəydi güzarım mənim,
    Dağılsın qəlbimdə azarım mənim.
    Qazılsın torpaqda məzarım mənim,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Ağlayan, sızlayan dən olmuşam mən,
    Kəlbəcər dərdinə tən olmuşam mən.
    İnləyən, göynəyən çən olmuşam mən,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Yanaqdan gözünün yaşı düşəcək,
    Ayna Xəzərimin qaşı düşəcək.
    AVEYİN, MUROVUN daşı düşəcək,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Qaralar yerində ağa dönəcək,
    Yolların sol səmti sağa dönəcək.
    Dərdlilər yenə də dağa dönəcək,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Dərdimiz böyükdü bir Xəzər qədər,
    Yaşanan ömrümüz getməsin hədər.
    Dağılsın gözlərdən ayrılıq, kədər,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Sənin də, mənim də dərdimiz birdi,
    Koroğlu hünərdə mərdimiz birdi.
    Kəlbəcər həsrəti yuxuma girdi,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    ƏLƏSGƏR ŞƏMŞİRLƏ saza dönəcək,
    Zimistan torpaqda yaza dönəcək.
    Çoxları azalıb, aza dönəcək,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Bir elin, bir yurdun canındasan sən,
    Yenə laxtalanan qanındasan sən.
    Kəlbəcər yurdunun yanındasan sən,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Ruhunda, canında KƏLBƏCƏR kimi,
    Dastanın ərlikdə hey HƏCƏR kimi.
    Həsrətli ömrümün sonuna kimi,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    KƏLBƏCƏR yurdunun canı, ruhusan,
    “QURAN”da görmüsən ADƏM, NUHU san.
    Yurdun ərşə çatan haray, ahu san,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    Bilirəm, dərdimiz sona yetəcək,
    Qəmimiz azalıb ona yetəcək.
    Sevincə atayla ana yetəcək,
    Kəlbəcər həsrətli şairim mənim.

    28 noyabr 2011-ci il.Bakı şəhəri

  • Kamran MURQUZOV.”Hakkı bulmamız gerekir”

    10730926_708473925888118_1815156677351752954_n

    Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının
    Mətbuat xidmətinin rəhbəri,
    Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü.

    Ateş gibi yanar olduk,
    Hakkı bulmamız gerekir.
    Tanrı’yı Hak sanır olduk.
    Hakkı bulmamız gerekir.

    İlki sevinç, sonu kader,
    Geçmişlere eyle nazar.
    Bir ömrün sonuna kadar,
    Hakkı bulmamız gerekir.

  • Əziz MUSA.Yeni şeirlər

    em

    Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvü,
    “İlham çeşməsi” qəzetinin təsisçisi və baş redaktoru,
    Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Təqaüd Fondunun təqaüdçüsü

    NECƏSƏN

    Dözmək olmur vallah sənin nazına,
    Sən çıxmısan ömrün , günün yazına,
    Yalvarıram sən insafsız qızına,
    Mənim küsüb, barışanım necəsən?
    Ürəyimdə bircə sənsən, bircə sən.

    Ürək dözmür ayrılığa, hicrana,
    Arı qonar çöl,çənəndə açana,
    Ruhum gülər qovuşanda can cana,
    Sudan duru, çiçək kimi incəsən,
    Ürəyimdə bircə sənsən, bircə sən.

    Tanrı səni bu dünyaya bəxş edib,
    Gözəlliyi üz- gözünə nəqş edib,
    Nə yaxşı ki, səni mənə tuş edib,
    Səndən ötrü gərək candan keçəsən,
    Ürəyimdə bircə sənsən, bircə sən.

    Məhəbbətsiz döyünərmi bu ürək,
    Hələ gözəl görməmişəm sənin tək,
    Bir-birindən gəşəng olur gül-çiçək,
    Gül içindən bircə səni secəsən,
    Ürəyimdə bircə sənsən, bircə sən.

    Nə qəşəngsən, nə gözəlsən bəxtəvər,
    Sən varsansa, yoxdu vallah dərdi-sər,
    Günəş kimi boylanırsan hər səhər,
    Bu dünyada bir qiymətli incisən,
    Ürəyimdə bircə sənsən, bircə sən.

    Arzu, istək hər bir şeydən əzəldi,
    Şirin səsin bir nəğməli qəzəldi,
    İsti qoynun behiştdən də gözəldi,
    Qucağında can verəsən, köçəsən,
    Ürəyimdə bircə sənsən, bitcə sən.

    GÖZƏL

    Boy-buxunun incə, qəşəng,
    Yoxdu sənin kimi göyçək,
    Adam çaşır səni görcək,
    Gözəlsən,vallah, ay gözəl.

    Dünyanın xoşbəxt qızısan,
    Baharın işvə, nazısan,
    Sən gözəllik ulduzusan,
    Günəşə taysan, tay, gözəl.

    Eşit sözün can deyinin,
    Neyləsin sənsiz sevənin,
    Kipriklərin oxdu sənin,
    Qaşların yaydı, yay, gözəl.

    Qəlbindən nə keçir söylə,
    Dodaq baldı, yanaq lalə,
    Nə olar bir insaf eylə,
    Ver səsimə bir hay, gözəl.

    Sən bir cənnət çiçəyisən,
    Yerin, göyün mələyisən,
    Sən Əzizin ürəyisən,
    Tanrıdan paysan, pay, gözəl.

  • Abdulla MƏMMƏD.Yeni şeirlər

    abdullamuellim

    YUXUMU QAÇIRAN GECƏ

    Çırpıb şübhələrinı
    yuxumu qaçıran
    gecənin zülmətinə,
    Yaddaşımın ətəyinə
    atdığın dərd daşlarını-
    tənhalıq sirdaşlarımı,
    Tökdüm gözlərimə çəkdiyim
    Sən gedən yolların üstünə.
    Yuxusu qaçan gecədə
    Sənli fikirlərimlə
    qaldım başlı-başına.
    Yuxumu qaçıran ğecə də
    Qüssə yorğanını
    çəkib başıma…
    Qənim kəsilib səhətimə
    yuxusu qaçan gecə də.
    Sənsiz, sənli sevgimi bu gecə
    alıb qollarım üstünə,
    Ha düşünüb-daşındım,
    Özüm özümdən yaşındım-
    Heç özüm də
    bilmədim necə,
    Ürəyimdə qövr eləyən,
    həsrətimin göynəyindən
    ayağıyalın, başıaçıq-
    Yuxusuz gözlərimlə
    ulduzları dərə-dərə,
    Çıxıb zülmətin köynəyindən-
    Bu tənha gecədə
    Həsrətimin göynəyindən,
    tənha qüssəmin
    üzündən qaçıb,
    Özümdən qaçıb…
    Yüyürdüm,hey yüyürdüm,
    yüyürdüm geri baxmadan,
    Dan yeri sökülən yerə-
    Baxım,görüm necəsən?
    Mənsiz qaldığın gecə sən,
    Necə ötüşdün tək,
    necə sən?!

    Azərbaycan.Quba.
    05.05.2001.

    SÖZ CÜCƏRDİ

    Tək əldən səs çıxmadı,
    Tək əldə söz cücərdi.
    Cığır açan izimin
    Yerində göz cücərdi.
    Göz gördüm-gözüm düşdü,
    Qəlb dindi, sözüm düşdü.
    Ovcuma gözüm düşdü,
    Gözümdə duz cücərdi.
    Təkləndim təkəm deyə,
    Təkliyi çəkəm deyə…
    Gözünü döyə-döyə
    Əyri də düz cücərdi.
    Tək Allahdır, tək Allah,
    Təklərə pənah Allah…
    Gözüm önündə günah,
    İçimdə köz cücərdi.
    Gecə uzundur,uzun,
    Darıxdım sənsiz, quzum.
    Köksümə basdım duzu,
    Gözümdə buz cücərdi.

    Azərbaycan.Quba.
    02.10.2001.

  • Polad SABİRLİ.Yeni şeirlər

    Polad Sabirli

    Vətəni sevdim

    Könül xoşluğumdu, qulaq dincliyim,
    İlhamımdan axıb gələn kəlmələr.
    Arxadan əl edən dəli gəncliyim,
    İndi səndələyib saça dən ələr.

    Kiminin yolları görünür, hamar,
    Kimsə yaz ömrünə sərt qış istəməz
    Kimi etdiyindən mükafat umar,
    Kimi də özünə alqış istəməz.

    Özgə çırağını yandıranların,
    Günəş öz evində doğar hər zaman.
    Hiylədən, haramdan yan duranların,
    Başından sevinclər yağar hər zaman.

    Kiminsə təsəlli verəni olsa,
    Dağ kimi görünməz gözünə dağ da.
    Üzünə güləni əgər tapılsa,
    Həyatı xoş keçər aranda, dağda.

    Səsi sinəsində gurlayanların,
    Sözü şimşək olar, çənə bürünər.
    Eşqi günəş olub parlayanların
    Hər şey gözlərinə aydın görünər.

    Çəkilən əziyyət gedəndə becah,
    Adamın tüstüsü közü yandırar.
    Yamanlar, yaxşıya olanda urcah,
    Ürəyin atəşi gözü yandırar.

    Daha qorxulular daş altındadı,
    Fəlakət törədər əsəbdən susan.
    Elə zəhərlər var, ”aş” altındadı,
    Özünə düşməndi özgəni pusan.

    Mənzilə çatmamış dönəndən qorxdum,
    Hədəfə inadla yetəni sevdim.
    Bu gün unudulmuş dünəndən qorxdum,
    Özümə güvəndim, vətəni sevdim.

    20.04.2017.

    Görmüşəm

    Baxmayıb çətinə, ağ, qarasına,
    Tikəsin yarıya bölən görmüşəm.
    Məlhəm neyləyəcək söz yarasına,
    Sözündən yıxılıb ölən görmüşəm.

    Şairin şeirdi, sözdü var-yoxu,
    Söz yoxsa, hədəfdən yayınar oxu.
    Ürəklə gözünü yaşardar çoxu,
    Ürəksiz gözünü silən görmüşəm.

    Köz üstə qovrulur, köz-közdü ürək,
    Toxunma, yandırar alovdan əl çək.
    Odu söndürəcək, oda dönəcək,
    Yaxşı ki, sevgiyə güvən görmüşəm.

    Gördüyü hər işin əlhəmin tutan,
    Ləngərin saxlayan, yöndəmin tutan,
    Sambalın qoruyan, həmdəmin tutan,
    Eşqin məbədinə dönən görmüşəm.

    Gözdən pərdə asan, pərdələnən də,
    Bəxtindən küsən var, bəxt güləndə də,
    Polad, tonla gəlir dərd gələndə də,
    Dərdən havalanıb, gülən görmüşəm.

    28.11.2015.

  • Nisə QƏDİROVA.Yeni şeirlər

    11153468_731421923638953_1561011028_o

    Azərbycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvü,
    “Qızıl Qələm” Media Mükafatı laureatı,
    “Möhtəşəm Azərbaycan” müstəqil ictimai-siyasi, ədəbi-bədii qəzetinin redaktoru,

    * * *

    Kaş oda ataydın, külüm qalaydı,
    Kaş ölub gedəydim zülüm qalaydı.
    Əlimdə saralmıs gülüm qalaydı,
    Sinəmdə viranə könül qalınca…

    Mən səni de hansı sözlə ağlayım,
    Kamanla ağlayım, sazla ağlayım?
    Urəklə ağlayım,gözlə ağlayım,
    Bəlkə özüm gəlim, özüm dalınca…

    Sənsiz quru dasam,quruca kəsək,
    Bu dasın yaş üzü göyərməyəcək.
    Dağilsın bu divar, yenə görüşək,
    Neçə yol ölürəm yada salınca…

    * * *

    Dord yol ayrıcında bir gün
    Gorüsdük sevənlər kimi.
    Aldanıb acı qisməti
    Bölusdük sevənlər kimi…

    Naqıl dedi fələk bizə,
    Yuxu gəldi gözümüzə.
    Yatıb bir bəxt özümüzə
    Görmüsdük sevənlər kimi…

    Kimi yoxda,kimi varda,
    Buz asılıb arzulardan.
    Ruhumuz kim bilir harda,
    Ölmusdük sevənlər kimi…

  • Şəfa VƏLİYEVA.”Həsrət yolunu çox gəldik”

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    Həsrət yolunu çox gəldik
    Qayıdaq əvvəlki yerə…
    Ümid bundan sonrayadı
    Ürək əvvəlki yerində…

    Şəkillərin düzüm-düzüm
    Qəhvə rəngli gözlərimdə…
    Gəl yoluna dibçək düzüm
    Özün becər gülləri də…

    Bilirəm unutmamısan…
    Istəyimiz bir körpəydi…
    Ağ rəngli gün arzuladıq…
    Narıncı ayrılıq gəldi…

    Indi ayrılığın rəngi
    Hərdən çökür yanağıma…
    Silə bilmir inci-inci
    Düzülən yaş yanağıma…

    Ayrılıq da üsyankardı…
    Səni itirməkdən qorxmuş…
    Bu dünyanın üsyanları
    Narıncıyla qorxuluymuş…

  • Böyüməyən arzular…

    Məktəblərdə 9 illik sistemə keçirilməsi erkən nikah hallarını artıra bilər

    “Yeddinci sinifdə oxusam da, təhsilə olan yüksək marağıma görə müəllimlərimin etimadını qazanmışdım. Bir gün anam qonşumuzun oğlu ilə məni nişanlamaq istədiklərini bildirdi. Çox çətin vəziyyətə düşdüm. Etiraz edəcək cəsarətim olmasa da, buna razı olmadığımı anama dedim. O mənə atamın bu işdə qərarının qəti olduğunu başa saldı. “Mən təhsil almaq fikrindəyəm axı! Bu yaşda da adam ailə həyatı qurarmı?”,- deyib ağlamağım da heç nəyi dəyişmədi.
    Anamla söhbətimizdən sonra artıq məktəbə getməyə də utanırdım. Həmin gündən etibarən mənim gələcək həyatım üçün qurduğum xəyallarım, arzularım tamamilə darmadağın oldu. Özüm böyüsəm də, həmin günə qədər böyük ümidlərlə reallaşacağını gözlədiyim arzularım kiçilib məhv oldu. Məktəb həyatı da artıq mənim üçün əvvəlki kimi maraqlı və sevimli olmadı. Müəllimlərimin üzünə də əvvəlki kimi rahat baxa bilmirdim”. Bunu öz taleyindən göz yaşları içərisində danışan Ağsu sakini 25 yaşlı Rəbiyyə Məmmədova (ad və soyad şərtidir) deyir.
    Rəbiyyənin sözlərinə görə, bir il sonra vaxtsız və könülsüz ailə qurub: “Dəfələrlə psixoloji və fiziki zorakılığa məruz qaldım. Artıq çəkdiyim iztirablardan xəbərsiz olan körpəmiz də dünyaya gəlmişdi. Övladımın xətrinə, ailəmin dağılmaması naminə birtəhər dözürdüm. Lakin ailədəki vəziyyət günü-gündən daha dözülməz olurdu. Bir neçə il sonra boşandıq. Boşandıqdan sonra da keçmiş həyat yoldaşımın təzyiqlərinə məruz qalırdım. Bundan sonra daha ailə qurmaq haqqında fikirləşmirəm”.
    Bu gün bu şəkildə acınacaqlı həyat yaşayan təkcə Rəbiyyə deyil. Respublikamızda yüzlərlə Rəbiyyə həyatını eyni acı ilə sürdürməkdədir.

    17 erkən nikah: 2 cinayət işi

    Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsindən verilən məlumata görə, 2012-ci ilə qədər Azərbaycanda təxminən 3 000 erkən nikah faktı olub. Bunun nəticəsində 3 500-4 000 uşaq doğulub. 2012-ci ildən 2017-ci ilədək isə respublikamızda təxminən 500 erkən nikah faktı qeydə alınıb. Erkən nikahdan doğulan uşaqların sayı isə 40 faiz azalaraq 2 minə çatıb. 2016-cı ildə isə erkən nikahla bağlı 17 fakt olub. Erkən nikahlarla bağlı Gəncədə 10 fakt, Qubada 5, Cəlilabad və Cəbrayılın hər birində 1 fakt qeydə alınıb. Amma erkən nikahlarla bağlı 17 faktdan 2-si üzrə cinayət işi başlayıb. Qalanlarla bağlı isə cinayət işi başlamayıb. Çünki onlar üzrə rayon icra hakimiyyətləri tərəfindən nikah yaşının 1 il aşağı endirilməsi üçün əsaslar göstərilib.
    Amma hər bir halda yeniyetmələrin ana olmaq kimi ağır, maddi və mənəvi məsuliyyəti öz çiyinlərinə götürməsi isə əksər hallarda ağır fəsadlarla, ailə faciələri ilə nəticələnir. Erkən nikahların sayının azaldılması üçün dövlət tərəfindən edilən təşəbbüslər nəticəsində bu hallar azalsa da, qeydə alınan hər hal ətraflı araşdırılmalıdır. Çünki respublikamızda qanunvericiliklə rəsmi nikah yaşını tamamlamadıqlarından bu qəbildən olan yeniyetmələr molla kəbini ilə ailə qururlar. Qəbul edilmiş qərarlara görə isə rəsmi nikah haqqında şəhadətnamə təqdim edilmədiyi halda molla kəbin kəsə bilməz. Məsələnin narahatlıq doğuran tərəflərindən biri odur ki, erkən nikahın fəsadlarına görə heç bir məsuliyyət daşımayanların sayəsində qeyri-qanuni kəbin kəsməklə ailə dəyərləri heçə endirilir.

    Nikah üçün yaş senzinin hüquqi və tibbi əsası

    Azərbaycanın “Ailə Məcəlləsi”ndə nikah yaşı 18 yaş müəyyən olunur. Üzrlü səbəblər olduqda, nikaha daxil olmaq istəyən və nikah yaşına çatmamış şəxslərin yaşadıqları ərazinin müvafiq icra hakimiyyəti orqanı onların xahişi ilə nikah yaşının 1 ildən çox olmayaraq azaldılmasına icazə verə bilər. Dünyanın 158 ölkəsində nikaha daxil olma yaşı 18-dir. Avropanın 40 ölkəsində isə qadın və kişilər üçün bərabər yaş senzi tətbiq edilərək 18 və daha çox yaş müəyyən edilib. Erkən nikah qanunvericiliyin müəyyən etdiyi minimal yaş həddini keçmədən qurulan bütün ailələri əhatə edir. Belə ailələrin sayı konkret bilinməsə də, dövlət rəsmilərinin, bu sahə ilə məşğul olan qeyri-hökümət təşkilatlarının dilə gətirdikləri narahatlıqlar bu sayın daha çox olduğunu deməyə əsas verir.
    Tibbdə də analıq dövrü üçün ən azı 18 yaş həddi normal qəbul olunub. Tibbi eksperlər də bildirir ki, qadında uşağın inkişaf etdiyi orqanlar tam yetişmədiyindən bətndəki uşağın da inkişafı ləngiyə və ya anormal uşaq dünyaya gələ bilər. Qadın xəstəliklərinə əksər hallarda erkən yaşda ailə quran xanımlarda rast gəlinir. Çünki qadının orqanizmi tam inkişaf edə bilməyib. Erkən yaşlarında ailə quran və heç bir təhsil almayan ana öz övladına da nə düzgün tərbiyə, nə də ki, təhsil verə bilmir.

    IX sinfi bitirdikdən sonra qızların təhsildən ayrılması erkən nikahlara rəvac verəcək

    Araşdırmalar göstərir ki, təhsildən yayınma halları erkən nikahın əsas səbəblərindən biri olaraq qalmaqdadır. Artıq əksər məktəblərdə 9 illik sistemə keçirilməsi daha çox insanın təhsildən kənarda qalması ilə nəticələnəcək. Məktəbdən yayınan uşaqlar isə erkən nikahın potensial qurbanlarıdır.
    Məsələyə münasibət bildirən İsmayıllı Uşaq və Ailələrə Dəstək Mərkəzinin direktoru Lətifə Əliyeva da deyir ki, erkən evlilik həm də əxlaqi qüsurdur: “Erkən evlilik hələ də tez-tez qarşılaşdığımız problemlərdəndir. Lakin gözlənilən odur ki, qarşıdakı illərdə problem daha geniş vüsət alacaqdır. Ucqar dağ kəndlərində IX sinfi bitirdikdən sonra qızların təhsilini davam etdirmək imkanları azalacaq ki, bu da erkən nikahlara rəvac verəcəkdir. Belə halda problem qarşısıalınmaz həddə gəlib çata bilər. Fəaliyyətdə olduğumuz illər ərzində mütəmadi olaraq erkən nikah əleyhinə tədbirlər keçirərək maarifləndirici materiallar təqdim etmiş, gənc oğlan və qızlarla söhbətlər aparmışıq. Təbii ki, bu tədbirləri kompleks şəkildə həyata keçirmək lazımdır. Yəni icra hakimiyyəti, hüquq-mühafizə orqanları və digər aidiyyəti qurumlarla birlikdə erkən nikaha məcbur edilən uşaqların fiziki və hüquqi çatışmazlığını, onları və ailələrini gözləyən problemləri açıqlayırıq. Son illər ərzində keçirdiyimiz maarifləndirici təlimlər nəticəsində keçən il İsmayıllıda erkən evlilik üzrə doğuş olmayıb. Bu problemlə mübarizənin ilkin mərhələsi məhz maarifləndirmədən keçir. Adamlar qanunları və səhv addım atdıqda üzləşəcəkləri fəsadları bilmirlər. Təlimlərdən isə ən maraqlı və daha çox faydalı olanı gənc oğlanlarla aparılan təlimlər olub. Belə ki, evliliyə namizəd oğlanlarla söhbətlərin aparılması daha məqsədəuyğundur. Onlara izah olunmalıdır ki, kiçik yaşlı qızların ailə qurması həm fiziki-bioloji, həm də hüquqi baxımdan yolverilməzdir”.
    Ekspertin sözlərinə görə, erkən nikahın bir problemi də odur ki, bu izdivacdan doğulan uşaqların sənədləşmə problemləri meydana çıxır. Bir neçə ildən sonra ailə dağılır və ata öz övladına soyadını belə vermir. Bir sözlə, erkən nikah cəmiyyət üçün böyük bir bəladır. Maarifləndirməyə əsasən müəllimlər, din xadimləri, bölgənin nüfuzlu adamları və valideynləri (xüsusilə ataları) cəlb etməli, bu haqda insanlara düzgün məlumatlar çatdırılmalıdır. Sözsüz ki, belə olanda valideyn həm tibbi, həm dini, həm də elmi cəhətdən övladını nəyə sövq etdiyinin fərqində olacaq. Erkən nikahların fəsadlarından danışarkən mütləq valideynlərin və cəmiyyətin bu işdə mühüm rolu olduğunu bilməliyik.

    Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsi məsələyə ciddi yanaşmalıdır

    Millət vəkili Qənirə Paşayevanın sözlərinə görə: “Erkən nikahlara qarşı mübarizədə dini qurumlar da fəallıq göstərməlidir. Dini icmalar qızlarımızın təhsil almasının önəmi ilə yanaşı, erkən nikahlar kimi zərərli hallara qarşı da səslərini ucaltmalı və bu mübarizədə ön sıralarda olmalıdırlar. Bu gün Azərbaycan qadını ictimai həyatın hər bir sahəsində fəallıq göstərir. Amma qadınların cəmiyyətin və dövlətin bütün sahələrində rolunun daha da artmasına və genişlənməsinə böyük ehtiyac var. İnkişaf edən cəmiyyət və dövlət inkişaf edən qadından keçir. Qeyri-hökumət Təşkilatlarının özəlliklə bölgələrdə, kəndlərdə bu istiqamətdə çalışmaları artmalıdır. Ailə, Qadın, Uşaq problemləri üzrə Dövlət Komitəsi bölgələrdə işi daha da gücləndirməlidir. Millət vəkilləri öz bölgələrində bu mövzuya özəl diqqət ayırmalıdır. İcra qurumları bu məsələyə neçənci dərəcəli iş kimi baxmamalıdır. Mətbuat və mediamız bu sahəyə daha çox həssaslıqla yanaşmalı, daha ciddi mövqe tutmalı və geniş maarifləndirmə işlərinin aparılmasına dəstək verməlidir. Bir sözlə, biz hamımız, hər birimiz öz gündəlik həyatımızda bu məsələyə ciddi önəm verməliyik”.

    Streotiplərdən xilas olmaq vacibdir

    Müşahidələr göstərir ki, biz hələ də “Qız yükü – duz yükü” anlayışına istinadən hərəkət edən bir cəmiyyətdə yaşayırıq. Təkcə ucqar rayon və kəndlərdə yaşayanlar deyil, həmçinin, paytaxtda yaşayan bir çox ailələr də streotiplərdən xilas ola bilmirlər. Elə düşünürlər ki, qız uşağı bəlli bir yaşa çatıbsa, o mütləq ərə verilməlidir. Bu cür erkən nikahlar isə sonradan bir sıra arzuolunmaz fəsadlara yol açır. Bu fəsadlar məişət zorakılığından tutmuş, doğuş zamanı ana-uşaq ölümləri və fiziki-psixoloji çətinliklərlə daha çox müşahidə olunur. Erkən yaşlarında ərə verilən qızların əksəriyyətinin anası da kiçik yaşlarında ailə qurmuş və bu ən-ənəni öz mənəvi borcu olaraq qəbul etmişdir. Həmin analar adətən qızlarına təhsil, dünya görüşü vermək deyil, evdarlığı, ailə münasibətlərini öyrətməyi daha üstün tuturlar. Bu isə gələcəyinizi, cəmiyyətimizi daha böyük fəlakətlərə sürükləyir.

    Uşaqların xoşbəxtliyi oğurlanır…

    Azyaşlıların erkən nikaha cəlb edilməsi problemi ilk baxışdan bəlkə də bir o qədər dramatik görünməyə bilər. Amma zaman keçdikcə, onun fəsadları özünü qabarıq şəkildə büruzə verir və nəticədə zərər çəkən də həmin şəxslər, onların bu nikahdan dünyaya gətirdiyi övladlar, ümumilikdə isə cəmiyyət olur.
    Yeniyetmə qızlar ailənin nə demək olduğunu dərk etsə də, onlar erkən yaşda ərə getmək haqda yox, uşaqlığını yaşamaq və təhsil almaq haqqında düşünürlər. Düşüncələr, həyatımızın böyük bir hissəsini və gələcək qrafikini təşkil edən əsas amillərdir. Bütün əldə etdiyimiz uğurlar, qazandığımız nailiyyətlərin yolu nə vaxtsa edilmiş arzulardan keçir.
    İnsan daha çox hansı arzulara can atır? Əlbəttə, özünün və doğmalarının sağlam, xoşbəxt yaşamasını, uğur qazanmasını. Doğmalarımız dedikdə, ilk olaraq ağlımıza ailə üzvlərimiz, valideynlərimiz, övladlarımız gəlir. Təbiidir ki, biz onların hər zaman yaxşı olmasını, firavan yaşamasını arzu edirik. Övladlarımızın xoşbəxtliyi isə ümdə arzularımızdandır. Bəs biz valideyn olaraq övladlarımızın xoşbəxtliyi üçün nə edirik, və ya nələr etməliyik? Hər bir valideyn bir həqiqəti də tam anlamalıdır ki, dünyaya gətirdiyi uşaq yalnız ona məxsus deyil, həm də dövlətin, cəmiyyətin bir üzvüdür. Dövlət hər bir vətəndaşını qorumalı, onun rifah halının yaxşılaşdırılması üçün zəruri addımlar atmalıdır. O cümlədən, erkən nikaha cəlb edilən uşaqların məhv edilən taleyinə biganə yanaşılmamalıdır. Biz də valideyn olaraq övladlarımızın arzu və istəklərini nəzərə almalı, yalnız onların gələcək həyatı haqqında düzgün qərarlar verilməsinə yardımçı olmalıyıq. Belə olarsa, Rəbiyyə kimi həyatı məhv olan xanımların da sayı azalar.

    Elnarə Günəş

    Məqalə "INTERNYUS AZƏRVAYCAN"nın elan etdiyi Sosial Media yazı müsabiqəsi üçün hazırlanıb.

  • İlahə İMANOVA.”Aylin” (Hekayə)

    ii

    İncə barmaqları gitaranın simlərinə toxunduqca səslər yüksəlir, ətrafa yayılırdı. Amma bu rabitəsiz, ahəngsiz səslər musiqiyə heç bənzəmirdi. Bunu özü də bilir, anlayır, lakin yenə də inadkarcasına onun kimi ifa etməyə çalışırdı. Alınmırdı.
    ─Gözəlim, incə barmaqlarla simlərə belə kobud toxunmaq olmaz,–deyib gitaranı qızın əlindən aldı,barmaqlarını bir neçə simə toxundurub təbəssümlə sözünə davam etdi,–Musiqini duymaq, hiss etmək lazımdır. Gözlərini yum və hiss et!
    Elə ilk toxunuşla simlər dilə gəldi sanki. Səsindəki fərqli ahəng gözəl ifası ilə birləşib axar sular tək incə ruhuna süzülməyə başladı.
    Bu bəstəni çox sevirdi Aylin. Baxışlarını üzündən, sehrli barmaqlarından çəkmədən heyranlıqla gənci izləyirdi. Bəzən gözlərini yumur, musiqinin sədaları altında xəyallara qərq olurdu. Ulduzlu səma, gecənin səssizliyini pozan möhtəşəm ifa, arada bir gözlərini açıb ona gülümsəyən gəncin mehriban baxışları- hamısı indi ona məxsus idi.
    ─Bax, belə, Aylin. Xoşuna gəldi?–İfasını bitirən gənc gözlərini açıb gülümsədi.
    ─Hə. Sevirəm bu bəstəni. Amma heç vaxt ayrılıq olmasın, Nihat! –deyib gəncin çiyninə qoydu başını.
    Gənc gitaranı kənara qoyub qızın çiyinlərini qucaqladı, saçlarını oxşadı:
    ─Dünyada əbədi heç nə yoxdur, canım. Hər şeyin başlanğıcı və sonu var.
    Aylin dodaqlarını büzdü, gözləri süzüldü. Nə düşündüsə daha bərk gəncin köksünə sığındı. Onun qəlbinin döyüntüsünü hiss edirdi indi.
    ─Yox, ayrılıqdan, sondan danışma.
    Nihat heç bir söz demədən gülümsədi. Sevgisinə sığınan qızı qolları arasında sıxıb qoxusunu içinə çəkdi. Araya çökmüş sükutu yenə də özü pozdu:
    ─Səni öpə bilərəm?
    ─Yox! –qız sərt cavab verdi.
    ─Saçlarını da oxşaya bilmərəm? –Nihat mənalı–mənalı gülümsəyib soruşdu.
    Aylin başını yelləyərək gülümsəyib bu dəfə də:
    ─Yox! -dedi.
    ─Yaxşı, necə istəyirsən… –deyib Nihat susdu yenə.
    Bir –birinə qısılan gənclər söz tapa bilmirdi danışmağa. Əslində bir –birinə deyiləcək bu qədər söz varkən, hər ikisi susurdu. Sükutun lal dilində danışırdı hər ikisi.
    Gecənin də sükutunu arada bir səs salan ocağın çırtıltısı, əsən xəfif mehin səsi pozurdu. Səmadakı ulduzlar sanki bu gecə heç vaxt olmadığı qədər yaxın idi yerə. Əlini atsa tuta bilərdi bəlkə. Külək əsdikcə ağacların müdhiş kölgəsi hasarın divarlarına düşürdü.
    Nihatla Aylinin tanışlığı yeni idi. Gənc musiqiçilərin də iştirak etdiyi festivalın mükafatlandırma mərasimində tanış olmuşdular. Hələ mükafatını təqdim etdiyi zaman Aylin onun ala gözlərinə, gözəl təbəssümünə heyran olmuşdu. Mükafatını alıb qıza təşəkkür edən Nihat isə qıza ötəri nəzər salaraq çox da diqqət etməmişdi. Evə qayıdarkən dayanacaqda da Nihatı görəndə Aylin özü ona yaxınlaşmış, ifasını bəyəndiyini söyləyib gecənin qalibi olduğuna görə təbrik etmişdi. Həmin gecədən başlanan tanışlıq davam edirdi.
    İlk günlər Nihatın soyuq davranışından qız üzülmüş, hətta bir daha qarşılaşdıqları zaman ona salam belə verməyəcəyinə qəti qərar vermişdi. Hər zaman diqqət mərkəzində olmağına adət edən qızı gənc musiqiçinin soyuq və bir qədər də kobud rəftarı özündən çıxartmışdı. Gözləmədiyi bir anda isə bitmiş sandığı münasibətlər Nihatın bir zəngi ilə yenidən davam etmişdi. Bu dəfə isə fərqli idi hər şey. Aylinin gözlədiklərinin əksinə olaraq indi Nihat ona daha yaxın olmaq, onunla səmimi olmağa çalışırdı. Gün boyu başı işlərinə qarışan gənclər ilk fürsətdə əlaqə saxlayır,vaxt tapan kimi bir –birinin görüşünə can atırdılar. Soyuq davranışının səbəbini Nihat bir gün tərk ediləcəyindən ehtiyat etdiyi, bir daha ayrılıq acısı yaşamaq istəmədiyi ilə izah etmişdi. Onun ifasında Aylinin sevdiyi “Bu ayrılıq nədən oldu” mahnısının Nihat üçün çox kədərli xatirələri var idi. Bəlkə də bir gün Aylini də itirə biləcəyindən ehtiyat etdiyi üçün,ona rəğbətini gizlətməyən qızdan uzaq qalmağa, hətta qaçmağa çalışırdı. Hər ikisi dost qala bilməyəcəyini, bir –birinə get-gedə daha çox bağlandıqlarını hiss edirdilər.
    Nihat buz kimi soyuq əllərindən qızın üşüdüyünü hiss edib soruşdu:
    ─Noldu? Üşüdün?
    Yaraşıqlı sevgilisinin ovcundan əllərini çəkməyən qız gülümsəyərək daha çox köksünə qısıldı. Üşüdüyünü etiraf etmək istəmədi.
    Nihat qızın saçlarını oxşayıb üzündən öpdü, təbəssümlə dedi:
    ─Bəs mən elə bilirdim, mənim yanımda heç bir qaranlıq, soyuq sənə təsir etmir.
    Öz hisslərini etiraf etməyi sevməzdi Aylin. Ondan o qədər fərqlənməyən Nihat da qapalı və susqun idi; özündən, öz işlərindən danışmağı heç sevməzdi. Aylin səylə onu nə qədər tanımağa cəhd etsə də, Nihat daha çox sirli,müəmmalı qalmağa çalışırdı. Aylin onu öz qəlbinin, hisslərinin səsi ilə hiss edirdi. Nihat üçün isə Aylin açıq kitab kimi idi. Qızın səmimiyyətinə, dürüstlüyünə ilk gündən şübhəsiz yanaşmışdı. Şən və şıltaq qızın inadkarlığı onu bəzən bezdirsə də, darıxdığı anda nədənsə ilk onu xatırlayırdı. Sevməyə, sevilməyə tərəddüd edən gənc özü də hiss etmədən qızın cazibəsinin təsiri altına düşməkdə idi.
    Küləyin xəfif mehi, ocağın alovundan kənara sıçrayan qığılcımlar yalnız gənclərin gözlərində əks olunmadı, tədricən onların cisminə, ruhuna yayılmaqda idi.
    Ulduzlu səma altında gecənin səssizliyi, qızın üzünə toxunan isti nəfəsi Nihatın qəlbinin dərinliklərində gizlənmiş hissləri, istəyi aşkara çıxardı. Başını sinəsinə sıxdığı qızın saçlarını icazəsiz oxşamağa başladı. Rədd edilmədiyini hiss edincə daha da ürəkləndi. Barmaqlarının incə toxunuşu ilə Aylinin üzünü sığalladı. Aylinin daha da artan qəlb döyüntüləri, üzünü yandıran nəfəsi qəfildən onu qucaqlayıb öpmək istəyi yaratdı. Gözlənilmədən qızın üzünü əlləri arasına alıb dodaqlarını qızın dodaqlarına sıxdı.
    Nihatın gözlənilməz rəftarı Aylini diksindirdi. Nihatın qolları arasından sıçrayıb çıxdı. Özünün ciddi, ağır təbiəti ilə seçilən gəncin çılğınlığı qızı çaşdırmışdı.
    Nihat bir qədər əvvəl qolları arasında əzizlədiyi qızın sıçrayışının səbəbini əvvəlcə rədd edilmək kimi anlasa da, qızın ürkək baxışlarından, aram –aram qalxıb enən sinəsindən onun hürkdüyünü,ona biganə olmamasına baxmayaraq bəlkə də bu münasibətlərə hazır olmadığını düşündü.
    ─Bağışla, icazəsiz səni öpməməliydim. Bilmirəm mənə noldu…qəfil içimdən… bağışla, günahkaram.
    Nihat daha həssas və anlayışlı olmağa çalışdı. Qızın növbəti reaksiyasından ehtiyat edərək sakitcə əlini Aylinin soyuq əlinə toxundurdu.
    ─Sənə ziyan vermək, pislik etmək kimi niyyətim yoxdur.
    Aylin susurdu. Hər dəfə Nihatın köksünə sığınıb, içəri batan yanaqlarından, qara gözlərindən, uzun saçlarından öpülməsinə etiraz etməyən Aylin çox həyəcanlı idi. Xəyalında dəfələrlə Nihatın onu öpməsini arzulasa da, dodaqlarının bəkarətini pozaraq ondan busə oğurlayan gəncin hisslərinə hakim ola bilməməsi üçün həm onu, həm özünü qınadı. Nə istəyirdi? Nə düşünürdü? Hər zaman Nihatla bərabər olmaq istəyən, onun yanında olmasını, onu əzizləməsini istəyən, köksünə sığınan Aylin özü deyildimi? Şəhər kənarında keçirilən konsertə dəvət edildiyi zaman tələsik razılıq verən də özü idi.
    Nihat Aylinə yaxınlaşdı. Qızın çiyinlərini, belini qucaqladı, başını sinəsinə sıxdı. Rədd edilmədiyi onu sevindirdi. Qızın hərarətli nəfəsi üzünü, boynunu yandırdıqca daha çox onu arzulayırdı. Ərköyün və şıltaq bir qızı qolları arasından buraxdığına üzülmüşdümü yoxsa? Həmin an Nihata elə gəldi ki, bu dəlisov qızı bir daha qolları arasından buraxarsa, bir daha heç vaxt ona sarıla, onu qucaqlaya bilməyəcək. Qızın belini qucaqlayıb özünə sıxdı. Gözlərinin içinə baxarkən də onun hisslərini, özünə qarşı marağının nə dərəcədə olduğunu anlamağa çalışırdı. Uzun zaman idi ki, Nihat heç kəsə indi Aylinə sarılmaq istədiyi qədər çılğın hisslər yaşamamışdı.
    Aylin sevdiyi gəncin yanaqlarına, boynuna toxunan dodaqlarının hərarətini duyduqca daha əvvəlki kimi ona müqavimət göstərə bilmirdi. İlk dəfə bu hissləri yaşayan qız əslində nə etməli olduğunu, bir qızın qarşılıq verib, yoxsa ki rədd etməli olduğunu bilmirdi. Öpüşlərinə qarşılıq vermədən qarşısındakı gəncin onu həqiqətən sevdiyi, yaxud ona şəhvət hissi ilə yanaşdığını anlamırdı.
    Qarşılıq görməyən Nihat dayandı. Qızın əllərini buraxdı. Geri çəkildi.
    ─Bağışla…Səni heç nəyə məcbur etmək istəmirəm…
    Həmin an Aylin onu nə qədər sevdiyini, ona biganə olmadığını bir daha anladı. Qəlbindən keçən sevdiyi insanı itirmək qorxusu, köksünə sığınmaq istəyi ilə qızı gəncin əlindən tutmağa vadar etdi.
    Gözləri ilə gülümsəyən Nihat yenidən Aylinin belini qucaqladı. Saçlarını, boynunu öpərək, yanaqlarını sığalladı. Qəfildən onu qolları üstünə alıb evə doğru addımladı. Körpə uşaqları fırladığı kimi qızı qucağında ev boyu fırlayır, Aylinin “Başım dönür. Nihat, məni yerə qoy!” sözlərinə belə əhəmiyyət vermirdi.
    Nihatın soyuq və cansıxıcı evi indi Aylinin şən səsi, gülüşləri ilə dolmuşdu. Aylinin varlığı ilə sanki Nihatın həyatına da rəng qatılmışdı. Özünü xoşbəxt hiss edirdi bu gün. Ehtirasın içində gizlənən dərin sevgisindən, qıza məftunluğundan özü də xəbərsiz idi bəlkə.
    Nihat Aylini qolları üstündə bütün evi dolandırdıqdan sonra yataq otağında çarpayının üstünə qoydu. Aylinin dağınıq qara saçlarını barmaqları ilə darayıb üzünü oxşadı. Qızın dodaqlarından busə almaqdan doymurdu.Öpüşlərinə qarşılıq görən Nihatı indi heç nə saxlaya bilməzdi. Aylinin çəkingənliyi, utancaqlığı fərqində deyildi. Qızın həyəcandan titrəyən bədənini dodaqlarının toxunuşu ilə əzizləyərək iki can bir bədəndə olmağa, günlərlə qurduğu xəyallarını gerçəkləşdirməyə tələsirdi.
    Aylin bəzən onun əlindən sıçrayıb qaçmaq istəsə də, Nihat onu qolları arasından heç yerə buraxmayacağını özünə söz vermişdi. Aylinin xəcalətdən alışıb yanan üzünün allandığını da görə bilməmişdi. Bütün varlığı ilə Aylinə sahib olmağı arzulayırdı. Təcrübəli və qadın psixologiyasına yaxşı bələd olan Nihat Aylinin dilindəki “Yox” ifadəsi ilə əslində onu nə qədər arzuladığını hiss edirdi. Suya təşnə insanlar kimi Nihat da qızın dodaqlarına təşnə idi. Saçlarını oxşayan qız isə ehtirasdan başını itirən, özünə hakim ola bilməyən gəncə müqavimət göstərmək iqtidarında deyildi bu an.
    Alınmayan qalanın ilk fatehi olacağını anlayan Nihat yalnız indi qızın qəlbinin necə həyəcanla döyündüyünün fərqinə vardı. Qarşısındakı qızın titrəyən əllərini, hərarətdən və utancdan alışıb yanan üzünə nəzər saldı. Nihatın ehtiras alovu üstünə su tökülmüş ocaq kimi söndü bir anda. Qızın əlini tutub öpdü. Deməyə sözü yox idi. Vicdan əzabı çəkdiyi, peşman olduğu, yaxud qızın qarşısında xəcalət çəkdiyini ayırd etmək mümkün deyildi.
    ─Aylin…
    Aylin gəncin saçlarını oxşayıb, üzünü sığalladı. Başını sinəsinə sıxdığı yaraşıqlı sevgilisini qucaqladı.
    ─Səni sevirəm, Nihat. Hər zaman yanımda olmağını istəyirəm.
    ─Yox. Mən bunu bacarmayacam. –deyib Nihat qızın əlini geri itələdi.
    Aylin son anda rədd edildiyi üçün sanki pərt olmuşdu. Sevildiyi qədər sevilmək arzusu rədd edilmişdimi yoxsa? Əslində günah etdiyini və bəlkə də səhəri buna peşman olacağını bilsə də, sevdiyi insana bütünlüklə sahib olmaq, özü də ona məxsus olmaq istəyirdi.
    Aylin yanaqlarını, saçlarını tumarlayan gəncin əlini tutdu:
    ─Yanımda ol. Heç vaxt əlimi buraxma, Nihat!
    Nihat sevgisinə bu günədək kifayət qədər dəyər vermədiyi qızın üzünə baxaraq, ona qarşı davranışını, soyuq münasibətini düşündü. Qızın baş gicəlləndirən cazibəsi qarşısında, o, dayanmaq iqtidarında deyildi. Alınmaz qalanın ilk fatehi kimi hiss edirdi özünü bu an Nihat. Özünü xoşbəxt hiss edən gənc qız isə əlini buraxmayacağını vəd edən insanı bütün varlığı ilə sevməyə davam edirdi.

    Aylin gözünü açdığı zaman başı üzərində dayanan Nihatın əyilib dodaqlarından öpdüyünü hiss etdi:
    ─Sabahın xeyir, yatmış gözəlim! Həyatıma, evimə xoş gəldin!
    Aylin gülümsədi. Gecənin nə zaman bitdiyini, səhərin nə zaman açıldığını hiss etməmişdi.
    Nihat qızın üzündən, dodaqlarından ehtirasla öpüb ayağa qalxdı:
    ─İndi öz əllərimlə gözəlimə elə gözəl bir səhər yeməyi hazırlayacam ki, ömründə belə ləzzətli heç nə yeməmişən.
    Nihat az sonra geri qayıtdı. Əlindəki podnosu yaxınlıqdakı masanın üzərinə qoyaraq qıza, əynindəki geyimə nəzər salıb güldü:
    ─Elə ilk gündən qarderobuma sahib çıxmısan…
    Aylin Nihatın gözlərinə, daha sonra əynindəki köynəyə nəzər salıb gülümsədi:
    ─Hə…Sənin köynəyində özümü daha rahat hiss edirəm.
    Nihat bağçadan qırdığı qızılgülü qızın dodaqlarına, burnuna toxundurdu:
    ─Mən də… sən yanımda olanda özümü rahat hiss edirəm.
    Aylin çarpayının yanındakı gitaranı əlinə aldı. Sinəsinə sıxdı. Simlərə toxunaraq:
    ─Nihat, mənə də çalmağı öyrət! –dedi.
    Dünənə qədər gitarasına kimlərinsə toxunmasını qısqanan Nihat bu gün əksinə Aylinin barmaqlarını simlərə qısqandı. Qəlbindən qəribə bir qısqanclıq və mülkiyyətçilik hissi yüksəldi. Aylini hər kəsə, hər şeyə qısqanmağa başlamışdı.
    Gitaranı alıb bir kənara qoydu:
    ─Nə yaxşı ki varsan həyatımda!
    Bu sözləri eşitməyi arzulayan Aylin çox məmnun görünürdü. Nihat ömründə ilk dəfə kimisə öz əlləri ilə yedirirdi. Aylin dəcəl və şıltaq qıza bənzəyirdi yanında. Heç vaxt onu incitmək istəmədiyini, bu gündən sonra isə hər kəsdən qorumalı olduğunu düşünürdü.
    Aylin qəfil xatırlayaraq dolabçanın üstündəki telefonu əlinə aldı:
    ─Nihat! Saat neçədir? Axı bu gün tədbirimiz var. Gecikə bilmərəm!
    ─Getmə! –Nihatın gözlərində qısqanclıq ifadəsi göründü.
    ─Niyə, canım? –Aylin gülümsəyərək soruşdu.
    ─İstəmirəm!
    ─Niyə?-Aylin mülayim səslə soruşdu.
    ─Sus və sual vermə! İstəmirəm, vəssalam! –Nihat sərt dedi.
    ─Bu da təzə çıxdı?-Aylin təəccüb içərisində ona hökm edən gəncə nəzər saldı.
    ─Hə, bundan sonra tədbir filan olmayacaq! Ərizəni yaz və işdən uzaqlaş bu gün. Səni heç kəslə bölüşmək istəmirəm!
    Aylin Nihatın saçlarını qarışdırdı:
    ─Dəlisən sən! Getməliyəm, Nihat. Özün bilirsən ki, son məqamda aparıcı dəyişikliyi mümkün deyil.
    Nihat onu razı salmaq üçün üzündən, gözündən öpən qızın əlini tutub öpdü:
    ─Yaxşı. Yalnız bu gün. Sonuncu dəfə. Gələn dəfə olmayacaq!
    Aylin gülümsəyib razılaşdı:
    ─Yaxşı, canım.

    Nihat avtomobildən enmək istəyən Aylinin əlini tutdu:
    ─Səni heç kimlə bölüşmək istəmirəm. Bütünlüklə mənə məxsus ol: Özün də! Səsin də! Ruhun, cismin də!
    ─Səninəm də! –deyərək Aylin dodaqlarını Nihatın dodaqlarına sıxdı.
    ─Aylin! –Nihat avtomobilin içindən qızı səslədi.
    Aylin geri qayıtdı:
    ─Ay can! Fikrini dəyişdin? Gedirsən bizlə?
    Nihat başını yellədi:
    ─Yox! Daha vacib işlərim var bu gün.
    ─Nə? –Aylin maraqla soruşdu.
    Nihat mənalı –mənalı gülümsəyib qıza göz vurdu:
    ─Məndə qalsın. Axşam bilərsən.
    ─Yaxşı, canım. Necə istəyirsən. –deyib Aylin avtomobildən enərkən geri çevrildi. –Darıx mənimçün! Yalnız məni düşün! Başqa heç kəsi və heç nəyi düşünmə!
    Nihat həmişəki kimi susub gülümsədi. Aylin susmaq istəmirdi:
    ─Söz? Sənə mesaj yazacam. Telefonun məşğul olmasın ha!
    Nihat gülümsəyərək gözlərini açıb yumdu. Aylinin arxasıyca boylanaraq günün sonuna olan planlarını xəyal etdi. Bu günə çox işi vardı. Günün sonuna qədər hər şeyi hazırlayıb çatdırmalı idi.

    Nihat qonaq otağını, masanın üstünü gül –çiçəklərlə, şamlarla bəzəmiş, yataq otağına qızılgül ləçəkləri səpmişdi. Hədiyyə aldığı gözəl libas və tez –tez baxıb qutusuna qoyduğu nişan üzüyü ilə bu gün ona öz sevgisini bildirmək, evlənmə təklifi etmək istəyirdi. Aylinə qədər yaşadığı hər şeyi unutmaq, Aylinlə yeni həyata başlamaq istəyirdi. Qapalı və susqun bir insanı qısa müddətdə dəyişməyi bacaran qız həyatına böyük bir sevinc gətirdiyinin fərqində deyildi özü də.
    Aylinin gəlişinə hər şey hazır idi. Sadəcə onu gözləmək qalırdı. Xoş sürpriz qızı çox sevindirəcəkdi. Nihat telefonu əlinə alıb saatına baxdı. Aylini düşündü. Səhərdən bəri xatırlamadığına, mesaj yazacağına söz verib unutduğu üçün qızı özlüyündə qınadı. Amma bu günün onun və Aylin üçün fərqli və özəl gün olduğunu düşünüb özü qıza mesaj yazmağa qərar verdi. Çox düşünmədən yazdığı mesajı göndərdi. Qəribədir, telefonunda dalğa tutmurdu nədənsə. Eyvana, daha sonra isə həyətə çıxdı. Yenə də dalğa yox idi. Dilxor oldu. Bir neçə dəfə telefonu yandırıb söndürsə də, xeyri yox idi. Yeni aldığı telefonu ustaya göstərməyi sabaha qədər təxirə saldı. Aylinin evə dönəcəyi bir zamanda ustaya getməyin mənası yox idi. Özlüyündə Aylinin dəfələrlə ona zəng etdiyini, qəsdən telefonu söndürdüyünü təxmin edəcəyini və necə əsəbləşəcəyini düşündükcə dilxorçuluğu daha da artırdı. Aylinin dalıyca getməyə, yaxud evdə gözləməyə qərar verə bilmədi. Son anda evdə gözləməyə qərar verib televizorun xodunu artırdı. Xəbərlər idi.
    ─Mərdəkan –Şüvəlan yolunda dəhşətli avtomobil qəzası baş vermişdir. Ölən və yaralanlar var. Xəstəxanaya qaldırılan tanınmış aparıcı Aylin Ağayevanın həyatını isə xilas etmək mümkün olmamışdır.
    Nihat geri çevrildi. Qulaqlarına inana bilmədi. Bütün günü Aylini düşündüyündən səhvən adını eşitmişdimi yoxsa? Ekranda görünən şəkil isə Nihatın bütün arzularına, xəyallarına bir an içində son qoydu.
    ─Aylin! –deyə bağıraraq masanı devirdi. Ətrafdakı hər şeyi devirir,qab –qaşıqları yerə çırpıb sındırırdı.
    Yerə çöküb dizlərini qucaqladı. Məhv olmuş arzularına, xəyallarına ağlamaqdan başqa əlindən gələn heç nə yox idi.
    Bütün günü susan telefonu cingildədi. Tez özünü telefonun üstünə atdı. Əlinə alıb tələsik ekranı açdı. Itmiş dalğa bərpa olunmuş, Aylin gecikmiş saysız -hesabsız mesajları ünvanına yetişmişdi.
    ─Niyə sənə zəng çatmır?
    ─Niyə söndürmüsən telefonu?
    ─Hava qaralmadan evdə olacam…
    ─Canım….
    ─Nihat, SƏNİ ÇOX SEVİRƏM!
    Nihat son mesajı dönə -dönə oxuyur, Aylindən doymadığı kimi mesajlardan da gözünü çəkə bilmirdi.
    Saatlar keçirdi. Hava da qaralmışdı. Qaranlıqdan qorxan Aylin isə gəlib çıxmamışdı. Nihat onu qapı ağzında qarşılamağı düşünərək həyətə çıxdı. Bir gün əvvəl oturduqları ağacın altında yerə çöküb qızı gözləməyə başladı. Darıxırdı. Qeyri –ixtiyari əlini gitarasına uzatdı. Barmaqlarını simlərə toxundurub Aylinin sevdiyi bəstəni ifa etməyə başladı.
    ─Bu ayrılıq nədən oldu…
    İki damla yaş Nihatın dolmuş gözlərindən yanaqlarına süzüldü. Aylin daha gəlməyəcəkdi. Çünki gec idi. Aylin qaranlıqdan qorxurdu.

  • Şəfaqət CAVANŞİRZADƏ.”Soltanbəy əfsanəsi” (Hekayə)

    sefaqet

    1977-ci il. Yay fəslinin birinci ayı.

    Bəstəboy dədəmin çatmaqaşlarının altından bizə baxan sərt baxışları ilk dəfəydi ki, o gün yumşalmışdı.Əslində, atamın ürəyi yumşaq, mərhəmətli adam idi. Nənəmin, onun bir dediyini iki etmədiyindən bunu bilirdik. Şərq ölkələrində ataların övladları ilə, xüsusən, oğlanlarıyla pərdə saxlaması yazılmamış qanunlardandı. Sovet dövrünün uşaqları olsaq da, biz ata-analarımızı “dədə-nənə” deyə çağırardıq. İndi övladlarım mənə gah “ata” deyirlər, gah da “papa”. Böyük qızımın kefi kök olanda “babacım”, kefinə düşəndə “ dədə” çağırar. Halbuki, dədəm həftəylə evə gəlməyəndə bacılarım dədəmin üzündən öpmək nədir, üz-üzə gəlməyə utanardılar. İndi ata-bala münasibətləri tamam fərqlidir. Nə isə, övladlarımın mənimlə dostluq münasibətləri məni qane edir.

    Nənəm əsgər getməyimi istəmirdi. Dədəm məndən böyük əmim oğluyla həyətdə, çəpərin yanında, məni qucaqlayıb ağlayan nənəmin qolları arasından nə vaxt çıxacağımı gözləyirdi. Qadınlarla ayrılığın çətin olduğunu hansısa əsərdə oxumuşdum, xatırlamıram. Mənim ilk dəfə qadınlarla ayrılığım elə həmin vaxt; nənəm, bacılarım və qonşu kənddə ürəyimi aça bilmədiyim İlknurla olmuşdu. Darıxmaqdan başqa əzab çəkməyəcəyimi də yaxşı bilirdim. Dədələrimiz demişkən, “kişilik” məktəbini keçməyə gedirdim.

    Nənəmin hönkürməsi axırda dədəmi hövsələdən çıxartdı:
    -Bəsdir aaz, elə bil oğlunu ölümə göndərir. İki ildən sonra qayıdıb gələcək. Onda oğlunu məndən çox görəcəksən.

    Nənəm yenə üzümü göz yaşıyla islatdı, qara, əliylə ağzını tutdu, asta addımlarla çəpər tərəfə, dədəmgilin yanına getdi. Bacılarım da nənələri kimi qollarını boynuma doladılar, dədəmin xofundan halallaşmaq uzun çəkmədi. Qardaşımla qucaqlaşanda isə mən kövrəldim, o sevindi. Böyük qardaşlar əsgər gedəndə kiçik qardaşlar özlərini əsl kişi kimi hiss edirlər. Həyət-baca, nənə-bacı, elə dədənin də özü onlara əmanət olur, qorumaq istəyirlər.

    Həyət qapısından bir az uzaqlaşmışdıq ki, nənəm dədəmin gəlinlik vaxtı başına örtdüyü qara, güllü yaylığının ucuyla islanmış yanağını silib, hamamda çiməndə istifadə etdiyimiz sarı qulplu, iri parçla dolu suyu arxamızca tökdü.
    -Sağ get, salamat qayıt, bala.
    Qapı ağzına çıxan kim vardısa mənim üçün dua edirdilər. Təzə gəlinlər, ərlik qızlar evlərin pəncərələrindən, aynabəndlərdən baxırdılar. Nənəm ağızdolusu dualardan təzədən həvəsə gəldi.
    -Sən allah, əynini isti saxla. Pis şeylərə baş qoşma. Xatadan-baladan uzaq qaç.

    Əllərini belinə çarpazlayıb, qapıdan çıxandan bir dəfə də olsun başını yerdən qaldırmayan dədəmin geriyə dönməyi ilə nənəmin susmağı bir oldu. Nənəm həyətə girdi, biz yolumuza davam etdik. Kəndin avtobusuna mindik. Özüm pəncərə tərəfdə oturdum, yanından keçdiyimiz kəndləri, arxada qoyduğumuz dağları yaddaşıma köçürmək istəyirdim.

    Qubadlıdan çıxanda yolun sağ tərəfində “asfaltzavod” deyilən bir yer vardı. El arasında ora “qır zavodu” deyirdilər. Bir neçə dəfə bizi məktəbdən buraya pambıq yığmağa gətirmişdilər, amma “qır zavoduna” kimi gəlib çıxmamışdıq. İndi birdən-birə buraya gəlib çatanda ürəyimdə bir nigarançılıq yarandı. Elə bildim ki, doğma el-obadan birdəfəlik çıxıb gedirəm. “Qır zavodu” yolun sağında olduğundan başımı çevirib sola baxdım, istəmədim mənə qaranlıq kimi görünən dəzgahları görəm. Sol tərəfdə ucsuz-bucaqsız günəbaxan, qarğıdalı qarışıq sahələri boy verirdi. Gözoxşayan günəbaxan gülləri Həkəri çayını görünməz etmişdi, ilin bu vaxtı Həkəri çayı çox könüloxşayan görünürdü, elə bil təzə gəlin kimi olurdu.
    Bir anlıq ürəyimdən bir istək keçdi, qarşılıqsız olan ilk məhəbbətimlə – İlknurla yan-yana günəbaxanlar arasından özümüzə cığır açaq, çaya qədər gedək. Eşqə düşüb fikir çəkməyim dədəmin də gözündən qaçmamışdı. Elə bilirəm dərdimi dədəmə nənəm özü danışmışdı. Nənəmə demişdi: “Ona denən, kişi olanda, onsuzda kəndin qızlarından kimisə sevəcək”.

    Hər dədəyə öz oğlu yaşadığı yerlərin qızları vurulacaq qədər əzizmiş. Boyu boyuma çatanda mən də elə bilirdim oğlumun dərdindən məhlənin qızlarının gecə yuxuları ərşə çəkilib.
    Getməmişdən bir həftə əvvəl İlknura öz bacısı vasitəsilə ağ dama-dama dəftərin vərəqinə yazdığım ürək sözlərimi göndərmişdim. Çəpərin o biri tayından ətrafa baxa-baxa ondan cavab gözləyirdim. İlknur fikirləşdiyimdən də hazırcavab çıxdı. Bacısından; “Tülkü, bizdə sənə verməyə toyuğumuz yoxdur” – cavabını qaytarmışdı.

    Qollarını bir-birinə dolamış, həyətin ortasında dayanıb özündənrazı halda gülümsəyirdi. Çox güman cavabına qarşılıq verməyimi gözləyirdi. Uzaqdan gözlərinə baxmağa çalışırdım. Ayaqqabımın ucuyla torpağı eşələdim, başımı təzədən qaldırdım, ona baxdım. Onda başa düşdüm ki, sevgi kişi olub-olmamağına baxmır. Sadəcə, qızlardan müsbət cavab almaq üçün mütləq kişi olmalısan. Hərçənd, dədəm kimi üz qırxmağı orta məktəbdən başlamışdım, köynəyimin boğazıma yaxın düyməsini açanda sinəmin tüklərini görmək olurdu. Əsl qara oğlan kimi cəlbediciliyim varıydı, kişi deyildim. İki ildən sonra, “kişilik məktəbindən” qayıdanacan susmağa qərar verdim. Daxilən İlknurla sağollaşdım.

    Əmim oğlu qolumu silkələdi, xəyallarımdan ayrılmalı oldum. “Qır zavodu”ndan sonra Zəngilandan gələn yola çıxıb bir xeyli irəliləmişdik, deyəsən yolun solunda qalan Şərfan kəndini keçirdik, bunu dirəyə yapışdırılmış lövhədəki addan oxudum. Kəndin qurtaracağında yol haçalanırdı. Burada avtobus sağa dönüb “Akara” yazılmış istiqamətdə yoluna davam elədi. Bir az getdikdən sonra gəlib “Akara” stansiyasına çatdıq. Dədəmdən öyrənmişdim ki, Akaranın əsl adı Həkəridir. Dəmir yolun çəkilişində və stansiya binasının tikilişində işləyən ruslar “Akara” dediklərindən bura belə adlandırılıb. Amma ahıl çağına çatmış ağsaqqallar, qocalar buraya “Həkəri” deyirdilər.

    Biz stansiyaya çatanda orada çoxlu adam toplaşmışdı; kimisi əsgər gedirdi, kimisi yola salırdı, kimisi də maraq üçün vağzala çıxmışdı. Elə bu zaman qarnından “evin eyvanı, kişinin qarnı” məsəlini xatırladan hərbi komissarın nümayəndəsi praporşik Cabbarov səsgücləndirici ilə elan verdi:
    -Qubadlıdan adını çəkdiklərim bir-bir yaxınlaşsınlar.
    “Mirzəyev Soltanbəy Həsən oğlu” eşidəndə yaxınlaşdım. Praporşik çəpəki məni süzdü.
    -Adın nədir sənin? – deyə astadan soruşdu.
    -Soltanbəy. – Elə mən də astadan cavab verdim.
    -Yeri, yeri dur cərgəyə. Bəyə bir bax! – Rişxəndlə dilləndi.
    Siyahıda adlar oxunduqdan sonra bizi cərgəyə yığdılar və bir saatdan çox beləcə saxladılar. Axşamüstü idi artıq, “Qafan – Bakı” qatarı gəldi və bizim üçün ayrılmış sərnişin vaqonuna mindik. Bizi yola salmağa gedənlər isə başqa vaqonlara bilet almışdılar, bilet ala bilməyənlər də vaqon bələdçiləri ilə dil tapıb yerləşəcəkdilər.

    Bələdçinin dediyinə görə Bakıya səhər tezdən çatmalıydıq, amma alatoranlıqda bizi yuxudan oyadıb qatardan düşürtdülər. Öyrəndik ki, bu yerin adı Biləcəridir. Mərkəzi Çağırış məntəqəsi vağzala yaxın olduğundan praporşik Cabbarov bizi cərgəyə düzüb piyada yerişlə ora apardı. Digər rayonlardan gələnlər də bizim kimi, Çağırış məntəsinə piyada gedirdilər.
    On beş-iyirmi dəqiqədən sonra artıq Çağırış məntəqəsinin həyətində idik. Həyət adamla dolu idi. Praporşik Cabbarov bizi bir küncdə saxlayıb hara isə getdi. “Heç kim yerindən tərpənməsin” qəti tapşırıq verdi. O, bir neçə dəfə gəlib bizə dəysə də dəqiq heç nə demirdi. Hara gedəcəyimiz, nə vaxt gedəcəyimiz bizə gizli olduğu kimi, deyəsən ona da məlum deyildi. Günortaya yaxın əməlli-başlı üzülmüşdük. Bir yandan aclıq, bir yandan da qeyri-müəyyənlik bizi yormuşdu. Hara olur-olsun, təki göndərsinlər, çıxıb gedək.

    Bizimlə birgə ayrı-ayrı bölgələrdən gələnlər, elə şəhərin özündən də olan çağrışçılar günortayacan toplantı məntəqəsinə gözləməli oldular.
    -Diqqət, diqqət! – Səsgücləndirici ilə səsləndirilən komanda birdən hamımızı xəyaldan ayırdı.
    Tribunaya boyu ilə eni bilinməyən, topa bığları ilə diqqət çəkən bir nəfər üzünü bizə tərəf tutub nə isə demək istəyirdi. Çiynindəki ulduzunu görməsək də zabit olduğunu təxmin etmişdik. Qolunda qırmızı qalın lenti də vardı, bu isə onun növbətçi olduğuna işarəydi.
    -Məni diqqətlə dinləyin. İndi adını çəkdiyim çağırışçılar gedib yaxınlarıyla görüşsünlər. Sonra meydançanın sağ tərəfində yazılmış “1” rəqəminin yanında üç cərgə olaraq ard-arda düzülsünlər.

    Həyəcanlandığımı hiss etdim, daha onun nə dediklərini xatırlamıram. Adımı eşitçək qaçıb dədəmin yanına getmək onunla tələsmədən görüşmək istəyirdim. Yaxınlarımız, yəni bizi yola salmağa gələnlər harda olduğumuzu bildikləri üçün bizdən çox da uzaqda deyildilər. Odur ki, çağırışçı yoldaşlarımı tərk edib dədəmin yanına getdim. Dədəm diqqətlə gözlərimə baxdı. Nazik, qara şalvarından əvvəlcədən bükdüyü pulu çıxardıb geyindiyim trapes şalvarımın cibinə qoydu.
    -Çox olar. Mən bu qədər pulu neyləyəcəm?
    -Çox olmaz. Üç yüz manatdır. Hara getdiyiniz bilinmir. Bir də gördün on-on beş gün yol gedəsi oldunuz.
    Daha heç nə demədim, razılaşdım.

    O vaxtlar trapes şalvarlar, damalı köynəklər modda idi. İndiki kimi fərqli geyimlər dəb deyildi. Qızların geyindiyi donlar da bir-birinə bənzəyirdi. Əksəriyyətinin donu gülü-çiçəyi xatırladırdı.
    Hiss edirdim, dədəmin dili söz tutmurdu. Nə isə demək istəyirdi, udqunurdu. Əmin oğlu da kövrəlmişdi. Dədəmə tez-tez “Həsən əmi” deməklə elə bil ürək-dirək verirdi. Dədəm iki barmağıyla gözlərini ovuşdurdu, başını aşağı saldı. Mənim də gözlərim dolmuşdu, ilk dəfə dədəmin sərt baxışlarını görmürdüm. Hamı bir yana, dədəmi qoyub getmək istəmirdim. Yayın istisində xoş olmayan hisslər ürəyimdə tufan qoparırdı. Adımı-soyadımı eşidəndə özümü birtəhər ələ aldım:
    -Dədə, salamat qalın, getməliyəm. – Güclə bunları deyə bildim, elə bil mən yola salırdım, məni yola salmırdılar.
    Dədəmlə bərk qucaqlaşdıq, sonra əmim oğluyla qucaqlaşıb vidalaşanda dədəmin ağlamağının şahidi olduq.
    “Kişi ağlayanda ürəyi qadın ürəyinə bənzəyir” həmişə belə deyərdi dədəm. İndi dədəm onun qəhərləndiyinin şahidi olduğumuzu görcək özünü cəmləşdirdi, üzümə iki dəfə yüngül şillə vurdu, cümlələri arasında məsafə qoya-qoya dedi:
    -Köpəkoğlu, adam ol. Oralarda başını cəngələ salıb eləmə. Tez-tez məktub yaz. Nənəngili nayran qoyma, ha!…
    Dədəm dərindən köks ötürdü, əliylə sinəmdən yüngülcə itələdi:
    -Di get! Sənə yaxşı yol

    Əmim oğluyla tələsik bir də görüşdüm. Qırmızı ikarusa minmək üçün onlardan uzaqlaşdım. Yenə pəncərə tərəfdə oturdum. İzdihamlar arasından gah görünən, gah da görünməyən dədəmi axtarırdım. Dədəm əlinin dalıyla gözlərinin yaşını silirdi. Məni gördü, gülümsədi. Əlini ürəyinin üstünə qoyub yüngülcə vurdu. Mən başa düşdüm ki, o, nə demək istəyir. “Atalar oğullarına dayaq olmaq üçün arxa cəbhədə dayanan əsgərlərdir”.
    Aeroportdan birinci Moskvaya uçduq. Adını birinci dəfə eşitdiyim Vnukovo aeroportunda on beş respublikadan hərbi xidmətə gələnlər vardı, onların arasında ermənilər də az deyildi. Sovetin vaxtında ermənilərlə düşmənçilikdən söhbət gedə bilməzdi. Erməni milliyyətindən olan qızlarla evlənən azərbaycanlılar da az deyildi. Nadir hallarda bizim qızlardan erməni oğlanla ailə quran olardı. Təzə-təzə böyüklərimiz razı olmazdılar. Elə ermənilərin də ağsaqqalları bu izdivacın əleyhinə idilər. Sevgi isə yeganə hissdir ki, nə millətə baxır, nə də inanca.
    Adətlərimiz də bir-birinə oxşayırdı. Dədəm də bir dəfə yanımda demişdi: “O, oğulu silərəm ki, gedib ermənilərdən qız ala”. Mən də, qardaşım da həyat yoldaşlarımızı uşaqlıqdan seçdiyimiz üçün, dədəm də bunu bildiyi üçün, biz tərəfdən arxayınçılıq vardı.
    Bir həqiqəti danmaq olmaz. Sevgiyə inandıq, inanmadıq, o hiss nədirsə, qalib gələnə qədər razı olmayanlar birinci öyüd-nəsihət verirlər, xeyri olmayanda sözdə sənə düşmən olurlar. Asırlar, kəsirlər, lazım olanda döyürlər, axırda da şirin çaylarını içirlər. Eşitdiyim Azərbaycan – erməni ailələrin hamısı gec-tez bu mərhələlərdən keçmişdilər.

    Hərbi xidmətdə olanacan erməni dostum da olmamışdı. Atamla Qafana gedəndə “salam-sağ ol” üçün erməni tanışlar vardı.
    Dədəm dediyi kimi oldu, Moskvadan bizi Uzaq Şərqə, Sakit okean ətrafına, Primorskiy kraya, onların dilində Dalnıy Vostok deyilən bir diyara göndərdilər. Düz on üç gün qatarla yol getdik. Nəhayət, dədəmin verdiyi üç yüz manat pul xərclənib qurtaran günü gəlib bir yerə çatdıq. Bizi hərbi hissəyə gətirib kazarmalarda yerləşdirdilər. Başımızı keçəl qırxdırıb çimizdirəndən sonra əynimizə əsgər paltarı geyindirdilər. Əsgər olub cərgəyə düzüldüyümüz gün, həyatımda, bəlkə də ən çox sevindiyim günlərdən biriydi. Həm, necə deyərlər, “kişilik məktəbində” xidmətə başlayırdım, həm də evdən çıxıb üzücü yol yorğunluğundan, narahatçılıqdan sonra sanki, bir rahatçılıq tapmışdım. Lap dünyanın o başında olsaydım da bilirdim ki, burada hərbi xidmət keçəcəyəm.

    Andiçmə mərasimindən sonra bizi rotalara böldülər. Mən birinci rotaya düşmüşdüm. Bizi beton zavoduna işləməyə göndərirdilər. Üç ay beton zavodunda işləyəndən sonra altı aylıq Ussuri körfəzinin qarşısında yerləşən Bolşoy kamen (Böyük daş) şəhərinə ezamiyyətə getdik. Bizdə tikinti hissəsi (stroitelnıy çast) idi. Hərbi hissəmizin nömrəsi indiyəcən yadımda qalıb. Voenniy çast (hərbi hissə) – 63306-da xidmət etmişdim. Hərbi hissədə qaralar çoxuydu, amma iki müsəlman vardı; mən və özbəkistandan gələn bir oğlan. Qalanları Ermənistanın müxtəlif bölgələrindən gələn ermənilər idi. Babkenlə tanışlığımız ordan başlamışdı. Babken Akopyan Qafandan idi. Özü də azərbaycanlıları çox sevirdi. Mənimlə digər ermənilər rus dilində danışanda Babken təklikdə azəricə danışardı. Diksiyasından yenə də erməni olduğu hiss olunurdu. Onu da yazım ki, ermənilərin çoxu bizim dili yaxşı bilirdilər.İndi də bilirlər. Məsələn, bakıda yaşayan ermənilərin diksiyasından erməni olduğunu hiss eləmək olmurdu. Digər erməni uşaqları məni ya zarafata, ya da acığa “ara tork” çağıranda, Babken soyadımı qısaldıb “Mirzə” çağırardı. Maşın sürməyi bacardığım üçün sürücü işləyirdim. Bizim vaxtımızda əsgərlərə işlədiyi üçün ayda üç manat maaş verilirdi.

    Millətlərarası düşmənçiliyin olmadığını bilirdik, lakin aramızda bizə nifrət edən ermənilər az deyildi. Qarik Ağayan adlı əsgər yoldaşımızın ilk gündən mənimlə ulduzu barışmamışdı. Onun mənimlə rəftarının yaxşı olub-olmaması vecimə də deyildi. Davamız da düşməzdi.Babken hər ehtimala qarşı bir-neçə dəfə Qarikə görə xəbərdarlıq etmişdi. Mən isə onun hər dəfəsində Babkenin dediklərini qəribçiliyə salırdım:
    -Babken, o, mənə nə edə bilər? Belə də ki, nə etsə, ikiqat da cavabını alacaq.
    Hər dəfəsində də başını yüngülcə yelləyər, erməniləri yaxşı tanımadığımı tez-tez deyərdi. Bəzən elə bilirdim Babkenin bizimlə qarışığı var. Əslində, fərqli millətdən olmağımızın ikimiz üçün də heç bir əhəmiyyəti yox idi. Birlikdə çörək kəsmişdik, bir-birimizə qardaş, sirdaş olmuşduq. Arada zarafatıma salırdım; “ Babken, bir gün düşmən olsaq, məni öldürüb eləmərsən ki? ”
    – Səyləmə ə, Mirzə – əsəbi cavabımı verərdi. Babken tez özündən çıxan adam olduğu üçün onu cırnatmaq xoşuma gəlirdi. Üzüdönük olmadığını yoxsa mən də bilirdim.
    Lakin ermənilərin fürsət düşəndə üzlərinin necə döndüyünü növbəti il aprelin 23-də gördüm. Bizə beton zavodun yaxınlığında köhnə bağçada yer vermişdilər. Kazarma əvəzi istifadə edirdik.

    Həmin gün səhər-səhər işə gedirdim. Təxminən 30-40 erməni yoldaşımızın kazarmada qalıb nə isə hazırlıq gördüklərinin şahidi oldum. Kimisi ət doğrayırdı, kimisi samovarda çay dəmləyirdi, kimisi yandırmaq üçün odunları bir kənara yığırdı.
    Ayda bir dəfə hər birimizin evindən bizə pay-pürüş, pul göndərilirdi. Həftədə bir dəfə məktub yazıb göndərmək adətimiz olmuşdu. Evdən gələn pullarla ən çox bir-birimizin ad gününə hədiyyə alar, kef məclisi qurardıq. O gün də elə bildim kiminsə ad günüdür. Həmin günəcən elə bilirdim, aramızda millət söhbəti yoxdur. Qarik də kazarmada qalmışdı. Babken hazırlıq görən ermənilərə gözlərini qıyaraq şübhəylə baxması da məni şübhəyə salmamışdı.Babkendən soruşdum:
    -Bu gün kimin ad günüdür?
    Babken məndən bir az qabağa düşdü.
    -Heç kimin!
    -Onda niyə toplaşıblar? Nəyə hazırlaşırlar?
    Babken sualıma cavab vermədi. Axşam da məndən əvvəl işdən çıxıb kazarmaya gəlmişdi. Qanı qaralmışdı, ara vermədən bir-birinin ardınca siqaret çəkməyindən bilirdim. Bir siqaret də mən yandırdım, səhər verdiyim sualı təkrarladım.
    -Nə məsələdir, Babken? Səhər sualıma niyə cavab vermədin?
    Babken üzümə də baxmadı.
    -Yağış yağacaq, Mirzə.
    Mən də pəncərədən çölə baxdım.
    -Bilirəm. Aprel ayıdır də, yağmalıdır. Bir də mən gələndə damcılayırdı.
    Bu dəfə Babken gözlərimə baxdı, elə bildi ki, mən nə isə bilirəm.
    -Sabah Andranikin günüdür.
    Hər şey mənə aydın oldu.
    -Sizin məşhur Andraniki deyirsən? Hə də, siz axı hər il yeyib-içməklə onun matəmini saxlayırsız.
    Babken başını yelləyib pəncərənin yanından uzaqlaşdı, çarpayısında oturdu.
    -Sən necə də sadəlövhsən. Hələ də heç nə bilmirsən, tork.
    Təəccüblənmişdim, o, ilk dəfəydi ki, mənə “tork” deyə müraciət edirdi.
    -Onlar səni öldürmək istəyirlər. Andranikin qulağını bilirsən də kim kəsib?
    Babkenin sualına cavab vermirdim. Əsgər yoldaşlarımın məni öldürmək planı qanımı dondurmuşdu. Babken danışmağa davam edirdi:
    – Görürsən? Heç nə bilmirsən, Mirzə.Amma biz sizin tarixinizi yeri gələndə sizdən yaxşı bilirik. Andranik erməni, bolqar xalqı üçün qəhrəmandır.
    – Azərbaycan, türk xalqı üçün də satqındır. Uşaq, qoca, qadın qatilidir. Erməni general dostu olmasaydı, bolqarlar onu qəhrəman görməzdilər.Narahat olma, biz də sizin tarixi pis bilmirik. Hardadı o əclaf? Görüm hansı köpəkoğlu məni öldürəcək?

    İxtiyarsız səsimi yüksəltmişdim, qan başıma vurmuşdu. Qariki yumruqlarımın altında əzişdirmək istəyirdim. Babken qarşımda dayanıb, məni sakitləşdirməyə çalışırdı:
    – Mirzə, xahiş edirəm, məni deməyimə peşman eləmə. Onlar çoxdur, sən təksən. Lap mən də sənin yanında olacam. Sonra? Ağılla hərəkət eləmək lazımdır. Bu məsələni sakit həll etməliyik.
    Babken haqlı idi. Coşmaqla məsələni həll eləmək olmazdı. Babken guya məni sakitləşdirmək üçün zarafat elədi.
    – Sizinkilər sənə qoymağa ad tapmadı, Mirzə?
    Özümü birtəhər ələ aldım, yenə də hirsli idim.
    – Dədəm elə adımı Soltan bəyin şərəfinə qoyub, Babken. Onların planı nədir?
    – Səni birinci yeyib-içməyə çağıracaqlar, sonra da öldürəcəklər.
    Hirsimdən güldüm.
    -Nə danışırsan? Üstündən gör neçə il keçib,bir-birimizə qız alıb verən millətik, bunların planına bax! Bunu eləməyə dal lazımdı e!… Tutaq ki, məni öldürdülər. Sonra nə cavab verəcəklər?
    Babken oturdu,iki barmağı arasında külə dönmüş siqaretini batinkasının altında söndürdü, bu dəfə rus dilində dedi:
    – Nə olsun mehriban yaşayırıq.Hər il Andranikin şərəfinə mütləq bir tork öldürülür. Ya toka verərlər, ya zəhərləyərlər, ya da maşın qəzasına salarlar.
    Babken ayağa qalxdı, mənə yaxınlaşıb qolumdan tutdu. Səsi titrəyirdi.
    -Mirzə, səni çox istəyirəm. Sirdaş, qardaş olmuşuq.Yalvarıram, tərslik eləmə. Qaç çasta, iki-üç günə qayıdarsan.
    -Bəs, məni axtarmayacaqlar?
    -Nə axtarmaq? Mirzə, başa düşmürsən ki, səni öldürəcəklər? Onlar danışanda eşitmişəm.
    -Bəs sən?
    Babken bu dəfə bizim dilimizdə danışdı.
    -Narahat olma, erməni erməniyə heç nə etməz.

    Bizim altı rotamuz vardı. Beşi qalmışdı Novanejin şəhərində. Qarikgilin başı qarışanda Babken qaçmağıma kömək etdi. Sərnişin qatarına minənəcən məni gözlədi, sonra qayıtdı kazarmaya.
    İki saatdan sonra, axşam saat səkkizdə qatardan Novanejində düşdüm. Yaxın olduğu üçün çasta piyada gəldim. Ordakı Azərbaycan uşaqları gəlişimə təəccüblənmişdilər. Niyə gəldiyimi soruşanda erməni əsgər yoldaşlarımın planlarından danışdım. Çastda erməni uşaqları da dediklərimi təsdiqlədilər, Andranikin şərəfinə mütləq bir türk qurban seçildiyini, qaçmaqla düz hərəkət etdiyimi dedilər.
    Babkenin təhlükəsizliyi üçün haqqında bir kəlmə də olsun danışmadım. Üç gündən sonra öz çastımıza qayıtdım. Qapı ağzında Qariklə bir neçə erməni yoldaşları söhbət edirdilər. Qarik məni görən kimi gülümsədi. Gülümsəyəndə üzündə qəribə mimikalar yaranırdı. Rus dilində dedi:
    -Neçə gündür görünmürsən, Soltan bəy.
    Xəyalımda əclafa yaxınlaşıb çənəsinin altından bir yumruq vurdum. Yaxınlaşdım, heç nə olmayıbmış kimi Qarik mənə əl uzatdı. Mən də öz növbəmdə əl uzatdım Qarikə də, o biri ermənilərə də. Rus dilində salamlaşdım:
    -Yerlilərim gəlmişdi, onlara baş çəkməyə getmişdim.
    Qarik qələbə qazanmış adam kimi güldü.
    -Sən çoxbilmiş adamsan, Mirzəyev. Burda qalsaydın, səhərəcən yeyib içərdik.
    Gülümsədim, onun çiyninə iki dəfə yüngülcə vurdum.
    -Elə bil ki, yeyib içmişəm, Ağayan. Sağ olun. – Sakitcə onlardan uzaqlaşmışdım ki, Qarikin axırıncı sözləri ayaqlarımı yerdən kəsdi.
    -Babkeni axtarma. Pilləkanlardan yıxılıb, yaxınlıqdakı xəstəxanadadır.
    Qarikə yaxınlaşdım, hirsimi cilovlaya bilmədim, yaxasından yapışdım. Yanımdakı ermənilər bizi ayırmaq üçün aramıza girdilər. Qolumdan tutan erməni:
    -Mirzəyev, sakitləş. – dedi.

    Günorta Babkeni görməyə getdim, eşitdiklərimi ona təkrarlayanda bildim ki, onlar şikayət edib-etməyəcəyimiz barədə narahatdılar. Əclaflar Babkenin bədənində demək olar, barmaq qoymağa ağ yer qoymamışdılar. Axşam məni “yeyib-içməyə” çağıranda tapa bilməyiblər, Babkendən şübhələniblər. Sonra da onu o ki var döyüb, pilləkanlardan itələyiblər. Babken mənimlə danışanda əvvəlcə özünü güclə toplayırdı:
    -Mirzə, mən axmaqlıq elədim. Gərək səninlə gedəydim.
    Babkenin şikayət etməməsi məni ikiqat əsəbləşdirirdi:
    -Babken, niyə şikayət eləmirsən?
    Babken gülümsədi:
    -Alınmaz, qardaşım. Deyəcəklər, erməni erməniylə yola getmir.
    -İncimə, Babken, millətinin murdar nümayəndələri çoxdur.
    Babken gülməyə çalışır, nəfəsi daralırdı, ancaq yenə də ermənilərin tərəfini saxlamaqdan qalmırdı.
    -Dediyin murdarlardan hər yerdə var.
    Yenə də bu hadisəylə Babken kimi barışa bilmirdim. Qariki görməyə gözüm yox idi. Məni görəndə bir-neçə dəfə salam verdi, cavab da vermədim. Ona da, onunla əlbir olan ermənilərə də!…
    Babken xəstəxanadan çıxdı. Məsləhətləşdik, məzuniyyətimin bitməyini gözləmədim. Ərizə yazdım, Novanejna şəhərinə – çasta gəldim. Komandirimiz asetin millətindən idi. Məni kərpic zavodda işləməyə göndərdi. Orda yaşca məndən böyük olan Natalya adlı bir qızla tanış oldum. Gözəlliyi bir tərəfə, mülayim xasiyyəti də məni özünə bağlamışdı. Niyə yalan deyim, çox istərdim, ona qarşı olan hisslərim İlknura qarşı olan sevgimi üstələsin, alınmadı. Hərbi xidmətimizi başa vuranacan münasibətimiz davam etdi.
    Akarada düşəndə məni Bakıdan yola salan əmim oğluyla qardaşım qarşıladılar. Gözüm isə, dədəmi axtarırdı:
    -Dədəm niyə gəlmədi?
    Əmim oğlu cavab verdi:
    -Evdə səni gözləyir.
    Əslində, dədəmlə bağlı xatirələrimi yazmaq mənim üçün çox ağırdır. Həyətə girəndə nənəm, bacılarım məni gözlərinin yaşını tökə-tökə qarşıladılar. Dədəmi yenə görmədim.
    -Dədəm hanı?
    Qardaşımın gözləri dolmuşdu, nənəm hönkürtü ilə ağladı. Əmim oğlu həqiqəti udquna-udquna deyənəcən artıq hər şeyi başa düşmüşdüm.
    -Həyatdı, əmi oğlu.
    Dizlərimi nə vaxt yerə qoyduğumu xatırlamıram. Üzümü ovuclarımda gizlətdim, ürəyim yerindən çıxanacan hönkürtüylə ağladım. Dədəm məni yola salanacan keçirdiyim xoşagəlməz hisslərin nə olduğunu o gün dərk elədim. Son bir ildə niyə mənə gec-gec məktub gəldiyini də!…
    Dədəmin boynunu qucaqlamaq yox, iyulda rəhmətə getdiyi üçün ilini vermək qismət oldu.
    Dədəm bir gecə yatmış, bir səhər isə ayılmamışdı.
    Daha bir il keçdi. Bu bir ildə həyatımda çox şeylər dəyişdi. İlknur sevgimə müsbət cavab vermişdi. Xoş anlar yaşatmaqla yaddaşımda qalan Natalya ilə arada məktublaşırdıq.
    Bir gün isə sırf təsadüfdən Qafanda Babken ilə qarşılaşdıq. Saakyan küçəsiylə gedəndə bir nəfər arxadan gözlərimi yumdu. Günəşin şüalarını barmaqlarının arasından fərq elədim. Səsindən Babken olduğunu bildim. Görüşdük, qucaqlaşdıq, birlikdə “Zəngəzur” restoranına getdik. Əsgərlik xatirələrindən danışdıqca yüz-yüz vururduq. Babken mənimlə yenə də mənim dilimdə danışırdı.
    -Babken, sənin vallah, bizimkilərlə qarışığın var! – deyib rumkamı rumkasına yüngülcə vurdum.
    -Yox Mirzə, təmiz erməniyəm. Saf millətsiz deyə, sizləri çox istəyirəm. Gələn ay Rusetə köçürəm. Yerimi rahatlayım, sənə məktub yazacam.
    Babken dediyi kimi də elədi. Rusiyaya köçdü, ancaq ondan məktub gəlmədi. Qafanda onu tanıyan erməni tanışım da yox idi ki, haqqında nə isə öyrənə bilim.
    Babken bir həqiqəti düz deyirdi. Ermənilər çox fürsətçil millətdir. Sovet höküməti dağılandan sonra onların üzünü Azərbaycan gördü. Bugün onlar Qarabağı işğal ediblər. Əslində, Qarabağın hansı ölkəyə məxsus olduğu dünya ictimaiyyətinə yaxşı məlumdur. Ermənilər məskunlaşdığı üçün onların adı çəkilir.Tərslikdən nağıllarda oxuduğumuz cinin canı şüşədə olan kimi,bizim də uğurumuz-uğursuzluğumuz ermənilərə himayə edən ölkədən asılıdır.

    Qızım kimi internetdən nə anlayışım, nə də marağım yoxdur. Arada girib ya saz çalan aşıqları dinləyərəm, ya da gedə bilmədiyim rayonlarımıza baxaram. Qubadlıya aid videolara baxanda dədəmin qəbri yadıma düşür, uşaq kimi ağlayıram. Bircə təsəllim odur ki, erməni Babken bu gün öz millətinə məndən iki dəfə artıq nifrət edir.

  • Şəfa VƏLİYEVA.Yeni şeirlər

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    ***

    Buz ürəyin qayalıqlar
    Sakini kəklik- ayrılıq…
    Yaraşığın ucalıqlar,
    Nəğmən bir dəli hayqırıq…

    Mənə doğru hər gəlişin
    Üzüaşağı enməkdi…
    Sevgi səsləyən gülüşün,
    Ayrılığı hürkütməkdi…

    Kəklik-ayrılığın əziz,
    Məndən umub-küsdü demə…
    Qayada hər cığır, hər iz,
    Məndən qalıb… Bəsdi mənə…

    Hey, arabaçı…

    Çəkib getmə belə, qəhərlənirəm,
    Ələnir, canımı sıxır ağrılar…
    Yetmiş yeddi yerə səpələnirəm,
    Məni dənliyinə yığır ağrılar…

    Yüyürtmə fələyin dərd arabasın,
    Yarı yolda qoymaq adətdəndimi?
    Açmışam bəxtimin təndir qapısın,
    Yanmaq da Tanrıya xəyanətdimi?

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    SÖYLƏ NƏ QAZANMISAN

    “Könül dəftərim” – silsiləsindən

    Tale nəsib etmişdi təmiz, saf məhəbbəti,
    İki könül olmuşdu bir- birinin qisməti.
    Necə oldu itirdin ülviyyəti, isməti?
    Eşqə haram qatmaqla, söylə- nə qazanmısan?
    Mənliyini satmaqla, söylə- nə qazanmısan?

    Sarılmışdıq sevginin, sədaqətin qoluna,
    Əhd edərək çıxmışdıq səadətin yoluna.
    Sənin bu dönüklüyün necə izah oluna?
    “Qaş- gözünü çatmaqla”, söylə- nə qazanmısan?
    Suç, günaha batmaqla, söylə- nə qazanmısan?

    Mehri- məhəbbətimiz şəkər idi, noğuldu,
    Zamanımız, anımız sanki sirli nağıldı.
    O sehirli dünyamız bircə anda dağıldı
    Andını unutmaqla, söylə- nə qazanmısan?
    Özün yüksək tutmaqla,söylə- nə qazanmısan?

    Əğyar ünü çatmayan “Ərk qalası”- sənindi,
    “Ürəküzən, canalan”, “baş bəlası”- sənindi.
    Cahanda nə vardısa, ən əlası- sənindi
    “Var- yoxunu” atmaqla, söylə- nə qazanmısan?
    Yarı yolda “yatmaqla”, söylə- nə qazanmısan?

    İndi olub peşiman baş- gözünə vurursan,
    Məlul, üzgün halınla yolum üstə durursan.
    Keçmiş gözəl günlərçün hey xəyallar qurursan
    Hər kəsi yanıltmaqla, söylə- nə qazanmısan?
    Dövranı unutmaqla, söylə- nə qazanmısan?

    GÖRMÜŞƏM

    “Qəzəllərim” – silsiləsindən

    Qoy duysun dost- tanışım hər cür möhnət görmüşəm,
    Bu günə çatmaq üçün min bir zəhmət görmüşəm.

    Qlmuşam Haqq aşiqi baş vurmuşam cahana,
    Iffətlə, ismət ilə izzət, hörmət görmüşəm.

    Olub ki, zaman çəkib hərdən çətin sınağa,
    Yolumdan şaşmasam da, haqsız töhmət görmüşəm.

    Aşdıqca keçilməyən maneləri, sədləri,
    Polad kimi bərkiyib qüvvət, qüdrət görmüşəm.

    Etmişəm yurda xidmət təbimlə, qələmimlə,
    Olub Rahilə Dövran, halal şöhrət görmüşəm.

  • Yazıçı-publisist Eyruz Məmmədovun yeni kitablarının müzakirəsi keçirilmişdir

    25 ildən artıqdır ki, bir-çox tarixi-sənədli filmlər, xüsusilə də “Sumqayıtın əks-sədası” filmi ilə respublika ictimaiyyəti və xaricdə yaşayan həmvətənlərimiz, eləcə də xalqımızın digər millətlərdən olan dostları arasında böyük rəğbət və nüfuz qazanmış yazıçı-publisist, kinossenarist, Azərbaycanın Əməkdar jurnalisti Eyruz Məmmədovun yeni çapdan çıxmış “Qaranlığın çırağı” ilə “Zöhra və Kənan” əsərlərinin müzakirəsi keçirilmişdir.
    S.Vurğun adına Mərkəzi şəhər kitabxanasında keçirilən tədbiri açan tanınmış sumqayıtlı şair, Azərbaycanın Əməkdar Mədəniyyət işçisi Əşrəf Veysəlli Eyruzun son illər ədəbi yaradıcılıqla daha məhsuldar və gərgin məşğul olduğunu, oxucuların rəğbətini qazanmış 10-a qədər maraqlı roman və povestinin çap olunduğunu diqqətə çatdırmışdır.
    O, qeyd etmişdir ki, yaxın keçmişimizin hərbi-siyasi qarşıdurmalarının əks etdirildiyi, peşəkarcasına araşdırıldığı filmlərin ssenari müəllifi, yaradıcısı kimi çox ciddi analitik və prinsipial mövqeyi, vətənpərvərliyi ilə seçilən Eyruz “Qaranlığın çırağı”, həmçinin “Zöhra və Kənan” romanlarında da özünün əvvəlki əsərlərində – “Sumqayıtım mənim”, “2-ci paralel”, “Anata”, “P.S”, Dama Pika”, “Mister Riç”, etnoqrafik roman olan “Bir kəndin camaatı” və s. kitablarında olduğu kimi oxucunu həssas, narahat qəlbli bir yazıçı kimi xeyir və şərin, qaranlıq və işığın daim kəskin ziddiyyətlərlə çarpışdığı bir dünyada mənəviyyatın sarsılmazlığını, iradənin gücünü, inam və etibarın, məhəbbət və sədaqətin insan həyatında, ağır keşməkeşləri dəf etməkdə rolunu maraqlı, düşündürücü süjet xətti üzərində qurduğu hadisələr fonunda olduqca inandırıcı və dolğun şəkildə təqdim etməyə nail olmuşdur.
    Tədbirdə yazıçının sənət dostları – Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin Sumqayıt bölməsinin sədri Rafiq Oday, şair Asif Asiman, oxuculardan doktor Hümbət Quliyev, Rafiq Mehdiyev, “Birlik.az” saytının redaktoru Vüsal Hətəmov və digərləri Eyruz Məmmədovun yeni əsərləri haqqında fikirlərini bölüşmüşlər.
    Görüşdə “Azərikimya” İstehsalat Birliyinin Müşahidə Şurasının sədri, Milli Məclisin deputatı Muxtar Babayev ötən 90-cı illərdə Azərbaycanın informasiya blokadasının yarılmasında, erməni şovinist ideologiyasına qarşı mübarizədə Azərbaycanın Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin, həmçinin Rusiya Beynəlxalq Jurnalistlər Assosiasiyasının üzvü olan Eyruzun xidmətlərini yüksək dəyərləndirərək, onun Sumqayıtda ermənilər tərəfindən törədilmiş hadisələr barədə siyasi-analitik əsərlərinin xarici dillərə daha çox tərcümə edilərək, bütün Avropa ölkələrində geniş yayılmasının vacibliyini qeyd etmiş, xalqımızın ideoloji cəbhədəki mühüm işində fəallığı ilə seçilən yazıçıya daha böyük uğurlar arzulamışdır.
    “Qaranlığın çırağı” romanının redaktoru, Azərbaycanın Əməkdar jurnalisti, Osman Mirzəyev adına Respublika mükafatı laureatı Rəhman Orxan çıxışında qeyd etmişdir ki, öz istedadı və vətənrərvərliyi ilə həm respublikamızda, həm də ölkəmizdən kənarda yaşayan oxucuların, yüz minlərlə azərbaycanlının hörmət və rəğbətini qazanmış Eyruz yeni əsərlərini də maraqlı süjetlər üzərində quraraq, oxucunu son ana kimi həyəcan və intizar içərisində saxlamağı bacarmaqla, bəzən də novella xüsusiyyətlərindən məharətlə istifadə etməklə oxucuya əsərdə baş verənləri öncədən asanlıqla görməyə, duymağa heç bir şans qoymur. Mövzuların yüksək peşəkarlıqla seçilməsi, əsərlərdə baş verən hadisələr zənginliyi, xarakterlər müxtəlifliyi, eyni zamanda lirik və detektiv səpkili məqamların paralelliyi Eyruzun əsərlərinə marağı artırır, oxucunu kitabdan ayrılmamağa, onu “birnəfəsə” oxumağa sövq edir.
    R.Orxan yazıçı-publisist Eyruzun həm də peşəkar bir kinossenaist olduğunu əsas tutaraq, onun son illərdə yazdığı romanlar əsasında maraqlı, çox seriyalı sanballı bir filmin çəkilməsinin də məqsədəuyğun, həm də vacib olduğunu diqqətə çatdırmışdır.
    Görüşün sonunda yazıçı özünün yeni kitablarını avtoqrafla oxuculara hədiyyə etmişdir.
    Onu da qeyd edək ki, indiyədək ümumilikdə 20-dən çox bədii və publisistik kitabları işıq üzü görən, əsərləri türk, rus, alman, ingilis, fransız və ispan dillərinə tərçümə edilən Eyruzun hər iki kitabı Sumqayıtın “Azəri” nəşriyyatında nəfis şəkildə, yüksək poliqrafik zövqlə çap edilmişdir.

    Azər MƏMMƏDLİ.

  • Tanınmış jurnalist Aida Eyvazlının “Qalibiyyət – Şahidlər və şəhidlər“ kitabının təqdimat mərasimi keçirildi

    Sumqayıt Regional Mədəniyyət və Turizm İdarəsinin və Əli Kərim adına Poeziya klubunda araşdırmaçı jurnalist Aida Eyvazlı Göytürkün “QALIBIYYƏT – ŞƏHIDLƏR VƏ ŞAHIDLƏR”, “SAMIR, NAZIM , ELŞƏN!” kitablarının təqdimatı keçirilirdi. Azərbaycan Ordusunun ötən ilin aprel ayınada doğma torpaqlarımizi düşmən tapdağından azad edərkən şəhid və qazi olanların həyatından bəhs edən kitabların təqdimat mərasimində Sumqayıt şəhəri İcra Hakimiyyətinin əməkdaşları, Millət vəkilləri, Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin Sumqayıt şəhər bölməsinin rəisi, şəhid ailələrinin üzvləri , tanınmış yazıçılar, şəhər ictimaiyyətinin nümayəndələri və kütləvi informasiya vasitələrinin təmsilçiləri iştirak edirdilər.
    Tədbir Azərbaycanın dövlət himninin səsləndirilməsi ilə başladı. Daha sonra Azərbaycanın azadlıq savaşında canlarını qurban vermiş bütün şəhidlərimizin ruhu bir dəqiqəlik sükutla yad edildi. Sumqayıt Şəhəri Əli Kərim adına Poeziya Klubunun direktoru şair İbrahim “QALIBIYYƏT – ŞƏHIDLƏR VƏ ŞAHIDLƏR”, “SAMIR, NAZIM , ELŞƏN!” kitablarının təqdimatını poeziye evininin fəaliyyət göstərdiyi tarixdə ən möhtəşəm tədbir adlandıraraq dedi ki, çünki Aida Ryvazlı Göytürkün yazdığı kitablar ötən ilin aprel ayında vətən torpaqlarını mənfur düşməndən azad edən qəhrəmanlarımızın şücaətindən bəhsd edir. Kitabın şəhidlərimizin bir qəhrəman kimi tarixdə yaşamasına bələdçi olacağını söylədi.
    Azərbaycanın əməkdar juranalisti və publisisti Rəhman Orxan kitabın məziyyətlərindən danışaraq qeyd etdi ki, həmkarı Aida Eyvazlı heç bir təmənna güdmədən apreldə şəhid olan, qzi olan insanların evlərini kəndbə-kənd gəzərək, onların həyatlarını nağıl kimi qələmə alıb. O şəhidlərin ailələrinin bütün dərdini-qəmini qələminin süzgəcindən, qəlbinin süzgəgindən keçirərək vətən oğullarının qəhrəmanlıq tarixini yazıb. “Şəhid adı, qazi adı hər zaman müqəddəsdir.”- deyən millət vəkili Muxtar Babayev , vətənin torpaqlarını qoruyaraq, azad etdikləri səngərlərdə şəhadətə yetişən şəhidlərimizin adının, xatirəsinin Azərbaycan xalqı üçün əziz olduğunu vurğuladı və qeyd etdi ki, ensklopedik və tarixi məqamlarla dolu olan “Qalibiyyət – şəhidlər və şahidlər” kitabı bu gündən sonra hər bir məktəblinin stolüstü kitabı olmalıdır.
    Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin Sumqayıt şəhər bölməsinin rəisi polkovnik Natiq Qarayev də Vətən şəhidlərinin adının belə bir nəfis kitabda əbədiləşdirilməsini zəfər tariximizə yazıldığıni qeyd etdi . Tanınmış yazıçı Varis “Vətənimizin haqq savaşına başladığı gündən sumqayıtlı yazarların hər zaman fərqləndiyini , jurnalist Rəhman Orxanın, Eyruz Məmmədovun da Qarabağ həqiqətlərini daim diqqət mərkəzində saxladıqlarını, və bu qızıl pleadaya artıq Aida Eyvazlı imzası da qoşuldu”- söylədi.
    Sumqayıtın ağsaqqal söz ustası şair, əəməkdar mədəniyyət işçisi Əşrəf Veysəlli tədfbirdə iştirak edən şəhid analrının və ailələrinin hər zaman Azərbaycanxalqı üçün əziz olduğunu, şəhidlik məqaminin müqqəddəsliyindən danışaraq, özünün “Şəhid anası gəlir” şerini oxudu və bildirdi ki, müəllif hər şəhid haqqında yaz yazdıqca özü də hər gün şəhid olurdu. Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatının İdarə Heyətinin sədri, əməkdar jurnalist Rafiq Oday Aida Eyvazlı Göytürkə “2016-cı ilin aprel döyüşlərində şəhidlik zirvəsinə ucalmış vətən oğullarının ömür yolundan bəhs edən “Qalibiyyət – şəhidlər və şahidlər” kitabına görə “Müqəddəs Qələm” medis mükafatı ilə təltif etdi.
    Sumqayıt şəhəri İcra hakimiyyətinin humanitar məsələlər üzrə inspektoru Şüşə Aslanova aprel şəhidlərimizin həyatından bəhs edən kitabı bir ana kimi oxuduğunu və müəllifin də bütün anaların, gəlinlərin ağrılarını peşəkarlıqla qələmə aldığını bildirdi.
    Tədbirdə aprel şəhidlərimiz Şulan Bayramov, Fəxrəddin Qurbanlı, Elvin Mirzəyev, Mühit Orucov, Vüqar Yusifov, Elnur Əliyev, Seymir Baxışov, Murad Məmmədov və Əbdül məcid Axundovun ailə üzvləri də iştirak edirdi. Şəhid ailələrinin adından çıxış edən Əbdülməcid Axundovun anası Vətən şəhidlərinin adını əbədiləşdirdiyi üçün müəllif Aida Eyvazlıya minnətdarlığını bildirərək, əlavə etdi ki, Vətən o şəhidləri ilə fəxr etdiyi kimi, o da bir ana kimi oğlu ilə qürur duyur. Və Azərbaycanın bütün torpaqlarının işğaldan azad olunmasını arzulayır. “Uca bayrağımızın Şuşada dalğalanarsa, şəhidlərimizin də ruhu Tanrı dərgahında rahat olar” –dedi. Qarabağ qazisi Usta Fəxrəddin söz alaraq bildirdi ki, onun qardaşı 1992-ci ildə Lələtəpə uğrunda döyüşlərdə həlak olub. Ötən il şəhid qardaşının doğum günündə 2 apreldə isə aprel şəhidləri onun qardaşının arzusunu yerinə yetirdilər.
    İbrahim İlyaslı tədbrin sonunda sözü “QALIBIYYƏT – ŞƏHIDLƏR VƏ ŞAHIDLƏR”, “SAMIR, NAZIM , ELŞƏN!” kitablarının müəllifi Aida Eyvazlı Göytürkə verildi. A.Eyvazlı şəhid analarının, şəhid ailələrinin qarşısında baş əyərək, Vətənimizə Qalibiyyət şərbətini dadızdıran qəhrəmanlarımızın həyatını qələmə aldığından qürür duyduğunu bildiri. Və qeyd etdi ki, “QALIBIYYƏT – ŞƏHIDLƏR VƏ ŞAHIDLƏR”, kitabının ikinci cildi də bu ilin sonuna kimi işıq üzü görəcək.
    Tədbirin sonunda qonaqlara, təhsil idarələrinə, şəhərin kitabxanalarına və oxuculara hər iki kitablar müəllifin imzası ilə hədiyyə olaraq təqdim olundu.

    Sumqayıt şəhəri Əli Kərim adına Poeziya klubun Mətbuat xidmətini

  • “Usare” dergisinin yeni 12 sayısı yayınlandı

  • “BUTA” YENİDƏN SİZİNLƏ GÖRÜŞƏ GƏLİR

    Azərbaycan Respublikası “Ziyali Ocağı” İctimai Birliyi 2017-ci ildə özünün yeni layihəsini təqdim edir. Bu layihədə Türk dünyası ölkələrinin təmsilçiləri olan söz ustaları-şairlər öz şeirləriylə “Buta”nın qonağı olacaqlar.
    Milli-mədəni irsmizə öz mahiyyəti etibarı ilə zəngin, tərtibatı baxımından nəfis bir əsər qazandırmaq qarşımıza qoyduğumuz ümdə məqsədlərimizdən biridir. Amacımız türk dünyası ölkələri arasında milli-mənəvi tellərin yaradılması, habelə yaradılan körpülərin saxlanmasıdır.
    Nəzərdə tutulduğu kimi, “Buta-2”-nin bu sayında da türk dünyasının müxtəlif ölkələrindən olan şairlərin qatılması təqdirəlayiq haldır.
    Ümidvarıq ki, böyük maraq və ümidlə dəstəklədiyimiz bu layihə -“BUTA -2” antalogiyası oxucuların dərin rəğbətini qazanacaqdır.
    Tanınmış qələm ustalarının – Sabir Rüstəmxanlının, Fəxrəddin ZİYANIN, Ağasəf İMRANIN, Mayıl MƏMMƏDLİNİN, Bənövşə DAŞDİLİNİN, (Azərbaycan) Abdulhadi BAYIN, Sabiha SERİNİN, Tahsin SEDEFOĞLUNUN, İbrahim COŞARIN, Remzi ZENGİNİN, Cemal ÜNALIN, Harun YILDIRIMIN (Türkiyə), Muazzam İBRAHİMOVANIN (Özbəkistan), Səxavət İZZƏTİNİN (İran) və başqalarının dəstəyi ilə araya-ərsəyə gələcək “BUTA 2” oxucuların sevimlisi olacaq, kitab rəflərinin bəzəyinə çevriləcəkdir.
    QATILMA ŞƏRTLƏRİ
    Antologiyaya qatılan hər şairə 4 səhifəlik yer ayrılacaqdır. Bu səhifələrdə şairlərin şəkilləri, tərcümeyi-halları və 4 səhifəyə sığacak şeiri öz əksini tapacaqdır. Sərbəst, heca, əruz vəznində təqdim olunacaq şeirlər siyasi motivlərdən uzaq olmalıdır.
    Hər şairə 4 kitab veriləcəkdir.
    Antologiyaya şeirlər bu ilin may ayının 15-dək təqdim olunmalıdır.
    Kitabın dərc olunması heç bir ticarət məqsədi güdmür.
    Antogiyada dərc olunacaq şeirlərə görə şairlər özləri məsuliyyət daşıyırlar.
    Kitabda dərc olunan şeirlər üçün pul ödənilmir.
    Antologiyaya qatılan hər şair kitabın çap olunması üçün nəzərdə tutulan 50 manatı-105 lirəni özü ödəyəcəkdir. Göstərilən maliyyə vəsaitini hər hansı bir bankdan yaxud poçt şöbəsindən Vester Yunion vasitəsi ilə Əliyeva İlahə Əhməd qızına (Aliyeva İlahe Ahmet kızı) göndərə bilərlər.
    Qatılmaq arzusunda olanlar gərəkli məlumatları +994553305830 nömrəli telefonla əlaqə saxlayaraq ötürə bilərlər.
    Email adresimiz: ziyali.ocaqi@mail.ru

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    GİDİ ŞEYTAN

    Ünvanlı – şeirlərimdən

    Yalan imiş hər bir sözün,
    Kül altdaymış qorun, közün.
    Görüm, çıxsın iblis gözün,
    Min bir sifət, gidi şeytan.

    Çatılıbdır bomboz qaşın,
    Yalquzaqtək yox sirdaşın.
    Od- ocaqda bişməz aşın,
    Min bir sifət, gidi şeytan.

    Ilana da kəmənd atdın,
    Hər nemətə zəhər qatdın.
    Irəm yolun necə tapdın?
    Min bir sifət, gidi şeytan.

    Mənbəyisən dərd- kədərin,
    Quyu qazdın dərin- dərin.
    Dağı dələr bəd nəzərin,
    Min bir sifət, gidi şeytan.

    Hər niyyətin şər- şamata,
    Kaş o iblis adın bata.
    Bir lənətsən camaata,
    Min bir sifət, gidi şeytan.

    Dövran dadıb fəsadından,
    Söhbət açdı bəd adından.
    Heç çıxmırsan sən yadından,
    Min bir sifət, gidi şeytan…

    QƏDƏR

    "Könül dəftərim" – silsiləsindən

    Niyə düşdük aralı, qına sən də özünü,
    Gec tanıtdın ay zalım mənə gerçək üzünü.
    Hər nə etsən boşuna, mənə təsir edəmməz,
    Əvvəl- axır tutacaq haqqım, ahım gözünü.

    Bu sevdanın bitməsi fələyin kəc baxışıdı,
    Saçlarıma düşən dən, taleyimin naxışıdı.
    Artıq mənası yoxdur boş xəyala dalmağın,
    Kimdir günahkar gülüm? Allah bilən yaxşıdır…

    Yaş öz işin görübdür, ömür keçib yarıdan,
    Seçməyi öyrənmişik, artıq ağı- qaradan.
    Saf su kimi durulub, axmağa heç tələsmə,
    Mən səni əhv etsəm də, bağışlarmı Yaradan?

    Haqq bilir ki, mən səni özümdən çox sevirdim,
    Çox səddi, çox maneni sevə- sevə devirdim.
    Bunca fədakarlığın qarşılığı , de:-nəymiş?
    Yanlış sevda üzündən, bir ömür bada verdim.

    Kəsilmir xəyalların nə ardı, nə arası,
    Sızlayacaq çox illər, canda könül yarası.
    Dövran artıq əxz edib, “başa gələn çəkilər”,
    Bəxtə düşən qədərin, yoxmuş özgə çarası..

  • Şəfa VƏLİYEVA.”Teymurun əlində Bayazid kimi…”

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    (Bir şeir üstündə gəzişmələr)

    1402-ci ildə İstanbulun fəthini yarım əsr gecikdirən Ankara döyüşü baş verdi. Bayazid Topal Teymura məğlub oldur və əsir düşdü. Nə az, nə çox, düz doqquz ay Bayazid Teymurun əsiri oldu. Doqquz ay… El arasında bu zaman kəsiyinə “bir igidin ömrü” deyirlər. Yəni, Bayazid bir igidin ömrünü əsir olaraq keçirdi. Həm də özü kimi bir qüdrətli sərkərdənin əlində… Bu əsirlik tarixdə kiçik bir fakt kimi qeyd edilir. Əslində isə bu, öz qüdrətinə inanan, adıyla alaçıqlar sökdürüb saraylar titrədən Bayazidin özünə olan məğlubiyyəti idi. Özü-özünü bağışlaya bilmirdi. Teymurun əlində Bayazid türk qürurunun qəribə bir simvolikasıdır.

    Teymur gələndə Bayazid heç zaman ayağa qalxmazdı! Amma indi məğlubiyyətini anlayıb da özünə əfv qıla bilmirdi! Yanğısını Teymura göstərmək, özündən isə gizlətmək istəmirdi! Bir igidin ömrünə qüruruyla savaşı güclə sığdıra bildi Sultan Bayazid…

    Tural Turanın “Xaç ortası hilal” adlı bir şeiri var. Bu şeirdəki “Teymurun əlində Bayazid kimi” misrasından sonra oturub “Yanıq Kərəmi”yə də ayrı cür yanmışam, Bayazidəsə ayrı cür ağlamışam.

    Tural öz şeirini “Xaç ortası hilal” adlandıranda Kərəmin tərsa eşqini car çəkmək istəyir. Onun üzüdönmüş könül quşunun qanad çırpıntısının səsinə gedib bir toy mağarına rast gəldiyini anladır. Burda gördüyü mənzərə onu dəhşətə gətirir:

    Bir ağa ağlayır, bir bəy ağlayır,

    Bir dunuq ağlayır, bir key ağlayır,

    Mağar qırağında bir səy ağlayır…

    Simlər düymə olub, Kərəm…

    Açılmır!

    Qulağına gələn saz səsi, mağar qırağında hərəsi bir ağaca qısılıb ağlayan bu adamlar… İçəridə başını saza söykəyib hönkür-hönkür ağlayan aşığın başı üstündə sanki “burum-burum qar” görünür. Tavarın oyun yeri genəlsin deyə hərə öz stulunu götürüb bir tərəfə çəkilir. Tural Turan mağara girdiyinə də sevinə bilmir. Çünki:

    Bir ağsaqqal kişi qol götürüb, qol…

    Dərdinə ağlayır sarı simdə o.

    Yarəb! Atalara özün kərəm qıl…

    Simini çəkiblər daram, açılmır.

    Kimisinin üzündə kinayə var ona baxanların, kimisinin gözlərində heyrət, kimisi də ya başını büküb mağardan çıxır ki, ağlamağını görən olmasın, başqa biri də göz yaşlarını gizlətməyə də lüzum görmür. Şair oynayan ağsaqqalı anlamaq istəyir, fikrində, düşüncəsində ağsaqqalın yanğısını duyur, duyduqca da hamıya demək istəyir:

    Nə olsun, bir azca vurub-içibdi,

    Ortaya çıxıbsa, ölçüb-biçibdi!

    Eşqi Əslini də ötüb keçibdi…

    İçinə saplanan vərəm açılmır.

    Ağsaqqal kişinin gözüyaşlı oyunu qarşısında özü necə mat qalırsa, şeirini oxuyan hər kəsi də sözə möhtac qoyur şair. Oynayanın havaya uyğun bükülüb açılan qoluna, gah sol, gah sağ çiyninə qısılan başına, hər dəfə qollarını sinəsində çarpazlayanda çəkdiyi “ah”a anladığı izahı verir:

    Özü layla, oyunu ağıt kimi…

    Teymurun əlində Bayazid kimi…

    Az qallam,

    Qıraqdan məzlum it kimi

    Düşəm qolum üstə hürəm!

    Açılmır…

    Tural Turan “xaç ortasında hilal”ı bu kişinin oyununda seyr edir, dizləri bükülməsin deyə mağar dirəyindən yapışır. “Ərzurumun gədiyinə varanda” Xan oğlunun qəribliyini hiss etdiyi kimi əl uzadıb kişinin qolundan tutmaq, bağrına basmaq, doğmalığı daha içdən yaşamaq istəyir. Lakin onun oyununu yarıda kəsməyə ürəyi gəlmir. “Yanıq Kərəmiyə oynamaq olmaz!” – deyənlərin bu yanğını anlamadığına heyfsilənir… Bu gözüyaşlı, bu ağı kimi oyunu haqq eşqinə düşənlərin halalı hesab edir:

    Oyna, ağsaqqalım, halalın olsun!

    Kərəm Xaç ortası hilalın olsun!

    Başım dizin üstdə qavalın olsun,

    Hirsindən bir-iki vur, daram!

    Açılmır?!

    Qara sazda “Yanıq Kərəmi”yə qulaq asıb da ağlaya-ağlaya bircə cümlə keçir ürəyimdən: Yazdığın bütün misralar, yandığın bütün havalar, dolandığın bütün gədiklər, şeir xalısına vurduğun bütün bədizlər halalın olsun, Tural!

    Mənbə: Ustad jurnalının 3-cü sayı.

  • TOKAT ŞAİRLER VE YAZARLAR DERNEĞİ

  • Şefika Türk BAĞRIYANIK.”Döneceğiz Öyle Mi”

  • Mehmet Ali KALKAN.”VATAN”

    Sanma ki buralardır,
    Dokuz yön bizim oğul.
    Vatan hatıralardır,
    Hep dizim dizim oğul.

    Gâh güldür, gâh dikendir,
    Gâh boynumu bükendir,
    Estergon, Ötüken’dir,
    Baharım, yazım oğul.

    Bazen bendirdir, neydir,
    Bazen Mirali Bey’dir,
    Köroğlu’nda hey heydir,
    Çalınan sazım oğul.

    Gökçek çam kokusudur,
    Bir yayla uykusudur,
    Bazen bir avuç sudur,
    Gözesi gözüm oğul.

    Türküdür dağ başında,
    Hasrettir gözyaşında,
    Yârin hilal kaşında,
    Çekilir nazım oğul.

    Hazar’dır, Akdeniz’dir,
    Gözyaşınca temizdir,
    Her damla benden izdir,
    Yazılmış yazım oğul.

    Sazdır, kopuzdur, tardır,
    Gün batmayan diyardır,
    Türk olan bahtiyardır,
    Göklerde izim oğul.

    Ha İstanbul ha Kaşgar,
    Gâh sevdadır, gâh efkâr,
    Daha diyeceğim var,
    Bitmedi sözüm oğul.

    Yoldaki yolu bulur,
    Yol bilmezler kaybolur,
    Gökte gece mi olur?
    Ap aktır yüzüm oğul.

    Mete de biz, Mehmet te,
    Sıla da biz, gurbette,
    Bu seçilmiş millette,
    Dünyaya lazım oğul.

    Dünya dünya Kur’ân’dır,
    Gök kubbede Turan’dır,
    Vatan ben de durandır.
    Hepsi de özüm oğul…
    Hepsi de özüm oğul…

  • Görkəmli Azərbaycan şairi Əliağa Kürçaylının şeiri “Kümbet” dərgisində çap olunub

    Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatının təşəbbüsü və dəstəyi ilə həyata keçirilən “Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsi çərçivəsində Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Azərbaycan SSR Dövlət Mükafatı laureatı, Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi, şair, dramaturq, tərcüməçi Əliağa Kürçaylının “Azərbaycan” şeiri Azərbaycan türkcəsində Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətinin Tokat şəhərində fəaliyyət göstərən TOSAYAD (Tokat Şairler ve Yazarlar Derneği) rüblük orqanı “Kümbet” eğitim, kültür, sanat ve edebiyat dergisinin 44 yeni sayında dərc olunub.
    Qeyd edək ki, “Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsinin rəhbəri və müəllifi Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, respublikanın Əməkdar jurnalisti, AJB Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin və Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının təsisçisi və direktoru, “Kümbet” eğitim, kültür, sanat ve edebiyat dergisinin Azərbaycan təmsilciliyinin rəhbəri Rafiq Odaydır

    Azərbaycanın Mədəniyyət və Portalının Mətbuat xidməti

  • Şairə-publisist Rahilə Dövranın şeiri “Hece Taşları” dərgisində çap olunub

    Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatı təşkilatçılığı həyata ilə keçirilən “Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsi çərçivəsində Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatının Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin və Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Naxçıvan Muxtar Respublikasındakı bürosunun rəhbəri, “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı, şairə-publisist Rahilə Dövranın “Oxşa məni” şeiri Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətinin Kahramanmaraş şəhərində fəaliyyət göstərən “Hece Taşları” aylıq şeir dərgisinin 26-cı sayında dərc olunub.
    Qeyd edək ki, “Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsinin rəhbəri və müəllifi Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, respublikanın Əməkdar jurnalisti, AJB Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin və Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının təsisçisi və direktoru, “Kümbet” eğitim, kültür, sanat ve edebiyat dergisinin Azərbaycan təmsilciliyinin rəhbəri Rafiq Odaydır.

    Azərbaycanın Mədəniyyət və Portalının Mətbuat xidməti

  • Gənc yazar Kamran Murquzovun şeiri “Kümbet” dərgisində çap olunub

    Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatı təşkilatçılığı həyata ilə keçirilən “Yeni nəsil Azərbaycan gəncliyinin inkişafına dəstək” layihəsi çərçivəsində Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının Mətbuat xidmətinin rəhbəri, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü, tərcüməçi-jurnaist Kamran Murquzovun Ön Asiyada Türkdilli təsəvvüf ədəbiyyatının ilk böyük nümayəndəsi, sufi-şair Yunus Əmrəyə həsr olunmuş “Yunusum” adlı şeiri Türkiyə türkcəsində Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətinin Tokat şəhərində fəaliyyət göstərən TOSAYAD (Tokat Şairler ve Yazarlar Derneği) rüblük orqanı “Kümbet” eğitim, kültür, sanat ve edebiyat dergisinin 44 yeni sayında dərc olunub.
    Qeyd edək ki, “Çağdaş Azərbaycan poeziyasının inkişafına dəstək” layihəsinin rəhbəri və müəllifi Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, respublikanın Əməkdar jurnalisti, AJB Sumqayıt şəhər təşkilatının sədri, Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin və Azərbaycanın Mədəniyyət və Ədəbiyyat Portalının təsisçisi və direktoru, “Kümbet” eğitim, kültür, sanat ve edebiyat dergisinin Azərbaycan təmsilciliyinin rəhbəri Rafiq Odaydır.

    Azərbaycanın Mədəniyyət və Portalının Mətbuat xidməti

  • Gənc yazar Kənan Aydınoğlunun şeiri “Hece Taşları” dərgisində çap olunub

    Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatı təşkilatçılığı həyata ilə keçirilən “Yeni nəsil Azərbaycan gəncliyinin inkişafına dəstək” layihəsi çərçivəsində Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətinin Kahramanmaraş şəhərində fəaliyyət göstərən “Hece Taşları” aylıq şeir dərgisinin 26-cı sayında Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin Mətbuat xidmətinin rəhbəri, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü, şair-jurnalist Kənan Aydınoğlunun Ön Asiyada Türkdilli təsəvvüf ədəbiyyatının ilk böyük nümayəndəsi, sufi-şair Yunus Əmrəyə həsr olunmuş “Dünyanın gözəl şeri Yunus Əmrədən gəlib” şeiri Azərbaycan türkcəsində çap olunub.
    Qeyd edək ki, gənc nəslin nümayəndəsi Kənan Aydınoğlunun bundan öncə də “Türkün Türkçülük Dastanı” poeması və “Türkçülük silsiləsi”dən, xüsusilə də Ustad şair Yunus Əmrənin ulu ruhuna sevgi və sayqılarla ünvanlanan şeirləri Azərbaycan Jurnalistlər Birliyi Sumqayıt şəhər təşkilatının təşkilatı dəstəyi ilə həyata keçirilən layihələr çərçivəsində Qardaş Türkiyə Cümhuriyyətindəki “Kümbet” (Tokat şəhəri), “Usare” (Kahramanmaraş şəhəri), “Yeni Edebiyat Yaprağı” ( Kahramanmaraş şəhəri), “Kardelen” ( Sakarya şəhəri) dərgilərində və “Son nokta” (Adana şəhəri) qəzetində çap olunaraq, ictimaiyyət nümayəndələrinin nəzərinə çatdırılmışdı.

    Azərbaycanın Mədəniyyət və Portalının Mətbuat xidməti

  • Kamran MURQUZOV.”Azerbaycan toprağına düşüp güzarın, Yunusum!”

    10730926_708473925888118_1815156677351752954_n

    HOCAM Yunus Emreye sevgi ve sayqı dolu Selamlarımı iletiyorum!

    Multu olmak ne güzelmiş, bu dünyada karip-karip
    Azerbaycan toprağına düşüp güzarın, Yunusum!

    Hakkı buldun, çok sevindim Senin arzun gerçekleşdi,
    Kader gibi unutulsun azar-bezarın, Yunusum!

    Hasret çektim güller gibi Sene kovuşmakçün ben,
    Oldum bu karip dünyada Seninn yazarın, Yunusum!

    Dergahına geldim Senin kulun bugün Seni ister
    Nerde kaldı söyle görüm, Senin mezarın, Yunusum?!

    19 Kasım 2016 yıl

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    VƏTƏNİMİN LALƏLƏRİ

    “Vətənimdir” – silsiləsindən

    Yaz fəslində gələr qonaq,
    Pişvazında biz dayanaq.
    Sürməli qız, alma yanaq,
    Vətənimin lalələri.

    Sıralanıb boydan-boya,
    Nazlı qızlar gedir toya.
    Say,hesabı gəlməz saya,
    Vətənimin lalələri.

    Aşıq tapmır tərifə söz,
    Qönçələri badamı göz.
    Ləçəkləri qızmar, al köz,
    Vətənimin lalələri.

    Bir aləmdir, seyri-səfa,
    Gəlişləri sevinc, şəfa.
    Olmayıblar heç bivəfa,
    Vətənimin lalələri.

    Yaylaq boyu hey dolaşar,
    Gədik qalxar,yoxuş aşar.
    Nərgizlərlə qucaqlaşar,
    Vətənimin lalələri.

    Bəzəyin şad ölkəmizi,
    Şadlandırın qəlbimizi.
    Dövran səslər hər yaz sizi,
    Vətənimin lalələri.

    BİZ OLDUQCA VƏFASIZ

    “Vətənimdir” – silsiləsindən

    Qara rəngli illərin,
    Üstünə dağ qalandı.
    Tərk edilmiş ellərin,
    Tifaqlqrı talandı.

    Gör neçə il yaşandı,
    Xankəndisiz, Şuşasız
    Yurdlar alışdı, yandı,
    Biz olduqca vəfasız.

    Qubadlı, Kəlbəcərin,
    Hanı hüsnün oxşayan?
    Qoç Nəbinin, Həcərin,
    Varmı, gorun yoxlayan?

    Laçında, Zəngilanda.
    Sanki məskən olmayıb.
    Fələk “şivən” salanda,
    Daş- daş üstə qalmayıb.

    Yağı külə döndərib,
    Cəbrayılı, Ağdamı.
    Ellər didərgin, qərib,
    Dolmur fələyin camı.

    Qız, gəlin, ahıl, cavan,
    Füzuli harayında.
    “Yerli qaçqın, yad- qovan”,
    Hər kəs canı hayında.

    Əsir, girov torpağın,
    Tapılmayır çarası.
    Sağalmır Qarabağın,
    Irinləmiş yarası…

    Düşün, xatırla- Dövran,
    “Apreldəki zəfəri”.
    Söyləyəcək:- “qana- qan”,
    Azərbaycan əsgəri…

  • Şəfa VƏLİYEVA.”Özünə oxşatdın rəngi-ruhumu”

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    Özünə oxşatdın rəngi-ruhumu
    Bu qara qızın da sevgisi sarı…
    Fələklə əlləşən min günahımın
    Beşinci ləçəyi, qönçəsi sarı…

    Qadınlar doğulmur sevinc adına
    Qoyulan bu adlar təsəllimizdi…
    Təsadüfdən gəlib düşsəm yadına
    Bil ki, payızdayıq…bizim fəsildi…

    Bozarıb…saralıb…gözümdə dünya
    Fırçamı silirəm arzularıma…
    Bəlkə hər fəsildən bir ahəng ala…
    Bəlkə… ömrüm dönə göy qurşağına…

  • KÜMBET DERGİSİ 44. SAYISI YAYINDA

    Yeni bir sayı, yeni bir nefes ve aramıza katılan yeni kalemlerle 44. sayımızla Türk kültür ve sanatı adına siz değerli okuyucularımızla beraber olmaktan kıvanç duyuyoruz. Tokat Şairler ve Yazarlar Derneği bünyesinde yayınlanan KÜMBET Derginiz 2017 yılı içerisinde daha fazla okuyucusuyla buluşmak ve ülkemizin kütüphanelerinde okurlarıyla buluşmanın güzelliğini yaşıyor. Bizlere bu konuda destek veren kurum ve kuruluşlara, dergimizi daha kaliteli daha faydalı hale getirmek için yoğun çaba ve düşünce sarf eden bütün okurlarımıza en derin teşekkürlerimizi, şükranlarımızı sunuyoruz.
    2017 yılı içerisinde yapmayı planladığımız geleneksel kültür sanat faaliyetlerinin dışında farklı programlara imza atacağımızı şimdiden müjdeleyelim. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Tokat Belediyesi ve Tokat Şairler ve Yazarlar Derneği’nin geleneksel olarak icra ettiği “Uluslararası Tokat Köroğlu Halk Âşıkları Kültür ve Sanat Şöleni”nin bu yıl 3.nü daha geniş katılımlı bir etkinlikle yapmayı düşünüyoruz. Tokat Belediyesi ile beraber gerçekleştirdiğimiz diğer bir etkinlik de Yeşilırmak Şiir Şöleni’nin 9.sunu ülke içinden ve dışından davet edeceğimiz şairlerle birlikte başarılı bir şekilde ortaya koymak olacaktır. Ayrıca Mayıs ayı içinde çok anlamlı bir vefa programında yaşayan âşıklarımızdan Almuslu Âşık Eşref Tombuloğlu, aramızdan ayrılmış olan Zileli Sadık Doğanay ve Türk kültürüne büyük hizmet vermiş bir şair, yazar, akademisyen Mehmet Yardımcı’ya Tokat’ta vefa Gecesi düzenlenecek.
    Türk şiirinin büyük isimlerinden Cahit KÜLEBİ, doğumunun 100. yılında bu yıl TRT, Niksar Kaymakamlığı, Niksar Belediyesi ve Tokat Şairler ve Yazarlar Derneği koordinesiyle daha farklı etkinliklerle anılacak. Geleneksel “Cahit KÜLEBİ ve Memleketime Bakış Şiir Yarışması”nın da 8.si bu yıl Cahit Külebi’nin Doğumunun 100. Yılı anısına gerçekleştirilecek. Erzurumlu Emrah’tan Cahit KÜLEBİ’ye Kültür Sanat Şöleni Etkinlikleri çerçevesinde davet edilecek ilim adamlarıyla Erzurumlu Emrah ve Cahit KÜLEBİ planlanan panellerle bir kez daha bilinmeyen yönleriyle değerlendirilecek.
    Dergimizin bu sayısında Tacettin Günaydın Özel Dosyası sizlerle buluşurken şehirlerin kültür ve sanatına büyük emek vermiş şahsiyetlerin unutulmaması gereğini hissettirmeyi amaçladık. Birbirinden değerli akademisyenler, araştırmacı, yazarlar oldukça ilginizi çekebilecek konuları büyük çaba sarf ederek gün yüzüne çıkardıkları ürünlerini sizlerle paylaştılar. Eminiz ki şair dostlarımız da bahar mevsiminin güzelliği içinde yüreklerinden taşan duygularında açılan rengârenk çiçeklerini sizlere sunmanın bahtiyarlığını yaşayacaklardır.
    Tokat Şairler ve Yazarlar Derneği üyeleri imkânları ölçüsünde davet edildikleri kültür sanat programlarında KÜMBET Dergimizi temsil etmeye gayret ettiler. Bu çalışmaları dergimizin “Etkinlikler “ bölümünden takip edebilirsiniz. Ayrıca gelenekselleşen TOŞAYAD kahvaltılarının bu yıl yirmi üçüncüsü Tokat Belediyesi’nin katkıları ve Tokat Belediye Başkanı Av. Eyüp EROĞLU’nun katılımıyla gerçekleştirildi. Kahvaltı ve imza gününün onur konuğu ise “Bir Elleri Kaldı Aklımda” eseriyle Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Uzmanı, Şair ve Yazar Bekir Yeğnidemir oldu.
    45. sayıda buluşmak…….

    Remzi ZENGİN
    Tokat Şairler ve Yazarlar Derneği Başkanı

  • “Hece Taşları” Aylık Şiir dergisinin 26 sayısı yayında

    KAPININ DİLİ

    Eskiden kapının bir dili vardı, ahengi tınısı yerli yerinde, en fazla üç kere seslenir gelen, evde hane sahibinden kim varsa, gelenin elinden odaya akan, sese gönül kulağını açardı, kimse perdesini aralayarak, ya da pencereden kim o demeden, ya ince ya kalın o sese göre, kapıya koşardı yeldir yepelek, misafiri tebessümle karşılar, hürmetten elini göğsüne koyar, buyur eylemezdi yarım ağızla.

    Eskiden her evin bir dili vardı, karnından konuşma yapan olmazdı, kapıdan sızmazdı sözün çatlağı, büyükler büyüktü küçükler küçük, kadınlar kadındı erkekler erkek, sözü bilen ortalığa konuşur, herkes hissesine düşeni alır, konuşulan odalarda kalırdı, büyükler kibirden riyadan uzak, küçüklere model insan olurdu, hikâyeler okundukça eskimez, destanların devamları yarındı.

    Artık evler bir pakete konulan, üst üstüne birer kibrit kutusu, biri yansa hepsi birden tutuşur, kimin derdi duvarlarda gezinse, kimse kulağını açıp dinlemez, kiminin canından bir parça göçse, herkes birden bire körebe olur, sonra tikli gibi açar gözünü, başını tavana dikerek yürür, ya da asansörde vatsaba bakar, içinden vah vahla günü karşılar, selamün aleyküm demez kimseye.

    Komşu komşu külün var mı, ortalıkta kaldı kabım kacağım, çamaşıra güve düştü düşecek, değirmene buğday götüreceğiz, çuvaldızınızı almaya geldim, bulgurunuz var mı, ununuz var mı, yetmezse size de bir kile verek, diye seslenecek komşu kalmadı, gönül sarayları bedesten oldu, artık muhtaç değil kimse kimseye, eskiden kapının bir dili vardı, bu günse uzaktan kumandaları.

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    L A L Ə L Ə R
    “Vətənimdir” – silsiləzindən

    Gözəl vətənimin alyanaq gülü,
    Məcnuna döndərib nazlı bülbülü.
    Süstləyib al rənglə çəməni, çölü,
    Zinətdir bahara, yaza lalələr.

    Şəvətək sürməni çəkib gözünə,
    Tər xallar yaraşır göyçək üzünə.
    Qonub ozanların qoşma sözünə,
    Göz, qaş eyləyirlər, saza lalələr.

    Bu zövqü-səfadan doyan yox hələ,
    Hüsnündən eşq axır əqlə, xəyalə.
    Içi şəbnəm dolu, qızıl piyalə,
    Gəlməsin nəzərə, gözə lalələr.

    Bürüyüb ən gözəl, bəzəkli dona,
    Bir yaz ömür verib, Yaradan ona.
    Yayadək gül ömrü çatacaq sona,
    Açacaq gəiən yaz, təzə lalələr

    Utancaq, ismətli, həyalı qızdır,
    Duruşu, baxışı işvədir, nazdir.
    Bu zərif, tər gülə,nə yazsan azdır,
    Layiqdir hər tərif, sözə lalələr.

    Dövranla qoşadır çox nişanəsi,
    Vətəni, məskəni, yurdu, xanəsi.
    Gözəllər-gözəli, gül əfsanəsi,
    Xudanın bəxşidir, bizə lalələr.

    GÖRDÜM

    “Vətənimdir” – silsiləsindən

    Yenə gəldi bahar, gözəl yaz çağı,
    Təbiət bəzəndi gəlin sayağı.
    Gəzərkən oyanmış bağçanı, bağı,
    Şeirimi hər qönçə, gülündə gördüm.

    Yenicə almışdım qələmi ələ,
    Nəğməkar quşlar da gəldilər dilə.
    Istədim söz qoşam, sarı bülbülə,
    Nəğməmi bülbülün, dilində gördüm.

    Al Günəş gür yanan, Rəbbin çırağı,
    Yuxudan oyadıb qocaman dağı.
    Gül, çiçək tutmayır qoynu, qucağı,
    Qoşmamı dərənın , selində gördüm.

    Dağa zinət verir, hər yalçın qaya,
    Cəhd edir baş vursun ulduza, aya.
    Hər kəlməm dönüşdü, bir əkssədaya,
    Sözümü dumanın, belində gördüm.

    Ruhumu oxşadı sabahın mehi,
    Təbimi oyatdı çəmənin şehi.
    Jalələr kəlməmin məğzi- təşbehi,
    Hecamı süsənin, telində gördüm.

    Könül fərəh daddı, qəlb nəşələndi,
    Dövran cuşa gəldi, təbb təzələndi.
    Ilhamım, qələmim nura bələndi,
    Cənnəti Vətəndə, elimdə gördüm

  • Fidan ABBASOVA.”Bilirəm ki, ümidlər daha yetmir sabaha”

    Kölnüm yaman darıxır səsinçün, gözlərinçün
    Bir ah çəksəm yetərmi həsrətinə mənimçün
    Ya qəlbimdən çıx daha yoxluğunla mən hər gün
    azda olsa savaşım unutmğa , susmağa
    Bilirəm ki, ümidlər daha yetmir sabaha.

    Ruhum elə incinib sənin etdiklərindən
    daha mənim nə qədər çarəsiz günlərim var
    ayrı düşdüm elə çox yaxın sevdiklərimdən
    Mənimdə özüm üçün ağlar gülüşlərim var
    azda olsa savaşım unutmğa , susmağa
    Bilirəm ki, ümidlər daha yetmir sabaha.

    Nə qədər acı çəksin susub yatmış taleyim
    Qırıb tökdüklərini yığa bilmirəm daha
    Bir ömürdə sığarmı yaşadığım hərşeyim
    bilirəmi sığanmaz mən məcburam susmağa
    Bilirəm ki, ümidlər daha yetmir sabaha.

    Məsum deyil heç kimsə günahkarı suçlusu
    Xain sevgi cəlladı həttda qan içəni var
    Qəlbimi əllərində sıxan bir eşq oğrusu
    Həttda bir toxunuşla yıxılan sevgilər var
    azda olsa savaşım unutmğa , susmağa
    Bilirəm ki, ümidlər daha yetmir sabaha.

    Bəzən gərək deyildir üzüləsən, üzəsən
    Bir gün var saydıqların bir gündə yox olacaq
    Fidan düşnmə artıq deyin hər sözə sən
    günahı olan belə günahkra sayılacaq
    azda olsa savaşım unutmğa , susmağa
    Bilirəm ki, ümidlər daha yetmir sabaha.

  • Şəfa VƏLİYEVA.”Səni and verirəm Allaha…”

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    bir öldün… İki dirildin…
    ölmək dirilməkdən baha…
    bir də ömrümə qayıtma…
    səni and verirəm Allaha…

    çıxart o şəkli divardan
    at bir tərəfə… lazımdı?
    döngə çox oldu bu yolda
    səni mən harda azıdım?

    bir ağlatdın… yüz güldürdün…
    gülmək gözdən düşüb daha…
    təbəssümümə yaraşma
    səni and verirəm Allaha…

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    HƏR GECƏM

    “Könül dəftərim” – silsiləsindən

    Aya, ilə bərabər,
    Hüzn, kədər, hər gecəm.
    Xəyallarla sərasər,
    Cövlan edər, hər gecəm.

    Nalan könlüm ney çalar,
    Köksümdə tonqal qalar.
    Ruhumu candan alar,
    Sübhə qədər, hər gecəm.

    Yuxu nədir bilmərəm,
    Göz yaşımı silmərəm.
    Yarsız deyib- gülmərəm,
    Bada gedər, hər gecəm.

    Dəyirman daşı dənsiz,
    Bu ömür keçmir sənsiz.
    Dövran, günlər düzənsiz,
    Fəna, hədər, hər gecəm…

    QƏDƏR

    “Könül dəftərim” – silsiləsindən

    Niyə düşdük aralı, qına sən də özünü,
    Gec tanıtdın ay zalım mənə gerçək üzünü.
    Hər nə etsən boşuna, mənə təsir edəmməz,
    Əvvəl- axır tutacaq haqqım, ahım gözünü.

    Bu sevdanın bitməsi fələyin kəc baxışıdı,
    Saçlarıma düşən dən, taleyimin naxışıdı.
    Artıq mənası yoxdur boş xəyala dalmağın,
    Kimdir günahkar gülüm? Allah bilən yaxşıdır…

    Yaş öz işin görübdür, ömür keçib yarıdan,
    Seçməyi öyrənmişik, artıq ağı- qaradan.
    Saf su kimi durulub, axmağa heç tələsmə,
    Mən səni əhv etsəm də, bağışlarmı Yaradan?

    Haqq bilir ki, mən səni özümdən çox sevirdim,
    Çox səddi, çox maneni sevə- sevə devirdim.
    Bunca fədakarlığın qarşılığı , de:-nəymiş?
    Yanlış sevda üzündən, bir ömür bada verdim.

    Kəsilmir xəyalların nə ardı, nə arası,
    Sızlayacaq çox illər, canda könül yarası.
    Dövran artıq əxz edib, “başa gələn çəkilər”,
    Bəxtə düşən qədərin, yoxmuş özgə çarası…

  • Gənc xanım yazar Şəfa Vəliyevanın “525-ci qəzet”də çap olunan şeirləri

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    İtmiş bir məhəbbət adalarıydı,
    Ömür xəritəmdə sənli cizgilər.
    Ya da, yad əlindən dad-amanıydı…
    Hardasa duyulmaz bir harayıydı,

    Toydan bir gün sonra sınan güzgülər.
    Nə yaman, nə yaman həsrətin varmış,
    İzlər addım-addım, hara getsəm mən.
    Sənə gedən yollar nə yaman darmış…

    Uzaqda olmağın, demə, yaşatmış,
    Yoxsa mən küsərdim ömürdən-gündən.
    Sən uzaq… Çox uzaq coğrafi bir kəşf,
    Adasan, körfəzsən, dənizsən, nəsən?

    Bəlkə savannalar, tropik meşə?
    Bəlkə də bir zərif, incə bənövşə…
    Ya bəlkə, quruca bir səhrasan sən?!

    lll

    Bir uzaq yola çıxmışam,
    Dönüşüm yoxdu, bilirəm…
    Səninçün yoxa çıxmışam,
    Enişim yoxdu, bilirəm…

    Necə əzabdı sevməyim,
    Gərək səni atmayaydım…
    Məhəbbətimin qanlısı,
    Təkcə səni tutmayaydım…

    Qatiliyik bir sevdanın
    İkimiz… Bilə bildinmi?
    Qəbrə qoyduğun ümidi
    İkimiz bilə bildinmi?

    lll

    Güldüm…Gülüşüm də ağladı səni,
    Saxta təbəssümüm könül həyası…
    Əynimə yaraşmır qadın görkəmi,
    Dodaqda səyriyən kədər boyası…

    Dəyir pəncərəmə quşların səsi,
    Çatmır qulağıma pıçıltıların…
    Bu qırıq ürəyin ölmüş həvəsi,
    Öldürüb bir qadın duyğularını…

    Lal-dinməz susacaq taleyim yenə,
    Boşanmış qadıntək boynu bükülüb.
    Yas çadırı qurub hisslərim sənə,
    Ehsan süfrəsinə ümid tökülüb…

    lll

    Sifətim nərgiz rəngində,
    Duruşum bənövşə kimi…
    (Elməddin Nicat)

    Hər bəxtin qara kitabı,
    Yarımçıq istəkdə deyil…
    Tanrının mürəkkəb qabı
    Bənövşəyi rəngdə deyil…

    Duruşum… gülüşüm payız…
    Sarı günüm, qara baxtım…
    Köçdü gözlərimə nərgiz…
    Getdiyin yollara baxdım…

    Sən ey, payızın adamı…
    Arzuların pöhrə-pöhrə…
    Qoy unutdursun adımı…
    Qucağındakı o körpə…

    Gəncə

  • Elnarə GÜNƏŞ.”Anasız uşaqlar…”

    Gündəlik Analitik İnformasiya Agentliyinin
    İsmayıllı şəhəri üzrə xüsusi müxbiri,
    Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü

    Hamıdan doğma olar,
    Anası hər uşağın.
    Yuxusu kəsir qalar,
    Anasız bir uşağın.
    Arzusu darmadağın.
    Xəyalları kəm gəzər
    Gözü daim nəm gəzər
    Paltarının qırışı.
    Uzaqdan çəkər nəzər.
    Gözündə donub qalar,
    Təbəssümü, gülüşü
    Ürəklər parçalayar
    Gizlicə məzarlıqda
    Anasıyla görüşü,
    Anasız uşaqların…
    Döşüncəsi böyüməz,
    Boynunu büküb baxar,
    Nə qədər yüksəlsə də,
    Heç nəyiylə öyünməz.
    Öyünməz sevgisiylə,
    Çünki onu vaxtında
    Dadmadı doya-doya.
    Öyünməz təhsiliylə
    Onu necə qazanıb?
    -İlləri saya-saya!…
    İnanmıram öyünsün
    Bu dünyanın malıyla.
    Dünyada gün görmədi
    Bir ailə xəyalıyla…
    Anasız uşaqların
    Evə marağı olmaz…
    Gecə yatıb yuxuda
    Anasından öyrənər
    Bütün varı-yoxu da,
    Öyrənər bu həyatın
    yolunu yöntəmini..
    Həyat onu çırpdıqca
    Kəsəyinə daşına
    Anasız uşaqların
    Çox iş gəlir başına.
    Səliqə-səhmanı
    Bişirib-düşürməyi…
    Yəni bütün dünyanı,
    Nə vardırsa hər şeyi
    Anasından öyrənər
    Anasız uşaqlar.
    Anasız qızın yeri
    Künc olur, bucaq olur.
    Anasız qız yalandan,
    Hiylədən uzaq olur.
    Oğurlanır arzusu
    Qırılır ümidləri.
    Soyuq olur Atası
    Laqeyid olur əri.
    Onunku əvvəlindən
    düz gəlməyib həyatda
    Yetim böyüyən uşaq
    Zəhər dadır min dadda.
    Hamıya soyuq olar,
    Məsafəni gözləyər.
    Hamı deyib-güləndə
    Onun qəlbinə dəyər.
    Budur Anasızların
    Ahı ürək sızladır.
    Həyatının bir anı…
    Sanki yıxır dünyanı.
    Həyatın bu üzü var
    Anasız uşaqların
    Yalnız bircə sözü var
    Anacan gəl yanıma
    Axı hardasan harda?!!!
    Nə qədər gözləyəcəm?
    Gözüm qalıb yollarda!…

  • Esat ERBİL.”Bir Hatira ve Bir Kitap”

    İlk, orta ve lise okullarını Erbilde bitirdikten sonra 1972-1973 öğretin yılında Süleymaniye Üniversitesi / Fen Fakültesi /Matematik bölümünde alındım, dört yıl süren Üniversite yaşamım hayatımın en mutlu ve en hessas anları olarak sayabilirim, çünkü lisede başlıyarak ve üniversitede gizli Türkmen Öğrenci Birliğinin mücadelesini, mücadeleci dostlarım ile beraber en mükkemel bir şekilde sürdürmüştük, üniversitenin ikinci sınfında Türkmen Talebe ve Gençler Birlik Başkanı olarak Türkmen öğrencileri tarafından üç yıl ard arda seçildim, bizim dönemimizde diye bilirim ki Türkmen öğrencileri gizli olarak türlü türlü tehditlere reğmen en etkin rol oynayabildik ve güzel faaliyetlersunduk milletimize ve başka milletlere göre başarıyla yapabildik.
    1975-1976 öğretim yılında ünivesiteden mezun oldum, sonradan 18 aylık vatan görevimi ödeyip tamamladım ve Musul’a bağlı Salahhiye ilçesinde lise öğretmenine atandım, iki yıl orada görev yaptım ve Erbil merkezine taşındım, Erbil’de yıllar matematik öğretmeni yaptım sonradan lise müdür yardımcısı oldum ve bu aralarda İrak – İran savaşı başladı (8) sene yedek asker olarak vatana hizmet sundum, 1988’de savaş sona erdi ve teskere aldık, tekrar kendi mesleğime döndüm ve 1998 yılına kadar Matematik okutmeni ve lise müdür yardıcısı görevlerini yaptım, siyaset alanında daha etkin çalışmak için 19 / 11 / 1998 tarihinde kendi isteğim üzere emekliye ayrıldım.
    1974 seneside Erbil’de ilk defa olarak (Türkmen Kardeşlik Ocağı) bir kültür kuruluş olarak açtık bende başka ağabeylerim ile beraber bir kurucu üyesi olarak Ocağı açmaya katıldım ve askerlik görevinde olduğuma yönetim kurulu üyesine alınamadım, 1978’den itibaren genel bir özgür seçimde yönetim kurulu üyesi olrak seçimde kazandım ve 1996 yılından itibaren Ocağın Başkan Yardımcısı görevine atandım ve 2010 yılında Ocak başkan Yardımcısında kendi isteğim olarak ve gençlere bir firsat olarak istifa ettim. Erbil’de TKO farksızın bölgede tüm Türkmenlerin kendi evi ve bir önemli kültür okulu sayılmaktadır, bu kuruluş kültür kuruluşu olmadan önce milli bir kuruluş olmasına damgasını vurmuştur bu nedenle de her gayretli Türkmenlerin kendi öz evi gibi davranmaktaydılar, bu milli müessese 31 / 12 / 1974 tarihinde kocaman şehrimde açılmıştır.
    Aynı zamanda açık siyaset özgürlüğümüze kavuşurken İrak Milli Türkmen Partisi düşük bir hale düşerken bizde (ben ve bazı mücadeleci arkadaşlarımla beraber) milli dugularımız bu düşük hali kabul etmiyerek 17-08-1996 tarihinde İ.M.T.P’nin ikinci kurultayına katılarak yürütme üyesi seçildim, partiyi yaşadıp canlandırdık dek partinin esil sahiplerine teslim ettik ve kendi kuruluşumuze döndük, bu defa Irak Türkmen Cephesini yaşatmak ve güclendirmek için TKO kuruluşumuz temamen ITC’ye katıldık önceden Yürütme kuruluna atandım, sonradan 1. Türkmen Kurultayında Şura üyesi ve dört yıllığa Denetleme Kurulu Başkanı olarak seçıldım ve Türkmen davasına en güzel ve mükkemel bir şekilde hizmette bulunduk ve diğer milletler arasında da kendimizi ve varlığımızı iyice ispatl ettik.
    Edebi hayatıma gelince çocuk çağlardan başlar çünkü annemden dinlediğim ninilerini çok sevdim ve buda büyük bir neden oldu Edebiyate Hoyratla başladım ilk ürünlerimi 1972 yılında yayımlamaya başladım buda Yurt Gazetesi yolıyla, sonradan Kardeşlik ve Birlik sesi Dergilerinde ürünlerimi yaydım,1984 yılından itibaren İrak Edebiyatçı ve Yazarlar Birliğinde üye oldum, edebiyatın türlü dallarında çalışmışım örneğin (Şiir, Hoyrat, Piyes, Sahne,öykü ve Radyo oyunları), Yurt’ta ve Yurt dişinde bir çok Fistival ve şiir yarışmalarına katılmışım ve güzel ödüllerde kazanmışım en sevdiğim şiir şölenlerinden(1998- Ağustos ayında- Konya Şehrinde – 8.Altınbaşak Kültür ve Sanat Etkinlikşeri Şiir Şölenidir), aynı zamanda da 2016 yılında Azerbaycanda Şeki Şehrini Kültür merkezi olarak seçilmesinden dolayı AKSEF Örgütü ile beraber bende bir Irak şairi olarak o Fistivala katıldım ve Azerbaycanın değişik Şehirlerinde etkinliklere katıldım, bunlar yanında da Tarihi kaynak bizlerde az olduğu için, çünkü Saddam döneminde tüm Tarihi kaynaklar yandırıldı ve o, zalimin emri ile Iraka yeni tarih yazdılar ( Buda kendini satmış yazarlardan oluşan bir kaç komisyon oluşturup Yalan Tarih Irak hakkında yazdırdılar ve eski kaynaklarıda yakıp ortadan kaldırdılar ), bu yüzden 12 seneden beri bir tarihi eser yazması elimde bulunmaktadır ( Irak Türkmenleri Kimlerdir? ) gelecekte Türkmen Kütüphanesini zengileştirmek

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    SÖYLƏ EVLƏNİRƏM

    Bir az gec evlənən ailə dostumuza zarafatyana

    Gəzirdin asudə, azad, firəvan,
    Yeməzdin yeməyi sən yağsız,yavan.
    Sanırdın qalassan hər zaman cavan?
    Nə oldu subaylıq çıxdı əlindən?-
    Söylə evlənirəm, duyaq dilindən.

    Gülürdün hər sadiq, evli kişiyə,
    Sığmırdın heç zaman evə, eşiyə.
    Bu gündən dönəssən, vallah pişiyə,
    Əziz dost, subaylıq çıxdı əlindən-
    Söylə evlənirəm, duyaq dilindən.

    Necə oldu düşdün tələyə, tora?
    Deyirdin mən hara, evlənmək hara.
    Bax belə uyarsan nazlı nigara,
    Əziz dost, subaylıq çıxdı əlindən-
    Söylə evlənirəm, duyaq dilindən.

    Hərdən bir ad ilə çıxardın evdən,
    Özünü çox üstün tutardın bizdən.
    Indi icazəni verəcək zövcən,
    Əziz dost, subaylıq çıxdı əlindən-
    Söylə evlənirəm, duyaq dilindən.

    Asudə gəzməyi yadından çıxart,
    Özü yıxılana yaraşmaz imdad.
    Bu nikah kitabçan, bu da ki,arvad,
    Əziz dost, subaylıq çıxdı əlindən-
    Söylə evlənirəm, duyaq dilindən.

    Gözü aydin olsun ata, ananın,
    Allah sağlam etsin onların canın.
    Bu toyu onlara mükafat sanın,
    Əziz dost,subaylıq çıxdı əlindən-
    Söylə evlənirəm, duyaq dilindən.

    Coşub dostlarının təbi, ilhamı,
    Təbrikə gəlibdir dost, tanış, hamı.
    Dur yandır, qardaşım- xoşbəxtlik şamı,
    Əziz dost, subaylıq çıxdı əlindən-
    Söylə evlənlrəm, duyaq dilindən.

    Ən ülvi sözləri sevib, seçərək,
    Ən layiq təriflər söyləyək gərək.
    Deyirik əziz dost, toyun mübarək!-
    Əziz dost, subaylıq çıxdı əlindən-
    Söylə evlənirəm, öpək dilindən.

    KÖNÜL GÖYÇƏYİM

    "Könül dəftərim" – silsiləsindən

    Qönçə çiçəksən,
    Zərif ləçəksən.
    Ballı pətəksən,
    Könül göyçəyim.

    Sürməli gözlər,
    Işvəli sözlər.
    Kimi əzizlər?
    Könül göyçəyim.

    Ağlımı aldın,
    Çöllərə saldın.
    Leylimi adın?
    Könül göyçəyim.

    Olmuşam heyran,
    Ey nazlı ceyran.
    Qəlb sənə seyran,
    Könül göyçəyim.

    Aralı gəzmə,
    Gizlicə süzmə.
    Dövranı üzmə,
    Könül göyçəyim…

  • Gənc xanım yazar Şəfa Vəliyevanın “Kaspi” qəzetində çap olunan şeirləri

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    Səni sevirəm, tanqo…
    Gəncənin hər küçəsi
    Xatirənlə rəqs edir…
    Tarix: bizdən ötəsi…
    Ünvan: hələ yol gedir…
    Ah…
    Gəncə küçələri…
    İşıqlar sarı atlas…
    Dölmələr əl jestləri,
    Tozanağı ehtiras…

    Xatirənin ardınca
    Düşmüşəm məhlə-məhlə…
    Hisslərim dam boyunca,
    Ağlayıram ürəklə…

    Axır damarlarımda
    Çılğın sevda oyunu…
    Xatirəm qollarında,
    Səni sevirəm, tanqo…

    2016

    ***

    Heç nə gəlmir əlimdən
    Bu aprel soyuğunda,
    Adın yenə dilimdə…
    Qan rəngi yanağımda…

    Birdən görən tapılar
    Bükülən dodağımın
    Gizlətdiyi adını…
    Utanmaqdan da betər…
    Kaş ki, kimsə duymasın
    “Sən” boyda günahımı…

    Aprel…
    Məğrurluğunu
    Mənəmi göstərirdi?
    O ilin o apreli
    Ömrümə səmt ağacı…
    Mən hansı yönə dönsəm
    O, “sən”i göstərirdi…

    2016

    ***

    Tənha aşiqlərə keşik gecələr
    Mənim təkliyimə yiyə çıxmadı…
    Fələklə əlbirdi keşiş gecələr…
    Ümiddən düymələr heç açılmadı…

    Yiyəsiz sevdanın saçı pırtlaşıq,
    Daha indən belə hörüyə gəlməz…
    “Yanıq Kərəmi”yə ağlayan aşiq
    Güzgü qabağında gülməyə bilməz…

    Dedin göz yaşıyla islanmışdılar
    Pəncərən önündə qızılgüllərin…
    Səni xatirəylə ağlatmışdılar?
    Ay şehi qurusun qızılgüllərin!

    2016

    ***

    Yığıb qoltuğuma qış paltarımı
    Düşdüm yoxluğuna gedən cığıra…
    Bir səsə köklədim qulaqlarımı:
    -Bəlkə getməyəsən?
    -Gedirsən?
    -Hara?

    Vallah, bu gedişim gediş sayılmaz,
    Bir –iki sözümə qara xətt çəkər…
    Gödəkçəm bükülər…
    Düyməm bağlanmaz…
    Çəkməm ayağımda xəcalət çəkər…

    Nə billəm nə deyim…
    Mən ki, bu günə
    Ürəklə bir “vida” yaza bilmirəm…
    Vallah, oxşamıram səndən gedənə,
    Mən elə qayıdıb sənə gəlirəm…

    2016

    ***

    Yaxşı ki, soruşmadın
    Bu il də əhvalımı…
    Gözümdən oğurladın
    Köhnə, nimdaş halımı…

    Sən soruşmadın deyə,
    Mən də “sənsiz” olmadım…
    “Darıxmaqdan ölməyə”
    Bir il cığır salmadım…

    Amma…
    Birdən inciyər
    O kiçik söz: -Necəsən?
    Gərək elə mən deyəm?!
    Özün söylə!
    Necəsən?

    2015

    ***

    Unutdunmu, ay oğlan?
    Bir qız vardı o vaxtlar.
    Sıxılmış dodağında
    Adını büküb saxlar.

    Bəxtəvər sən imişsən,
    Yadından “yadı” sildin.
    Doğması, kimsənəsi,
    O qız tək səni bildi.

    Sevirdi deyə səni
    Ölçüsüz “böyütmüşdü”.
    Qurduğu evciyinin
    “Adamı” düzəltmişdi.

    Yıxmısan dünyasını
    O kür, utancaq qızın.
    Səni görcək,
    Ovcunda
    Saçı “oyuncaq” qızın…

    2015

  • Əziz MUSA.Yeni şeirlər

    em

    Azərbaycan Yazıçılar və Jurnalistlər Birliklərinin üzvü,
    “İlham çeşməsi” qəzetinin təsisçisi və baş redaktoru,
    Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Təqaüd Fondunun təqaüdçüsü

    DİVANİ

    Ürəyimdə yuva salıb Qarabağın həsrəti,
    Azalmayır bu sevginin dərdi-qəmi, möhnəti,
    Can evimdə qara yellər indi cövlan eyləyir,
    İstəmirəm belə ömrü, bu bəxti, bu qisməti.

    Qürbət eldə əllərimi üzmüşəm bu dünyadan,
    Hiyə bizi ağlar qoydu, axı bizi Yaradan,
    Vaxt ötüşür, zaman ötür, illər keçir aradan,
    El-obamın sındı beli, hədər getdi zəhməti.

    Qaçqın olduq, köçkün olduq doğma yurddan, obadan,
    Qan qoxusu çəkilməyib, hələ də bu havadan,
    Bəhrələndi qarı düşmən bu savaşdan, davadan,
    Başbilənlər hey uzadır danışığı, söhbəri.

    Satan satdı, alan aldı, selə döndü göz yaşı,
    Olmadı heç bu millətin nə dostu, nə qardaşı.
    Əldən verdik o cənnəti- o torpağı, o daşı.
    Dərin imiş düşmənlərin bizə olan nifrəti.

    Yumruq kimi birləşmədik , yağı aldı torpağı,
    Əsir düşdüı Cıdır düzü, Koroğlunun oylağı,
    Bayquşlara məskən oldu, bülbüllərin gül bağı,
    Əziz Musa bir nərə çək, oyat xalqı, milləti.

    GÖZƏLDİ

    Alım qadasını bu can alanın,
    Püstə dodaqları şəkərdi, baldı,
    Aləm camalına heyran olanın,
    Gözləri aladı, yanağı aldı.

    Könlümə od salıb ceyran baxışı,
    Günəşdi camalı, aydı o qaşı,
    Dünyanın ən gözəl, incə naxışı,
    Bir dəfə baxmaqla canımı aldı.

    Tanrım dərgahına alqış, min alqış,
    Sevgi nə yaş bilir, nə qar, nə yağış,
    İşvəsi, nazıyla bu canı yanmış,
    Qəlbimi, ruhumu odlara saldı.

    Nə gözəl yaradıb tanrı bu canı,
    Necə verməyəsən canana canı,
    Məcnuna döndərdi Əziz Musanı,
    Köçüb ürəyimdə əbədi qaldı.

  • Güldərən VƏLİYEVA

    Güldərən Vəliyeva 1959-cu ildə Göyçə mahalının Dərə kəndində anadan olub. Orta məktəbi 1977-ci ildə bitirib. Vətənin başı üstünü qara buludlar alan zaman Güldərən Vəliyeva da ailəsi ilə birlikdə Gəncə şəhərinə pənah gətirib. Şeirləri ilk dəfə “Aşıq Pəri” məclisinin ilk toplusunda dərc olunub. Bundan sonra “Qartal məskəni”, “Sözün qala divarı” almanaxlarında, dövri mətbuatda müntəzəm çap olunur.

    Boynuma dolanan hicran qoluymuş

    Sənlə görüşümə gəlməz gümanım,
    Boynuma dolanan hicran qoluymuş.
    Vüsala yetməyə yoxdur gümanım,
    Eşqin-məhəbbətin sanki yoxuymuş.

    Qəmli könlüm ha alışa, ha yana,
    Arif odur hay eşidə, hay ana.
    Haçalandı ömrüm yolu hayana,
    Ayların, illərin həsrət yoluymuş.

    O keçən günlərim gəlməz yadına,
    Qıyarsanmı Güldərəni yad ana?
    Hicran günlərini yazdın adına,
    Sən adlı sevincim qəmlə yoğrulmuş.

    Qorxuram

    Qətrə-qətrə yığılmışam özümə,
    Damla-damla tökülməkdən qorxuram.
    Xana kimi toxunmuşam özümə,
    İlmələnib sökülməkdən qorxuram.

    Nəyi tutdu, nəyi andı ürəyim?
    Kimi atdı, kimə yandı ürəyim?
    Ögeyliyi nə tez qandı ürəyim?
    Ürəyimə təpinməkdən qorxuram.

    Sevdamızın əvvəlimi? Sonumu?
    İlk arzumuz dəyişdimi yolunu?
    Asanlıqla tapmamışam yolumu,
    Bu yolumdan çəkilməkdən qorxuram.

    Cənub həsrəti

    Sərhəd məftilləri göz damarımdır,
    Narahat gecəmdə qızarar, sancar.
    Araz ürəyimin qızıl qanıdır,
    Bir dəli həsrətdir, kükrəyər, coşar.

    Vətən məhəbbəti paydı, butadı,
    Arazmı o taya böldü bu dadı?
    Sərhəd məftilləri elə budadı,
    Baxdıqca baxışım çəkinər, qorxar.

    Sənsənmi qanlısı, ey Xan Arazım?
    Güldərən, günahı mən kimə yazım?
    Vətən həsrətiylə ötən bu sazım
    Sim-sim ötər, tel-tel yanar, odlanar.

    Dedim

    Göyçənin dağları cərgə-cərgədir,
    Dağları görməyim güman-bəlkədir.
    Əlac nəyə qalıb, ümid kimədir?
    “Əlvida” demədim, “Hələlik” dedim,
    O Ulu Göyçəmə dönərik dedim.

    Göyçənin dağları dağlardan göyçək,
    Yazda ətir saçır hər gül, hər çiçək.
    Sərin bulaqlardan doyunca içək,
    Şehli çəmənində itərik dedim,
    O Ulu Göyçəmə dönərik dedim.

    Cənnətdir Göyçənin hər bir bucağı,
    Şairlər yurdudur isti qucağı.
    Miskin Abdal, Seyid Bayram ocağı,
    Gedib ziyarətin edərik dedim,
    O Ulu Göyçəmə dönərik dedim.

    Susub Aşıq Alı, küsüb Ələsgər,
    İman geri dönməz, dirilməz Bəylər.
    Bizdən gileylidi nənəmiz Həcər,
    Dolanıb başına öpərik dedim,
    O Ulu Göyçəmə dönərik dedim.

    Ozanımız qərib oldu, dinmədi,
    Gümanımız itik düşdü, dönmədi.
    Ünvanımız nömrələnmiş döngədi,
    Laləli düzlərdə itərik dedim,
    O Ulu Göyçəmə dönərik dedim.

    Gavura qalıbdı doğma diyarım,
    “Koroğlu qayası”, “Qızlar bulağım”,
    Göyçə gölüm, o nərgizli yaylağım,
    Gedib o torpaqda ölərik dedim,
    O Ulu Göyçəmə dönərik dedim.

    Neçə ləqəb qoydu qaçqına zaman,
    Bu zülmə ağılar dedimi Bəhman?
    Güldərən, ürəkdən gülmədi Tərlan,
    Gedib göz yaşını silərik dedim,
    O Ulu Göyçəmə dönərik dedim.

    ***
    Dünyanı seyr edən, ay vətən oğlu,
    Öz ana yurduna gəlsənə gedək.
    “Gədölən” dərədən çıxaq yuxarı,
    “Qatarqaya”dan da bu yana enək.

    “Mamalı yolu”ndan keç “Rusqırılan”a,
    “Zirnicli bulaq”dan qalxaq “Qısır”a.
    Oradan enəndə “Oruc oğlu”na,
    “Piyalə bulaq”dan doyunca içək.

    “Qısırın boynu”nda bir ayaq saxla,
    “İsgəndər ocağı”na bir nəzir bağla.
    Daşına üz sürtüb pirin qucaqla,
    Çöküb diz üstünə torpağın öpək.

    “Qaraçı yurdu”dur dağın ayağı,
    “Sudəyən qaya”dan bir az aşağı.
    Bax, “Bərə yeri”dir çayın qırağı,
    Doqquzdəni yeyək, çiyələk dərək.

    “Saqqızdı dərə”də gəzənlər hanı?
    “Tüklü təpə”dədir futbol meydanı.
    “Palıdlı meşə”si sorur halını,
    Gəzdəyin başını gedək bir görək.

    Elə ki, düşmüşük yolun ağına,
    Gəl qonaq olaq “Qızlar bulağı”na.
    Dodağını söykə buz dodağına,
    Göynəyə-göynəyə biz sərinləyək.

    “Danalıq” bəzəkli cehiz xalısı,
    “Qoç qoruğu” onun bəylik xonçası.
    “Nazlı bulağı”nda üzən sonası,
    “Lilparlı dərə”dən gəl bir də keçək.

    Dolama yollarda durmur ayağım,
    Nə gözəl qaynayır “Çoban bulağı”m.
    “Qara quzeyin başı” sərin yaylağım,
    Əl-ələ verək biz, ürəklə gəzək…

    “Ağ qaya”dan kəsə çıxa biləydim,
    “Koroğlu” qayasından baxa biləydim.
    “Gur bulaq” tək coşub axa biləydim,
    Dərəni, təpəni gəl bir-bir gəzək.

    “Gur bulaq”dan aşdı el “məntəqə”yə,
    Hərə bir tərəfdə qurubdu dəyə.
    Artıq ehtiyac yox, bir söz deməyə,
    Obada oturub duz-çörək kəsək.

    “Məntəqə”dən bəri, “Xınna”ya aşdım,
    Gördüm gözəlliyi, düzü, mən çaşdım.
    Elə bil sehrli qapılar açdım,
    Qırmızı lalədən donunu biçək.

    Xaşxaşı yeyirsən təzə bal kimi,
    Baxırsan bu yurda nitqi lal kimi.
    İstərəm başına atıb şal kimi,
    Laləyə qarışıb bu çöldə bitək.

    “Məntəqə” olubdur elin yaylağı,
    Çalxanır nehrəsi, tutulur yağı.
    Pendiri, motalı, təzə qaymağı,
    Köpüklü südündən gəl biz də içək.

    Şəlalə dərədə düşübdü səsə,
    Üzünə bir sərin dağ yeli əsə.
    Bu yerdə çiçəklər düşübdü bəhsə,
    “Solmaz çiçəyi”ni çəməndə seçək.

    Güldərən, xəyalın yolları aşdı,
    Fikrin ana yurdu yenə dolaşdı.
    Göyçəni tərk edib elləri, qaçdı,
    Kaş “Göyçə gölü”ndə bir dəfə üzək.

    Səsinə gələrəm

    O yovşan qoxulu çöllərdən ötrü,
    O qızıl saçaqlı sünbüldən ötrü,
    Bir ovuc torpağın ətrindən ötrü,
    Səsinə gələrəm, anam, gələrəm,
    Yuxuna girərəm, anam, gələrəm.

    Bir qumral, qaragöz əmlikdən ötrü,
    Qantəpər, kəkotu, yemlikdən ötrü.
    Marallar ürküdən gədikrən ötrü,
    Səsinə gələrəm, anam, gələrəm,
    Yuxuna girərəm, anam, gələrəm.

    O cütçü babanın “hoy”undan ötrü,
    Köhnə dəyirmanın noyundan ötrü,
    Dəmirçi oğlunun boyundan ötrü,
    Səsinə gələrəm, anam, gələrəm,
    Yuxuna girərəm, anam, gələrəm.

    Qala buxarına, hisli sacına,
    Qabarlı əlinə, əlçim saçına,
    Mən sənin məhəbbət ehtiyacınam,
    Səsinə gələrəm, anam, gələrəm,
    Yuxuna girərəm, anam, gələrəm.

    Bayatılar

    Əziziyəm, ha sarı,
    Aşmaq olmur hasarı.
    Yaramı yar qanadıb,
    Ha düyünlə, ha sarı…
    ***
    Əzizim, bilməyənin,
    Öyrənib bilməyənin.
    Dərdini mənə verin,
    Dərd çəkə bilməyənin.
    ***
    Əziziyəm, bilməzdim,
    Ağlayardım, gülməzdim.
    Səndə də vəfa yoxmuş,
    Mən ki, belə bilməzdim.
    ***
    Əziziyəm, gül balam,
    Çiçək balam, gül balam.
    Gecə-gündüz iylərəm,
    Mənim qızılgül balam.
    ***
    Əziziyəm, o damda,
    Kimlər yaşar o damda?
    Mənə atəş nə lazım?
    Atəşəm də, odam da!
    ***
    Əziziyəm, o damda,
    Gözüm qaldı odamda.
    Yarım elə yandırıb,
    Çınqıyam da, odam da!

    Gözəl

    Bir gözəl əyləşdi məclisimizdə,
    Duruşumu gözəl, özümü gözəl.
    Bülbülün cəh-cəhi var nəfəsimizdə,
    Dilimi gözəldi, sözümü gözəl?

    Elə bil ay doğdu on dörd gecəlik,
    Bənövşətək boynun bükdü, kövrəldik.
    Saçları dağıldı, ah, nə gözəllik,
    İlahi, telimi gözəldi, üzümü gözəl?

    Baxışından sezdim, qəlbi qubardı,
    Könlüm kabab kimi közə qalandı.
    Kirpiyi ox olub elə tuşlandı,
    Sandım nişan alıb gözümü gözəl.

    Gözəlliyə çəpər çəkəndi fələk,
    Zaman ömrümüzü ələyən ələk.
    “Olum”la-“ölüm”ün səddi bir çərək,
    Bəxtinə arzula dözümü, gözəl.

    Şükür, Yaradana qul oldum, Allah,
    Güldərən gözələ gül oldu, Allah.
    Alışdım, qovruldum, köz oldum, Allah,
    Kösövlə qurdala közümü, gözəl.

    Qocalırıq

    Xəyanət körpüsü, namərd gəmisi,
    Könülsüz-könülsüz sıralanırıq.
    Tağları qurumuş bostanlar kimi,
    Naşılar əlində uralanırıq.

    Sinəmi tuş aldı nadan qınağı,
    Əsdikcə payızın soyuq sazağı.
    Üfürə-üfürə sönmüş ocağı,
    Höyüş kösövlərə hey qalanırıq.

    Qəlbim kül altında inləyir köz-köz,
    İndən belə sızıltıya döz ki, döz.
    Xətrimizə dəyir hər kiçicik söz,
    Özcə kölgəmizdən qaralanırıq.

    Tanışdan-bilişdən uzaqlaşırıq,
    Nimdaş xatirəylə qucaqlaşırıq.
    Nəvələr yanında uşaqlaşırıq,
    Deyən yavaş-yavaş biz qocalırıq.

    Güldərənəm, gülüm çölün düzündə,
    Dağ aşıram qabar əlim dizimdə.
    Bircə pöhrə göyərərmi izimdə,
    Yarpaq-yarpaq ömürdən talanırıq.

    Görüm

    Dünyanın düz olmayan düz dərdini,
    Qızların bəxtə küsən duz dərdini,
    Ürəyimin üşütdürən buz dərdini
    Kövrəlib də çəkə bilsən, çək görüm.

    Saçımda ağ kağızın boz kölgəsi,
    Dərdim baxışımın toran döngəsi…
    Ömrə eşqim ömürdən də ötəsi,
    Dizlərinə çökə bilsən, çök görüm.

    Vaxtsız qonaq qocalıqmı?
    Gəldimi?
    Ufuldadan, sızıldadan dərddimi?
    Düşmənimə açılmayan dərdimi
    Dost ovcuna bükə bilsən, bük görüm.

    Elə yığdıq tərəziyə daş-başı,
    Qoyduq sələmlərə qalan daş-qaşı.
    Ətəyimdən bu inadkar “Beş daş”ı,
    İzlərimə tökə bilsən, tök görüm.

    Bəxt yazan bəxtimi aldatdı daha,
    Tökmə, qəm sandığım qat-qatdı daha.
    Qəlb evim şüşətək çat-çatdı daha,
    Sən Güldərən, tikə bilsən, tik görüm.

  • Rüfət AXUNDLU.Yeni şeirlər

    AYB, DGTYB və “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin üzvü,
    Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Təqaüd Fondunun təqaüdçüsü

    Sevim Allah

    İmtahandır… dərdləri,
    Sərləri sən yaratdın.
    Minləri sən yaratdın,
    Birləri sən yaratdın.
    Sınaqlı ocaqları,
    Pirləri sən yaratdın.
    Bizlər üçün göyləri,
    Yerləri sən yaratdın.
    Yaratdığın yerini,
    Göyünü sevim Allah!

    Bəndələrin yolunu,
    Azır gedir, dərs olmur.
    Qardaş, qardaşa quyu,
    Qazır gedir, dərs olmur…
    Sol mələk dayanmadan,
    Yazır gedir, dərs olmur.
    Cəhənnəmə birbaşa,
    Hazır gedir, dərs olmur…
    De hansı nökərini,
    Bəyini sevim Allah?!

    Hətta ibadət əhlin,
    Fənadan əl götürmür.
    Dost qanına susayır,
    Xınadan əl götürmür.
    Fitrə, zəkat paylayır,
    Zinadan əl götürmür,
    İndi yox, taa əzəldən
    Binadan əl götürmür,
    Dilimizə bəndlənən,
    Düyünü sevim Allah?!

    Ürəyimin yükünü,
    Boşaltmırsa bu dünya!
    Gözümüzü sevincdən,
    Yaşartmırsa bu dünya!
    Dərd selinin önünə,
    Daş atmırsa bu dünya!
    Sənin hökmünlə məni,
    Yaşatmırsa bu dünya,
    Axı belə dünyanın,
    Nəyini sevim Allah?!

    21.03.2017

    DEDİLƏR

    Allah, sənə sığındım,
    Quru lafdır dedilər.
    Qaçdım, yenə sığındım,
    Necə safdır dedilər.

    Olmadım zərrə məyus,
    Qalmadım nəfsə məhbus.
    Adıma “qara kabus”,
    Nainsafdır dedilər.

    Bir-birinin bəhsinə,
    Susdular haqq səsinə.
    Şeytan vəsvəsəsinə,
    İnkişafdır dedilər.

    Demədilər öndəyəm,
    Sən olmuşam, səndəyəm…
    Dedim, “nankor bəndə”yəm,
    Etirafdır dedilər.

    24.02.2016

    ÜRƏYİMİN SAHİBİ VAR DEDİLƏR

    Başım üstə hər çalarlı buludlar,
    Sinəm üstə dağlarım var silsilə.
    Gözlərimdə donub qalan kadrlar,
    Baxışlarda sükunətli fasilə…

    Mənbəyi var ürəyimin yağından,
    Yanağımda ümman yatır, səs etmə…
    Dişlərimi saxlamışam keşikdə,
    Dil altında vulkan yatır, səs etmə…

    Qollarımda zaman adlı zəncirlər,
    Qulağımda öyüd adlı sırğalar…
    Damarımda “tarix” adlı sistemlər,
    İliyimdə “bu gün” adlı baltalar…

    Qədəmlərim gələcəyin tablosu,
    Ayaqlarım bu tablonun fırçası
    Dizlərimdə büdrəməyin qorxusu,
    Dabanımda hər günün bir parçası..

    Belə, sənə izah etdim, mən kiməm?!
    Bu izahın niyəsi var, qadası…
    Ürəyimi qeyd etmədim, səbəb, bu,
    Sahibi var, yiyəsi var, qadası!

    13.08.2015

  • Rahilə DÖVRAN.Yeni şeirlər

    rahileanam

    Şairə-jurnalist-publisist
    Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü,
    “Qızıl qələm” media mükafatı laureatı,

    NOVRUZ GƏLİR

    Əriyib gedir son qar,
    Hər tərəf olur gülzar,
    Gülümsəyir ilk bahar,
    Yurduma Novruz gəlir.

    Novruz bayram çiçəyi,
    Göy qurşağı ləçəyi,
    Bayramların göyçəyi,
    Yurduma Novruz gəlir.

    Şən nəğmədir bulaqlar,
    Gül-çiçəkdir uşaqlar,
    Durnalar qatar-qatar,
    Yurduma Novruz gəlir.

    Duman dağın yelkəni,
    Yağış yuyur çəməni,
    Nazlı qızdır səməni,
    Yurduma Novruz gəlir.

    Səma yolu çıraqban,
    Hər yan geyib al-əlvan,
    Sevin Dövran,gül dövran,
    Yurduma Novruz gəlir

    QƏDƏMİ MÜBARƏK

    Atıb üzərindən qışın qoxusun,
    Qaçırıb dağ- qaşın, çölün yuxusun.
    Gəlir könüllərə çələng toxusun,
    Qədəmi mübarək, olsun Novruzun!

    Gəlişin çiçəklər, güllər biləcək,
    Bənizlər,ürəklər, gözlər güləcək.
    Qübarı, qəhəri, qəmi siləcək,
    Qədəmi mübarək, olsun Novruzun!

    Xəbərin verəcək, öncə Qardələn,
    Dağ çayı olacaq, ilk qonaq gələn.
    Pişvaza çıxacaq eşidən, bilən,
    Qədəmi mübarək, olsun Novruzun!

    Səmamız üstündən atacaq tülü,
    Açacaq vətənin çəməni, gülü.
    Bülbül məst edəcək, xarı bülbülü,
    Qədəmi mübarək, olsun Novruzun!

    Həmd olsun, ey böyük- Uca Yaradan,
    Gör nəyə qadirsən, hər yan al- əlvan.
    Xilqətə, qüdrətə mat qalıb Dövran,
    Qədəmi mübarək, olsun Novruzun!

  • “Kəndimizdən gecə çıxdıq…” – şairə Güldərən Vəliyeva “Orda bir kənd var” layihəsində…

    Müsahibimiz şairə Güldərən Vəliyevadır. Şeirlə ovunan müsahibimiz 1959-cu ildə Göyçə mahalı Dərə kəndində dünyaya gəlib. Dağların qoynunda yerləşən, Göyçə gölünün ləpələrinin səsini layla kimi dinləyən Güldərən Vəliyeva “Aşıq Pəri” məclisinin ilk üzvlərindən olub… Gənclik illərindən fasilələrlə dövrü mətbuatda şeirləri və hekayələri dərc olunub… Və Göyçə yanğısını misralarına hopdurub şairə xanım…

    -Orda bir kənd vardı…Bir az o kənd haqqında danışardınız…

    -Səksəninci illərdə belə bir şeir əzbərləmişdim, müəllifini unutmuşam:

    Yadıma coşqun sular,
    Bir də ki, dəniz düşər…
    Qayalı sahildəki
    Kiçik kəndimiz düşər…

    Bizim kəndimiz Zodlu Səməd ağanın yaylaq yeri olub. Səməd ağa orda üç otaq tikdirib öz ailəsi üçün. 1988-ci ildə biz qaçqın düşəndə o otaqlar hələ də dururdu. Aşıq Ələsgər öz şeirlərinin birində Zodlu Səməd ağa haqqında deyir ki, “səxada Səmədə tay ola bilməz”… Həmin Səməd ağanın yaylaq yeri olub iki dağın arasında, dərədə. Səməd ağa qonşu Pəmbək kəndindən dörd ailə köçürüb gətirib mal-qarasına baxmağa. Həmin dörd ailənin qohumları da köçüb gəlib, kiçik bir kənd salıblar. Hamı o yerə Səməd ağanın dərəsi deyib. Get-gedə kəndin adı sadəcə Dərə qalıb, Dərə kəndi. Təxminən, ötən əsrin əvvəllərində Göyçə gölünün o tayından ermənilərin əlindən Hacımuğanlılar köçüb gəlib, çayın o tayında yurd salıblar. İndi o kənd uzaqda qalıb… İllərin o tərəfində…

    -Göyçə gölünü necə nağıl edərdiz?

    -Yuxudan ləpələrin səsinə oyanırdıq. Kəndimiz o qədər yaxın idi ki, dənizə. Biz Göyçə gölünə dəniz deyirdik. İndi də danışanda göl deməyə dilimiz gəlmir, dəniz deyirik. Dənizin qırağında iydə ağacları vardı, ətrindən doymurduq. Orda çox qiymətli balıqlar olurdu. Neçə illərdi nə qədər balıq yeyirəmsə o tamı vermir.

    -Kitablarınız qaçqın düşüb eşitmişik…

    -1988-ci il noyabrın 28-də gecə çıxdıq kəndimizdən. Səkkiz qutu kitabı yığıb lələmə tapşırdım ki, ən qiymətli əşyalardı, mütləq gətirərsən. Biz atamıza lələ deyirik. Hər qutu iyirmi kiloqram tuturdu. Lələm də evdən heç nə götürməyib, ən qiymətli deyə o qutuları gətirib. Gəncədə, Poçt qəsəbəsində qutuları açanda lələm az qaldı infarkt keçirsin. Dedi, insafın olsun, bunun yerinə un gətirərdim, kitab nədi?! Kitablarım da qaçqın düşdü… Hələ də o qaçqın kitablardan Göyçənin qoxusunu alıram.

    -Bəs özünüz necə gəlib çıxdınız?!…

    -Kəndimizdən gecə çıxdıq. Özüboşaldan dəmir maşının üstündə kilimlərdən çadır düzəltdik, körpələri qucağımıza aldıq, şaxtada-ayazda yol başladıq. Yolda maşınımız qırıldı. Yeddi dənə əsgər gəldi, bir dənə avtobusla, başımızın üstündə də vertolyot. O vertolyot irəli gedəndə ermənilər arxadan atəş açırdılar, arxaya qayıdanda öndən. Bir termos çay götürmüşdüm, on yeddi uşağa böldük yol boyunca, böyüklər su içməyə də qıymırdı ki, uşağa qalsın. Gəldik Gədəbəyin Saratovka kəndinə. Avtobus bizi kəndin kinoteatrına töküb qayıtdı. Sonra Qaramurad kəndinə getdik, Samaya xalanın evinə. Qonşular kimi çörək, kimi pendir gətirirdi bizə. Sonra Gəncədə səkkiz ay vaqonda yaşadıq. Nəhayət, Şəmkir rayonunun Ələsgərli kəndində məskunlaşdıq. On altı il də orda yaşadıq. İndi də Gəncədə yaşayırıq… Göyçəli günləri orda qoymuşuq, orda… Lap uzaqda…

    -O günləri yazmısınız. O xatirələrdən azad olmaq istəmisiniz, yoxsa olanları əbədiləşdirmək?

    -Əbədiləşdirmək… Axı, heç kim bilmir, biz necə əziyyətlərlə gəlmişik. İnsanın dişlədiyi alma əlindən düşəndə hayıfı gəlir, o boyda yurda əlimiz çatmır, dözmək asandımı?! Uşaqlığım, gəncliyim orda qalıb. Qaçqınlıq günlərində şaxtadan, ayazdan, aclıqdan, ölüm qorxusundan çox ayrılıq ağrısı varıydı ürəyimizdə. O ağrı onsuz da əbədidir. Mən sadəcə o ağrıları yazmışam…

    -O günlərdən danışmağa çətinlik çəkirsiniz… Amma, hamıya danışmaq istədiyiniz də nəsə olmalıdır axı…

    -Var. Üç aylıq körpə qızım bələkdə qucaqdaydı o qaçqınlıq günlərində. Günlərlə yük maşınında yol gəlmək, o soyuğa dözmək böyüklər üçün dözülməz idi. İndi təsəvvür edin ki, üç aylıq körpə bələkdə necə olardı? Heç vaxt unutmaram… Nəinki, unutmaq, yaşadığım hər gün hamıya, hamıya danışmaq istəyirəm onda yaşadığımı. Körpə bələkdə donmuşdu. Buz altından üzü də görünmürdü. Ta Gədəbəydə odun peçinin yanına qoyanacan onun donmasını elə də dərk etməmişdim. Amma, orda, isti evin içində daha dərindən hiss etdim ki, bu qucağımdakı buzdu, buzun içindəki də mənim qızımdı. Hamı əlini üzmüşdü uşaqdan, təkcə mən ümidimi üzməmişdim. Bələyin donu açıldıqca ürəyimdə ümidlər gah parıldayır, gah sönükləşirdi. Birdən kimsə dedi:

    -İlahi, möcüzəyə bax, uşaq sağdı ki!

    -Buz ərimişdi… Bələyin ətrafında su gölməçə kimi yavaş-yavaş dağılırdı… Üç aylıq körpənin rəngi gömgöy idi, göyərmiş dodaqları tərpənirdi… O andakı ümidi anlatmaq mümkündürmü? Ya sevinci nə ilə ifadə edim ki?! Sözlər yetməz!

    -O uşağa danışmış olarsınız bu hadisəni yəqin ki…

    -Əlbəttə! Danışmışam. Ağlı kəsəndən bu hadisəni təkrar-təkrar danışmışam ona. Unutmasın deyə. O da böyüdükcə bu ağrılı hissləri daha yaxşı dərk edib. Bir hekayə də yazıb bu haqda. Hələ də qızımın uğurlarına sevindikcə onun buzun altından çıxmış, göyərmiş dodaqları gözümün önünə gəlir. Düşünürəm ki, Allah bizim arxamızdadır. Kəndimizə dönəcəyik, qızım kəndimizdən də yazacaq. AMİN!

    -Kəndinizə dönsəniz ilk işiniz nə olar?

    -Nənəmin qəbrini ziyarət etmək. Deyərdim, ay nənə, bax, səni tək qoymuşdum, qayıtdım gəldim. Dağlarımızı, çəmənlərimizi gəzərdim… Gümanım çoxdu o günə!

    Söhbətləşdi: Şəfa Vəli

  • Şəfa VƏLİYEVA.”Gəlirsənsə, gəl, sevdiyim”

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    ***

    Gəlirsənsə, gəl, sevdiyim,
    Mənə yazığın gəlməsin…
    Cadudur səni sevməyim,
    Gözlərin ağrı görməsin…

    Pitik-pitik ayrılığı
    Dua-dua yaşayıram…
    Məndən böyük ayrılığı
    Sənə tərəf daşıyıram.

    Elə qırılıb ürəyim…
    Tilsim-möhür haya gəlmir…
    Yığılıb qalan illərim
    Getdiyin bir aya dəymir…

  • M. Nedim Tepebaşı.”BİRBİRİNİ ANLAMAYANLAR”(DENEME)

    USARE DERGİSİ 12. SAYI’DAN

    Çok mu zordur ki bazı insanlar ya da bazen insanlar birbirlerini anlamazlar? Ölüm hariç, insanın üstesinden gelemeyeceği hiçbir iş nerede ki yoktur hâlbuki.
    Böyleleri de vardır elbette; hiç de zor olmayan işleri zor hâle getirirler, ya da hemen her işi zor olarak görürler.
    “Beklentiler tek taraflı olduğunda dengelerin bozulacağını neden anlamıyorlar bu insanlar?” diye bazen kendi kendime soruyum. Birbirimize de bu soruyu sormalıyız bence ama cevabını da arayıp bulmalıyız, sonra da çözümü ortaya koyup, rahatsızlık veren bu oluşumu düzeltmek için çabalamalıyız, ama kırıp dökerek değil, tedavi edercesine, hep birlikte yapmalıyız bu işi.
    Böylelerinin her geçen gün sayılarının artıyor olması, başkalarını bilmem ama açıkçası beni tedirgin etmektedir. Düşünsenize, etrafınızdaki herkesin aynı beklentide olması nasıl bir netice getirecektir? Nitekim hayatın akışı içerisinde bu durumu, lambalar yanmadığında, trafikte yaşanan karmaşa ve saygısızlıklarda görüyoruz sürekli.
    Kendisinin anlaşılmasını bekleyen kişi/ler, başkalarının da aynı duygularla anlaşılmak isteyeceğini, bunun da bir kaosa dönüşebileceğini bilmeli ve hesaba katmalıdır değil mi?
    Tek taraflı beklenti, mütevazı kişilere denk geldiğinde, nadiren olumlu tepki görse de her zaman iyi netice vermez ki. İnsanlardan çoğu, kişilerin bencilliğini taşıyamazlar sonra, ağır gelir. Bu yük; “benim” diyen adamlara bile ağır gelir.
    Başkalarının kendisini anlamalarını isteyenler, insanlar arası sosyal ilişkilerin, bir bedenin uzuvları arasındaki ilişkilerden bir farkının olmadığını anlamayanlardır genelde. Neden diye sormayın lütfen! Kapalı kalmasın gene de söyleyeyim; kültür ve bilgi bakımından toplum hayatımızda büyük obruklar oluştu da ondan, var mı dahası? Toplum olarak, bir kısım âfetlerden korunmak için beldemizin etrafına ördüğümüz kültür surlarımızı ellerimizle tahrip etmeye başladık işte.
    Sosyal hayattaki eksikliklerin ya da rahatsızlıkların, bedensel rahatsızlıktan bir farkı yoktur hâlbuki, hatta daha da vahimdir. Şu bakımdan diyorum bunu da; sorumluluk açısından elbette ki bir fertle ilgili diğerlerinin sorumluluğu vardır, ancak bu, ilk başta en yakınlarını ilgilendirir. Toplumsal rahatsızlıklar öyle mi? Toplumsal sorunlar belki bir ulusu, belki de bütün insanlığı kapsayacak kadar geniş alana yayılır ve etkisi altına alır, dolayısıyla herkesi ilgilendirir. Bunlar söylenmek zorundadır. Söylenmediğinde ya da “Aman sen de!” denildiğinde, kişiselden öte toplumsal rahatsızlıklar peş peşe birbirini kovalayacaktır. Dolayısıyla insanlar arasında böyle bir sorun yaşanıyorsa ya da yaşanmaya başlanmışsa bunun sebepleri araştırılıp çözüme kavuşturulması gerekmez mi? Hatta bunlar, eğitim ve öğretim konusu olmalıdır.
    Toplumun bu kadar dağılmışlığında/ dağılma eğilimi göstermesinde, herhalde kişilerin, daha çok başkaları kendilerini anlasınlar isteğinden kaynaklanan bir durum vardır, başka ne olabilir ki? İyi de kişi, başkaları kendisini anlasınlar isterken, kendisi de başkalarını anlaması gerekmez mi? Kişisel sorunlara çare bulunmadığında, bu sorunlar, toplumsal sorunlar haline gelir, tıpkı yaşadığımız zaman gibi.
    “Birimiz hepimiz, hepimiz birimiz.” gibi sözler kadar işlerimiz de güzel ve yaşanılır olmalıdır. Gerçek anlamda hepimiz birimiz, birimiz hepimiz olalım ki birbirimizi anlamış ve bütünleşmiş olalım değil mi?
    İyi bir toplum oluşturabilmek, bu alanda verilecek emekle orantılıdır, tıpkı bir sanat eseri meydana getirmek gibi.
    Diploma sahibi olmakla bazı güzellikler yaşanmıyor, etrafımıza bakındığımız zaman bunu görebiliyoruz, görebiliriz de hemen ve her zaman. Bir şeyler kazanırken bir şeyleri kaybetmek kazanç değildir. Sosyal hayatta da insanın bir tarafı tüccar gibi olmalıdır, affedersiniz kumarcı gibi değil. Kâr hanesi, maddi ve manevi daima yükselmeli ki kâr edildiği belli olmalı ve faydası görülmelidir. Kazanırken kazandırmasını da bilmelidir insan.
    Aslında kişinin, başkalarının kendisini anlamasını beklemesine de gerek yoktur, biraz da beklenti içerisine girmeden önce empati yapabilmelidir bu durumda olanlar, elbette ki yanlış davranışta bulunmamak için.

  • M Nedim Tepebaşı.”ANNE OLMAK”(ÖYKÜ)

    USARE DERGİSİ 12. SAYI’DAN

    Evlere dönüş telaşı başlamıştı, caddeler hareketli, kaldırımlar kalabalık, insanlar toplu taşıma araç duraklarına akıyordu.
    Çocuk, ayakkabılarının topuklarını sürüyor, çıkan sesle etraftakilerin dikkatini çekmeye çalışıyordu. Huysuzluğu üstündeydi, çarşı demiyor, kalabalık demiyor, tepiniyor da tepiniyordu. Kendince annesini sınıyor, peşi sıra gitmeyecek gibi yapıyor, sonra inadından vazgeçiyor, tekrar direnişe geçiyor ama sükûnet ve sabırla yürüyen annesinin peşini yine de bırakmıyordu. O farkında değildi ama annesi göz ucuyla adım adım onun hareketlerini takip ediyordu.
    Yanlarından geçenler arasında merakla bakanlar olsa da yolcu yolunda gerek hesabı herkes yoluna devam ediyordu. Onların yapacakları bir şey belki de yoktu, belki de öyle düşünüyorlardı.
    Bir ara kısık sesle, “Çocuğum, yapma. Bak, senin istediğini sonra alırım, etraftakiler duyacaklar, bize bakacaklar, ayıp oluyor, eve vardığımızda konuşur, anlaşırız seninle.” diyen annesinin aksine, çocuk yüksek sesle ; “Beni kandırıyorsun, geri mi geleceğiz, başkalarının annesi senin gibi mi? Sen benim istediğimi almıyorsun bak işte.” diye cevap verdi.
    Tam da bu sırada yanlarından geçerken, annenin bu sözlerini duyan kadın yavaşladı, adımlarını onlara uydurdu ve onlarla yan yana yürümeye başladı. Sonra bir ahbap misali, elini çocuğun omuzuna koyarak; “Niçin anneni üzüyorsun, bak o çok üzülüyor.” dedi. Çocuğun hırçınlığı daha bir artmıştı, “Benim annemse benim istediğimi alsın o zaman.” diye cevap verdi.
    Annesini zora sokacak yeni bir fırsat yakalayan çocuğun bu sözü tam da annenin çaresizliğini anlatıyordu.
    Kadın, bir taraftan çocukla ilgilenirken diğer taraftan da anneyi tanımaya belki de anlamaya çalışıyordu. Birlikte yürümeye devam ederlerken; “Yanınız sıra yürüyorum ama bir art niyetle değil, lütfen yanlış anlamayın. Açık söylemem gerekirse; sabrın nasıl bir dayanma gücü olduğunu sizde gördüm ve sabrınıza hayran kaldım.” dedi. O, kadının ne demek istediğini anlamıştı; ”Anne olmak böyle bir şey işte!” diye cevap verdi.
    Kucağında küçük çocuğu olduğu halde oğlunu da ihmal etmeyen anne; “Elini bana ver yavrum!” dedi, oğlan, nazlansa da inat etmedi, annesine elini uzattı.
    Kadın, çocuğun agresifliğini yumuşatmak için arabuluculuk yapma gayretindeydi, çocuğa zarf atarak; “Kardeşini seviyorsun değil mi?” dedi. Aksiliğinden vazgeçmeyen çocuk; “Seviyorum ama annem onu benden daha çok seviyor, babam da.” dedi. Karşı koymadan damardan girmeye çalışan kadın; “Anladım!” dedi. Suskun bir şekilde yürüdüler biraz. “Ama nereden biliyorsun öyle olduğunu ki, bence annen ikinizi de çok seviyor.” dedi kadın. O; “Görmüyor musun? Bak, onu kucağında taşıyor.” diye cevap verdi.
    Kadın anlamıştı; çocuğun sıkıntısı kıskançlıktı, büyümüş de küçülmüştü sanki! “Ama o daha çok küçük, sen abisin.” dedi. “Abi” sözünü duyan çocuk tebessüm etti, bu iltifat hoşuna gitmişti. Kadın; “O da senin kadar olduğunda tabii ki kendisi yürüyerek gidecek.” diye ilave etti. Çocuk sustu, bu sefer de o anlamıştı. Yine arada kısa bir süre suskunluk oldu. Ancak kafasında dolaşan tilkiler onu bir türlü rahat bırakmıyordu; “Ama öyle işte. Ben biliyorum, beni kandıramaz kimse.” diyen çocuk, bildiğinden bir parmak geri durmuyordu, pes etmeye de hiç niyeti yoktu. Kadından destek bekliyordu, yakaladığı bu desteği kaybetmek istemiyordu, annesine karşı son kozlarını oynuyordu, çünkü otobüs durağına gelmişlerdi.
    Umutlar tükeniyordu, otobüs geldi mi iş bitmiş demekti, isteği olmayacaktı. Durumu kavrıyordu, durakta otobüs bekleyenleri de arkasına almak için son bir fırsatı daha değerlendiriyordu, peş peşe ataklar sergilemeye başladı, yüksek sesle ağlıyor numarası yapıyordu.
    Çaresizliğini gizlemeye çalışsa da annenin sıkıntısı artmıştı, durakta bekleyen bir hayli insan vardı. Çocuk annesini iyice germişti, oradaki herkes bunu fark ediyordu. Dayanmanın da bir sınırı vardı. Annesi sert bir şekilde; “Çocuğum bak!” dedi, etraftakiler belki de onun var gücüyle patlamasını beklemişlerdi. Ama öyle olmadı, “Çocuğum bak!” sözünün arkasından lav püskürtmesi beklenen dağ sakinleşmişti. “ Sen beni çok üzüyorsun ama Allah’tan diliyorum, sen büyük adamlar olasın inşallah.” deyiverdi. Duraktakiler, çevrelerinde, o güne kadar hiçbir anneden böylesine ipeksi bir söz duymamış olabilirlerdi, belki de bu yüzden hepsi bakakalmıştı.
    Onların yanı sıra gelen kadın da dâhil duraktakiler kısa süre bir şaşkınlık yaşadı. Sonra gözler birbirine baktı. Çocukla ilgilenen kadın herkesten daha fazla etkilenmiş görünüyordu. Ne düşündü bilinmez ama hayranlığını gizleyemedi ve “Bu ne kadar güzel bir annelik!” demekten kendisini alamadı.
    Gelen otobüs, onların hattına gidiyordu. Annenin sözleri duraktakiler üzerinde öyle bir etki yapmış olmalı ki herkes en yüksek seviyede saygı göstererek onlara yol verdi. Onlar otobüse binerken diğerleri arkalarından bakakalmışlardı, belki de anne yüreğinden gelen o latif sözün arkasından bakıyorlardı.
    Kendi istikameti olmasa da evine yakın yerden geçecek o otobüse kadın da bindi. Otobüsün basamaklarından peş peşe çıktılar, kartlarını da peş peşe okutturdular, sonra da ikili bir koltuğa beraberce oturdular.
    Kadın duramıyordu, konuşmak ve onu anlamak istiyordu; “Ne kadar güzeldi sözünüz!” dedi. Çok kestirmeden cevap verdi o; “Ben anneyim, her durumda ve her zaman.” dedi. “Tabi!” dedi kadın. O devam etti; “Elbette anneler çocukları için hem iyilik yapacaklar hem de iyi dileklerde bulunacaklar. Kızgınlık ya da zorda kalmak bunu değiştirmemeli. Çocuğun hafızasında güzel şeyler kalmalı. Benim için ekstrem değil bu.” diye cevap verdi. Kadın ancak; “Harika!” diyebildi.
    Evine gelir de iner diye acele eder bir hâli olan kadın, onu konuşturmak, ondaki ekstrem annelik sırrını öğrenmek için âdeta fırsatları zorluyordu.
    “Bir ara bir laf etmiştiniz ‘Anne olmak işte!’ diye. Size bunu söyleten ne idi, anne olmak nasıl bir şey sizin açınızdan ki?” dedi. O; “Ben anne olmayı annemden öğrendim.” dedi. Kadın; “Nasıl yani?” dedi. “Bakın, bir kadın, çocuğu varsa annedir, çocuk annenin görünen yüzüdür, kadına anne değeri kazandıran çocuktur, arada başka bir şey olmasına gerek yok aslında. Kendisine anne değeri kazandıran çocuğu için fedakârlık yapmayacaksa bir anne, başka ne yapacaktır ki? Annelik fedakârlıksa, anne için fedakârlık çocuklarını kendine tercih etmektir.” dedi. “Yok, şaşırmayın, açıklayacağım.” diye ilave etti.
    “Kapari bitkisinin, kornişona benzer meyveleri olur, bilir misiniz bilmem. Bir gün ağabeyim, bir arkadaşıyla bunlardan toplamış getirmiş eve. Görünüşleri çok da güzel, bu ürünlerden turşu yapıldığını söylemişler onlara. Biz bu bitkinin meyvelerinin zehirli olduğunu duyardık. Kaparinin meyveleri değil de çiçekleri kullanılıyormuş meğer. Biz ona bile temkinliyiz. Annem ağabeyime, o bitkinin tehlikeli olduğunu söylese de o inanmış bir kere, illa ki turşu yapılmasını istiyordu. Çaresiz, annem kabı, sarımsağı, sirkeyi hazırladı ama hâlâ ağabeyimi ikna etmeye çalışıyordu, o ise bunda kararlı görünüyordu. Olacak gibi değil, ağabeyimi ikna edemeyeceğini anlayan annem, o bitkiden bir tane hemen ağzına atıverdi. Hepimiz dona kaldık. Annem bunu neden yaptı anladınız değil mi? Eğer bu bitki zehirli ise oğlu ya da diğer çocukları ondan yediklerinde, onlara bir şey olmasın da ne olacaksa kendisine olsun, ölecekse kendisi ölsün, çocukları ölmesin diye yaptı bunu. Bu, anneliktir işte, ben o gün öğrenmiştim anneliği.
    Hepimiz inanırız değil mi; ‘Cennet, annelerin ayakları altındadır.’, peki, doğru anlıyor muyuz?” dedi. Kadın; “Peki; siz nasıl anlıyorsunuz?” dedi. O; “Anne olmanın karşısında cennet ne ki? Yani anne olmak Cennet’ten daha değerli bir makam. Farklı anlayanlara da saygı duyarım ama ben böyle anlıyorum. İnsanlardan çokları hâlâ ya anne olmanın ya da annelerinin değerini bilemiyorlar. Annelerden çokları da bilmiyorlar kendileri için uygun görülen makamın ne olduğunu. Madem böyle bir mevki var, o makamda olabilmek için de anneliği anlamak ve anne olmak gerekir. Kadını anne yapan çocukları değil midir? Çocuğu olmayan kadın anne olamayacağına göre anne de çocuğunun ya da çocuklarının kendisini değerli kıldığını anlamalı ve bilmelidir. Lütfen, herkes doğru anlamalıdır hayatı. Anne olmak sadece çocuğu doğurmak değildir herhalde! Eee! Anne olmak cennetten veya cennettekilerden daha kıymetli ise, o zaman sadece evlatlar değil, anneler de bilmelidirler anne olmanın ne demek olduğunu, çocuk olmadan anne olunamayacağını da değil mi?
    İşte anneye değer kazandıran bu varlıklar da bizim değerimizdir.” dedi.
    Bunları dinleyen kadın; “Siz” dedi, o acele davrandı; “Yok, yok, hayır, ben ilahiyatçı değilim, sadece anne olmayı anlamaya ve anne olmaya çalışıyorum.” dedi.

  • Şəfa VƏLİYEVA.”Saçım daraqdan küsüb”

    sv

    “Gənc Ədiblər Məktəbi”nin müdavimi, AYB və AJB üzvü,
    Prezident təqaüdçüsü, Gənclər müfakatçısı

    Saçım daraqdan küsüb,
    Əllərim də saçımdan…
    Qorxum-gözümün süsü,
    Hüznüm yanaqlarımda…

    Yenə bir qadın ölür
    Qismətin sərt hökmündə…
    Qovulur namərd olur
    Bəxtim
    mərd körpüsündə…

    Xainəm…
    Asiyəm mən
    Dərdə boyun əymirəm.
    Yollaşmıram ömrümlə,
    Bu günümə dəymirəm…

    Hikkəmlə narıncıya
    Boyayıram alnımı…
    Tanrı, bacarsan, ağla,
    Ağart yazdıqlarını…

  • “Sabir Sarvanın ruhuna ehtiramla!

    Ahı dağları sarar,
    Kimə qəm-kədər yarsa,
    Bir özgə məkan arar,
    Kimə bu dünya darsa.
    Min-min insan içində
    Beş-üç haqq deyən varsa, –
    Biridi Sabir Sarvan!

    Çürük yox saxlancında,
    Hər sünbülü diri dən.
    Hər misrası bir aləm,
    Hər şeri qəlb kiridən,
    Ona öldü deməyin, –
    Ölsə də, çox diridən
    Diridi Sabir Sarvan!

    Göyü dumandı, sisdi,
    Çəndi Pirhəsənlinin.
    Gördüm əhvalı pisdi
    Kəndi Pirhəsənlinin.
    Dostlar, ağlamaq bəsdi, –
    İndi Pirhəsənlinin
    Piridı Sabir Sarvan!

    Ərşi-kürşü dolandı
    Müqəddəs söz atında.
    Yerlərlə işi yoxdu,
    Çapdı göylər qatında.
    “Əzəl başdan söz idi…” –
    Tanrının söz adında
    Sirridi Sabir Sarvan!

    Rafiq ODAY